II SA/Po 1104/11
WyrokWSA w Poznaniu2012-03-15
Skład orzekający: Danuta Rzyminiak-Owczarczak, Maria Kwiecińska, Jakub Zieliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie w sprawie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia, wszczęte na wniosek strony, która nie jest właścicielem ani posiadaczem nieruchomości, może być kontynuowane z urzędu, czy też powinno zostać umorzone?Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia, zgodnie z przepisami prawa materialnego (art. 83 i 88 ustawy o ochronie przyrody), powinno być wszczynane z urzędu, a nie na wniosek strony. Jeśli postępowanie zostało wszczęte na wniosek podmiotu, który nie jest właścicielem ani posiadaczem nieruchomości, z której usunięto drzewa, i nie mógłby uzyskać zezwolenia na ich usunięcie, postępowanie to jest wadliwie wszczęte i powinno zostać umorzone jako bezprzedmiotowe lub z powodu naruszenia przepisów proceduralnych.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie, która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy W. o umorzeniu postępowania w sprawie wycięcia drzew bez zezwolenia. Postępowanie zostało wszczęte na wniosek A. M. po tym, jak M. F. usunął drzewa z działki nr geod. [...]. W toku postępowania ustalono, że drzewa rosły na działce należącej do A. M., a nie M. F., który usunął drzewa. Organ I instancji umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe z powodu braku sprawcy odpowiedzialnego administracyjnie. Organ II instancji utrzymał decyzję w mocy, wskazując na wadliwe wszczęcie postępowania na wniosek strony, podczas gdy powinno ono być wszczęte z urzędu.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Maria Kwiecińska Sędzia WSA Jakub Zieliński Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2012 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie z dnia [...] września 2011 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego; oddala skargę
Decyzją z dnia [...] 2011 r. Wójt Gminy W. umorzył postępowanie w sprawie wycięcia drzew bez wymaganego zezwolenia, wszczętej na wniosek A. M. W podstawie prawnej organ przywołał art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2009 r. Nr 151, poz. 1220) oraz art. 104 § 1 i art. 105 §1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.- dalej kpa).
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, iż wnioskiem z dnia [...] września 2010 r. A. M., jako właścicielka nieruchomości stanowiącej działkę nr geod. [...] obręb [...] gmina [...], wystąpiła o wszczęcie postępowania w sprawie wycięcia bez wymaganego zezwolenia drzew gatunku wierzba wiciowa przez M. F. będącego właścicielem działki nr geod. [...] w wyżej opisanej lokalizacji.
Opisując przebieg postępowania organ przedstawił między innymi wyniki wizji w terenie przeprowadzonych w dniach [...] października i [...] października 2010 r., w wyniku których ustalił, iż przedmiotowe drzewa należące do gatunku wierzba [...] (Salix [...]) - jak wynika z protokółu z dnia [...] października 2010 r. w ilości [...] sztuk, zostały usunięte przez M. F. około 2007 r.; ustalenia co do przybliżonej daty wycięcia drzew organ skorygował na podstawie opinii biegłego dendrologa, który ustalił, iż część drzew wycięto przed rozpoczęciem sezonu wegetacyjnego roku 2009, a część przed sezonem roku 2010. .W początkowej fazie postępowania organ przyjął, że drzewa zostały wycięte z nieruchomości M. F. o nr geod. [...], bowiem wskazywały na to okoliczności sprawy, zaś M. F. takiemu ustaleniu nie zaprzeczał. Dalej organ wyznaczył, iż w trakcie dalszego postępowania M. F. powziął wątpliwość co do stanu własności i złożył wniosek o rozgraniczenie jego nieruchomości o nr [...] z nieruchomością o nr [...] będącą własnością A. M.. Uprawniony geodeta przedstawił protokół z przyjęcia przebiegu granic wraz z rysunkiem przedstawiającym przebieg granicy między przedmiotowymi nieruchomościami, z którego jednoznacznie wynika, że właścicielem wyciętych drzew była A. M.. W tej sytuacji organ stwierdził, że M. F. nie był i nie jest nadal właścicielem nieruchomości, na której rosły drzewa; nie korzystał także w żaden sposób z terenu, na którym rosły przedmiotowe drzewa. W ocenie organu nie był też posiadaczem tego terenu, bowiem posiadanie definiowane jest w Kodeksie cywilnym jako faktyczne władztwo nad rzeczą połączone z wolą tego władania. Zdaniem organu w zaistniałej sytuacji nie miało miejsca faktyczne władztwo nad częścią terenu, na której rosły przedmiotowe drzewa, zatem M. F. nigdy by nie otrzymał stosownego zezwolenia na ich usunięcie, a to przesądza, że nie można wobec sprawcy wycięcia zastosować przepisu o nałożeniu administracyjnej kary pieniężnej za usuniecie drzew bez wymaganego zezwolenia. Na uzasadnienie swojego stanowiska organ przywołał wyrok WSA w Olsztynie z dnia 20 stycznia 2006 r. sygn. akt II SA/Ol 781/05. Organ uznał, iż uzasadnione jest umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego ze względu na brak osoby, w stosunku do której możliwe jest wydanie decyzji o nałożeniu kary za usunięcie drzew. Organ podniósł, iż osoba nie mająca żadnych uprawnień do nieruchomości, na której rosły usunięte drzewa, nie jest adresatem obowiązku, o którym mowa w art. 83 ustawy dotyczącym uzyskania zezwolenia na usunięcie drzew; takiej osoby nie dotyczą sankcje, o których mowa w art. 88 ustawy o ochronie przyrody.
Odwołanie od decyzji o umorzeniu postępowania złożyła A. M., zarzucając organowi wadliwe przyjęcie, iż w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki do ukarania M. F. na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody. Zdaniem strony skarżącej M. F. był posiadaczem nieruchomości, z której zostały przez niego usunięte drzewa, jak podkreśliła "rosnące na granicy działek nr [...] i [...]". Przywołując wyroki sądów administracyjnych, strona wskazała, iż wynika nich, że w świetle przywołanego przepisu właściwy organ administracji zobligowany jest do wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej sprawcy usunięcia drzew niezależnie od okoliczności, czy podmiot ten dysponuje prawem do terenu jako jednym z warunków uzyskania zezwolenia i nie można w postępowaniu sanacyjnym, prowadzonym na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody przesądzać, iż podmiot, który mógłby być wnioskodawcą w sprawie o uzyskanie zezwolenia i mógłby uzyskać zezwolenie na usunięcie drzewa lub krzewów, nie uzyskałby zezwolenia z przyczyn materialnoprawnych. Strona podniosła, że jeszcze w czasie wykonywania wizji terenowej M. F. uznawał się za posiadacza tej części nieruchomości, na której rosły drzewa, co wręcz zostało w protokóle wskazane poprzez zapis, iż wycięte drzewa rosły na działce o nr geod. [...]. Strona uznała za zaskakujące, iż dopiero w toku postępowania M. F. nabrał wątpliwości co do przebiegu granicy, a wcześniej wątpliwości tych nie miał, bowiem co roku obcinał gałęzie przedmiotowych drzew, a w 2010 r. wyciął te drzewa bez konsultacji ze stroną odwołującą. Strona zakwestionowała także prawidłowość przeprowadzenia postępowania dowodowego, zarzucając naruszenie art. 7 i art. 107 § 1 i 3 kpa.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Koninie decyzją z dnia [...] września 2011 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy przywołał treść przepisu art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody stwierdzając, iż przepis ten przewiduje sankcję administracyjną w postaci kary pieniężnej, stosowaną przez właściwy organ wobec podmiotu (osoby), który dopuścił się usunięcia drzewa i krzewów bez wymaganego zezwolenia. Organ wskazał, iż powyższe oznacza, że postępowanie w sprawie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody wszczyna się z urzędu, a nie na wniosek strony, tym samym to organ winien określić zarówno przedmiot, jak i podmiot postępowania, które winien skonkretyzować w trakcie wstępnych czynności wyjaśniających, bowiem już w samym postępowaniu prowadzącym do wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej stroną będzie wyłącznie ten, któremu ta kara ma być wymierzona. Na uzasadnienie swojego stanowiska Kolegium przywołało wyrok Naczelny Sąd Administracyjny z dnia 8 marca 2007 r. sygn. akt II OSK 428/06 (LEX nr 325265). Ponadto organ podniósł, iż przyjęte w art. 61 § 1 kpa rozwiązanie nie oznacza dowolności organu administracji publicznej we wszczęciu postępowania z urzędu lub na żądanie strony, gdyż przepis ten musi być interpretowany w związku z przepisami prawa materialnego, które normują inicjatywę co do powstania danej treści stosunku materialnoprawnego i stanowią o tym, czy postępowanie administracyjne może być wszczęte z urzędu, czy też na wniosek strony. Kolegium podniosło, iż postępowanie w sprawie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia zostało wszczęte na wniosek A. M., podczas gdy ewentualna inicjatywa wszczęcia takiego postępowania należała do organu administracji publicznej, zatem ewentualne postępowanie winno być wszczęte z urzędu, a jego stroną nie powinna być A. M. W ocenie organu odwoławczego, skoro postępowanie zostało wszczęte z naruszeniem art. 61 § 1 kpa w związku z art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody, to istnieją podstawy do wydania decyzji o umorzeniu tego postępowania, choć z innych przyczyn niż te, które organ I instancji wskazał w zaskarżonej decyzji. Na wsparcie tej tezy Kolegium przywołało wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 28 grudnia 2007 r. sygn. akt II SA/Wr 191/07 (LEX nr 351277). Organ zaznaczył także, iż jeżeli w postępowaniu wszczętym z urzędu okaże się, że podmiotowi, wobec którego wszczęto postępowanie, nie można przypisać odpowiedzialności administracyjnej z art. 88 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, to postępowanie wobec tego podmiotu należy umorzyć.
Na decyzję organu odwoławczego skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu złożyła A. M., zarzucając naruszenie prawa procesowego, obszernie uzasadniając każdy ze zgłoszonych zarzutów:
- art. 61 § 1 kpa w zw. z art. 88 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody poprzez niewłaściwe jego zastosowanie i przyjęcie, iż postępowanie w sprawie wycięcia drzew bez wymaganego zezwolenia może zostać wszczęte wyłącznie z urzędu,
- art. 28 § 1 kpa poprzez niewłaściwe jego zastosowanie wskutek przyjęcia, iż skarżąca nie jest stroną w postępowaniu w sprawie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia,
- art. 7 kpa poprzez jego niezastosowanie i niepodjęcie czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, a w szczególności organ nie odniósł się merytorycznie do zebranego w postępowaniu materiału dowodowego w sprawie usunięcia drzewa,
- art. 107 § 3 kpa poprzez brak wyjaśnienia zastosowania art. 105 kpa.
W uzasadnieniu strona skarżąca uzupełniła i rozwinęła argumentację przedstawioną wcześniej w odwołaniu. Ponadto podniosła, iż Kolegium stwierdziło, iż A. M. nie jest stroną postępowania, a zarazem nie stwierdziło niedopuszczalności odwołania, stosownie do treści art. 134 kpa. W ocenie strony postępowanie w przedmiotowej sprawie mogło być wszczęte z urzędu lub na wniosek i nawet gdyby wszczęto postępowanie na wniosek, to organ powinien kontynuować to postępowanie z urzędu, nie zaś je umarzać. Skarżąca podniosła, iż mimo przyjęcia odwołania do merytorycznego rozpoznania organ nie ocenił materiału dowodowego zgromadzonego przez organ I instancji i ustosunkował się do zarzutów odwołania; nie przedstawił też należytego wyjaśnienia, dlaczego uznał, że M. F. nie mógł uzyskać zezwolenia na wycięcie drzew i nie jest stroną postępowania w sprawie o wycięcie drzew bez zezwolenia, a postępowanie jest bezprzedmiotowe.
W odpowiedzi na skargę Kolegium stwierdziło, iż w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w sposób jednoznaczny zostały wskazane przesłanki, z których wywiedziono, że postępowanie w sprawie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia wszczyna się z urzędu, a nie na wniosek strony. Organ podniósł, iż przedmiotem rozstrzygnięcia była wyłącznie kwestia proceduralna co do inicjatywy wszczęcia postępowania, wobec czego nie rozpatrywał sprawy co do jej istoty, tj. co do wycięcia drzew czy ustalenia sprawcy tego czynu i jego odpowiedzialności. W odniesieniu do art. 105 § 1 kpa Kolegium odwołało się do treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji, w którym wypowiedziało się co do podstaw umorzenia postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Przepis art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody stanowi, iż organ administracyjny nakłada karę pieniężną za usunięcie drzew lub krzewów bez wymaganego zezwolenia. Z kolei usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić, jak tego wymaga art. 83 ust. 1 powołanej ustawy, po uzyskaniu zezwolenia wydanego przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta na wniosek posiadacza nieruchomości, a jeżeli posiadacz nieruchomości nie jest właścicielem, to w takiej sytuacji do wniosku dołącza zgodę jej właściciela.
W orzecznictwie sądowym ukształtował się pogląd, iż kara administracyjna za usunięcie drzew bez zezwolenia może zostać wymierzona jedynie osobom uprawnionym do uzyskania zezwolenia na jego usunięcie (por. wyrok NSA z dnia 11 marca 2009 r. II OSK 329/08 Legalis, wyrok NSA z dnia 19 listopada 2008 r. II OSK 1410/07 LEX Polonica nr 2278319 oraz orzecznictwo powołane w wyroku WSA w Lublinie z dnia 16 grudnia 2010 r. II SA/Lu 515/10 dostępnym w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Powyższy wniosek wypływa z analizy art. 88 ust. 1 pkt 2 i art. 83 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy, które wyraźnie łączą odpowiedzialność za usunięcie drzew z uzyskaniem przedmiotowego zezwolenia. Zezwolenie na usunięcie drzewa może uzyskać właściciel lub posiadacz nieruchomości, z której ma być usunięto drzewo, jak to wynika z art. 83 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie przyrody. Wobec tego odpowiedzialność administracyjna za usunięcie drzewa bez zezwolenia dotyczyć może jedynie właściciela lub posiadacza nieruchomości, nie wyłączając posiadacza w złej wierze. W konsekwencji przyjąć należy, że tylko podmioty, które są właścicielami lub posiadaczami (również w złej wierze) nieruchomości, z której usunięto drzewo, mają interes prawny w sprawie wymierzenia wspomnianej kary pieniężnej, a zatem są stroną takiego postępowania. Natomiast za stronę postępowania nie może zostać uznany inny podmiot, w tym również ten, kto zawiadomił o usunięciu drzew i domaga się zastosowania kary wobec innego podmiotu.
Art. 61 § 1 kpa stanowi, iż postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Inicjatywa wszczęcia postępowania należy do organu administracji, gdy celem postępowania głównego jest ustalenie sytuacji prawnej jednostki w zakresie ciążących na niej obowiązków, ograniczenia lub cofnięcia uprawnień. Natomiast inicjatywa ta należy do strony, gdy chodzi o ustalenie sytuacji prawnej jednostki w zakresie jej interesu prawnego, zgodnie z zasadą, że jednostka rozporządza swoim prawem. Przepisu artykułu 61 § 1 kpa nie można więc tak interpretować, iż daje on podstawę prawną do wszczynania bądź z urzędu, bądź na wniosek postępowania w określonych sprawach administracyjnych. O tym decydują bowiem przepisy prawa materialnego (tak: B. Adamiak, J. Borkowski, Glosa do postanowienia NSA z dnia 3 grudnia 1987 r., SAB/Wr 8/87, OSP 1990, z. 11-12, poz. 397, t. I).
Wszczęcie postępowania w przedmiocie odpowiedzialności administracyjnej - nałożenia kary administracyjnej za usunięcie drzew bez zezwolenia następuje wyłącznie z urzędu, co wynika z istoty powołanych powyższej przepisów art. 83 u 88 ustawy o ochronie przyrody. Dla potwierdzenia tego stanowiska należy odnieść się do innej ustawy regulującej zasady odpowiedzialności administracyjnej związanej z korzystaniem ze środowiska. Otóż art. 375 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska przyrody (Dz.U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150 ze zm.) wskazuje, iż postępowanie w sprawie wydania decyzji, o których mowa w dziale III tej ustawy "Odpowiedzialność administracyjna", wszczyna się z urzędu. Dodać też należy, iż w przywołanym przepisie mowa jest jedynie o wszczęciu postępowania, nie ogranicza on jednak kręgu podmiotów, którym przysługuje przymiot strony i nie może on stanowić podstawy do oceny, komu przysługują uprawnienia strony w danym postępowaniu (tak NSA w wyroku z dnia 30 listopada 2010 r. II OSK 1792/09, LEX nr 787128).
Przepis art. 61 § 3 kpa określa datę wszczęcia postępowania na wniosek strony, stanowiąc, że datą tą jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej. Kodeks postępowania administracyjnego nie rozstrzyga sposobu ustalania daty wszczęcia postępowania administracyjnego z urzędu, stąd za datę taką można uznać dzień pierwszej czynności urzędowej dokonanej w sprawie, której postępowanie dotyczy, przez organ do tego uprawniony, działający w granicach przysługujących mu kompetencji, pod warunkiem że o czynności powiadomiono stronę (por. postanowienie NSA z dnia 4 marca 1981 r., SA 654/81, ONSA 1981, nr 1, poz. 15).
Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte w wyniku pisma skarżącej z dnia [...] września 2010 r. Treść tego pisma zawierała prośbę o interwencję w związku z faktem wycięcia drzew przez M. F. na działce nr [...]. W tym miejscu zauważyć należy, iż w piśmie tym skarżąca podała, że drzewa przez wiele lat wyznaczały granicę między nieruchomościami, jak również, że żąda aby była wyznaczona granica. W ocenie Sądu treść tego pisma z jednej strony nakazywała przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia przedmiotu sprawy oraz ustalenia stron postępowania, jednocześnie jednak uprawniała organ do przyjęcia, że wnioskodawczyni może posiadać przymiot strony postępowania, bowiem nie ma pewności, z terenu której działki drzewa zostały wycięte. Podjęte przez organ I instancji czynności, jak również treść decyzji z dnia [...] 2011 r. nakazują uznać, iż postępowanie było w tym przypadku prowadzone na wniosek, na co słusznie zwrócił uwagę organ odwoławczy. Organ I instancji przeprowadził wizję w terenie, a następnie poinformował skarżącą i M. F., iż koniecznym stało się ustalenie daty wycinki drzew. W toku postępowania, w wyniku przeprowadzonego równolegle rozgraniczenia nieruchomości, okazało się, że drzewa zostały usunięte z działki nr [...] należącej do skarżącej, a nie z działki nr [...], która jest własnością M. F.. Powyższe ustalenia nakazywały uznać, iż skarżącej przysługiwałby przymiot strony postępowania w postępowaniu o wydanie na jej wniosek zezwolenia na wycinkę drzew, tak więc również przysługiwałby jej przymiot strony w postępowaniu o nałożenie kary z tytułu wycięcia drzewa bez zezwolenia, jeżeli takie toczyłoby się w stosunku do jej osoby. Z kolei M. F., który usunął przedmiotowe drzewa z - jak się okazało w toku postępowania - działki sąsiedniej względem jego działki nr [...], nie mógłby zgodnie z prawem uzyskać zezwolenia na usunięcie drzew z nieruchomości, do której nie miał tytułu prawnego (właścicielskiego lub pokrewnego), o ile nie zostałby uznany za posiadacza tej części nieruchomości z racji władania nią jak właściciel (posiadanie samoistne).
Postępowanie administracyjne w ogóle nie może być wszczęte, gdy żądanie wszczęcia złożone zostało przez oczywiście nieuprawniony podmiot, tzn. z podania w sposób oczywisty wynika, że wnoszący składa je nie w swojej sprawie. Taka sytuacja nie wystąpiła w rozpatrywanym przypadku, bowiem dopiero w wyniku postępowania rozgraniczeniowego okazało się, że wycinki drzew dokonano z terenu przynależnego do działki nr [...], która stanowi własność skarżącej. Co do zasady wszczęcie postępowania na wniosek nieuprawnionej osoby stanowi podstawę podjęcia decyzji o umorzeniu postępowania z tej właśnie przyczyny. W świetle powyższego nie można podzielić stanowiska skarżącej, iż w sytuacji, gdy okazało się, że postępowanie nie może być prowadzone na wniosek, to koniecznym było jego dalsze prowadzenie z urzędu. Należy bowiem podzielić stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie, iż postępowanie w sprawie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia zostało w tym przypadku wszczęte na wniosek A. M., podczas gdy ewentualna inicjatywa wszczęcia takiego postępowania należała wyłącznie do organu administracji publicznej. W ocenie organu odwoławczego, skoro postępowanie zostało wszczęte z naruszeniem art. 61 § 1 kpa w związku z art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody, to istnieją podstawy do wydania decyzji o umorzeniu tego postępowania z tej właśnie przyczyny. Stanowisko to Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę w całości podziela.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi Sąd uznał, iż wobec treści rozstrzygnięcia organu II instancji niedopuszczalne było wypowiedzenie się, czy M. F. był posiadaczem, nawet w złej wierze, części nieruchomości stanowiącej działkę nr [...], z której wycięto drzewa bez wymaganego zezwolenia. W tym zakresie Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie wypowiedziało się, tak więc również Sąd nie może przedstawić swojego stanowiska w tym zakresie. Zaznaczyć jedynie można, iż wykazanie w toku postępowania, że podmiot, który usunął drzewo nie był uprawniony do ubiegania się o zezwolenie, skutkowałoby brakiem podstaw do nałożenia na niego kary pieniężnej i w konsekwencji umorzeniem postępowania jako bezprzedmiotowego.
Co się zaś tyczy skarżącej, to jest ona właścicielką działki nr [...], na której rosły usunięte przez M. F. drzewa. Kierowane były do niej rozstrzygnięcia i powiadomienia w postępowaniu prowadzonym przez organ I instancji. W odpowiedzi na zarzuty skargi dotyczące domniemanej niekonsekwencji organu odwoławczego w stosunku do odwołania skarżącej warto wspomnieć, iż zgodnie z uchwałą 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 1999 r. OPS 16/98 (ONSA 1999/4/119) stwierdzenie przez organ odwoławczy, iż wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu art. 28 kpa, następuje w drodze decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa, zatem nietrafnie skarżąca podnosiła, iż organ uznając, iż nie jest ona stroną postępowania, winien stwierdzić (w formie postanowienia) niedopuszczalność odwołania w trybie art. 134 kpa. W niniejszej sprawie organ odwoławczy w istocie nie odmówił skarżącej statusu strony postępowania, prawidłowo uznał, iż ma ona interes prawny w udziale w sprawie i rozpatrzył jej odwołanie.
W tym miejscu należy także wspomnieć, iż w odniesieniu do sprawcy usunięcia drzew, który nie był właścicielem ani posiadaczem nieruchomości, z której usunięto drzewa, i nie mógłby uzyskać zezwolenia na usunięcie tych drzew, jego zachowanie może być rozpatrywane na płaszczyźnie odpowiedzialności wynikającej z innych dziedzin prawa (cywilnej lub ewentualnie karnej), jednakże nie uzasadnia zastosowania wobec takiego podmiotu odpowiedzialności administracyjnej.
Zgodnie z art. 145 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (c). Skoro, jak wyżej wskazano, w sprawie nie mogła zostać wydana inna decyzja, aniżeli o umorzeniu postępowania, Sąd nie znalazł podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji z tej przyczyny, że utrzymała w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji, którym umorzono postępowanie administracyjne z uwagi na inną przesłankę. W ocenie Sądu w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w sposób wyczerpujący wyjaśniono, w myśl art. 107 § 3 kpa, z jakich przyczyn rozstrzygnięcie organu I instancji co do meritum jest rozstrzygnięciem prawidłowym, wydanym zgodnie z art. 105 § 1 kpa. Ocenę tę Sąd w całości podzielił.
W tym stanie rzeczy Sąd, działając na podstawie art. 151 powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło