II OZ 489/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Rudnicka po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia G. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 6 lutego 2013 r., sygn. akt II SA/Lu 858/11 odrzucające wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 2 października 2012 r. sygn. akt II SA/Lu 858/11 w sprawie ze skargi G. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o zgodności budowli rolniczej z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia oddalić zażalenie. Zarządzeniem przewodniczącego z dnia 19 listopada 2012 r. pozostawiono bez rozpoznania wniosek skarżącego G. S. o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 2 października 2012 r. sygn. akt II SA/Lu 858/11 z uwagi na nieuzupełnienie w terminie braku formalnego wniosku poprzez jego podpisanie. G. S. wniósł zażalenie na powyższe zarządzenie. Z uwagi na brak podpisu pod zażaleniem, wezwano skarżącego do uzupełnienia powyższego braku formalnego. W dniu 24 stycznia 2012 r. (data stempla pocztowego) G. S. uzupełnił brak formalny zażalenia oraz w tym samym dniu przedstawił ponownie "wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku w przedmiocie sporządzenia i doręczenia uzasadnienia". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie postanowieniem z dnia 6 lutego 2013 r. odrzucił powyższy wniosek. Sąd podał w uzasadnieniu, że wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku oraz zażalenie na zarządzenie o pozostawieniu wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia bez rozpoznania, wyłączają się. Jeżeli bowiem strona twierdzi, że dokonała czynności w terminie, a sąd błędnie uznał, iż uchybiła terminowi, to powinna wnieść – tak jak to miało miejsce w przedmiotowej sprawie – zażalenie. Wniosek o przywrócenie uchybionego terminu jest natomiast aktualny wtedy, gdy strona nie neguje uchybienia terminowi i wskazuje przyczyny usprawiedliwiające to uchybienie. W tej sytuacji Sąd uznał, że skoro skarżący wniósł zażalenie na zarządzenie z dnia 19 listopada 2012 r. o pozostawieniu jego wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia bez rozpoznania z powodu uchybienia terminowi, to jego wniosek o przywrócenie terminu do złożenia tego wniosku, jest niedopuszczalny i podlega odrzuceniu na podstawie art. 88 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł G. S.. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie jest zasadne. W orzecznictwie sądowym nie budzi wątpliwości, iż w sytuacji jednoczesnego wniesienia środka odwoławczego od rozstrzygnięcia odrzucającego (pozostawiającego bez rozpoznania) pismo z powodu uchybienia terminowi do dokonania czynności oraz wniosku o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności procesowej dochodzi do kolizji wskazanych środków prawnych. Dzieje się tak zarówno z powodu konkurencyjności zawartych w nich wniosków, zmierzających do wywołania przeciwstawnych skutków procesowych, ale i sprzeczności wewnętrznej ich podstaw. Wniosek o przywrócenie terminu jest oparty na twierdzeniu, że do uchybienia terminowi doszło, jednakże nastąpiło to bez winy strony, która w takim wniosku wskazuje przyczyny usprawiedliwiające to uchybienie. Natomiast środek zaskarżenia od orzeczenia wydanego na skutek uchybienia przez stronę terminowi do dokonania czynności procesowej jest oparty na twierdzeniu, że do uchybienia nie doszło, a Sąd zajął w tej kwestii błędne stanowisko (zob. np. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 15 listopada 1999 r., sygn. akt II CZ 129/99, lex nr 110599; z dnia 4 października 2001 r., sygn. akt I CZ 116/01, lex nr 52578; z dnia 10 stycznia 2002 r., sygn. akt I CZ 198/01, lex nr 53302 oraz postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 maja 2004 r., sygn. akt FZ 61/04; z dnia 20 marca 2013 r., sygn. akt I FZ 39/13 oba dostępne na https://cbois.nsa.gov.pl). Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie w pełni ten pogląd podziela. Ponadto w sytuacji gdy strona złożyła środek zaskarżenia od orzeczenia wydanego na skutek uchybienia terminowi do dokonania czynności procesowej, początek biegu terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności wyznaczać będzie data doręczenia orzeczenia rozstrzygającego w przedmiocie złożenia środka zaskarżenia (tak: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 2 września 1993 r., sygn. akt II CRN 83/93, lex nr 293287; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 stycznia 2002 r., sygn. akt I CZ 198/01, lex nr 53302). Wobec tego wniosek o przywrócenie terminu złożony równocześnie z środkiem zaskarżenia jest przedwczesny, a konsekwencji podlega odrzuceniu jako niedopuszczalny. Mając na uwadze powyższe rozważania, nie może budzić wątpliwości zasadność postanowienia Sądu pierwszej instancji odrzucającego wniosek G. S. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku. Z akt sprawy wynika bowiem, że wraz z przedmiotowym wnioskiem skarżący wniósł również zażalenie na zarządzenie przewodniczącego pozostawiające bez rozpoznania wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku, z uwagi na uchybienie terminowi do jego podpisania. Uznać zatem należało, że wniosek skarżącego jest przedwczesny i podlegać musi odrzuceniu na podstawie art. 88 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). W tej sytuacji Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.