II OSK 555/13

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2014-07-18

Skład orzekający: Zofia Flasińska, Andrzej Gliniecki, Jerzy Siegień

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba niebędąca stroną w postępowaniu administracyjnym, której nie doręczono decyzji, może skutecznie wnieść odwołanie od tej decyzji po terminie, powołując się na przywrócenie terminu?
Ratio decidendi
Osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym i której nie doręczono decyzji organu pierwszej instancji, nie może skutecznie wnieść odwołania od tej decyzji po terminie. Termin do wniesienia odwołania dla takiej osoby biegnie od dnia doręczenia decyzji stronie postępowania. Po upływie tego terminu decyzja staje się ostateczna i może być wzruszona jedynie w trybie nadzwyczajnym. Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania może być złożony tylko przez stronę, której organ doręczył decyzję.
Stan faktyczny
L. K.-P. nie została dopuszczona do udziału w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Po wydaniu decyzji przez Starostę Piaseczyńskiego, której nie doręczono L. K.-P., wniosła ona pismo, które organ odwoławczy uznał za zażalenie na pismo organu pierwszej instancji, a nie odwołanie od decyzji. L. K.-P. wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, jednak Wojewoda Mazowiecki odmówił, uznając, że termin do wniesienia odwołania upłynął wraz z terminem dla jedynej strony postępowania, a L. K.-P. nie mogła skutecznie wnosić o przywrócenie terminu, gdyż decyzja nie została jej doręczona. WSA oddalił skargę L. K.-P., a NSA oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zofia Flasińska Sędziowie sędzia NSA Andrzej Gliniecki sędzia del. WSA Jerzy Siegień /spr./ Protokolant starszy inspektor sądowy Marcin Sikorski po rozpoznaniu w dniu 18 lipca 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej L. K.- P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 listopada 2012 r. sygn. akt VII SA/Wa 849/12 w sprawie ze skargi L. K.- P. na postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 13 listopada 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 849/12, oddalił skargę L. K.–P. na postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Przedmiotowy wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy. Starosta Piaseczyński decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r., nr [...], po rozpoznaniu wniosku o pozwolenie na budowę z dnia 24 września 2010 r., zatwierdził projekt budowlany i udzielił [...] Sp. z o. o. z siedzibą w W. pozwolenia na budowę zespołu zabudowy wielorodzinnej z garażem podziemnym na działce nr ew. [...], obr. [...] przy ul. W. [...] w K.-J.. Przed wydaniem ww. decyzji L. K.-P., pismem z dnia 26 listopada 2010 r. zwróciła się do Starosty Piaseczyńskiego o dopuszczenie jej na prawach strony do udziału w prowadzonym postępowaniu. Starostwo Powiatowe w Piasecznie pismem z dnia 2 grudnia 2010 r., poinformowało L. K.-P., że nie posiada przymiotu strony w postępowaniu dotyczącym wydania pozwolenia na budowę dla ww. inwestycji, a zatem nie może brać udziału w prowadzonym postępowaniu administracyjnym. L. K.-P., uznając ww. pismo Starostwa Powiatowego w Piasecznie z dnia 2 grudnia 2010 r. za postanowienie, pismem z dnia 14 grudnia 2010 r. wniosła zażalenie na to pismo. Starostwo Powiatowe w Piasecznie pismem z dnia 23 grudnia 2010 r., poinformowało L. K.-P. o wydaniu decyzji przez Starostę Piaseczyńskiego w dniu [...] grudnia 2010 r., nr [...] oraz zwróciło się z zapytaniem czy pismo z dnia 14 grudnia 2010 r. stanowi także odwołanie od ww. decyzji, która nie została jej doręczona. W odpowiedzi na powyższe L. K.-P. pismem z dnia 10 stycznia 2011 r. wniosła o uchylenie decyzji z dnia [...] grudnia 2010 r. o pozwoleniu na budowę oraz wskazała, że jej pismo z dnia 14 grudnia 2010 r. stanowi również odwołanie od ww. decyzji. Wniosła także o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Wojewoda Mazowiecki postanowieniem z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...], stwierdził niedopuszczalność zażalenia na pismo Starostwa Powiatowego w Piasecznie z dnia 2 grudnia 2010 r., a postanowieniem z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...], odmówił L. K.-P. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty Piaseczyńskiego z dnia [...] grudnia 2010 r., nr [...]. W uzasadnieniu postanowienia odmawiającego przywrócenia terminu do wniesienia odwołania Wojewoda Mazowiecki wskazał, że pismo z dnia 14 grudnia 2010 r. nie może być uznane za odwołanie od decyzji Starosty Piaseczyńskiego dnia [...] grudnia 2010 r., gdyż nie można skutecznie wnieść odwołania od decyzji, której nie tylko nie doręczono, ale co do której nie miało się w ogóle wiedzy o jej wydaniu. Ponadto podniósł, że pismo to porusza jedynie kwestię posiadania przez L. K.-P. przymiotu strony w prowadzonym przez organ pierwszej instancji postępowaniu, a w żadnej mierze nie odnosi się do ww. decyzji, w szczególności brak jest wyrazu niezadowolenia z decyzji. Zdaniem organu odwoławczego L. K.-P. odwołanie od decyzji Starosty Piaseczyńskiego z dnia [...] grudnia 2010 r. złożyła dopiero pismem z dnia 10 stycznia 2011 r., w którym wprost zażądała uchylenia ww. decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia, a ponadto w piśmie tym wniosła również o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji. Organ odwoławczy wskazał też, że L. K.-P. nie była uznana za stronę prowadzonego przez organ pierwszej instancji postępowania, w związku z czym nie otrzymała decyzji Starosty Piaseczyńskiego z dnia [...] grudnia 2010 r. Jedyną stroną postępowania zakończonego ww. decyzją był natomiast inwestor – [...] Sp. z o. o., w imieniu której pełnomocnik odebrał decyzję w dniu [...] grudnia 2010 r., co poświadcza stosowna adnotacja na egzemplarzu aktowym decyzji. W związku z powyższym organ stwierdził, że osoba, która nie brała udziału w postępowaniu przed organem pierwszej instancji, z uwagi na nieuznanie jej za stronę postępowania przez organ administracji prowadzący sprawę, może wnieść odwołanie od decyzji pierwszoinstancyjnej tylko w terminie otwartym do wniesienia odwołania przez strony postępowania. Zatem termin do wniesienia odwołania dla L. K.-P. powinien być liczonym według terminu jaki na wniesienie odwołania miał inwestor, jako jedyna strona postępowania, a zatem upływał on w dniu [...] grudnia 2010 r. Powołując się na orzecznictwo sądowoadministracyjne organ wyjaśnił, że możliwość skorzystania z wniosku o przywrócenie terminu służy jedynie osobie, której organ administracji doręczył decyzję, lecz która z przyczyn od siebie niezależnych nie mogła wnieść odwołania w terminie ustawowym. O uchybieniu terminu, a więc wystąpieniu przesłanki niezbędnej do rozpatrzenia w trybie art. 58 K.p.a. wniosku o przywrócenie terminu, można mówić tylko wówczas, gdy termin rozpoczął swój bieg na skutek prawidłowego doręczenia pisma adresatowi. Przekroczenie zatem przez L. K.-P. liczonego dla inwestora terminu do wniesienia odwołania i w konsekwencji ostateczność decyzji Starosty Piaseczyńskiego z dnia [...] grudnia 2010 r., z powodu niezłożenia odwołania przez jedyną stronę postępowania, jak też brak doręczenia, czy też ustnego ogłoszenia ww. decyzji L. K.-P., a co za tym idzie brak rozpoczęcia biegu 14-dniowego terminu do wniesienia odwołania powodują, że L. K.-P. nie mogła uchybić terminowi do wniesienia odwołania od ww. decyzji organu pierwszej instancji, a tym samym nie mogła też skutecznie wnosić o jego przywrócenie w trybie art. 58 § 1 K.p.a. Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła L. K.-P., wnosząc o jego uchylenie i zarzucając mu naruszenie, m.in. art. 6 w zw. z art. 58, art. 8, art. 10, art. 58 i art. 129 § 2 K.p.a. Skarżąca podniosła, że nietrafnie odmówiono jej przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty Piaseczyńskiego z dnia [...] grudnia 2010 r., w sytuacji, gdy dochowane zostały warunki określone w art. 58 K.p.a. Błędnie przyjęto również, że termin do wniesienia przez nią odwołania powinien być liczony według terminu, jaki na wniesienie odwołania miał inwestor – [...] Sp. z o. o. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Mazowiecki wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), zwanej dalej: "P.p.s.a.", wskazał, że kontrolowane rozstrzygnięcie Wojewody Mazowieckiego jest prawidłowe. Powołując się na akta administracyjne Sąd pierwszej instancji stwierdził, że decyzję Starosty Piaseczyńskiego z dnia [...] grudnia 2010 r. jedyna strona postępowania [...] Sp. z o. o., działająca poprzez swojego pełnomocnika, odebrała w dniu 7 grudnia 2010 r. Bezspornym jest też, że skarżąca nie była przez organ pierwszej instancji traktowana jako strona i decyzja nie została jej doręczona. W związku z powyższym ostatnim dniem do wniesienia odwołania zarówno przez stronę postępowania jak też przez L. K.-P. był dzień 21 grudnia 2010 r., czyli czternasty dzień od najpóźniejszego, a zarazem jedynego doręczenia decyzji Starosty Piaseczyńskiego, które nastąpiło, jak wskazano powyżej, dnia 7 grudnia 2010 r. [...] Sp. z o. o. – strona postępowania nie złożyła w powyższym terminie odwołania od decyzji z dnia [...] grudnia 2010 r. Tym samym decyzja ta stała się ostateczna. Sąd pierwszej instancji przyznał rację Wojewodzie Mazowieckiemu, że pisma skarżącej z dnia 14 grudnia 2010 r. nie można uznać za odwołanie, gdyż o wydaniu decyzji z dnia [...] grudnia 2010 r. została ona poinformowana dopiero pismem Starosty Piaseczyńskiego z dnia 23 grudnia 2010 r., a więc nie mogła wnieść odwołania od decyzji co do wydania której nie miała w ogóle wiedzy. Zatem za odwołanie można dopiero uznać pismo skarżącej z dnia 10 stycznia 2011 r., w którym zażądała uchylenia pozwolenia na budowę i jednocześnie zawarła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Analizując treść art. 58 K.p.a. Sąd zauważył, że prawo do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania ma wyłącznie strona postępowania. Tak więc skoro L. K.-P. nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym i nie doręczono jej decyzji organu pierwszej instancji, to ewentualny termin do złożenia przez nią odwołania upłynął wraz z upływem terminu dla jedynej strony postępowania – [...] Sp. z o. o. Przywrócenie terminu do złożenia odwołania byłoby zatem niedopuszczalne. Sąd podzielił tym samym pogląd wyrażony w zaskarżonym postanowieniu, że nie można mówić o rozpoczęciu biegu 14-dniowego terminu, o którym mowa w art. 129 § 2 K.p.a., w odniesieniu do osoby, która nie brała udziału w postępowaniu i której nie doręczono decyzji, zaś dowiedziała się o rozstrzygnięciu z innego źródła. O uchybieniu terminu, a więc wystąpieniu przesłanki niezbędnej do rozpatrzenia w trybie art. 58 K.p.a. wniosku o przywrócenie terminu, można mówić tylko wówczas, gdy termin rozpoczął swój bieg na skutek prawidłowego doręczenia pisma adresatowi. Stanowisko Wojewody Mazowieckiego, odmawiające skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, Sąd uznał zatem za zgodne z prawem. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła L. K.-P. reprezentowana przez adwokata. Wyrok ten zaskarżono w całości zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, tj.: 1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 128 K.p.a. poprzez nieuwzględnienie skargi i nieuchylenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowienia Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] odmawiającego przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty Powiatu Piaseczyńskiego z dnia [...] grudnia 2010 r., nr [...], w sytuacji, gdy Wojewoda Mazowiecki nietrafnie przystąpił do rozpoznania złożonego jedynie z ostrożności wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania i powinien był rozpoznać wniesione z zachowaniem terminu odwołanie skarżącej od decyzji Starosty Powiatu Piaseczyńskiego z dnia [...] grudnia 2010 r., którym w istocie było pismo skarżącej z dnia 14 grudnia 2010 r., o czym świadczą okoliczności sprawy, w tym także rodzaj i treść podejmowanych przez Starostę Powiatu Piaseczyńskiego czynności, tj. m.in. wezwanie skarżącej do usunięcia braków odwołania w trybie art. 64 § 2 K.p.a. oraz usunięcie ww. braków przez skarżącą pismem z dnia 10 stycznia 2011 r.; 2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 58 K.p.a. poprzez nieuwzględnienie skargi i nieuchylenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowienia Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...], w sytuacji, gdy organ nietrafnie odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty Powiatu Piaseczyńskiego z dnia [...] grudnia 2010 r., nr [...], gdy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania złożony został przez skarżącą z zachowaniem wszelkich wymogów przewidzianych w art. 58 K.p.a., w tym w szczególności z zachowaniem siedmiodniowego terminu, który wbrew twierdzeniom Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego powinien być liczony od dnia 3 stycznia 2011 r., tj. od dnia doręczenia skarżącej pisma Starosty Powiatu Piaseczyńskiego z dnia 23 grudnia 2010 r., albowiem dopiero w tym dniu ustała przyczyna uchybienia terminowi do wniesienia odwołania; 3) art. 135 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 6 i art. 8 K.p.a. poprzez niezastosowanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przewidzianych w ustawie środków w celu usunięcia naruszenia prawa i nieuchylenie postanowienia Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...], pomimo wydania go z rażącym naruszeniem art. 6 i art. 8 K.p.a. wyrażającym się w prowadzeniu przez organ postępowania z naruszeniem przepisów prawa oraz naruszeniem zaufania do sposobu funkcjonowania organów Państwa; 4) art. 151 P.p.s.a. poprzez jego zastosowanie w sytuacji, gdy z okoliczności faktycznych niniejszej sprawy wynika, że postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] powinno zostać uchylone w całości. Wskazując na powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy bezsprzeczne jest, że podanie skarżącej z dnia 14 grudnia 2010 r. stanowiło w istocie odwołanie od decyzji Starosty Powiatu Piaseczyńskiego z dnia [...] grudnia 2010 r. i wywołało skutek z dniem jego wniesienia, wobec usunięcia, na wezwanie organu, braków podania, które nastąpiło w wyniku złożenia pisma z dnia 10 stycznia 2011 r. Tym samym pismo z dnia 14 grudnia 2010 r. spełniło wszelkie wymogi określone w art. 128 K.p.a. W ocenie skarżącej uzupełnienie pisma poprzez wyrażenie niezadowolenia z ww. decyzji Starosty jest w pełni dopuszczalne w świetle art. 64 § 2 K.p.a., tj. trybu w jakim wystosowano wezwanie. Odmienna interpretacja czynności podejmowanych przez Starostę Powiatu Piaseczyńskiego byłaby rażąco sprzeczna, m.in. z art. 6 K.p.a. W świetle powyższego, zdaniem skarżącej, Wojewoda Mazowiecki nietrafnie przystąpił do rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, złożonego jedynie z ostrożności. Niemniej jednak, wbrew twierdzeniom Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wniosek o przywrócenie terminu wniesiony został z zachowaniem wszelkich wymogów przewidzianych w art. 58 K.p.a., wobec czego powinien być uwzględniony, a odwołanie od decyzji rozpoznane przez Wojewodę Mazowieckiego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 P.p.s.a., zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie. Niezasadny jest zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 128 K.p.a. poprzez nieuznanie przez Sąd pierwszej instancji oraz przez Wojewodę Mazowieckiego pisma skarżącej z dnia 14 grudnia 2010 r. za odwołanie, którego braki zostały usunięte pismem z dnia 10 stycznia 2011 r. Na wstępie zauważyć należy, że postępowanie odwoławcze jest oparte w pełni na zasadzie skargowości. Może ono być uruchomione tylko w wyniku podjęcia przez uprawniony podmiot czynności procesowej – wniesienia odwołania, nigdy nie może być wszczęte z urzędu. Tak więc dopiero czynność strony, którą jest wniesienie odwołania, powoduje, że organ może korzystać z uprawnień jakie są przewidziane dla organu odwoławczego. Odwołanie nie jest sformalizowanym środkiem prawnym i nie wymaga szczegółowego uzasadnienia. Wystarczy, jeżeli z odwołania wynika, że strona nie jest zadowolona z wydanej decyzji. Jedynym co decyduje o tym, czy wystąpienie strony kwalifikuje się jako odwołanie, jest element negatywnego stosunku strony do wydanej decyzji, któremu strona dała wyraz. Tak więc wyrażenie niezadowolenia z decyzji wydanej w pierwszej instancji jest zasadniczym elementem przesądzającym o zakwalifikowaniu czynności procesowej strony do czynności – wniesienia odwołania. O charakterze pisma decyduje zatem jego rzeczywista treść, a nie nazwa lub intencje organu, do którego zostało skierowane. W świetle powyższego pisma skarżącej z dnia 14 grudnia 2010 r. nie można uznać za odwołanie, gdyż nie zawiera ono jakiegokolwiek przejawu niezadowolenia z powodu wydania decyzji Starosty Piaseczyńskiego z dnia [...] grudnia 2010 r., nr [...] o pozwoleniu na budowę, a nawet nie wskazuje tej decyzji. W piśmie tym skarżąca kasacyjnie w sposób wyraźny zwróciła się do organu odwoławczego z zażaleniem na pismo Starosty Powiatu Piaseczyńskiego z dnia 2 grudnia 2010 r. doręczone jej w dniu 7 grudnia 2010 r., porusza w nim bowiem jedynie kwestię posiadania przez nią przymiotu strony w prowadzonym przez organ pierwszej instancji postępowaniu w sprawie wydania pozwolenia na budowę. W dacie nadania ww. pisma, tj. w dniu 14 grudnia 2010 r. skarżąca nie wiedziała o wydaniu decyzji przez organ pierwszej instancji, gdyż o jej wydaniu dowiedziała się dopiero w dniu 3 stycznia 2011 r., co potwierdziła sama w piśmie z dnia 10 stycznia 2011 r. A zatem w dniu 14 grudnia 2010 r. nie mogła wnieść odwołania od decyzji, co do wydania której nie miała w ogóle wiedzy. Sąd pierwszej instancji aprobując stanowisko Wojewody Mazowieckiego słusznie uznał zatem pismo z dnia 14 grudnia 2010 r. jedynie jako zażalenie na pismo z dnia 2 grudnia 2010 r. W tym przedmiocie prowadzone było też postępowanie, zakończone postanowieniem z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] stwierdzającym niedopuszczalność zażalenia, na które skarga została oddalona wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 13 listopada 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 848/1, podtrzymanym następnie wyrokiem NSA z dnia 18 lipca 2014 r., sygn. akt II OSK 323/13. Uznanie tego pisma jako zażalenia uniemożliwia w konsekwencji uznanie go jednocześnie za odwołanie od decyzji z dnia [...] grudnia 2010 r. Stanowiska powyższego nie zmienia także podnoszony przez skarżącą kasacyjnie fakt, że na wezwanie organu uzupełniła we wskazanym terminie braki odwołania poprzez wyrażenie swojego niezadowolenia z decyzji. Zauważyć należy, że wskazanie żądania przez wnoszącego podanie wyznacza określony przedmiot postępowania. Nie można zatem w sytuacji, gdy żądanie jest jasne i zrozumiałe, w późniejszym terminie nadawać mu zupełnie inne znaczenie powodujące konieczność wszczęcia postępowania w innym przedmiocie. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji powodujących naruszenie wyrażonej w art. 16 K.p.a. zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych. Wystąpienie więc przez Starostwo Powiatowe w Piasecznie z pismem z dnia 23 grudnia 2010 r. do skarżącej było nieuzasadnione i niewątpliwie wprowadziło ją w błąd, co do możliwości zmiany żądania. Nie można jednak w trybie art. 64 § 2 K.p.a. wnosić de facto nowego podania, w tym przypadku odwołania, którego wniesienie jest wyłącznym uprawnieniem strony i nie może nastąpić na wezwanie organu. Warunkiem skuteczności czynności procesowej – wniesienia odwołania, jest zachowanie ustawowego terminu. Zgodnie z art. 129 § 2 K.p.a. odwołanie należy wnieść w terminie czternastu dni od dnia doręczenia (ogłoszenia) decyzji stronie. Tak więc termin czternastodniowy liczy się od dnia doręczenia (ogłoszenia) decyzji stronie. Przez doręczenie (ogłoszenie) decyzji należy rozumieć doręczenie lub ogłoszenie w sposób unormowany w art. 39 – 40 K.p.a. Doręczeniem (ogłoszeniem) decyzji nie jest więc późniejsze poinformowanie podmiotu o fakcie wydania decyzji. Z powyższego wynika, że ustanowiony w art. 129 § 2 K.p.a. prekluzyjny termin do wniesienia odwołania dotyczy tylko osób, którym decyzja została doręczona. Natomiast termin ten nie dotyczy stron, które nie brały udziału w postępowaniu przed organem pierwszej instancji i którym decyzja zapadła w tym postępowaniu nie została doręczona. W tym przypadku termin do wniesienia odwołania dla strony, która została pozbawiona udziału w postępowaniu w pierwszej instancji, liczy się od dnia doręczenia (ogłoszenia) decyzji stronie, która brała udział w postępowaniu. Po upływie ustawowego terminu do wniesienia odwołania i po uprawomocnieniu się decyzji, osoba, która w postępowaniu w pierwszej instancji nie brała udziału, a jest stroną, nie ma prawa do wniesienia odwołania. Przysługuje jej natomiast prawo żądania wznowienia postępowania przewidziane w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Podejmowanie w takim przypadku próby obrony interesu przez instytucję przywrócenia terminu jest niedopuszczalne, gdyż z wniosku, o którym mówi art. 58 § 1 K.p.a., może korzystać tylko strona, której organ doręczył decyzję. Słuszne jest więc stanowisko Sądu pierwszej instancji, że skoro L. K.-P. nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym i nie doręczono jej decyzji organu pierwszej instancji o pozwoleniu na budowę, to ewentualny termin do złożenia przez nią odwołania upłynął wraz z upływem terminu dla jedynej strony postępowania – [...] Sp. z o. o. Po tym terminie decyzja staje się ostateczna i może być wzruszona tylko w trybie nadzwyczajnym (wznowienie postępowania lub stwierdzenie nieważności decyzji). A zatem L. K.-P., jako podmiot uznający się za stronę postępowania, której organ nie doręczył decyzji, nie mogła skorzystać z wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, rozpatrywanie więc spełnienia wymogów przewidzianych w art. 58 K.p.a. jest bezzasadne. Oddalenie zatem przez Sąd pierwszej instancji skargi na postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] odmawiające skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty Piaseczyńskiego z dnia [...] grudnia 2010 r. było uzasadnione, a co za tym idzie niezasadne są pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 58 K.p.a., czy też art. 135 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 6 i art. 8 K.p.a. poprzez ich niezastosowanie i art. 151 P.p.s.a. poprzez jego zastosowanie. Z powyższych względów skarga kasacyjna, jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw, podlegała oddaleniu na podstawie art. 184 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło