I SA/Po 271/12

WyrokWSA w Poznaniu2012-04-18

Skład orzekający: Karol Pawlicki, Katarzyna Wolna-Kubicka, Dominik Mączyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spadkobierca nabywający jednostki uczestnictwa w funduszu inwestycyjnym w drodze spadku może zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów wydatki poniesione przez spadkodawcę na nabycie tych jednostek, w przypadku późniejszego zbycia tych jednostek przez spadkobiercę?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że spadkobierca nabywający jednostki uczestnictwa w funduszu inwestycyjnym w drodze spadku nie ponosi wydatków na ich nabycie, a zatem nie może zaliczyć wydatków poniesionych przez spadkodawcę do kosztów uzyskania przychodów przy późniejszym zbyciu tych jednostek. Prawo do zaliczenia wydatków na nabycie jednostek jako kosztów uzyskania przychodów aktywuje się dopiero w momencie ich wykupu lub umorzenia, a nie może być przedmiotem sukcesji, jeśli spadkodawca nie nabył tego prawa za życia.
Stan faktyczny
Wnioskodawca nabył w drodze spadku jednostki uczestnictwa w funduszu inwestycyjnym. Po opodatkowaniu podatkiem od spadku, postanowił zbyć te jednostki. Fundusz odkupił jednostki, pobierając 19% podatek dochodowy. Wnioskodawca uważał, że powinien móc pomniejszyć przychód o wartość nabycia jednostek przez spadkodawcę, powołując się na sukcesję podatkową. Organ interpretacyjny uznał to stanowisko za nieprawidłowe, argumentując, że spadkobierca nie poniósł wydatków na nabycie jednostek, a prawo do zaliczenia ich w koszty nie przeszło w drodze spadku.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Karol Pawlicki Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Wolna-Kubicka (spr.) Sędzia WSA Dominik Mączyński Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Szydłowska po rozpoznaniu w dniu 18 kwietnia 2012 r. na rozprawie sprawy ze skargi B. P. na interpretację indywidualną Ministra Finansów działającego przez organ upoważniony Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych oddala skargę Wnioskiem z dnia [...], uzupełnionym pismami z dnia [...] oraz [...], B. P. wystąpił do Ministra Finansów reprezentowanego przez Dyrektora Izby Skarbowej w P. o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania dochodów z tytułu zbycia nabytych w drodze spadku jednostek uczestnictwa w funduszu inwestycyjnym. Opisując stan faktyczny, Wnioskodawca wskazał, iż nabył w spadku jednostki uczestnictwa w funduszu inwestycyjnym (dalej: j.u.). Po opłaceniu podatku od spadku i darowizn Skarżący podjął decyzję o zbyciu odziedziczonych j.u. Fundusz inwestycyjny odkupił od Wnioskodawcy j.u., pobierając jednocześnie zryczałtowany podatek dochodowy w wysokości 19% wartości j.u. na dzień ich odkupienia. W związku z powyższym Skarżący zadał następujące pytanie: Od jakiej wartości i według jakich zasad płatnik (względnie podatnik) winien naliczyć i odprowadzić podatek dochodowy od wartości j.u. odkupionych przez spadkobiercę? Zdaniem Skarżącego, dochodem, od którego winien być naliczony 19% podatek dochodowy z tytułu odpłatnego zbycia j.u., winna być różnica pomiędzy sumą przychodów uzyskanych przez Wnioskodawcę z tytułu odpłatnego zbycia j.u. (wartość j.u. na dzień odkupienia ich przez fundusz inwestycyjny), a kosztami uzyskania przychodu (wartość zakupu j.u. przez spadkodawcę). Uzasadniając swoje stanowisko powołał się na przepisy art. 97 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm., dalej: o.p.) oraz art. 30b ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm., dalej: u.p.d.o.f.). Z treści art. 97 § 1 o.p. Skarżący wywiódł, iż spadkobierca po śmierci spadkodawcy przejmuje w drodze sukcesji generalnej jego majątkowe prawa i obowiązki, w tym prawo do pomniejszenia przychodu z umorzenia j.u. w funduszu inwestycyjnym o koszty ich nabycia. Taka interpretacja wskazanego przepisu powoduje, w ocenie Wnioskodawcy, że obciążenie podatkowe spadkobierców jest identyczne, niezależnie od tego, czy dziedziczą gotówkę, czy też j.u., a Skarb Państwa uzyskuje takie same przychody z tychże podatków, jak w sytuacji, gdyby spadkodawca sam zbył jednostki, a w spadku przekazał jedynie pieniądze. Na potwierdzenie słuszności swoich twierdzeń Skarżący powołał się na liczne wyroki sądów administracyjnych. W dniu [...] Minister Finansów reprezentowany przez Dyrektora Izby Skarbowej w P. wydał interpretację indywidualną, w której stwierdził, że stanowisko Wnioskodawcy jest nieprawidłowe. Argumentując swoje stanowisko organ powołał się m.in. na przepisy art. 9 ust. 1 i 2, art. 17 ust. 1 pkt 5, art. 23 ust. 1 pkt 38, art. 30a ust. 1 pkt 5 u.p.d.o.f. oraz art. 97 § 1 o.p. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia organ stwierdził, iż wydatki na nabycie jednostek uczestnictwa nie podlegają zaliczeniu w koszty uzyskania przychodów w momencie ich poniesienia, lecz dopiero w momencie ich odkupienia albo umorzenia. Zdaniem Ministra Finansów, przy ustalaniu podstawy należy uwzględnić, że w wypadku nabycia w drodze spadku podatnik nie ponosi wydatków na nabycie, które zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 38 u.p.d.o.f. są kosztami uzyskania przychodów przy ustalaniu dochodu z odpłatnego zbycia tych udziałów (akcji), wkładów oraz innych papierów wartościowych. W sytuacji, gdy następuje umorzenie jednostek uczestnictwa podstawę opodatkowania stanowi przychód otrzymany w związku z umorzeniem pomniejszony o wydatki na nabycie jednostek uczestnictwa. Natomiast spadkobiercy, którzy otrzymali jednostki uczestnictwa tytułem spadku nie ponieśli wydatków na nabycie tych jednostek i nie doszło do uszczuplenia ich majątku o kwotę stanowiącą równowartość jednostek uczestnictwa w funduszu. Wartość umorzenia stanowiąca przychód z tytułu udziału w funduszu kapitałowym jest równocześnie dochodem do opodatkowania, w przypadku braku innych kosztów, o które przychód ten można pomniejszyć. W przypadku odkupienia przez fundusz inwestycyjny jednostek nabytych przez Wnioskodawcę w drodze dziedziczenia, uzyskany przychód z tytułu udziału w funduszu kapitałowym stanowił równocześnie dochód do opodatkowania 19% zryczałtowanym podatkiem dochodowym, o którym mowa w art. 30a ust. 1 pkt 5 u.p.d.o.f. Do pobrania w/w podatku zobowiązany był płatnik, tj. otwarty fundusz inwestycyjny. Organ podniósł ponadto, iż z regulacji zawartej w art. 97 § 1 o.p. wynika, że sukcesja majątkowych praw i obowiązków jest możliwa jedynie na podstawie i w granicach przepisów o.p. Zarówno prawa i obowiązki, aby mogły być nabyte przez spadkobiercę, muszą nie tylko wynikać z przepisów prawa podatkowego, ale również przynależeć do konkretnej osoby, w tym wypadku spadkodawcy. Organ wskazał, iż prawo do uznania wydatków na zakup jednostek uczestnictwa w funduszu inwestycyjnym za koszt uzyskania przychodu - na mocy art. 23 ust. 1 pkt 38 u.p.d.o.f. - aktywuje się w momencie powstania należności z tytułu sprzedaży akcji, co oznacza, że spadkodawca nie dokonując sprzedaży jednostek uczestnictwa w funduszu inwestycyjnym - nie posiadał prawa do uznania ich podatkowo za koszt uzyskania przychodu. W konsekwencji, wobec nieistnienia takiego prawa nie może być ono przedmiotem sukcesji. Odnosząc się do powołanych w treści wniosku orzeczeń sądów administracyjnych organ stwierdził, iż nie mogą one wpłynąć na ocenę prawidłowości przedmiotowej kwestii, albowiem teza badanego rozstrzygnięcia nie ma zastosowania w niniejszym postępowaniu. Nie zgadzając się ze stanowiskiem wyrażonym w interpretacji Skarżący wezwał Ministra Finansów do usunięcia naruszenia prawa, który w odpowiedzi na powyższe wezwanie stwierdził brak podstaw do zmiany wydanej interpretacji. W skardze z dnia [...] złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu B. P. wniósł o uchylenie w/w interpretacji w całości zarzucając jej naruszenie: - prawa materialnego tj. art. 9 ust. 2 w zw. z art. 23 ust. 1 pkt 38 u.p.d.o.f. oraz art. 97 § 1 o.p. poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że spadkobierca uczestnika funduszu inwestycyjnego w momencie zbycia j.u. nie jest uprawniony do uwzględnienia jako koszty uzyskania przychodów wydatków na nabycie tych jednostek poniesionych przez spadkodawcę w sytuacji, w której spadkobierca nabywa to prawo w drodze sukcesji podatkowej; - prawa procesowego tj. art. 121 § 1 o.p. poprzez nieuzasadnione pominięcie orzecznictwa sądowego powołanego we wniosku, bądź też lakoniczne ustosunkowanie się do niego. Zarzut naruszenia prawa materialnego został oparty w znaczącej części na tych samych argumentach co wniosek o wydanie interpretacji. Ponadto Skarżący wskazał, iż prawo do rozpoznania kosztów uzyskania przychodów w momencie zbycia j.u. nie jest ograniczone żadnym terminem ani też żadnymi innymi warunkami. Opierając się o przepisy art. 922 § 1 w zw. z art. 925 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 94 ze zm., dalej: k.c.) oraz art. 97 § 1 o.p. podniósł, iż na spadkobiercę przechodzi na skutek dziedziczenia całość praw i obowiązków majątkowych należących do spadku. Podkreślił także, iż aby można było mówić o prawie majątkowym podlegającym sukcesji w myśl art. 97 § 1 o.p. dane prawo musi zaistnieć jeszcze za życia spadkodawcy, jednakże dla bytu tego prawa nie jest konieczna jego konkretyzacja rozumiana jako zaistnienie jeszcze za życia spadkodawcy zdarzenia, skutkującego możliwością skorzystania z tegoż prawa. Z powyższego Skarżący wywiódł, iż za prawo majątkowe uznać także należy prawo do pomniejszenia przychodu o koszty poniesione przez spadkodawcę na nabycie j.u., które następnie przedstawione są przez spadkobiercę do wykupu funduszowi inwestycyjnemu. Jego zdaniem, skoro ustawodawca w przypadku ustalenia kosztów uzyskania przychodów w związku ze zbyciem j.u. przez spadkobiercę uczestnika funduszu kapitałowego nie wprowadził szczególnych regulacji w zakresie sukcesji generalnej, to należy uznać, że zastosowanie w tej sytuacji znajdą zasady ogólne dotyczące przejęcia ogółu praw i obowiązków spadkodawcy. W ocenie Skarżącego, zaskarżona interpretacja w nieuzasadniony sposób różnicuje pozycję spadkobierców dziedziczących j.u. oraz spadkobierców dziedziczących środki pieniężne w gotówce, uzyskanej przez spadkobiercę w wyniku zbycia j.u. przed śmiercią. Podnosząc zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego Skarżący wskazał, iż organ wydając zaskarżoną interpretację winien argumentację sądu zawartą w wyroku powołanym we wniosku, uznać za stanowisko Wnioskodawcy i dokonać oceny tego stanowiska zgodnie z art. 14 c § 1 i § 2 o.p. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż wbrew jej zarzutom, rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej interpretacji znajduje podstawy zarówno w prawie materialnym, jak i procesowym. Istota sporu w niniejszej sprawie dotyczy kwestii opodatkowania dochodów z tytułu zbycia nabytych w drodze spadku jednostek uczestnictwa w funduszu inwestycyjnym. Rozstrzygnięcie wymagało zatem ustalenia, czy spadkobierca ma prawo zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów wydatków poniesionych przez spadkodawcę na nabycie jednostek uczestnictwa w funduszach kapitałowych, w przypadku zbycia tych jednostek. Stan faktyczny rozpoznawanej sprawy nie był przedmiotem sporu i został przyjęty przez Sąd zgodnie z opisem przedstawionym przez Skarżącego w złożonym w dniu [...] wniosku o udzielenie interpretacji uzupełnionym pismami z dnia [...] oraz [...]. Sąd orzekający w niniejszej sprawie, nie znajdując podstaw do uwzględnienia wniesionych zarzutów, w pełni podzielił stanowisko organu interpretacyjnego. Rozstrzygnięcie zawisłego sporu wymaga wskazania, że zgodnie z art. 9 ust. 1 u.p.d.o.f. opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21 tej ustawy i dochodów zwolnionych od podatku na podstawie odrębnych przepisów, a jeżeli podatnik uzyskuje dochody z więcej niż jednego źródła, przedmiotem opodatkowania jest suma dochodów ze wszystkich źródeł przychodów. Stosownie do art. 9 ust. 2 u.p.d.o.f. dochodem z określonego źródła przychodu jest osiągnięta w danym roku podatkowym nadwyżka sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania. Wśród określonych w art. 10 ust. 1 u.p.d.o.f. źródeł przychodów wymienione zostały w punkcie 7 kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym sprzedaż i zamiana tych praw, zaś według art. 17 pkt 5 u.p.d.o.f. za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się przychody z tytułu udziału w funduszach kapitałowych. Generalna zasada ustalania kosztów uzyskania przychodów, określona w art. 22 ust. 1 u.p.d.o.f., stanowi, iż kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania, albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23. Zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 38 u.p.d.o.f. nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na objęcie lub nabycie udziałów albo wkładów w spółdzielni, udziałów (akcji) w spółce mającej osobowość prawną oraz innych papierów wartościowych, a także wydatków na nabycie tytułów uczestnictwa lub jednostek uczestnictwa w funduszach kapitałowych; wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia tych udziałów (akcji), wkładów oraz innych papierów wartościowych, w tym z tytułu wykupu przez emitenta papierów wartościowych a także z odkupienia tytułów uczestnictwa lub jednostek uczestnictwa w funduszach kapitałowych albo umorzenia jednostek uczestnictwa, tytułów uczestnictwa oraz certyfikatów inwestycyjnych w funduszach kapitałowych, z zastrzeżeniem ust. 3e. W myśl tej zasady wydatki poniesione na nabycie jednostek uczestnictwa w funduszach kapitałowych mogą być uznane za koszt uzyskania przychodów dopiero w momencie wykupu lub umorzenia tych jednostek. Wskazać także należy, iż zgodnie z art. 925 k.c. spadkobierca nabywa spadek z chwilą jego otwarcia, a więc z dniem śmierci spadkodawcy. Z chwilą śmierci spadkodawcy przechodzą na spadkobierców prawa i obowiązki majątkowe zmarłego (art. 922 § 1 k.c.). Stosownie natomiast do art. 97 § 1 o.p., z zastrzeżeniem § 2, spadkobiercy podatnika przejmują przewidziane w przepisach prawa podatkowego majątkowe prawa i obowiązki spadkodawcy. Mając na względzie przywołane przepisy, w pierwszej kolejności podkreślić należy, iż w badanej sprawie mamy do czynienia z dwoma zdarzeniami prawymi, które podlegają odrębnym reżimom prawa podatkowego, a mianowicie z nabyciem prawa majątkowego w drodze dziedziczenia i ze zbyciem tego prawa. W ocenie Sądu, konsekwencją nabycia w drodze dziedziczenia j.u. funduszu inwestycyjnego jest nieodpłatny przyrost majątkowy Podatnika. Oznacza to, że nie ponosi on żadnego wydatku na ich nabycie, albowiem przy nabyciu jednostek nie występuje cena zakupu. Spadkobierca przejmując w drodze dziedziczenia j.u. w funduszu inwestycyjnym w myśl art. 1 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z 2009 r., Nr 93, poz. 768 ze zm.) podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn. Powyższe nabycie nie podlega zatem opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. W tym kontekście należy uznać, że Skarżący w drodze spadku nie uzyskał żadnego przychodu, lecz jedynie nabył prawa majątkowe określonej wartości. Oznacza to także, że w sprawie nie doszło do opodatkowania tego samego przychodu dwoma różnymi podatkami. Zaznaczyć bowiem trzeba, iż opodatkowaniem podatkiem dochodowym podlega jedynie przychód związany z realizacją prawa do jednostek uczestnictwa w funduszu, powstały w wyniku umorzenia j.u. poprzez ich wykup od spadkobiercy przez Skarżącego. W świetle powyższego, stwierdzić należy, że w sytuacji gdy podatnik otrzyma w drodze spadku rzecz lub prawo majątkowe, to przyrost jego majątku opodatkowany zostanie według przepisów ustawy o podatku od spadków i darowizn, odrębną natomiast sprawą jest uzyskanie przychodu z realizacji praw wynikających z majątku nabytego w drodze spadku. Za nieuprawnione należy uznać twierdzenie Skarżącego, że w drodze sukcesji, zgodnie z art. 97 § 1 o.p., spadkobierca nabywa całość praw i obowiązków majątkowych należących do spadku, a także, że prawo majątkowe podlegające sukcesji w myśl art. 97 § 1 o.p. musi zaistnieć jeszcze za życia spadkodawcy, jednakże dla bytu tego prawa nie jest konieczna jego konkretyzacja rozumiana jako zaistnienie jeszcze za życia spadkodawcy zdarzenia, skutkującego możliwością skorzystania z tegoż prawa. Powyższe poglądy nie znajdują, w ocenie Sądu, żadnego oparcia w przepisach prawa podatkowego. Podkreślić bowiem trzeba, iż poniesiony przez spadkobiercę podatek od spadku w żaden sposób, w świetle przepisu art. 23 ust. 1 pkt. 12 u.p.d.o.f., nie może być uznany za koszt uzyskania przychodu. Zauważyć należy, iż zgodnie z przyjętymi zasadami zobowiązania podatkowe nie wchodzą w skład spadku. Zobowiązania te bowiem mają charakter finansowoprawny, a nie cywilnoprawny. Nie ulega wątpliwości, iż na podstawie przepisów k.c. dotyczących spadkobrania nie można rozporządzać prawem do nadpłaty, zwrotem podatku czy też ewentualnym uprawnieniem do potrącenia kosztów uzyskania przychodu przysługującego spadkodawcy. Przepisów dotyczących sukcesji elementów o charakterze finansowoprawnym należy poszukiwać, jak słusznie zauważył Skarżący, w o.p. Przepis art. 97 o.p. wprowadza do prawa podatkowego materialnego zasadę ogólnej i samodzielnej sukcesji generalnej odnoszącą się do praw i obowiązków spadkobierców podatnika. Z jego treści wynika, iż sukcesja podatkowa obejmuje przede wszystkim majątkowe prawa i obowiązki spadkodawcy. Podkreślenia wymaga, iż sukcesja majątkowych praw i obowiązków spadkodawcy jest możliwa jedynie na podstawie i w granicach przepisów o.p. Powyższe oznacza, iż, aby majątkowe prawa i obowiązki mogły być nabyte przez spadkobiercę, muszą nie tylko wynikać z przepisów prawa podatkowego, ale również przynależeć do konkretnej osoby - spadkodawcy. Zdaniem Sądu, na spadkobierców przechodzą tylko te obowiązki spadkodawcy, które miał on jako podatnik i tylko te, które są związane z realizacją obowiązków, wynikających z ustaw regulujących kwestie podatków. Równocześnie nie można mówić o sukcesji prawa, którego spadkodawca nie nabył. Zatem, aby można mówić o prawie majątkowym podlegającym sukcesji w myśl art. 97 § 1 o.p., co słusznie podnosił tak Skarżący jak i organ, dane prawo musi zaistnieć jeszcze za życia spadkodawcy. Wskazać jednakże należy, iż Skarżący pominął w swoich rozważaniach, iż koszty uzyskania przychodu samoistnie nie stanowią wymiernej wartości stanowiącej prawo majątkowe o znanej i określonej wartości. Dopiero w wyniku ich uznania i potrącenia o występujący z danego źródła przychód można mówić o istnieniu nadpłaty, bądź straty podatkowej, które to wymierne prawa majątkowe zgodnie ze stosownymi przepisami o.p. mogą być przedmiotem sukcesji po podatniku - spadkodawcy. Uwzględniając powyższe oraz nie tracąc z pola widzenia treści art. 23 ust. 1 pkt 38 u.p.d.o.f., w świetle której prawo do uznania wydatków poniesionych na zakup jednostek uczestnictwa jako kosztów uzyskania przychodów aktywuje się dopiero w momencie powstania przychodu z tytułu wykupu jednostek uczestnictwa przyznać należy rację organowi podatkowemu, który w skarżonej interpretacji stwierdził, że w/w prawo nie może być przedmiotem sukcesji. W tym zakresie należy także podnieść, iż zbycie j.u. w funduszach kapitałowych jest zdarzeniem faktycznym, które może nastąpić w przyszłości. Oznacza to, że uprawnienie wynikające z art. 23 ust. 1 pkt 38 u.p.d.o.f. ma charakter warunkowy, zależny od zdarzenia przyszłego i niepewnego. Nie powstało ono w chwili nabycia przedmiotowych j.u. ani też nie istniało w chwili otwarcia spadku. Nie zostało również zainicjowane przez spadkodawcę w jakimkolwiek postępowaniu związanym z przedmiotowym uprawnieniem. Podkreślić trzeba, iż zbycie jednostek przez spadkobiercę miało charakter następczy, samoistny, niepowiązany z realizacją określonego prawa majątkowego lub nawet ekspektatywy tego prawa jako przysługującego spadkodawcy, które mogłoby podlegać sukcesji na zasadach określonych art. 97 § 1 o.p. (patrz: wyrok NSA z dnia 10 lutego 2009r., sygn. akt II FSK 1624/07). W świetle powyższego, nie ulega wątpliwości, że skoro spadkodawca nie zlecił odkupienia jednostek uczestnictwa, to nie posiadał on prawa do uznania ich za koszt uzyskania przychodu. W konsekwencji, wobec nieistnienia takiego prawa za życia spadkodawcy, nie może być ono przedmiotem sukcesji. Zasadnie więc Minister Finansów uznał za istotną dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy okoliczność, iż spadkobierca, który nabył j.u. w drodze spadku nie poniósł wydatków na nabycie tych jednostek. Skoro nie poniósł on wydatków na ich nabycie, to w świetle przepisów u.p.d.o.f. nie ma kosztów uzyskania przychodów z tytułu nabycia. Jak już wcześniej wykazano, nie może podlegać dziedziczeniu prawo, którym spadkodawca nie dysponował w chwili śmierci. Podsumowując tę część rozważań, stwierdzić należy, iż Skarżący nabywając j.u. w drodze spadku nie poniósł kosztów ich nabycia. Uzyskany przez niego przychód z tytułu odkupienia w/w j.u. nie podlega zatem na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 38 u.p.d.o.f. pomniejszeniu o kwotę wydatków na nabycie tych jednostek, poniesionych przez spadkodawcę. W konsekwencji powyższego, uzyskany przez Skarżącego przychód z tytułu udziału w funduszu kapitałowym stanowił równocześnie dochód do opodatkowania 19% zryczałtowanym podatkiem dochodowym, o którym mowa w art. 30a ust. 1 pkt 5 u.p.d.o.f. Do pobrania w/w podatku zobowiązany był płatnik, tj. otwarty fundusz inwestycyjny. Przechodząc do oceny zarzutów naruszenia prawa procesowego należy uznać, że choć częściowo zasadne to nie można im przypisać istotnego wpływu na wynik sprawy. W ocenie Sądu organ podatkowy udzielając interpretacji był zobowiązany na podstawie przepisów art. 14 c § 1 i § 2 o.p., w przypadku udzielenia negatywnej oceny stanowiska wnioskodawcy, wskazać prawidłowe stanowisko wraz z uzasadnieniem oraz odnieść się do twierdzeń strony, które uznaje za nieprawidłowe. Skarżący zarówno w przedmiotowym wniosku, jak i w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, przywołał orzeczenia sądów administracyjnych osadzone w zbliżonych do niniejszej sprawy stanach faktycznych. Organ w odpowiedzi powinien wskazać dlaczego nie zgadza się z zaprezentowanymi w tych orzeczeniach tezami sądów. Pomimo tego, iż orzeczenia sądowe rzeczywiście wiążą wyłącznie organ podatkowy w konkretnej sprawie, w której zostały wydane, to jednak powołanie ich w innej sprawie powoduje, że argumentacja sądu na temat wykładni konkretnego przepisu staje się argumentacją podatnika we właśnie rozpatrywanej sprawie. Pominięcie powołanych przez Skarżącego - zapadłych w tożsamych sprawach i uchylających interpretacje Ministra Finansów - orzeczeń oraz ograniczenie się w interpretacji do stwierdzenia, że są to wyroki wydane w indywidualnych sprawach i nie mają zastosowania w przedmiotowej sprawie, nawet jeśli nie stanowi samo w sobie przesłanki uchylenia interpretacji, to niewątpliwie podważa zaufanie podatnika do organów podatkowych, naruszając art. 121 § 1, a w konsekwencji art. 120 o.p. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło