II SA/Gd 872/11

WyrokWSA w Gdańsku2012-02-15

Skład orzekający: Jolanta Górska, Wanda Antończyk, Mariola Jaroszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania może zostać wydane przed rozpatrzeniem wniosku o przywrócenie terminu, który został złożony wraz z odwołaniem i usprawiedliwiony zaświadczeniem lekarskim?
Ratio decidendi
Organ administracyjny, stwierdzając uchybienie terminu do wniesienia odwołania, nie może wydać postanowienia w tym przedmiocie przed rozpatrzeniem wniosku o przywrócenie terminu, nawet jeśli wniosek ten nie zawierał dosłownego sformułowania "wnoszę o przywrócenie terminu", ale zawierał oświadczenie o przyczynach uchybienia i dowód na ich usprawiedliwienie (np. zaświadczenie lekarskie). Naruszenie tej zasady stanowi istotne naruszenie przepisów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżąca B. B. złożyła odwołanie od decyzji Wójta Gminy ustalającej warunki zabudowy, jednak odwołanie wpłynęło po upływie 14-dniowego terminu. Do odwołania dołączyła zaświadczenie lekarskie usprawiedliwiające uchybienie terminu z powodu problemów zdrowotnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie terminu, nie rozpatrując wniosku o przywrócenie terminu, mimo że skarżąca wskazała na chorobę jako przyczynę opóźnienia. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając organowi nieuwzględnienie jej wieku i stanu zdrowia oraz brak właściwej kwalifikacji pisma jako wniosku o przywrócenie terminu.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Górska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Wanda Antończyk Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Małgorzata Kuba po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2012 r. na rozprawie sprawy ze skargi B. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 26 września 2011 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie warunków zabudowy 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej B. B. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Postanowieniem z dnia 26 września 2011r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia przez B. B. odwołania od decyzji Wójta Gminy z dnia 1 kwietnia 2011r. W uzasadnieniu tego postanowienia organ wskazał, że decyzją z dnia 1 kwietnia 2011r. Wójt Gminy ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie i nadbudowie budynku letniskowego na działkach nr [...] i [...] w K. Przedmiotowa decyzja została prawidłowo doręczona skarżącej B. B. w dniu 11 kwietnia 2011r., natomiast odwołanie wpłynęło do organu I instancji w dniu 2 maja 2011r. Czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 25 kwietnia 2011r. Wprawdzie organ I instancji nie zachował koperty, w której wysłane zostało odwołanie, jednak do odwołania dołączono zaświadczenie lekarskie o stanie zdrowia skarżącej wystawione 29 kwietnia 2011r. W związku z powyższym organ stwierdził, że odwołanie zostało złożone po upływie ustawowego terminu. Organ odwoławczy wskazał przy tym, że skarżąca razem z odwołaniem nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu. W związku z tym organ stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Skargę na powyższe postanowienie złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku B. B., wnosząc o jego uchylenie. Skarżąca zarzuciła, że organ nie uwzględnił jej wieku i stanu zdrowia. Organ administracji winien zaś odkodować rzeczywistą wolę strony i dokonać właściwej kwalifikacji pisma, zwłaszcza gdy strona nie jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Wskazała, że nie wiedziała, iż przy składaniu odwołania po terminie, załączając zaświadczenie lekarskie, należy zamieścić w treści pisma formułę mówiącą o jednoczesnym złożeniu wniosku o przywrócenie terminu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powtarzając argumentację przedstawioną w zaskarżonym postanowieniu. Nadto Kolegium stwierdziło, że dołączenie zaświadczenia lekarskiego dowodzi jedynie, że skarżąca zdawała sobie sprawę z uchybienia terminu i próbowała je usprawiedliwić. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Wojewódzki sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Oznacza to między innymi, że sąd nie może w ocenie legalności zaskarżonej decyzji ograniczać się jedynie do zarzutów sformułowanych w skardze, ale także powinien wadliwości kontrolowanego aktu podnosić z urzędu. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 129 § 2 Kpa, odwołanie od decyzji administracyjnej organu I instancji wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie od dnia jej ogłoszenia stronie. Odwołanie wniesione przez stronę z uchybieniem powyższego terminu oznacza, że czynność jego wniesienia jest bezskuteczna, zaś organ odwoławczy obowiązany jest - po myśli art. 134 Kpa - stwierdzić w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Skarżąca B. B. niewątpliwie uchybiła terminowi do złożenia odwołania, czego zresztą w odwołaniu i skardze nie kwestionowała. Skarżąca powołała się natomiast w złożonym odwołaniu na okoliczności związane z przyczyną uchybienia terminu. Wskazała bowiem na zaświadczenie lekarskie potwierdzające problemy zdrowotne – neurologiczne, stwierdzając przy tym, że opóźnienie jest spowodowane chorobą. W ocenie Sądu uznać należy, że skarżąca w złożonym odwołaniu złożyła oświadczenie spełniające wymogi wniosku o przywrócenie uchybionego terminu do wniesienia tego odwołania. W treści odwołania skarżąca oświadczyła, że opóźnienie spowodowane jest chorobą, co więcej dołączyła do tegoż odwołania zaświadczenie lekarskie. Interpretując treść oświadczenia strony, składanego w toku postępowania administracyjnego, organ administracyjny winien mieć na uwadze cel wynikający z treści tego oświadczenia. Nie budzi wątpliwości, że skarżąca wskazała na uchybienie terminu i przytoczyła okoliczności wyłączające, w jej ocenie, winę w uchybieniu terminu do złożenia środka odwoławczego. Oświadczenie skarżącej stanowiło zatem w istocie wniosek o przywrócenie terminu, mimo iż nie zawierało ono wyraźnego sformułowania "wnoszę o przywrócenie terminu", lecz wniosek o rozpatrzenie sprawy mimo uchybienia terminu, ze wskazaniem przyczyn tego uchybienia ( zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w z dnia 18 stycznia 1999 r. w sprawie sygn. akt IV SA 166/98 Lex Nr 47261 oraz wyrok z dnia 11 lutego 2010r. w sprawie I OSK 1215/09 opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach na stronie www.nsa.gov.pl) Przywrócenie terminu jest instytucją procesową mającą na celu ochronę strony przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu dla podjęcia czynności procesowej. Art. 58 § 1 i 2 Kpa stanowi, iż w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni on, że uchybienie nastąpiło bez jego winy; prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu jednocześnie dopełniając czynności, dla której określony był termin. W przypadku złożenia przez stronę wniosku o przywrócenie terminu, organ administracji obowiązany jest rozpoznać zgłoszony wniosek, a postanowienie w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do złożenia odwołania nie może być wydane przed ostatecznym rozstrzygnięciem wniosku o przywrócenie terminu. Od rozstrzygnięcia tego zależy bowiem czy czynność została dokonana w terminie, który to termin został stronie przywrócony, czy też po jego upływie - w przypadku nieuwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu. Wydanie postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu przed rozpatrzeniem prośby o przywrócenie terminu jest niezgodne z prawem. (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 stycznia 1999 r. sygn. akt SA/Sz 306/98 cyt. za B. Adamiak, J. Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz., Wydawnictwo C.H. Beck 2007, str. 592). Wniosek o przywrócenie terminu złożony przez skarżącą nie został przez organ administracji rozpoznany. W toku postępowania doszło zatem do naruszenia przepisów postępowania - art. 58 Kpa i art. 134 Kpa, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżone postanowienie. Z uwagi na uwzględnienie skargi sprawa będzie ponownie rozpoznawana przez organ odwoławczy, który winien uwzględnić powyższe uwagi przy podejmowaniu rozstrzygnięcia. Zgodnie bowiem z treścią art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy winien zatem w pierwszej kolejności rozpatrzyć złożony przez skarżącą wniosek o przywrócenie terminu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło