II GSK 991/12

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2012-07-10

Skład orzekający: Gabriela Jyż, Urszula Raczkiewicz, Jacek Czaja

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rozbudowa istniejącego przedsiębiorstwa, polegająca na przystosowaniu pomieszczeń, a następnie zakup urządzeń medycznych, stanowi jedną, niepodzielną inwestycję, czy też zakup urządzeń może być uznany za nową inwestycję, jeśli prace budowlane zostały zakończone przed złożeniem wniosku o dofinansowanie?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zakup urządzeń medycznych może stanowić nową inwestycję w środki trwałe związane z rozbudową istniejącego przedsiębiorstwa, nawet jeśli prace budowlane związane z rozbudową zostały zakończone przed złożeniem wniosku o dofinansowanie. Kluczowe jest, aby prace budowlane nie stanowiły pierwszego etapu większej inwestycji, a zakup urządzeń nie był kontynuacją działań rozpoczętych przed złożeniem wniosku. Sąd podkreślił, że ciężar dowodu spoczywa na organie, który musi udowodnić rozpoczęcie inwestycji przed złożeniem wniosku.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o dofinansowanie projektu zakupu urządzeń medycznych. Organ odrzucił wniosek, uznając, że projekt stanowi kontynuację inwestycji rozpoczętej przed złożeniem wniosku, co narusza przepisy dotyczące pomocy publicznej i efektu zachęty. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną, stwierdzając, że prace budowlane związane z rozbudową pomieszczeń zostały zakończone przed złożeniem wniosku i nie stanowiły pierwszego etapu większej inwestycji. Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrywał skargę kasacyjną organu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Gabriela Jyż (spr.) Sędzia NSA Urszula Raczkiewicz Sędzia del. WSA Jacek Czaja Protokolant Monika Tutak - Rutkowska po rozpoznaniu w dniu 10 lipca 2012 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej [...] Jednostki Wdrażania Programów Unijnych od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 17 kwietnia 2012 r. sygn. akt V SA/Wa 459/12 w sprawie ze skargi S. O. na informację [...] Jednostki Wdrażania Programów Unijnych z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z 17 kwietnia 2012 r., sygn. akt V SA/Wa 459/12 - po rozpoznaniu skargi S. O. – P. (dalej: skarżący, wnioskodawca) na informację [...] Jednostki Wdrażania Programów Unijnych (dalej: organ, MJWPU) z dnia [...] lutego 2012 r. w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu – stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez [...] Jednostkę Wdrażania Programów Unijnych, a także zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego. Sąd orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym: S. O.– P. [...] listopada 2011 r. złożył do [...] Jednostki Wdrażania Programów Unijnych wniosek o dofinansowanie projektu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007-2013, Priorytetu 1 Tworzenie warunku dla rozwoju potencjału innowacyjnego i przedsiębiorczości na [...], Działanie 1.5 Rozwój przedsiębiorczości. Wniosek dotyczył projektu polegającego na zakupie urządzeń medycznych, które umożliwiają świadczenie nowych usług medycznych oraz w znaczny sposób udoskonalą proces świadczenia obecnych usług. Pismem z [...] grudnia 2011 r., [...] Jednostka Wdrażania Programów Unijnych poinformowała skarżącego, że złożony wniosek o dofinansowanie realizacji projektu został odrzucony z przyczyn formalnych. Z pisma tego wynikało, że wniosek o dofinansowanie nie spełniał kryterium formalnego nr 7 “Zgodność z prawodawstwem krajowym i unijnym w zakresie Pomocy publicznej" oraz kryterium formalnego nr 10 “Zgodność z Regulaminem konkursu lub listą IWIPK i zgłoszeniem do IWIPK", przyjętych przez Komitet Monitorujący RPO WM uchwałą nr [...] z [...] września 2011 r. W uzasadnieniu wskazano, że projekt nie spełniał definicji nowej inwestycji. Podkreślono, że zgodnie z informacjami zawartymi w dokumentacji projektowej (Biznes Plan część I i IV) zaplanowane do zakupu w ramach realizacji projektu środki trwałe były kontynuacją inwestycji poczynionych w ciągu ostatnich 24 miesięcy. Wnioskodawca rozbudował posiadane pomieszczenia przed złożeniem wniosku o dofinansowanie, a działania zaplanowane w ramach projektu stanowić będą niepodzielną część, całej rozpoczętej już inwestycji. Powyższe informacje, zdaniem organu świadczyły o tym, że wnioskodawca naruszył zasadę nowej inwestycji w rozumieniu Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 15 grudnia 2010 r. w sprawie udzielania regionalnej pomocy inwestycji w ramach regionalnych programów operacyjnych (Dz. U. Nr 239, poz. 1599). Ponadto wyjaśniono, że prace związane z realizacją inwestycji mogą rozpocząć się po złożeniu wniosku o dofinansowanie. Skarżący wniósł protest od wyników oceny formalnej wniosku o dofinansowanie pod tytułem "Szansa na rozwój Pracowni Diagnostyki Medycznej i Podniesienie jej konkurencyjności dzięki wprowadzeniu nowych usług do oferty oraz znaczne udoskonalenie procesu świadczenia usług poprzez zakup nowoczesnych urządzeń". Protest nie został uwzględniony, o czym strona skarżąca została poinformowana pismem z [...] lutego 2012 r. Uzasadniając rozstrzygnięcie wskazano, że wniosek został odrzucony na etapie oceny formalnej ze względu na niespełnienie kryterium nr 7 "Zgodność z prawodawstwem krajowym i unijnym w zakresie pomocy publicznej" i nr 10 "Zgodność z Regulaminem konkursu lub listą IWIPKI zgłoszeniem do IWIPK" przyjętych przez Komitet Monitorujący RPO WM uchwałą nr [...] z dnia [...] września 2011. Podstawą odrzucenia projektu było stwierdzenie rozpoczęcia inwestycji przed złożeniem wniosku, co stanowiło naruszenie normy prawnej zgodnie z § 19 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 15 grudnia 2010 r. w sprawie udzielania regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach regionalnych programów operacyjnych w zakresie spełnienia przez projekt tzw. efektu zachęty. Podkreślono, że organ dokonując oceny projektu badał m.in. zgodność z zasadami udzielania pomocy publicznej. Ocenie i szczegółowej analizie podlegała kwestia, czy zakres inwestycji wskazany przez wnioskodawcę obejmował wszystkie działania czy tylko jeden lub kilka etapów jednej inwestycji. Przy ocenie zakresu projektu brano pod uwagę ekonomiczną niepodzielność inwestycji, czyli powiązania techniczne, funkcjonalne i strategiczne. Miało to istotne znaczenie z punktu widzenia określenia ram czasowych realizacji całego przedsięwzięcia, w tym momentu podjęcia pierwszych działań w celu realizacji inwestycji. Organ wyjaśnił, że przez rozpoczęcie prac związanych z realizacją nowej inwestycji należy rozumieć podjęcie prac budowlanych lub pierwszego prawnie wiążącego zobowiązania do zamówienia ruchomych środków trwałych, z wyłączeniem wydatków związanych z przygotowaniem i opracowaniem dokumentacji projektowej. Ograniczenie to, określane jako efekt zachęty jest ściśle związane z celami jakie ma realizować regionalna pomoc inwestycyjna. Złożony przez skarżącego projekt w ocenie organu obejmował zakup specjalistycznej aparatury medycznej i sprzętu komputerowego do P. Wnioskodawca w złożonej w dniu [...] listopada 2011 r. aplikacji poinformował, iż celem projektu jest "podniesienie konkurencyjności mikroprzedsiębiorstwa na rynku regionalnym poprzez wyposażenie go w urządzenia pozwalające na wprowadzenie do oferty Firmy nowych oraz zmodyfikowanych usług oraz dokonanie zasadniczej zmiany procesu produkcji usług". Na stronie 3 Biznes Planu skarżący wskazał, że "w przeciągu ostatnich 24 miesięcy w P. przeprowadzona była rozbudowa dotychczasowych pomieszczeń. W ramach tej inwestycji P. poszerzona została o dodatkowe 180 m2, które podzielone zostały na 4 nowe gabinety lekarskie oraz poczekalnie z osobnymi wejściami dla pacjentów dorosłych i dzieci zdrowych - zgłaszających się do badań profilaktycznych. Ponadto powstało pomieszczenie dla badania dzieci oraz toalety oddzielnie dla pacjentów i personelu. Wydzielono także pomieszczenie na sprzęt i środki czystości oraz wewnętrzną łazienkę dla pacjentów w gabinecie zabiegowym, oraz pomieszczenie przeznaczone na mycie i dezynfekcję sprzętu medycznego - wymagane przez sanepid. Inwestycja ta skierowana była ku dalszemu rozwojowi placówki w NZOZ. Całość inwestycji kosztowała ok. 360 tys. zł". Ponadto podkreślono, że w ramach opisu planowanej inwestycji skarżąca poinformowała, że "inwestycja nie została dotychczas zrealizowana, gdyż skarżący musiał w pierwszej kolejności dostosować bazę lokalową do większej ilości usług." Zdaniem organu ani pierwszy - zrealizowany etap rozbudowy budynku ani projekt będący przedmiotem wniosku o dofinansowanie - zakup sprzętu nie stanowił nowej inwestycji, gdyż osiągniecie założonych celów możliwe było wyłącznie poprzez realizację wszystkich etapów przedsięwzięcia. Zwiększenie katalogu usług wymagało dostosowania bazy lokalowej. Etap będący przedmiotem wniosku o dofinansowanie - zakup sprzętu w oderwaniu od pierwszego etapu rozbudowy nie realizowałby celów i byłby z punktu widzenia logicznego, ekonomicznego i technicznego nieuzasadniony, czy wręcz niewykonalny. Organ podkreślił, że strona skarżąca przed złożeniem wniosku o dofinansowanie podjęła prace budowlane, które stanowiły pierwszy etap większej inwestycji, a kontynuację stanowią działania objęte projektem stanowiącym przedmiot wniosku o dofinansowanie. Zdaniem MJWPU, wbrew twierdzeniu strony skarżącej, informacje przedstawione w aplikacji złożonej w ramach konkursu były spójne i jednoznaczne, więc nie pozwalały na dowolną ich interpretację. Podkreślono, że skarżący w żadnym punkcie wniosku lub Biznes Planu nie wspomniał, iż zrealizowany etap rozbudowy służyć miał realizacji innej inwestycji czy dotyczył innych zamierzeń biznesowych, wręcz przeciwnie wskazywał na komplementarność i celowość podejmowanych działań. Na powyższe rozstrzygnięcie organu skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W., który uznał ją za zasadną. W uzasadnieniu wskazano, że kluczowe znaczenie dla oceny prawidłowości zaskarżonego rozstrzygnięcia miało, zdaniem Sądu, w stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy odniesienie się do definicji "nowej inwestycji" na gruncie § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 15 grudnia 2010 r. w sprawie udzielania regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach regionalnych programów operacyjnych oraz momentu rozpoczęcia prac inwestycyjnych określonego w § 19 powołanego rozporządzenia. Na gruncie obowiązujących przepisów czego organ nie kwestionował, możliwa jest nowa inwestycja w środki trwałe związane z rozbudową istniejącego przedsiębiorstwa. Taki też był cel i zakres złożonego przez skarżącego wniosku o dofinansowanie pod tytułem "Szansa na rozwój Pracowni Diagnostyki Medycznej i podniesienie jej konkurencyjności dzięki wprowadzeniu nowych usług do oferty oraz znaczne udoskonalenie procesu świadczenia usług poprzez zakup nowoczesnych urządzeń". Ze zgromadzonego materiału dowodowego jednoznacznie wynikało, że na dzień składania wniosku skarżący był w posiadaniu lokalu Pracowni Diagnostycznej rozszerzonej w ciągu ostatnich [...] miesięcy o powierzchnię 180 m 2 dla celów prowadzenia przychodni lekarskiej. Wszystkie prace zostały zakończone przed złożeniem wniosku, a ich celem nie było przygotowywanie powierzchni dla nowych urządzeń diagnostycznych lecz zorganizowanie czterech nowych gabinetów lekarskich z wymaganymi poczekalniami, toaletami, pomieszczeniami technicznymi. Zmiana planów skarżącego spowodowała, iż na dzień składania wniosku dysponował on wolną powierzchnią. W powyższym bezspornym stanie faktycznym całkowicie niezasadna, zdaniem Sądu, była interpretacja organu, który przyjął, że skarżący przed złożeniem wniosku o dofinansowanie podjął prace budowlane, które stanowiły pierwszy etap większej inwestycji, a kontynuacją były działania objęte projektem stanowiącym przedmiot wniosku o dofinansowanie. W ocenie WSA samo zapytanie z pkt 3, podpunktu 2 Części I Biznes Planu dotyczyło inwestycji już całkowicie zrealizowanych, a więc istniejących jako zamknięta całość, w dniu składania wniosku. Dopuszczając "nową inwestycję" w formie wyłącznie zakupu urządzeń ustawodawca musiał założyć, iż wnioskodawca może już dysponować gotową powierzchnią, na której te urządzenia zostaną postawione, zamontowane, zainstalowane czy to jako jej właściciel czy też wynajmujący lub dzierżawca. Ta sytuacja w przekonaniu Sądu I instancji, miała miejsce w rozpoznawanej sprawie. Organ winien rozważyć czy skarżący przed złożeniem wniosku nie rozpoczął prac inwestycyjnych związanych z realizacją nowej inwestycji przez złożenie pierwszego oświadczenia woli dotyczącego nabycia ruchomych środków trwałych. Podsumowując Sąd wskazał, że w toku ponownego rozpatrywania sprawy organ powinien odnieść się do wskazań Sądu. Skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyła [...] Jednostka Wdrażania Programów Unijnych wnosząc o uchylenie go w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji względnie o uchylenie zaskarżonego wyroku, rozpoznanie skargi i jej oddalenie, gdyby Naczelny Sąd Administracyjny nie doszukał się naruszeń przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a zachodziło jedynie naruszenie prawa materialnego. Jednocześnie wniesiono o zasądzenie kosztów postępowania, w tym zastępstwa prawnego według norm przypisanych. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono: 1) naruszenie przepisów prawa materialnego na skutek błędnej wykładni § 7 ust. 1 i § 19 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 15 grudnia 2010 r. w sprawie udzielania regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach regionalnych programów operacyjnych oraz błędnej subsumcji; 2) naruszenie przepisów postępowania tj. art. 106 § 3 p.p.s.a. poprzez uznanie stanowiska S. O. sformułowanego w proteście (sprzecznego z informacjami zawartymi we wniosku o dofinansowanie i Biznes Planie) w zakresie celu i uprzedniego przeznaczenia rozbudowanej powierzchni kliniki bez przeprowadzenia dowodów uzupełniających z dokumentów takich jak projekt budowlany i pozwolenia budowlane i na użytkowanie, dokumentacja techniczna, które mogłyby mieć istotne znaczenie dla określenia stanu faktycznego i ostatecznego rozstrzygnięcia. W piśmie procesowym z dnia [...] czerwca 2012 r. S. O. wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej i zasadzenie kosztów. Podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i argumenty na jego poparcie. W uzasadnieniu podkreślił m. in., że: "Gdyby zgodzić się z interpretacja Organu, należałoby przyjąć, że wszystkie działania inwestycyjne firmy są jedna wielką inwestycją, podzieloną jedynie na etapy, ponieważ są powiązane technicznie, funkcjonalnie i strategicznie. To by oznaczało, że firmy dokonujące permanentnych inwestycji, w myśl interpretacji Organu nie mogą ubiegać się o dofinansowanie nawet części swoich inwestycji rozwojowych (tych nie rozpoczętych przed złożeniem wniosku), ponieważ stanowią one kontynuację (ekonomiczną niepodzielność, tj. powiązanie techniczne, funkcjonalne i strategiczne) poprzednio poczynionych inwestycji. Z tego względu zdaniem wnoszącego odpowiedź na skargę kasacyjną taka interpretacja Organu jest zbyt szeroka i błędna, co pokazuje również praktyka rynkowa, gdyż dofinansowania otrzymują firmy, które dokonują inwestycji, i dzięki temu rozwijają się. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez jego błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która zachodzi w przypadkach przewidzianych w § 2 tego artykułu. W niniejszej sprawie nie występują jednak żadne z wad wymienionych we wspomnianym przepisie, które powodowałyby nieważność postępowania prowadzonego przez Sąd I instancji. Gdy w skardze kasacyjnej zarzuca się zarówno naruszenie przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania, to w pierwszej kolejności należy rozpoznać ten drugi z zarzutów, ponieważ dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo nie został dostatecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez sąd pierwszej instancji przepis prawa materialnego (por. wyrok NSA z 9 marca 2005 t., FSK 618/04, ONSAiWSA 2005, nr 6, poz. 120; zob. szerzej J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010, s. 419). Należy także podkreślić, iż z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. wynika, że o ich skuteczności nie decyduje każde naruszenie przez wojewódzki sąd administracyjny przepisów procesowych, ale jedynie takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy sądowoadministracyjnej. Na wstępie ustosunkowując się w pierwszej kolejności do zarzutów naruszenia przepisów postępowania Naczelny Sąd Administracyjny uznał je za nie zasadne. W punkcie drugim petitum skargi kasacyjnej zarzucono Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 106 § 3 p.p.s.a. poprzez uznanie stanowiska S. O. sformułowanego w proteście (sprzecznego z informacjami zawartymi we wniosku o dofinansowanie i Biznes Planie) w zakresie celu i uprzedniego przeznaczenia rozbudowanej powierzchni kliniki bez przeprowadzenia dowodów uzupełniających z dokumentów takich jak projekt budowlany i pozwolenia budowlane i na użytkowanie, dokumentacja techniczna, które mogłyby mieć istotne znaczenie dla określenia stanu faktycznego i ostatecznego rozstrzygnięcia. Przypomnieć należy, iż art. 106 § 3 p.p.s.a. stanowi, że: "Sąd może z urzędu lub na wniosek strony przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w czasie." Jak podnosi się w doktrynie i judykaturze co do zasady, nie jest możliwe prowadzenie postępowania dowodowego przed sądem administracyjnym, który kontrolę legalności opiera na materiale dowodowym zgromadzonym w postępowaniu przed organem administracji wydającym zaskarżoną decyzję (art. 133 § 1 p.p.s.a.). Od tej zasady istnieje wyjątek, o którym mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a. Dowód uzupełniający z dokumentów sąd może przeprowadzić zarówno z urzędu, jak i na wniosek. Przeprowadzenie dowodu (dopuszczenie dowodu) ma formę postanowienia, które zapada na rozprawie; wpisuje się je do protokołu rozprawy bez spisywania odrębnej sentencji, ponieważ nie przysługuje na nie zażalenie. Postanowienie podlega ogłoszeniu i nie wymaga uzasadnienia. Dopuszczając dowód, sąd powinien wskazywać, jakie okoliczności mają nim być stwierdzone. Do postępowania dowodowego, o którym mowa w § 3, stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu postępowania cywilnego. Przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentów jest możliwe, jeżeli łącznie spełnione są dwa warunki: 1) jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości; 2) nie spowoduje to nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Przeprowadzenie dowodu z dokumentu jest niezbędne, jeżeli bez tego dokumentu nie jest możliwe rozstrzygnięcie istniejących w sprawie wątpliwości. Jednocześnie należy mieć na uwadze, że nie może to prowadzić do merytorycznego rozpoznania sprawy, bowiem rolą sądu jest ocena zgodności z prawem zaskarżonego aktu. Przez nadmierne przedłużenie postępowania należy rozumieć przede wszystkim konieczność odroczenia rozprawy. Trafnie do istoty dopuszczalnego postępowania dowodowego przed sądem administracyjnym odniósł się Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 6 października 2005 r., sygn. akt II GSK 164/05 (ONSAiWSA 2006, nr 2, poz. 45.) Sąd stwierdził w nim mianowicie, że przeprowadzenie przez sąd administracyjny uzupełniającego postępowania dowodowego z dokumentu (art. 106 § 3) będzie dopuszczalne w sytuacji, gdy wnioskowany (bądź dopuszczony z urzędu) dowód będzie pozostawał w związku z oceną legalności zaskarżonego aktu. Celem tego postępowania nie jest bowiem ponowne ustalenie stanu faktycznego sprawy administracyjnej, lecz ocena, czy właściwe w sprawie organy ustaliły ten stan zgodnie z regułami obowiązującymi w procedurze administracyjnej, a następnie - czy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego do poczynionych ustaleń (por. też B. Dauter: Komentarz do art. 106 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. LEX 2011). Jak słusznie akcentuje się w judykaturze z art. 106 § 3 p.p.s.a. wynika, że przeprowadzenie dowodu uzupełniającego jest uprawnieniem sądu a nie obowiązkiem. Nieprzeprowadzenie przez sąd dowodu i uchylenie decyzji nie może być traktowane jako istotne naruszenie prawa mające wpływ na wynik sprawy (teza wyroku NSA z 5 maja 2011 r., sygn. akt II FSK 2036/09; LEX nr 992257). W analizowanej sprawie, jak wynika to z akt sprawy w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji żadna ze stron (ani skarżący, ani organ administracji) nie złożyła wniosku o przeprowadzenie przez tenże Sąd dowodu uzupełniającego ze wskazanych w skardze kasacyjnej dokumentów obejmujących projekt budowlany i pozwolenia budowlane i na użytkowanie oraz dokumentację techniczną obiektów, co do których organ (MJWPU) uznał, iż stanowią część rozpoczętej już inwestycji, będącej przedmiotem wniosku. Sąd pierwszej instancji nie uznał za zasadne przeprowadzenie takich dowodów z urzędu. A zatem w ocenie Sądu pierwszej instancji dokumenty te nie były niezbędne dla oceny legalności zaskarżonego aktu, który uchylił. W punkcie pierwszym petitum skargi kasacyjnej zamieszczono zarzut naruszenie przepisów prawa materialnego na skutek błędnej wykładni § 7 ust. 1 i § 19 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 15 grudnia 2010 r. w sprawie udzielania regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach regionalnych programów operacyjnych oraz błędnej subsumcji. W uzasadnień tego zarzutu organ wnoszący skargę kasacyjna stwierdził m.in., że wbrew stanowisku Sądu zawartym w uzasadnieniu do wyroku "§ 7 ust. 1 lit. b rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 15 grudnia 2010 r. w sprawie udzielania regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach regionalnych programów operacyjnych nie powinien stanowić podstawy do wspierania nowej inwestycji w środki trwałe związane z rozbudową istniejącego przedsiębiorstwa, natomiast możliwe jest wspieranie nowej inwestycji polegającej na rozbudowie przedsiębiorstwa poprzez nabycie środków trwałych. Podkreślenia wymaga fakt, iż pomoc może być udzielana na inwestycje polegające na rozbudowie przedsiębiorstwa, które sprowadzają się wyłącznie do nabycia kilku maszyn lub urządzeń (środków trwałych) jeśli nie wymagają dla ich realizacji innych działań. Znaczna ilość maszyn i urządzeń przemysłowych nie wymaga dla ich funkcjonowania specjalistycznych warunków, natomiast zdecydowanie specjalistyczne wymagania dotyczą sprzętu medycznego. (...). Wnioskodawca chcąc świadczyć nowe usługi rozbudował w tym celu budynek właściwie go przystosowując, co z pewnością znalazłoby potwierdzenie w projekcie i pozwoleniu budowlanym oraz kosztorysie czy nawet dokumentacji środowiskowej jak również wszelkich protokołach odbioru. WSA niestety nie poprosił o dodatkowe dokumenty uprawdopodobniające wersję przedstawiona przez Wnioskodawcę w proteście, iż rozbudowa powierzchni służyć miała innej inwestycji.(...). Wszystkie etapy przedsięwzięcia polegającego na zwiększeniu wachlarza usług medycznych oraz służące rozwojowi placówki w NZOZ poprzez rozbudowę przedsiębiorstwa – rozbudowa budynku i zakup środków trwałych stanowią spójną, niepodzielną całość." (s. 8-10 uzasadnienia skargi kasacyjnej). Wskazać należy, iż § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 15 grudnia 2010 r. w sprawie udzielania regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach regionalnych programów operacyjnych stanowi, że: "Nowa inwestycja obejmuje: 1) inwestycję w środki trwałe lub wartości niematerialne i prawne związane z: a) utworzeniem nowego przedsiębiorstwa , b) rozbudową istniejącego przedsiębiorstwa, c) zasadniczą zmiana dotycząca procesu produkcyjnego w istniejącym przedsiębiorstwie." Ust. 3 § 7 tego rozporządzenia wskazuje, iż: "Przy udzielaniu pomocy na nowe inwestycje niedozwolone jest stosowanie ograniczeń sektorowych, z wyłączeniem nowych inwestycji z zakresu turystyki w rozumieniu art. 2 pkt 25 rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008." § 19 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 15 grudnia 2010 r. w sprawie udzielania regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach regionalnych programów operacyjnych stanowi, iż: "Prace inwestycyjne związane z realizacją nowej inwestycji mogą rozpocząć się po złożeniu przez przedsiębiorcę wniosku." Ust. 3 tegoż paragrafu rozporządzenia wskazuje, że: "Rozpoczęcie prac inwestycyjnych związanych z realizacja nowej inwestycji następuje z chwilą podjęcia prac budowlanych lub złożenia pierwszego oświadczenia woli dotyczącego nabycia ruchomych środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych, w tym w szczególności zawarcia umowy sprzedaży, leasingu, najmu, dzierżawy." Należy zaakcentować, iż naruszenie prawa materialnego przez sąd administracyjny może nastąpić przez błędna jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię polega na mylnym rozumieniu treści określonej normy prawnej, natomiast uchybienie prawu materialnemu przez niewłaściwe zastosowanie polega na tzw. błędzie w subsumcji, co wyraża się w tym, że stan faktyczny ustalony w sprawie błędnie uznano za odpowiadający stanowi hipotetycznemu przewidzianemu w normie prawnej albo że ustalonego stanu faktycznego błędnie "nie podciągnięto" pod hipotezę określonej normy prawnej (por. : J. P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Warszawa 2006, s. 367 i powołane tam orzecznictwo). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd pierwszej instancji w tej sprawie nie naruszył prawa materialnego w żadnej z tych form. WSA stwierdził, iż kluczowe znaczenie dla oceny prawidłowości zaskarżonego rozstrzygnięcia ma w stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy odniesienie się do definicji "nowej inwestycji" na gruncie § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 15 grudnia 2010 r. w sprawie udzielania regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach regionalnych programów operacyjnych oraz momentu rozpoczęcia prac inwestycyjnych określonego w § 19 tegoż rozporządzenia. Sąd pierwszej instancji stwierdził, iż na gruncie obowiązujących przepisów, tj. na gruncie § 7 ust. 1 lit. b) rozporządzenia możliwa jest nowa inwestycja w środki trwałe związane z rozbudową istniejącego przedsiębiorstwa. Taki był też cel i zakres złożonego przez skarżącego wniosku o dofinansowanie pod tytułem: "Szansa na rozwój Pracowni Diagnostyki Medycznej i podniesienie jej konkurencyjności dzięki wprowadzeniu nowych usług do oferty oraz znaczne udoskonalenie procesu świadczenia usług poprzez zakup nowoczesnych urządzeń." Jak słusznie zauważył Sąd pierwszej instancji ze zgromadzonego materiału dowodowego w tej sprawie jednoznacznie wynika, iż na dzień składania wniosku skarżący był w posiadaniu lokalu Pracowni Diagnostycznej rozszerzonej w ciągu ostatnich 24 miesięcy o pow. 180 m2 dla celów prowadzenia Przychodni lekarskiej. Wszystkie prace zostały zakończone przed złożeniem wniosku, a ich celem nie było przygotowanie powierzchni dla nowych urządzeń diagnostycznych lecz zorganizowanie czterech nowych gabinetów lekarskich z wymaganymi poczekalniami, toaletami, pomieszczeniami technicznymi. (por. Część I Biznes Planu pkt 2, stanowiącego załącznik do wniosku). Jak akcentuje Sąd pierwszej instancji zmiana planów skarżącego spowodowała, iż na dzień składania wniosku dysponował on wolną powierzchnią. Stąd też w ocenie WSA niezasadna jest interpretacja organu, iż skarżący przed złożeniem wniosku o dofinansowanie podjął prace budowlane, które stanowiły pierwszy etap większej inwestycji, a kontynuacją są działania objęte projektem stanowiącym przedmiot wniosku o dofinansowanie. WSA wskazał też, iż na gruncie § 19 rozporządzenia organ winien był natomiast rozważyć czy skarżący przed złożeniem wniosku nie rozpoczął prac inwestycyjnych związanych z realizacja nowej inwestycji przez złożenie pierwszego oświadczenia woli dotyczącego nabycia ruchomych środków trwałych. Wskazać tu należy, iż w części IV Biznes planu w punkcie 5 na pytanie : "Proszę opisać działania, które Wnioskodawca podjął dotychczas w celu realizacji przedsięwzięcia w porządku chronologicznym od najstarszego (np. zakup nieruchomości, zamówienie środków trwałych)", Wnioskodawca oświadczył, iż:: "Dotychczas Wnioskodawca nie podjął żadnych działań rzeczowych. Dokonał natomiast wnikliwego rozeznania rynku pod katem zakupu urządzeń związanych z realizacją projektu." Naczelny Sąd Administracyjny podziela wskazaną wyżej wykładnię wymienionych artykułów rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 15 grudnia 2010 r. w sprawie udzielania regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach regionalnych programów operacyjnych, tj. art. 7 ust. 1 pkt b) i § 19 oraz dokonaną przez Sąd pierwszej instancji subsumcję tych przepisów, a więc uznanie przez ten Sąd, iż ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada stanowi hipotetycznemu przewidzianemu w tych przepisach prawa. Należy także zauważyć, iż wnoszący skargę kasacyjną organ (MJWPU) usiłuje "przerzucić" na sąd administracyjny obowiązek przeprowadzenia postępowania dowodowego w tej sprawie poprzez podnoszenie, zresztą dopiero w skardze kasacyjnej, iż analiza takich dokumentów jak: projekt budowlany, pozwolenie na budowę oraz kosztorys czy dokumentacja środowiskowa jak również wszelkie protokoły odbioru dotyczące zrealizowanej przez Wnioskodawcę (przed złożeniem wniosku) innej inwestycji mogłyby dostarczyć dowodów na to, iż inwestycja będąca przedmiotem wniosku nie jest "nową inwestycją" obejmującą inwestycję w środki trwałe związane z rozbudową istniejącego przedsiębiorstwa. Tymczasem przeprowadzenie postępowania dowodowego w tej sprawie wraz z badaniem wskazanych wyżej dokumentów jest bez wątpienia wyłącznie obowiązkiem organu, a nie sądu administracyjnego. Jak wynika z akt sprawy z tego obowiązku organ się nie wywiązał. Zatem nie można zasadnie zarzucić Sądowi pierwszej instancji, iż w tej sprawie błędnie uznał, że organ nie udowodnił, iż wniosek nie spełnił kryterium nr 7 i kryterium nr 10, ponieważ nie udowodnił w sposób nie budzący wątpliwości, że nastąpiło rozpoczęcie inwestycji, będącej przedmiotem wniosku, przed jego złożeniem, a tym samym, że nastąpiło naruszenie norm zawartych w § 19 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 15 grudnia 2010 r. w sprawie udzielania regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach regionalnych programów operacyjnych. Ze wskazanych wyżej powodów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjna w oparciu o art. 184 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło