I OZ 703/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Anna Lech po rozpoznaniu w dniu 26 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 czerwca 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 134/12 odrzucające wniosek A. S. o przywrócenie terminu do złożenia skargi na pismo Szefa Służby Cywilnej z dnia [...] stycznia 2002 r., znak [...] postanawia: oddalić zażalenie. A. S. w dniu 27 grudnia 2011 r. (data stempla pocztowego) złożył skargę na pismo Szefa Służby Cywilnej z dnia [...] stycznia 2002 r. znak [...], wnosząc jednocześnie o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 15 czerwca 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 134/12, odrzucił wniosek o przywrócenie terminu stwierdzając, że został złożony z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 87 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270). Sąd wskazał, że wprawdzie na podstawie akt sprawy nie można ustalić zarówno daty doręczenia A. S. zaskarżonego pisma, jak i daty ustania przyczyny uchybienia terminu do wniesienia skargi, to jednak nie może budzić wątpliwości, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony po upływie terminu określonego w art. 87 powołanej ustawy. Sąd wskazał, że skarga złożona w dniu 27 grudnia 2011 r. jest już kolejną skargą A. S. wniesioną na pismo Szefa Służby Cywilnej z dnia [...] stycznia 2002 r. znak [...] bowiem już pismem z dnia 14 września 2010 r., sprecyzowanym pismem z dnia 17 lutego 2011 r., A. S. wniósł skargę na to samo pismo (skarga ta została zarejestrowana pod sygn. VII SA/Wa 1933/10). Zdaniem Sądu, skoro zatem w dniu 14 września 2010 r. A. S. złożył skargę na pismo Szefa Służby Cywilnej z dnia [...] stycznia 2002 r. znak [...], to niezależnie od tego, co było przyczyną uchybienia terminu (a w złożonym wniosku skarżący takiej przyczyny nie wskazał) stwierdzić trzeba, że najpóźniej w tej dacie (w dniu 14 września 2010 r.) ustała przeszkoda, która w ocenie skarżącego uniemożliwiała złożenie skargi w terminie. W ocenie Sadu przyjmując nawet taką najbardziej korzystną dla skarżącego datę ustania przyczyny uchybienia terminu stwierdzić trzeba, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi złożony w dniu 27 grudnia 2011 r. jest spóźniony. Sąd pierwszej instancji zauważył ponadto, że już składając wcześniejszą skargę na wskazane pismo A. S. wnosił o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Postanowieniem z dnia 10 października 2011 r. sygn. VII SA/Wa 1933/10 wniosek ten został odrzucony. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 7 grudnia 2011 r. sygn. I OZ 991/11 oddalił zażalenie na to postanowienie. W dniu 4 stycznia 2012 r. skarga na wskazane pismo została odrzucona z uwagi na uchybienie terminu do jej wniesienia. Na postanowienie z dnia 15 czerwca 2012 r. w imieniu skarżącego zażalenie złożył jego pełnomocnik z urzędu podnosząc, że nie można domniemywać, iż strona uchybiła terminowi w sytuacji, gdy nie można z całą pewnością ustalić, że strona tego terminu nie zachowała. Powołując się na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. akt I OZ 728/09 wskazano, że w takiej sytuacji wniosek o przywrócenie terminu powinien zostać rozpoznany merytorycznie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zgodnie z art. 86 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Warunkiem skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest zarazem łączne spełnienie przesłanek ustanowionych w przepisach art. 86 i art. 87powołąnej ustawy: uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w uchybieniu terminu (art. 86 § 1 i art. 87 § 2), spowodowanie przez uchybienie terminu ujemnych skutków dla strony (art. 86 § 2), dochowanie terminu do wniesienia wniosku (art. 87 § 1), dopełnienie uchybionej czynności (art. 87 § 4). Natomiast w myśl art. 87 § 5 powołanej ustawy, po upływie roku od uchybionego terminu, jego przywrócenie jest dopuszczalne tylko w przypadkach wyjątkowych. W niniejszej sprawie skarżący złożył skargę na pismo Szefa Służby Cywilnej z dnia [...] stycznia 2002 r. w przedmiocie konkursu na stanowisko Dyrektora Generalnego Kancelarii Prezesa Rady Ministrów. Sąd pierwszej instancji uznał, iż złożenie skargi wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia zostało złożone z uchybieniem terminu określonego w art. 87 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jednakże skarżący podnosi, iż przyczyna uchybienia terminu w niniejszej sprawie ustała w dniu 27 grudnia 2011 r., to jest w dniu złożenia przedmiotowej skargi wraz z wnioskiem, nie uprawdopodobniając w żaden sposób tej okoliczności. Zauważyć w tym miejscu należy, że w rozpoznawanej sprawie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi został złożony w dniu 27 grudnia 2011 r., a więc po upływie ponad 9 lat od wydania przez organ pisma z dnia [...] stycznia 2002r., które chciał zaskarżyć skarżący. Na tle tej okoliczności uznać należy, że nie jest istotna dzienna data doręczenia skarżącemu pisma organu (co podniesiono w zażaleniu), gdyż niezależnie od tej daty, upływ 9 lat od wydania przedmiotowego pisma (23 stycznia 2002 r.), powoduje z całą pewnością uchybienie terminu do złożenia skargi określonego w art. 87 § 1 powołanej ustawy. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd pierwszej instancji zasadnie uznał, że skarżący ani w złożonym wniosku, ani w zażaleniu nie wykazał, aby datą ustania uchybienia terminu, o którym mowa w art. 87 § 1 powołanej ustawy był dzień 27 grudnia 2011 r. Wobec tego, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, należy rozważyć, czy w rozpoznawanej sprawie zachodzi wyjątkowy przypadek, o którym mowa w art. 87 § 5 powołanej ustawy umożliwiający przywrócenie terminu po upływie roku od uchybienia temu terminowi. Ustawa nie określa co należy rozumieć pod pojęciem "przypadek wyjątkowy", pozostawiając to uznaniu Sądu. Należy przyjąć że są to nadzwyczajne okoliczności, które uniemożliwiały złożenie wniosku o przywrócenie terminu w normalnym terminie (por. B. Dauter, Metodyka pracy sędziego sądu administracyjnego, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2008 r., s. 197). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący nie wykazał przesłanki "wyjątkowości" zarówno we wniosku o przywrócenie terminu, jak i w złożonym zażaleniu. Skoro zatem wniosek skarżącego został złożony z przekroczeniem roku od uchybienia terminu do wniesienia skargi i skarżący nie wskazał wyjątkowych okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę do przywrócenia tego terminu, uznać należy, iż wniosek ten podlegał odrzuceniu jako niedopuszczalny. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił, jak w sentencji.