III SA/Wa 2213/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Krawczak, Sędziowie Sędzia WSA Sylwester Golec, Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz (sprawozdawca), Protokolant referent stażysta Marika Krawczyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi J. B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) stwierdza, że uchylone postanowienie nie może być wykonane w całości, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz J. B. kwotę 357 zł (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] maja 2011r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] grudnia 2010r. w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2004r. Z motywów rozstrzygnięcia zaskarżonego postanowienia wynika, że decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. ustalił Skarżącemu – J. B. wysokość zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2004 r. w kwocie 415.378,00 zł. Powyższa decyzja została skutecznie doręczona w dniu 31 grudnia 2012r. w trybie art. 150 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacji podatkowej (Dz.U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) – dalej “O.p.". Organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 223 § 1 i § 2 pkt 1 O.p., odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji Skarżącemu. Wskazał, że termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 14 stycznia 2010r., natomiast odwołanie z dnia 11 kwietnia 2011 r. załączone do wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, zostało złożone w dniu 14 stycznia 2010r. w Urzędzie Skarbowym W. . W związku z powyższym organ stwierdził naruszenie dyspozycji \ przepisu art. 223 O.p. Pismem z dnia 11 kwietnia 2011 r. Skarżący wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Postanowieniem z dnia [...] maja 2011 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. odmówił przywrócenia terminu uznając, że Skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do złożenia odwołania. W związku z powyższym Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący zarzucając naruszenie: 1. art. 228 § 1 pkt 2 w zw. z art. 223 § 2 pkt 1 w zw. z art. 146 § 1 i 2 O.p. poprzez uznanie, że Skarżący uchybił terminowi do wniesienia odwołania, choć przedmiotowa decyzja nie została skutecznie doręczona z uwagi na kierowanie jej na adres, pod którym Skarżący już nie zamieszkiwał, o czym nie miał obowiązku poinformować organu podatkowego, bowiem nie miał wiedzy o toczącym się wobec niego postepowaniu. W związku z powyższym organ nie mógł zastsować rygoru uznania korespondencji za prawidłowo doręczoną pod nieaktualny adres; 2. art. 228 § 1 pkt 2 w zw. z art. 223 § 2 pkt 1 w zw. z art. 138 § 1 O.p. poprzez uznanie, że Skarżący uchybił terminowi do wniesienia odwołania. Podnióśł, że organ przy dołożeniu należytej staranności powinien był podjąć kroki w celu wyznaczenia kuratora dla osoby nieobecnej, czego jednak nie uczynił; 3. art. 228 § 1 pkt 2 w zw. z art. 223 § 2 pkt 1 w zw. z art. 150 § 1, 1a i 2 O.p. gdyż organ podatkowy nie wykazał poprzez stosowną treść awiza ani w żaden inny możliwy sposób, że awizo to zostało pozostawione w jednym z dopuszczalnych do tego miejsc, co jest bezwzględnym warunkiem skuteczności doręczenia zastępczego, - wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. podtrzymując zaprezentowane wcześniej stanowisko, wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 228 § 1 pkt 2 O.p. organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Stwierdzenie, o którym wyżej mowa wymaga w pierwszej kolejności zbadania, czy rozstrzygnięcie organu I instancji, od którego wniesiono środek odwoławczy zostało prawidłowo doręczone. To bowiem dopiero pozwoli na ocenę czy rozpoczął bieg termin na wniesienie tego środka. W przedmiotowej sprawie tryb doręczenia Skarżącemu decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] grudnia 2010 r. w sprawie ustalenia zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2004, od której Skarżący wniósł odwołanie stanowiące przedmiot zaskarżonego postanowienia określał art. 150 O.p. Zgodnie z powołanym wyżej przepisem, w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub art. 149: 1) poczta przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez pocztę; 2) pismo składa się na okres 14 dni w urzędzie gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika organu podatkowego lub przez inną upoważnioną osobę (§1). Adresata zawiadamia się dwukrotnie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1. Powtórne zawiadomienie następuje w razie niepodjęcia pisma w terminie 7 dni (§ 1a). Zawiadomienie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1 umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (§ 2) . Bogusław Gruszczyński w "Ordynacja podatkowa Komentarz." LexisNexis, Warszawa 2011 r. na str. 703 pkt 9 pisze, "Nie może być uznane za doręczone w trybie art. 150 pismo, w którym błędnie wpisano adres odbiorcy albo gdy z treści potwierdzenia odbioru nie wynika: przyczyna, z powodu której nie dokonano doręczenia w trybie art. 148 § 1 i art. 149, czy zawiadomienie o przesyłce dwukrotnie umieszczono w jednym z miejsc wymienionych w art. 150 § 2, czy upłynął czternastodniowy okres przechowywania przesyłki albo gdy, z adnotacji poczty wynika, że adresat się wyprowadził, a jest to pierwsze doręczenie i w związku z tym nie ma zastosowania art. 146 § 2 ". Stanowisko powyższe znajduje potwierdzenie także w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. Mianowicie w wyroku z dnia 22 września 2010 r. sygn. akt I FSK 1497/09 stwierdzono, iż pismo można uznać za doręczone w trybie art. 150 o.p., jeżeli na podstawie dowodu doręczenia można ustalić: 1) jaka była przyczyna, z powodu której nie dokonano doręczenia w trybie art. 148 § 1 i art. 149 o.p.; 2) że zawiadomienie o przesyłce dwukrotnie umieszczono w jednym z miejsc wymienionych w art. 150 § 2 o.p. oraz 3) że upłynął 14-dniowy termin przechowywania przesyłki. W postanowieniu z dnia 4 listopada 2010 sygn. akt I FZ 420/10 NSA przyjął, że dla uznania, że decyzja została skutecznie doręczona w trybie art. 150 o.p. konieczne jest wykazanie przez organ administracji, że placówka pocztowa zawiadomiła adresata w sposób niebudzący wątpliwości o nadejściu pisma i miejscu, gdzie może je odebrać. Sąd w niniejszym składzie podziela prezentowany wyżej pogląd, wobec czego niezbędna jest w przedmiotowej sprawie ocena, czy dokumenty potwierdzenia odbioru decyzji wydanej w stosunku do Skarżącego z dnia 14 grudnia 2010 r. w sprawie ustalenia zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2004 wypełniają wskazane wyżej elementy pozwalające na uznanie, iż decyzja ta została doręczona w trybie art. 150 O.p. Dokonane przez Sąd oględziny koperty i zwrotnego potwierdzenia odbioru wzmiankowanej decyzji prowadzą do wniosku, iż dokumenty te nie zawierają informacji gdzie umieszczono (dwukrotnie) zawiadomienia o pozostawieniu przesyłki. Akta administracyjne dołączone do skargi nie zawierają także jakichkolwiek innych dowodów pozwalających na wyjaśnienie tej kwestii. Tym samym organ podatkowy nie wykazał w przedmiotowej sprawie, że placówka pocztowa zawiadomiła adresata w sposób niebudzący wątpliwości o nadejściu pisma i miejscu, gdzie może je odebrać. A zatem nie można uznać, iż decyzja ta została doręczona w trybie określonym w art. 150 O.p. W takiej sytuacji Sąd stwierdza, iż przyjęty w zaskarżonym postanowieniu termin doręczenia decyzji, od której Skarżący wniósł odwołanie nie jest prawidłowy i skutkuje naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając na uwadze powyższe, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku.