III SA/Wa 2039/11

WyrokWSA w Warszawie2012-03-16

Skład orzekający: Barbara Kołodziejczak-Osetek, Marek Krawczak, Maciej Kurasz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dla celów określenia podstawy opodatkowania podatkiem VAT, w przypadku dostawy lokali mieszkalnych i domów jednorodzinnych o powierzchni przekraczającej limity określone w art. 41 ust. 12b ustawy o VAT, dopuszczalne jest stosowanie definicji i sposobu obliczania powierzchni użytkowej opartej na Polskiej Normie PN-[...], czy też należy kierować się definicją zawartą w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona interpretacja Ministra Finansów narusza przepisy prawa materialnego, w szczególności art. 41 ust. 12a, b i c ustawy o VAT. Sąd nie podzielił stanowiska Ministra Finansów, że podatnik powinien odnieść się do Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) w celu określenia definicji powierzchni użytkowej. Jednocześnie sąd uznał, że Polska Norma PN-[...] nie ma charakteru normatywnego i nie może być stosowana do celów podatku VAT. Sąd uznał, że najbardziej zbliżona znaczeniowo do pojęcia "powierzchni użytkowej" użytego w ustawie o VAT jest definicja zawarta w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych, która wskazuje sposób jej obmiaru.
Stan faktyczny
Spółka K. sp. z o.o. sp. k. zwróciła się do Ministra Finansów o interpretację indywidualną dotyczącą podatku od towarów i usług (VAT). Spółka prowadzi działalność w zakresie budowy i dostawy lokali mieszkalnych i domów jednorodzinnych, których powierzchnia przekracza limity określone w art. 41 ust. 12b ustawy o VAT. Kwestią sporną było, czy Spółka może stosować Polską Normę PN-[...] do obliczania powierzchni użytkowej dla celów VAT, czy też powinna stosować inne definicje. Minister Finansów uznał stanowisko Spółki w zakresie stosowania normy PN za nieprawidłowe, wskazując na konieczność odwołania się do PKOB. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o VAT.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną, stwierdził, że interpretacja nie może być wykonana w całości i zasądził od Ministra Finansów na rzecz Spółki kwotę 457 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Marek Krawczak, Sędzia WSA Maciej Kurasz, Protokolant sekretarz sądowy Agata Rogosz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2012 r. sprawy ze skargi K. sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w W. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną, 2) stwierdza, że uchylona interpretacja indywidualna nie może być wykonana w całości, 3) zasądza od Ministra Finansów na rzecz K. sp. z o.o. sp. k. kwotę 457 zł (słownie: czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 22 grudnia 2010r. K. – P. sp. z o.o. Spółka komandytowa (dalej "Spółka" lub "Skarżąca") zwróciła się do Ministra Finansów z wnioskiem o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług. We wniosku Spółka przedstawiła stan faktyczny, z którego wynika, że prowadzi działalność w zakresie budowy i dostawy domów, i lokali mieszkalnych. W swojej ofercie posiada lokale mieszkalne oraz domy jednorodzinne, których powierzchnia przekracza odpowiednio - 150 m2 oraz 300 m2. Dostawa wspomnianych nieruchomości będzie miała miejsce po 1 stycznia 2011 r. Spółka w celu obliczenia powierzchni użytkowej na potrzeby własnej działalności stosuje zasady dotyczące obliczania takiej powierzchni zawarte w Polskiej Normie PN-[...] "Powierzchnia budynków. Podział, określenia i zasady obmiaru". Ponadto, Spółka wskazała, że po dniu 1 stycznia 2011r. przestanie obowiązywać przepis umożliwiający stosowanie preferencyjnej stawki opodatkowania VAT na dostawę lokali i domów mieszkalnych niezależnie od wielkości ich powierzchni użytkowej. Podniosła, że ustawa o VAT nie zawiera żadnych wytycznych, w jaki sposób powinna być obliczana powierzchnia użytkowa dostarczanych lokali oraz domów, aby określić podstawę opodatkowania w stosunku do której zastosowanie znajdzie obniżona stawka VAT. Natomiast w praktyce stosowane są liczne sposoby, definiowania i obliczania powierzchni użytkowej nieruchomości mieszkalnych, które są zawarte zarówno w normach budowlanych jak i aktach prawnych różnego rzędu. Dalej wskazała, że obecnie sprzedając nieruchomości mieszkalne pobiera zaliczki na poczet wybudowywanych mieszkań. Spółka również po 1 stycznia 2011 r. będzie otrzymywać od klientów zaliczki na poczet sprzedaży lokali mieszkalnych oraz domów, których powierzchnia przekraczać będzie limity powierzchni wskazane w art. 41 ust. 12b ustawy o VAT. W oparciu o tak przedstawiony stan faktyczny Spółka zadała następujące pytania: Czy w przypadku dostawy lokali mieszkalnych oraz domów mieszkalnych, których powierzchnia przekracza odpowiednio 150 i 300 m2, prawidłowe będzie stosowanie - dla celów obliczenia podstawy opodatkowania VAT - definicji powierzchni użytkowej oraz sposobu jej wyliczania w oparciu o Polską Normę PN-[...] przy założeniu, że norma ta wykorzystywana jest przez Spółkę do wyliczenia powierzchni dostarczanych lokali i domów dla celów budowlanych? W jaki sposób Spółka powinna opodatkowywać zaliczki otrzymywane po 1 stycznia 2011 r. jeżeli odnoszą się one do nabycia nieruchomości, których powierzchnia przekracza limity wskazane w art. 41 ust. 12b ustawy o VAT? W jaki sposób Spółka powinna opodatkowywać zaliczki otrzymywane przed 1 stycznia 2011 r. jeżeli odnoszą się one do nabycia nieruchomości, których powierzchnia przekracza limity wskazane w art. 41 ust. 12b ustawy o VAT? Czy w przypadku dostawy nieruchomości, których powierzchnia użytkowa przekracza limity wskazane w art. 41 ust. 12b ustawy o VAT i otrzymania od kontrahenta zaliczki na poczet nabycia nieruchomości przed 1 stycznia 2011 r., a kolejnej zaliczki w roku 2011, Spółka będzie uprawniona do opodatkowania VAT: całości kwoty wpłaconej w roku 2010 według 7% stawki kwoty otrzymanej w roku 2011 według stawki obniżonej - w części odpowiadającej udziałowi powierzchni użytkowej kwalifikującej do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym w całkowitej powierzchni użytkowej, natomiast w pozostałej części, zaliczki według stawki podstawowej? Ad.1. Zdaniem Spółki, jest ona uprawniona do stosowania definicji i sposobu obliczania powierzchni użytkowej wskazanej w Polskiej Normie PN-[...] dla celów wyliczenia powierzchni użytkowej podlegającej opodatkowaniu VAT według preferencyjnej stawki VAT, na podstawie art. 41 ust. 12 c ustawy o VAT. Powyższe wynika z faktu, że w ustawie o VAT brak jest definicji powierzchni użytkowej, a także nie ma w tej ustawie odesłania do innego aktu prawnego definiującego to pojęcie. Ponadto, Spółka stwierdziła, że zasady wykładni prawa podatkowego sprzeciwiają się sięgnięciu do innych aktów prawnych zawierających definicję tego pojęcia, nawet jeżeli są to ustawy podatkowe. Ponadto wskazała, że nie istnieje żadne utrwalone potoczne znaczenie tego pojęcia, jednakże pojęcie to należy do terminologii specjalistycznej w dziedzinie budownictwa, która jest odzwierciedlona w zapisach Polskiej Normy PN-[...], w związku z czym posługuje się ona Polską Normą dla celów wyliczenia powierzchni użytkowej w budownictwie. Ad. 2. W ocenie Spółki, w przypadku otrzymania po 1 stycznia 2011 r. zaliczki na poczet sprzedaży nieruchomości, której powierzchnia przekracza limity wskazane w art. 41 ust. 12b ustawy o VAT, powinna opodatkować otrzymaną zaliczkę proporcjonalnie, tj. stosując obniżoną stawkę opodatkowania do tej części otrzymanej kwoty, która odpowiada udziałowi powierzchni użytkowej kwalifikującej do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym w całkowitej powierzchni użytkowej. W pozostałym zakresie Spółka powinna zastosować podstawową stawkę VAT. Ad. 3. W ocenie Spółki, skoro otrzymanie zaliczki powoduje powstanie obowiązku podatkowego w VAT to podatek powinien zostać obliczony na podstawie przepisów prawa podatkowego obowiązujących w momencie powstania obowiązku podatkowego. Z uwagi na fakt, że przepisy dotyczące ograniczenia zastosowania obniżonej stawki VAT w stosunku do lokali i domów mieszkalnych, których powierzchnia przekracza limity ustawowe wskazane w art. 41 ust. 12b ustawy o VAT, wejdą w życie dopiero 1 stycznia 2011r., zaliczka otrzymana przed tą datą będzie w całości podlegać opodatkowaniu według 7% stawki VAT. Ad. 4. Zdaniem Spółki, w przypadku otrzymania od kontrahenta części należności w roku 2010 oraz kolejnej części w roku 2011 za dostawę nieruchomości, której powierzchnia przekracza limity wskazane w art. 41 ust 12b ustawy o VAT, jest ona uprawniona do opodatkowania całości kwoty otrzymanej w roku 2010 przy zastosowaniu stawki 7% VAT oraz opodatkowania zaliczki otrzymanej w roku 2011 przy zastosowaniu dwóch stawek VAT - stawki obniżonej w części odpowiadającej udziałowi powierzchni użytkowej kwalifikującej do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym w całkowitej powierzchni użytkowej, natomiast w pozostałej części zaliczki według stawki podstawowej. Minister Finansów w interpretacji indywidualnej z dnia [...] marca 2011r. uznał stanowisko w zakresie stosownia definicji powierzchni użytkowej oraz sposobu jej wyliczania w oparciu o Polską Normę PN-[...] za nieprawidłowe, natomiast w zakresie opodatkowania zaliczki otrzymanej przed i po 1 stycznia 2011r. w związku z dostawą lokali i domów mieszkalnych za prawidłowe. W uzasadnieniu organ powołując się na przepisy art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 2 ust. 6, art. 41 ust. 1, ust. 2, ust. 12, ust. 12a i ust. 12b ustawy o VAT oraz § 37 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 grudnia 2009r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 224, poz. 1799, ze zm.) stwierdził, że zaliczki otrzymane przed 1 stycznia 2011r. na poczet lokali mieszkalnych i domów, których powierzchnia przekracza limity wskazane w ustawie powinny zostać opodatkowane według stawki 7%. Natomiast zaliczki, które Spółka otrzyma z tego samego tytułu, ale po 1 stycznia 2011r. powinna opodatkować proporcjonalnie, tzn. stosując obniżoną stawkę opodatkowania tj. 8% do tej części otrzymanej kwoty, która odpowiada udziałowi powierzchni użytkowej kwalifikującej do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym w całkowitej powierzchni użytkowej, w pozostałym zaś zakresie powinna zastosować podstawową stawkę VAT, tj. 23%. Odnosząc się natomiast do prawidłowości posługiwania się przez Spółkę Polską Normą PN-[...] organ wskazał, że Polska Norma PN – [...] od wejścia w życie rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 4 marca 1999r. w sprawie wprowadzenia obowiązku stosowania niektórych Polskich Norm ( Dz. U. Nr 22, poz. 209) zwane dalej "rozporządzenie MSW" przestała być obowiązująca, ponieważ nie została uwzględniona w wykazie obowiązujących Polskich Norm, stanowiącym załącznik do tego rozporządzenia. Norma PN-[...] została wycofana przez Polski Komitet Normalizacyjny ze zbioru norm, po ustanowieniu przez PKN normy PN-[...] "Właściwości użytkowe w budownictwie. Określanie i obliczanie wskaźników powierzchniowych i kubaturowych" Dodał, że rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 3 kwietnia 2001r. w sprawie wprowadzenia obowiązku stosowania niektórych Polskich Norm dla budownictwa (Dz. U. Nr 38, poz. 456) wprowadza obowiązek stosowania Polskiej Normy PN- [...] tylko w zakresie ustalonym w punkcie 5.2.2 tej normy, czyli przy ustalaniu kubatury budynku. Norma powyższa obowiązywała do czasu wprowadzenia ustawy z dnia 12 września 2002 r. o normalizacji (Dz. U. z 2002r. , Nr 169, poz. 1386), która to w art. 5 ust. 3 stanowi, iż stosowanie Polskich Norm jest dobrowolne. Zdaniem organu, obecnie można korzystać zarówno z jednej jak i z drugiej normy, jednakże zasada ta nie ma zastosowania, gdy kwestia dotyczy podatku od towarów i usług, gdyż w takiej sytuacji przy określaniu powierzchni użytkowej należy kierować się definicją powierzchni użytkowej zawartej w obowiązującej Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych, bowiem do tego aktu odwołuje się art. 41 ust. 12a, czy też art. 2 pkt 12 ustawy o VAT, które określając wysokość stawki podatku odsyłają do klasyfikacji obiektów budowlanych. Z uwagi na to, iż ustawa o VAT odwołuje się do klasyfikacji PKOB z 1999r., a także z uwagi na fakt, że wskazana przez Spółkę norma wydana w 1970r. ma charakter dobrowolnego stosowania, zasadnym będzie określenie definicji powierzchni użytkowej w oparciu o zasady przewidziane w rozporządzeniu Rady Ministrów w sprawie PKOB. Odnosząc się do sposobu dokonywania pomiaru powierzchni pomieszczeń z wykorzystaniem Normy PN-[...] podkreślił, że dobór odpowiedniej metody pomiaru powierzchni nie wynika z przepisów prawa podatkowego, w związku z czym nie mógł być przedmiotem interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego. Pismem z dnia 4 kwietnia 2011r. Spółka wezwała Ministra Finansów do usunięcia naruszenia prawa i wniosła o zmianę interpretacji indywidualnej. W odpowiedzi na powyższe wezwanie Minister Finansów stwierdził brak podstaw do zmiany zaskarżonej interperetacji indywidualnej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej interpretacji, zarzucając naruszenie art. 41 ust. 12, 12a, 12b oraz 12c ustawy o VAT poprzez ich błędną wykładnię. W uzasadnieniu Spółka wskazała, że stanowisko Ministra Finansów, jakoby podatnik powinien odnieść się do PKOB jako do aktu prawnego wskazującego definicję legalną powierzchni użytkowej, która pozwoli na określenie podstawy opodatkowania dla celów VAT dostarczanych lokali i domów mieszkalnych jest błędna i nie znajduje oparcia w przepisach ustawy o VAT. Spółka ponownie wyjaśniła, że termin "powierzchnia użytkowa" nie jest terminem mającym jednoznaczne, powszechnie rozumiane znaczenie w języku polskim, na co dowodem może być brak zdefiniowania tego terminu w słownikach języka polskiego. Termin "powierzchnia użytkowa" funkcjonuje co do zasady jako termin specjalistyczny, powszechnie występujący w języku używanym przez ekspertów w zakresie budownictwa, czy też przez przedsiębiorców budowlanych. Stwierdziła, że z uwagi na fakt, że brak jest możliwości wskazania aktu "źródłowego", z którego można by zapożyczyć definicję terminu "powierzchnia użytkowa" oraz specjaliści w zakresie budownictwa posługują się terminem powierzchnia użytkowa w rozumieniu stosowanych norm budowlanych – to w świetle dyrektywy znaczenia specjalnego konieczne jest zastosowanie definicji wskazanej w normie budowlanej. Z kolei fakt, iż normy budowlane nie są obligatoryjne pozostaje bez znaczenia dla możliwości stosowania tej normy w praktyce. Zdaniem Skarżacej, może ona stosować polską normę PN dla potrzeb obliczania powierzchni użytkowej w celu ustalenia podstawy opodatkowania i właściwej stawki VAT dla dostawy nieruchomości mieszkalnych, które nie kwalifikują się do budownictwa objętego społecznym, programem mieszkaniowym. Ponadto stwierdziła, że "zasady pomiaru" powierzchni wskazane w normie PN-[...] konkretyzują jakie fragmenty powierzchni mieszczą się w zakresie "powierzchni użytkowej" mieszkania, a zatem które fragmenty przestrzeni i na jakich zasadach do powierzchni tej należy wliczać. W ocenie skarżącej, zapis ten definiuje rozumienie pojęcia powierzchnia użytkowa na bazie wspomnianej normy. Przypomniała, że akty z zakresu prawa podatkowego (np. ustawa o podatkach lokalnych) definiują powierzchnię użytkową nieruchomości właśnie poprzez wskazanie sposobu jej obmiaru. Niezrozumiałe jest zatem dla Spółki wskazanie przez organ podatkowy, że "sposób pomiaru pomieszczeń pozostaje poza sferą zainteresowań interpretacji indywidualnej". Skoro powierzchnia użytkowa definiowana jest poprzez wskazanie sposobu jej obmiaru uznać należy, iż nie można rozdzielać tych dwóch pojęć. W odpowiedzi na skargę Minister Finansów podtrzymując zaprezentowane wcześniej stanowisko, wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga jest zasadna. 1.Na wstępie należy zauważyć, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej obejmującą m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. zwaną dalej p.s.a.), które oceniane są z punktu widzenia ich legalności, a więc zgodności z prawem, zarówno materialnym jak i formalnym. Przeprowadzając kontrolę legalności zaskarżonej interpretacji stwierdzić należy, iż narusza ona przepisy prawa materialnego w szczegolności art.41 ust.12a, b i c ustawy o VAT w części uznającej stanowisko Strony za nieprawidłowe. 2.Kwestią sporną w niniejszej sprawie jest definicja powierzchni użytkowej lokali mieszkalnych i budynków, o których mowa w art.41 ust.12 b ustawy o VAT oraz możliwość sposobu jej wyliczania w oparciu o Polską Normę PN-[...]. Na wstępie rozważań należy jednoznacznie podkreślić, iż błędne jest stanowisko Ministra Finansów, że skoro dobór odpowiedniej metody pomiaru powierzchni nie wynika z przepisów prawa podatkowego, to nie mógł być przedmiotem interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego. Pojęcie powierzchni użytkowej zostało zawarte w art.41 ust.12b ustawy o VAT i sposób jej ustalenia ma bezpośredni wpływ na ustalenie podstawy opodatkowania podatkiem VAT. Wnioskodawca miał więc prawo zapytać organ czy prawidłowo dokonał wyboru metody obmiaru wskazanych w interpretacji lokali i budynków. 3. Zgodnie z art. 41 ust. 2 powołanej ustawy dla towarów i usług, wymienionych w załączniku nr 3 do ustawy, stawka podatku wynosi 7%, z zastrzeżeniem ust. 12 i art. 114 ust. 1. Punkt 2 art. 146a ww. ustawy stanowi z kolei, iż stawka podatku, o której nowa w art. 41 ust. 2, art. 120 ust. 2 i 3 oraz w tytule załącznika nr 3 ustawy, wynosi 8%. Stawkę podatku, o której mowa w ust. 2, stosuje się do dostawy, budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.( art. 146a pkt 2 ustawy o VAT) Przez budownictwo objęte społecznym programem mieszkaniowym rozumie się obiekty budownictwa mieszkaniowego lub ich części, z wyłączeniem lokali użytkowych, oraz lokale mieszkalne w budynkach niemieszkalnych sklasyfikowanych w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 12, a także obiekty sklasyfikowane w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w klasie ex 1264 - wyłącznie budynki instytucji ochrony zdrowia świadczących usługi zakwaterowania z opieką lekarską i pielęgniarską zwłaszcza dla ludzi starszych i niepełnosprawnych, z zastrzeżeniem ust. 12b (art. 41 ust. 12a ustawy o VAT). Zgodnie z ust. 12b powołanego artykułu, do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym określonego w ust. 12a nie zalicza się: • budynków mieszkalnych jednorodzinnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 300m2; • lokali mieszkalnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 150m2. W przypadku budownictwa mieszkaniowego o powierzchni przekraczającej limity określone ust. 12b, stawkę podatku, o której mowa w ust. 2, stosuje się tylko do części podstawy opodatkowania odpowiadającej udziałowi powierzchni użytkowej kwalifikującej do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym w całkowitej powierzchni użytkowej (art. 41 ust. 12c). Z unormowań zawartych w przytoczonych przepisach wynika zatem, iż obniżona 7% stawka podatku od towarów i usług ma zastosowanie w całym budownictwie mieszkaniowym, zarówno objętym społecznym programem mieszkaniowym, jak i nieobjętym tym programem, ale w tym drugim przypadku tylko do końca 2010 roku. Od 1 stycznia 2011 r. stawka VAT obniżona do wysokości 8% będzie miała zastosowanie wyłącznie w przypadku obiektów budowlanych lub ich części zaliczanych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym na podstawie art. 41 ust. 12-12c ustawy o VAT. Jednocześnie, przez obiekty budownictwa mieszkaniowego rozumie się budynki mieszkalne stałego zamieszkania sklasyfikowane w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 11 (art. 2 pkt 12 cyt. ustawy). Z powyższych uregulowań wynika, iż w przypadku dostawy i remontu lokali mieszkalnych, których powierzchnia użytkowa nie przekracza 150 metrów kwadratowych oraz budynków jednorodzinnych, których powierzchnia użytkowa nie przekracza 300 metrów kwadratowych będzie miała zastosowanie stawka obniżona. Natomiast w sytuacji, gdy powierzchnia lokalu mieszkalnego lub budynku jednorodzinnego będzie przekraczała powyższe limity wówczas do tej dostawy zastosowanie będą miały dwie stawki podatku - obniżona i podstawowa. W złożonym wniosku Spółka wskazała bowiem, iż w celu obliczenia powierzchni użytkowej na potrzeby własnej działalności - tj. w celu wyliczenia powierzchni użytkowej w celu poinformowania nabywcy nieruchomości o dokładnej powierzchni użytkowej danego lokalu lub domu - stosuje zasady dotyczące obliczania takiej powierzchni zawarte w Polskiej Normie PN- [...] "Powierzchnia budynków. Podział, określenia i zasady obmiaru". Ustawa o podatku od towarów i usług nie definiuje pojęcia "powierzchnia użytkowa". Ustawa ta nie odsyła także do innych definicji legalnych zawartych w innych aktach normatywnych. Jednakże nie sposób jest pominąć w przedmiotowej sprawie definicji występujących w innych aktach normatywnych z dziedziny prawa podatkowego. Otóż zgodnie z art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 1991 r. Nr 9 poz. 31 ze zm.)zwana dalej "upol" za powierzchnię użytkową budynku, w rozumieniu ustawy, uważa się powierzchnię mierzoną po wewnętrznej długości ścian na wszystkich kondygnacjach, z wyjątkiem powierzchni klatek schodowych oraz szybów dźwigowych. Natomiast art. 16 ust. 4 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (tekst jedn. Dz.U. z 1997 r. Nr16 poz. 89 ze zm.) za powierzchnię użytkową budynku (lokalu) w rozumieniu ustawy uważa się powierzchnię mierzoną po wewnętrznej długości ścian pomieszczeń na wszystkich kondygnacjach (podziemnych i naziemnych, z wyjątkiem powierzchni piwnic i klatek schodowych oraz szybów dźwigów). Inną definicję "powierzchni użytkowej" znajdziemy już poza prawem podatkowym, a mianowicie w art. 3 ust. 5 ustawy z dnia 2 lipca 1994 r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych (tekst jedn. Dz. U. z 1998 r. Nr 120, poz. 787 ze zm.). Powołany przepis stanowi, iż powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego to powierzchnia wszystkich pomieszczeń znajdujących się w lokalu, a w szczególności: pokoi, kuchni, spiżarni, przedpokoi, alków, holi, korytarzy, łazienek oraz innych pomieszczeń służących mieszkalnym i gospodarczym potrzebom najemcy, bez względu na ich przeznaczenie i sposób użytkowania; nie uważa się jednak za powierzchnię użytkową lokalu mieszkalnego powierzchni: balkonów, tarasów i loggii, antresoli, szaf i schowków w ścianach, pralni, suszarni, wózkowni, strychów, piwnic i komórek przeznaczonych na przechowywanie opału. Obmiaru powierzchni użytkowej lokalu dokonuje się w świetle wyprawionych ścian, według zasad określonych w Polskiej Normie. Odwołując się do Polskiej Normy należy wskazać na dwie normy, które pozwalają obliczać powierzchnię użytkową budynku PN – [...] i PN – [...]. Według polskiej normy PN-[...] powierzchnia użytkowa budynku - to powierzchnia pomieszczeń służąca do zaspokojenia potrzeb związanych bezpośrednio z przeznaczeniem budynku (lub jego wydzielonej części) - na wszystkich kondygnacjach. Norma ta nie została zaliczona do tzw. norm obowiązkowych przewidzianych w rozporządzeniu MSW. Z kolei norma PN [...] zatytułowana "Właściwości użytkowe w budownictwie. Określenie i obliczanie wskaźników powierzchniowych i kubaturowych" zawarta w poz. 107 załącznika do ww. rozporządzenia obowiązywała tylko w zakresie ustalonym w pkt 5.2.2 normy, czyli przy ustalaniu kubatury budynku. Według tej normy powierzchnia użytkowa to część powierzchni kondygnacji netto (czyli powierzchni ograniczonej przez elementy zamykające, obliczanej dla wymiarów budynku w stanie wykończonym, na poziomie podłogi, nie licząc listew przypodłogowych, progów, itp., bez powierzchni otworów na drzwi i okna w elementach zamykających, za to z powierzchnią elementów nadających się do demontażu takich jak ścianki działowe, rury, kanały) która odpowiada celom i przeznaczeniu budynku, dla których są one wznoszone. W świetle powyższego stwierdzić należy, że Polska Norma PN-[...] nie była obowiązującym przepisem w zakresie obliczenia powierzchni użytkowej lokalu lub budynku. Poszukiwanie zatem znaczenia słowa "powierzchnia użytkowa" nie jest zadaniem prostym. Jednakże próbując przypisać znaczenie wyrażeniu "powierzchnia użytkowa budynku mieszkalnego" należy stwierdzić, iż najbardziej tożsama znaczeniowo będzie definicja zawarta w upol wskazująca na powierzchnię mierzoną po wewnętrznej długości ścian na wszystkich kondygnacjach, z wyjątkiem powierzchni klatek schodowych oraz szybów dźwigowych. Mając powyższe na uwadze Sąd nie podziela stanowiska Ministra Finansów, iz w rozpoznawanej sprawie, podatnik powinien odnieść się do PKOB jako do aktu prawnego wskazującego definicję legalną powierzchni użytkowej, która pozwoli na określenie podstawy opodatkowania dla celów VAT dostarczanych lokali i domów mieszkalnych. PKOB jest klasyfikacją statystyczną, wprowadzoną mocą rozporządzenia wydanego na podstawie przepisów o statystyce publicznej. Przepisem dającym odpowiednim organom uprawnienie do wydania PKOB jest art. 40 ust. 2 ustawy z 29 czerwca 1995r. o statystyce publicznej (Dz. U. Nr 88, poz. 439, z 1996 r. ze zm.). Przepisy klasyfikacyjne są wydawane w celu określenia przebiegu i opisu procesów gospodarczych i społecznych, a zgodnie z powołanym przepisem ustawy o statystyce publicznej, klasyfikacje stosuje się w statystyce, ewidencji i dokumentacji oraz rachunkowości, a także w urzędowych rejestrach i systemach informacyjnych administracji publicznej. Natomiast stosowanie ich w innych obszarach (np. przy określaniu zakresu obowiązku podatkowego) musi wynikać z delegacji zawartych w innych ustawach, które precyzyjnie powinny określać zakres stosowania klasyfikacji statystycznych do innych celów niż statystyka państwowa. Dlatego, w ocenie Spółki, w zakresie prawa podatkowego klasyfikacje mogą być zatem stosowane tylko w takim zakresie, na jaki pozwala dana ustawa podatkowa i ten zakres jest precyzyjnie określony w ustawie o VAT. Zakres stosowania klasyfikacji statystycznych wyznacza przede wszystkim art. 5a ustawy o VAT, zgodnie z którym towary lub usługi będące przedmiotem czynności, opodatkowanych, wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, są identyfikowane za pomocą tych klasyfikacji, jeżeli dla tych towarów lub usług przepisy ustawy lub przepisy wykonawcze wydane na jej podstawie powołują symbole statystyczne.W rozpoznawanej sprawie sytuacja taka nie zachodzi.Jednakże nie sposób też zgodzić się ze Stroną, że do celów podatku VAT zastosowanie znajdzie Polska Normy PN-[...] ponieważ nie ma charakteru normatywnego. Nie została zaliczona do tzw. norm obowiązkowych przewidzianych w rozporządzeniu MSW.Wskazać również należy, iż w orzecznictwie sądowym niejednokrotnie już wskazywano, iż w przypadku braku definicji normatywnych określonych pojęć w ustawach podatkowych zastosowanie znależć powinny definicje zawarte w przepisach “najbliższych".Sąd w składzie rozpoznającym sprawę pogląd ten podziela i z tych względów uznał, iż definicja “powierzchni użytkowej" zawarta w przepisach uopl jest najbardziej zbliżona znaczeniowo do pojęcia “powierzchni użytkowej" użytej w ustawie o VAT.Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych, definiuje powierzchnię użytkową nieruchomości poprzez wskazanie sposobu jej obmiaru, które zdaniem Sądu stanowi zasadnicze kryterium przy określeniu powierzchni użytkowej lokali i budynków wymienionych w art.41 ust.12b ustawy o VAT. Z tych wszystkich względów mimo, iż nie wszystkie zarzuty skargi zasługują na uwględnienie Sąd na podstawie art.146, 152 i 200 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło