II GSK 1364/12
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2013-12-03
Skład orzekający: Joanna Sieńczyło-Chlabicz, Joanna Kabat-Rembelska, Zbigniew Czarnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy rejestracja znaku towarowego z zamiarem nieużywania lub w celu obejścia prawa stanowi naruszenie zasad współżycia społecznego w rozumieniu art. 8 pkt 1 ustawy o znakach towarowych?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że z faktu nieużywania znaku towarowego w przeszłości nie można automatycznie wyprowadzać zarzutu złej wiary co do zamiaru jego używania w przyszłości. Stwierdził, że zastosowanie art. 8 pkt 1 u.z.t. wymaga indywidualnej oceny okoliczności sprawy, w tym ważenia interesów stron, a nie może opierać się wyłącznie na domniemaniu obejścia prawa przez zgłoszenie znaku w trakcie toczącego się postępowania o wygaśnięcie wcześniejszych praw ochronnych.Stan faktyczny
Uprawniony do znaku towarowego GAP uzyskał prawo ochronne na znak słowny GAP w klasach 18 i 25. Wnioskodawczyni, prowadząca działalność w tym samym zakresie, złożyła wniosek o unieważnienie tego prawa ochronnego, zarzucając działanie sprzeczne z zasadami współżycia społecznego, wskazując na nieużywanie znaku przez uprawnionego i zgłoszenie znaku w celu obejścia prawa. Urząd Patentowy unieważnił prawo ochronne, a WSA oddalił skargę uprawnionego. Uprawniony wniósł skargę kasacyjną do NSA.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz zaskarżoną decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia 11 lutego 2011 r. Zasądził od Urzędu Patentowego RP na rzecz uprawnionego kwotę 2650 zł tytułem kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Sieńczyło-Chlabicz (spr.) Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska Sędzia del. WSA Zbigniew Czarnik Protokolant Jerzy Stelmaszuk po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2013 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 2 lutego 2012 r. sygn. akt VI SA/Wa 2162/11 w sprawie ze skargi [...] na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy 1. uchyla zaskarżony wyrok; 2. uchyla zaskarżoną decyzję; 3. zasądza od Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz [...] kwotę 2650 (dwa tysiące sześćset pięćdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 2 lutego 2012 r., o sygn. akt VI SA/Wa 2162/11, oddalił skargę [...] na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy.
Sąd I instancji za podstawę rozstrzygnięcia przyjął następujące ustalenia.
I
Decyzją z dnia [...] lutego 2006 r. Urząd Patentowy RP udzielił na rzecz [...] (dalej: uprawniony, skarżący), prawa ochronnego na znak towarowy słowny GAP zgłoszony 22 czerwca 2001 r. przeznaczony do oznaczania towarów w klasie nicejskiej 18, 25 – nr R-171135.
W dniu 27 października 2008 r. do Urzędu Patentowego RP wpłynął wniosek [...] (dalej: wnioskodawczyni) o unieważnienie prawa ochronnego objętego ww. decyzją. W podstawie prawnej wskazano naruszenie art. 131 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (tekst jedn. Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze zm., dalej jako p.w.p.). W piśmie z dnia 13 września 2010 r. wnioskodawczyni wskazała jako podstawę żądania art. 29 w zw. z art. 8 pkt 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych (Dz. U. z 1985 r., Nr 5 poz. 17 ze zm., dalej jako u.z.t.). Ostatecznie wnioskodawczyni wskazała art. 8 pkt 1 u.z.t. w części dotyczącej sprzeczności z zasadami współżycia społecznego.
Wnioskodawczyni stwierdziła, że uprawniony nie wystąpił o udzielenie prawa ochronnego po to, by opatrywać znakiem towarowym produkowane przez siebie towary, ale przedsięwziąć czynność "na wszelki" wypadek przewidując, że w przyszłości będzie opatrywał zarejestrowanym znakiem produkowane przez siebie towary. Zdaniem wnioskodawczyni uprawniony blokuje swoimi działaniami innych przedsiębiorców, uniemożliwiając im w istocie uzyskanie rejestracji lub wprowadzenie oznakowanych nim towarów do obrotu. Tymczasem produkty opatrzone znakiem GAP są nieobecne na polskim rynku, brak jest w Polsce sklepów firmowych firmy [...] zakupienie towarów jest możliwe jedynie przez Internet za pośrednictwem serwisów aukcyjnych, które sprowadzają ze Stanów Zjednoczonych towary opatrzone znakiem GAP i je następnie odsprzedają. Zatem ewentualne pojawianie się na polskim rynku towarów uprawnionego nie jest konsekwencją jego inicjatywy a działań podmiotów z nim niezwiązanych.
Co do interesu prawnego w unieważnieniu przedmiotowego znaku wnioskodawczyni wyjaśniła, że prowadzi działalność gospodarczą w tym zakresie co uprawniony i aktualnie zakres ten uległ jeszcze poszerzeniu. Nadto wskazała, że jest uprawnioną do znaku GAPPOL o nr R -101323 (słowno - graficznego) oraz znaku słownego "gappol" o nr R-167014 i że ubiega się o zarejestrowanie w UP RP znaków towarowych GAP pod nr Z-254 817 i Z-314 434. Właśnie tym zgłoszonym znakom Urząd Patentowy przeciwstawił znaki GAP należące do uprawnionego, będące znakami spornymi w niniejszej sprawie.
Wnioskodawczyni podniosła, że w sprawach o nr [...] oraz [...] Urząd Patentowy RP uznał za wygasłe prawa z rejestracji znaków GAP o nr R - 82944 oraz R - 71548, z uwagi na ich nieużywanie. W tym kontekście wnioskodawczyni wskazała, że jeszcze w toku ww. postępowań spornych, zatem przed wydaniem decyzji w tych sprawach (co miało miejsce odpowiednio w dniu [...] września 2002 r. oraz w dniu [...] listopada 2002 r.), uprawniony dokonał zgłoszeń znaków spornych GAP o nr R - 171132 oraz GAP o nr R - 171135, zdając sobie sprawę z tego, jakie w tamtych sprawach zapadną rozstrzygnięcia. Zdaniem wnioskodawczyni, uprawniony działał ze świadomością, że wcześniejsze prawa GAP o nr R - 715548 oraz GAP o nr R - 82994 uznane zostaną za wygasłe i chciał w ten sposób zapewnić sobie kolejny okres ochronny, liczony od zgłoszenia kolejnych znaków. Takie działanie należy zdaniem wnioskodawczyni uznać za sprzeczne z zasadami współżycia społecznego, bo działania te podejmowane były w celu uniknięcia sankcji za nieużywanie znaków w obrocie.
Wnioskodawczyni stwierdziła, że art. 6 ust. 2 i 3 u.z.t. nie stanowi podstawy do ubiegania się o rejestrację tego samego oznaczenia dla tych samych towarów, ponieważ dopuszczenie takiej rejestracji stwarzałoby możliwość obejścia obowiązku używania prawa z rejestracji znaku towarowego. Uprawniony nie wykonując tego obowiązku mógłby faktycznie zachować prawo powtarzając zgłoszenie tego samego znaku towarowego. Zdaniem wnioskodawczyni taka sytuacja wystąpiła w niniejszej sprawie, gdyż znak sporny zgłoszono jeszcze zanim stwierdzono wygaśnięcie takich samych znaków.
Uprawniony zakwestionował podstawy prawne wniosku stwierdzając, że w dacie zgłoszenia tego znaku obowiązywała u.z.t., zaś wymóg używania znaków spornych rozpoczyna się dopiero z dniem 3 lutego 2011 r. Nie zgodził się z argumentami wnioskodawczyni w zakresie istnienia złej wiary w świetle art. 131 ust. 2 pkt 1 p.w.p., gdyż zła wiara uprawnionego nie została przez wnioskodawczynię w żaden sposób udowodniona. Jego zdaniem Urząd Patentowy RP udzielając prawa ochronnego na znak GAP o nr R - 171132 oraz GAP o nr R - 171135 uznał, iż na znaki te można było udzielić prawa wyłącznego i nie kolidują one z zarejestrowanymi znakami przeciwstawionymi przez wnioskodawczynię. Uprawniony podniósł, że zgodnie z art. 6 ust. 2 i 3 u.z.t. mógł zgłosić sporny znak do ochrony, ponieważ wykonywał w ten sposób przysługujące mu w tym zakresie prawo. Zdaniem uprawnionego znak sporny został przeznaczony na zupełnie różne towary i usługi niż wygaszone znaki GAP o nr R-71548 oraz R-82944, co jest istotne dla sprawy, gdyż w ten sposób, w jego ocenie, obalony został zarzut obejścia obowiązku używania wynikający z prawa z rejestracji znaku towarowego oraz zarzut działania uprawnionego w złej wierze.
Decyzją z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] Urząd Patentowy RP działający w trybie postępowania spornego na podstawie art. 8 pkt 1 u.z.t. w zw. z art. 315 ust. 3 p.w.p. unieważnił prawo ochronne na znak towarowy GAP nr R - 171135 udzielony na rzecz uprawnionego.
Zdaniem Urzędu Patentowego RP powołanie się przez wnioskodawczynię na okoliczność bycia wezwanym przez uprawnionego w piśmie z dnia 6 czerwca 2008 r. do zaprzestania używania w działalności gospodarczej znaku GAPPOL, stanowiącego nazwę przedsiębiorstwa wnioskodawczyni oraz innych ustępstw na rzecz uprawnionego pod groźbą podjęcia działań prawnych, uzasadnia istnienie interesu prawnego w domaganiu się przez nią unieważnienia spornego prawa.
Według Urzędu Patentowego RP wnioskodawczyni udowodniła, że rejestracja znaku spornego jest sprzeczna z zasadami współżycia społecznego. Sporny znak został zgłoszony bowiem w momencie, w którym toczyło się postępowanie o stwierdzenie wygaśnięcia prawa z rejestracji na identyczne znaki GAP (o nr R - 71548 oraz R - 82944), przeznaczone do oznaczania towarów identycznych i podobnych. Mianowicie znak słowny GAP (o nr R - 171135) przeznaczony do oznaczania towarów w klasie 18 i 25 został zgłoszony w celu uzyskania rejestracji w dniu 22 czerwca 2001 r., zatem w momencie, gdy w stosunku do znaków: słownego GAP o nr R - 71548, przeznaczonego do oznaczania towarów z klasy 25 oraz znaku słownego GAP o nr R - 82944, przeznaczonego do oznaczania towarów z klasy 18 trwało postępowanie o stwierdzenie wygaśnięcia z powodu nieużywania, które wszczęto w dniu 20 grudnia 1999 r., a które zakończono wydaniem decyzji stwierdzającej uznanie za wygasłe praw z rejestracji na te znaki w dniu [...] września 2002 r. Jak wynika zatem z treści decyzji Urzędu Patentowego z dnia [...] września 2002 r. nr [...] oraz [...] znaki towarowe GAP o nr R - 71548 oraz R -82944 co do istoty zbieżne ze znakiem spornym nie były używane w sposób rzeczywisty tak, że we właściwym postępowaniu ostatecznie i prawomocnie stwierdzono wygaśnięcie praw z rejestracji jakie nań udzielono. Okoliczność nieużywania wskazanych oznaczeń była zatem okolicznością doskonale znaną uprawnionemu.
W świetle powyższego należy uznać, zdaniem Urzędu Patentowego RP, że celem zgłoszenia spornego znaku towarowego było obejście skutków postępowania w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia prawa z rejestracji na wskazane znaki towarowe, które uprawniony przewidywał lub też z zachowaniem należytej staranności winien był przewidzieć. Wobec tego dokonał zgłoszenia identycznego znaku GAP dla identycznych i podobnych towarów, by zapewnić sobie ciągłość jego ochrony. Takie zachowanie jest wystarczającą podstawą do uznania, że zgłoszenie znaku spornego nie miało na celu rzeczywistego używania tegoż znaku do oznaczania własnych towarów, co oznacza, iż rejestracja znaku spornego była sprzeczna z zasadami współżycia społecznego.
Decyzja ta została następnie zaskarżona przez uprawnionego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 2 lutego 2012 r., o sygn. akt VI SA/Wa 2162/11 oddalił skargę.
Zdaniem Sąd I instancji nie można przypisać zaskarżonej decyzji wadliwości w postaci naruszenia prawa procesowego, tj. art. 8 pkt 1 u.z.t. Urząd Patentowy RP definiując zasady współżycia społecznego w rozumieniu powołanego przepisu i czyniąc ustalenia co do ich naruszenia uwzględnił utrwalone w tym względzie orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego i uznał, że zarówno rejestracja znaku towarowego z zamiarem jego nieużywania, jak i zgłoszenie w celu obejścia prawa, tj. uchronienia się od skutku prawnego określonego zdarzenia stanowi okoliczność sprzeczną z zasadami współżycia społecznego. Urząd Patentowy RP stwierdził, że sporny znak został zgłoszony w czasie, gdy toczyło się postępowanie o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego udzielonego na identyczne znaki GAP R - 71548 i R - 82944 przeznaczone do oznaczania towarów z kl. 18, 25, bo w dniu 22 czerwca 2001 r. skarżący w żadnym zakresie tych twierdzeń nie podważa. Nie może budzić wątpliwości, iż jak podkreślił Urząd Patentowy okoliczność nieużywania ww. znaków towarowych stwierdzona prawomocnymi decyzjami z dnia [...] września 2002 r. była uprawnionemu znana i co przyznał pełnomocnik skarżącego na rozprawie w dniu 2 lutego 2012 r. skarżący liczył się z ryzykiem wygaszenia ww. znaków, a mimo to w dacie, kiedy jeszcze prawa ochronne pozostawały w mocy dokonał zgłoszenia spornego znaku.
Według Sądu I instancji takie działanie uzasadnia przyjęte przez UP RP stanowisko, iż w istocie celem zgłoszenia spornego znaku było obejście skutków spodziewanego przez skarżącego wygaśnięcia prawa z rejestracji i prawidłowości takiej oceny nie niweczy przepis art. 6 ust. 2 i 3 u.z.t., bo z tych przepisów wynika, iż rejestracja znaku towarowego dla określonych towarów nie wyłącza rejestracji innych znaków towarowych na rzecz tego samego przedsiębiorstwa dla towarów tego samego przedsiębiorstwa dla towarów tego samego lub innego rodzaju, będących przedmiotem jego działalności (ust. 2) oraz, że rejestracja znaku towarowego dla określonych towarów nie wyłącza rejestracji takiego samego znaku na rzecz tego samego przedsiębiorstwa dla innych towarów będących przedmiotem działalności.
II
Uprawniony wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku, domagając się jego uchylenia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, ewentualnie w przypadku stwierdzenia braku naruszeń przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a zachodzi jedynie naruszenie prawa materialnego, o uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi.
Ponadto wniósł o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:
I. Naruszenie prawa materialnego (art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.), tj.:
1) art. 8 ust. 1 pkt 1 u.z.t., poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, iż skarżący działał w złej wierze z zamiarem nieużywania znaku towarowego GAP nr R 171135 i niewłaściwe zastosowanie poprzez nieuwzględnienie dowodów na okoliczność używania tego znaku towarowego.
II. Naruszenie przepisów prawa procesowego (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), tj.:
2) art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w związku z art. 252 p.w.p. poprzez brak całościowej i dokładnej oceny zaistniałego stanu faktycznego oraz nieuwzględnienie i niedopuszczenie nowych dowodów w sprawie, które nie mogły być zaprezentowane w sprawie wcześniej, przez co skarżący został pozbawiony możliwości obrony swoich praw, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Argumentację na poparcie zarzutów kasator przedstawił w uzasadnieniu skargi kasacyjnej oraz w piśmie z dnia 3 czerwca 2013 r. zatytułowanym "Pismo skarżącego – nowe uzasadnienie podstaw kasacyjnych".
III
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.
Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która zachodzi w przypadkach przewidzianych w § 2 tego artykułu. W niniejszej sprawie nie występują jednak żadne z wad wymienionych we wspomnianym przepisie, które powodowałyby nieważność postępowania prowadzonego przez Sąd I instancji.
Sformułowane przez kasatora w punkcie 2 petitum skargi kasacyjnej zarzuty naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w związku z art. 252 p.w.p. pomimo, że nie zostały powiązane z odpowiednimi przepisami p.p.s.a., to z treści uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, że skarżący łączy te zarzuty i odnosi do działania Sądu I instancji, a więc w istocie zarzuca naruszenie tych przepisów przez WSA w Warszawie (s. 9 uzasadnienia skargi kasacyjnej). Niezależne od tego, Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w rozpoznawanej sprawie stwierdza, że postawione zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny uznaje za zasadny zarzut sformułowany w punkcie 1 petitum skargi kasacyjnej sprowadzający się do naruszenia zarówno przez Sąd I instancji, jak i Urząd Patentowy RP art. 8 pkt 1 u.z.t. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, iż celem zgłoszenia przez uprawnionego spornego słownego znaku towarowego GAP o nr R-171 135 przeznaczonego do oznaczania towarów w klasie nicejskiej 18, 25 było w istocie zgłoszeniem w celu objęcia prawa, tj. uchronienia się od skutków prawnych w postaci wygaszenia praw ochronnych na identyczne zarejestrowane przez uprawnionego znaki towarowe, co do których toczyło się z inicjatywy wnioskodawczyni postępowanie o stwierdzenie wygaśnięcia prawa z powodu ich nieużywania przez uprawnionego. Sąd I instancji podzielił stanowisko Urzędu Patentowego, który decyzją z [...] lutego 2011 r. unieważnił - na podstawie art. 8 pkt 1 u.z.t. - prawo ochronnego na znak towarowy GAP o nr R-171 135 uznając, że zarówno rejestracja przez uprawnionego znaku towarowego z zamiarem jego nieużywania, jak i zgłoszenie znaku w celu obejścia prawa stanowiło działanie sprzeczne z zasadami współżycia społecznego.
Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w rozpoznawanej sprawie nie podziela stanowiska zarówno Sądu I instancji, jak i Urzędu Patentowego RP. Bowiem z faktu nieużywania przez uprawnionego znaku towarowego w przeszłości nie można czynić uprawnionemu zarzutu co do rejestracji tego znaku i zamiaru jego używania w przyszłości.
Podkreślenia wymaga, że nie jest ani możliwa, ani celowa pełna obiektywizacja kryterium naruszenia zasad współżycia społecznego, o którym stanowi przepis art. 8 pkt 1 u.z.t. Naruszenie zasad współżycia społecznego może się bowiem uzewnętrzniać w rozmaitych działaniach. Dlatego też ocena zaistnienia tej przesłanki musi być ukierunkowana na wartościowanie konkretnych stanów faktycznych, z uwzględnieniem m. in. chronologii zdarzeń zaistniałych przed i po zgłoszeniu znaku towarowego do ochrony (wyrok NSA z 10 marca 2011 r. o sygn. akt II GSK 313/2010).
Przenosząc te rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że powołane przez Sąd I instancji, jak i UP RP argumenty nie są wystarczające dla stwierdzenia, że zarówno rejestracja znaku towarowego z zamiarem jego nieużywania, jak i zgłoszenie w celu obejścia prawa, tj. uchronienia się od skutku prawnego określonego zdarzenia - stanowi okoliczność sprzeczną z zasadami współżycia społecznego w rozumieniu art. 8 pkt 1 u.z.t. Ponadto, zarówno Sąd I instancji, jak i UP RP nie wziął pod uwagę i nie dokonał analizy zachowania wnioskodawczyni, a w konsekwencji nie wyprowadził właściwych wniosków co do zachowania uprawnionego do znaku towarowego GAP.
W tym miejscu należy zaznaczyć, że - jak podniesiono w skardze do WSA w W-wie - uprawniony do znaku towarowego GAP prowadzi od 1969 r. działalność gospodarczą o zasięgu międzynarodowym i oznacza znakiem towarowym GAP swoje towary będące w sprzedaży na terytorium Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej, Japonii, a także w Europie w takich krajach jak Wielka Brytania, Francja, Hiszpania. Na zasadach franczyzy prowadzi również sprzedaż w Bułgarii, w Rumunii oraz na Cyprze. Wnioski o przyznanie prawa ochronnego znakom towarowym GAP, którymi firma [...] posługuje się w obrocie zostały pozytywnie rozpatrzone przez Urząd Patentowy RP, a w konsekwencji zostało uprawnionemu udzielone prawo ochronne na sporny znak towarowy GAP nr R - 171 135. Zgłoszenie powyższe było ważnym elementem strategii biznesowej realizowanej przez [...], w której otwarcie w Polsce 20 października 2011 r. sklepu firmowego GAP ma być jedynie kolejnym etapem. Otwarcie powyższego sklepu firmowego GAP jest bowiem rezultatem budowanej od kilkudziesięciu lat renomy znaku towarowego GAP na rynkach międzynarodowych, w tym także wśród polskich konsumentów.
W świetle niespornego stanu faktycznego ustalonego w rozpoznawanej sprawie uprawniony, tj. [...] zgłosił do Urzędu Patentowego RP słowny znak towarowy GAP o nr R-171135 w klasach 18 i 25 klasyfikacji nicejskiej w dniu 22 czerwca 2001 r., którego rejestrację uzyskał na podstawie decyzji UP RP dnia [...] lutego 2006 r. Uprawniony zgłosił ten znak w celu jego rejestracji w trakcie trwania spraw o wygaśnięcie przysługującego mu prawa ochronnego do słownego znaku towarowego GAP o nr R-71548 przeznaczonego do oznaczania towarów z klasy 25 oraz słownego znaku GAP o nr R-82944 dla towarów z klasy 18 z powodu ich nieużywania w obrocie. Postępowanie to zostało zakończone prawomocnymi decyzjami z dnia [...] września 2002 r. stwierdzającymi wygaśnięcie praw z rejestracji na te znaki.
Ocena zachowania uprawnionego na tle okoliczności rozpoznawanej sprawie przedstawia się całkowicie odmiennie - niż to stwierdził Sąd I instancji podzielając stanowisko organu – wziąwszy pod uwagę zachowanie i działania podjęte przez wnioskodawczynię, tj. [...] prowadzącą [...]. Wnioskodawczyni, która prowadzi działalność w tym samym zakresie co uprawniony najpierw spowodowała z własnej inicjatywy wszczęcie w dniu 20 grudnia 1999 r. postępowania w sprawie wygaśnięcia słownych znaków towarowych GAP zarejestrowanych na rzecz uprawnionego. Jednakże - czego nie wziął pod uwagę ani Sąd I instancji, ani UP RP – już w dniu 12 stycznia 1999 r., a więc jeszcze przed wszczęciem postępowania o wygaśnięcie, zgłosiła do Urzędu Patentowego RP w celu rejestracji identyczny ze znakami uprawnionego znak towarowy GAP o nr Z-196 671, a następnie już po zakończeniu postępowania o wygaśnięcie zaczęła zgłaszać następne znaki GAP identyczne ze znakiem uprawnionego, a mianowicie: znak GAP o nr Z- 254 817 - zgłoszony 9 września 2002 r. oraz znak GAP o nr Z-314 434 - zgłoszony 16 sierpnia 2006 r.
Ponadto, czego nie wziął pod uwagę ani Sąd I instancji, ani Urząd Patentowy RP, powtórnie zgłosiła w dniu 16 sierpnia 2006 r. identyczny słowny znak towarowy GAP, do którego uprawniony nabył prawo ochronne na mocy decyzji UP RP z dnia [...] lutego 2006 r. Wymaga zatem podkreślenia, że wnioskodawczyni prowadząc działalność gospodarczą w tym samym zakresie co uprawniony, chciała go pozbawić swoim działaniem prawa do słownego znaku towarowego GAP. Następnie wnioskodawczyni - powodując swoim działaniem najpierw wygaśnięcie prawa ochronnego na znaki towarowe GAP - złożyła do UP RP wniosek o unieważnienie prawa ochronnego na ten słowny znak towarowy GAP o nr R-171 135 zgłoszony przez uprawnionego w dniu 22 czerwca 2001 r., na który uzyskał on prawo ochronne w dniu [...] lutego 2006 r.
Z analizy powyższego zachowania wnioskodawczyni wynika, że fakt zgłoszenia przez nią identycznego znaku towarowego przed złożeniem wniosku o wygaśnięcie prawa ochronnego na znak zarejestrowany na rzecz uprawnionego, a następnie powtórne zgłoszenie przez nią identycznego znaku – po uzyskaniu przez uprawnionego prawa ochronnego na mocy decyzji UP RP – wyraźnie świadczy, że działała ona z zamiarem zawłaszczenia cudzego znaku towarowego.
Z uwagi na powyższe, należy stwierdzić, że zastosowanie art. 8 pkt 1 u.z.t. przez Urząd Patentowy RP jako podstawy unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy z uwagi na działanie uprawnionego do tego znaku towarowego w sposób sprzeczny z zasadami współżycia społecznego, powinno być każdorazowo uzasadnione okolicznościami stanu faktycznego ustalonego w konkretnej sprawie, przy czym organ powinien skonfrontować działanie uprawnionego z działaniem wnioskodawcy dążącego najpierw do wygaszenia, a następnie unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy przysługujący uprawnionemu. Urząd Patentowy RP - co umknęło kontroli Sądu I instancji - stosując art. 8 pkt 1 u.z.t. jako podstawę unieważnienia prawa - powinien był na tle okoliczności konkretnej sprawy dokonać ważenia konkurujących interesów, a mianowicie działania uprawnionego dążącego do utrzymania ochrony przysługującego mu prawa do znaku z działaniem wnioskodawczyni, która dwukrotnie zgłaszając identyczny znak towarowy do rejestracji wiedziała, że dane oznaczenie zostało już zarejestrowane na rzecz uprawnionego do tego znaku towarowego, co oznacza, że jej działanie zmierzało w istocie do zawłaszczenia cudzego znaku towarowego.
Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w rozpoznawanej sprawie stwierdził, że istnieją podstawy do uwzględnienia zawartego w skardze kasacyjnej wniosku o zastosowanie art. 188 p.p.s.a.
Warunkiem skorzystania z możliwości wprowadzonej przez omawiany przepis jest zaistnienie sytuacji, w której nie ma naruszeń przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy, lecz zachodzi jedynie naruszenie prawa materialnego. Kategoryczne stwierdzenia ustawodawcy typu "nie ma" i "zachodzi" świadczą, że miał on na myśli stan istniejący obiektywnie, a nie treść zarzutów podnoszonych przez stronę. Może się zatem zdarzyć, że strona wskaże obie podstawy kasacyjne z art. 174 p.p.s.a., a NSA stwierdzi, że tylko pierwsza z nich okazała się zasadna. W takim wypadku nie ma przeszkód do zastosowania art. 188 p.p.s.a. ( zob. B. Dauter, B. Gruszczyński, Komentarz do 188 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, LEX, 2013, nr 148466; por. także wyrok NSA z dnia 18 czerwca 2007 r., II GSK 46/07, LEX nr 287587).
Ponadto, Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w rozpoznawanej sprawie podziela stanowisko wyrażone przez ten Sąd w wyroku z 28 marca 2008 r. o sygn. akt II OSK 315/2007, w którym NSA stwierdził, że: "Wyprowadzenie wadliwych wniosków ze stanu faktycznego sprawy i w konsekwencji oddalenie skargi w sytuacji, w której skarga powinna zostać uwzględniona, jest naruszeniem przepisów innych, niż naruszenie przepisów postępowania, o którym mowa w art. 188 p.p.s.a., ponieważ naruszenie prawa sprowadziło się w tym przypadku jedynie do wyprowadzenia wadliwych wniosków ze stanu faktycznego, przyjętego w zaskarżonym wyroku".
W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za uzasadnioną i na podstawie art. 188 p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok oraz zaskarżoną decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia 11 lutego 2011 r. Sp. 526/08.
O kosztach postępowania NSA orzekł na mocy art. 203 pkt 1 i art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło