VII SA/Wa 2376/11

25 kwietnia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), , Sędzia WSA Paweł Groński, Sędzia WSA Urszula Wilk, Protokolant ref. staż. Iwona Choińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi K. W. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2011 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz K. W. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wojewoda [...]postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2011r.,nr [...]- odmówił wszczęcia na wniosek K.W. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty K. z dnia [...] lipca 2010r., nr [...]. W uzasadnieniu postanowienia organ pierwszej instancji wskazał, że ww. decyzją Starosta zatwierdził projekt budowlany i udzielił R.C. pozwolenia na wykonanie robót budowlanych – lukarny i okna połaciowego w dachu budynku przy ul. [...] w K. Dochodzący stwierdzenia nieważności tej decyzji, K.W. nie ma przymiotu strony do skutecznego wszczęcia postępowania nieważnościowego, w rozumieniu art. 28 ust 2 ustawy Prawo budowlane. Jego nieruchomość nie pozostaje w obszarze oddziaływania przedmiotowych robót budowlanych. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2011r., znak [...] - utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Organ wskazał, że K.W. jest właścicielem działki bezpośrednio sąsiadującej z działką inwestora, budynki na tych działkach stanowią fragment zabudowy szeregowej, objęta decyzją pozwolenia na budowę – lukarna znajduje się w odległości 1,5m od granicy z działką sąsiednią, zaś okno połaciowe zaprojektowano w odległości 7m. Realizacja ww. robót nie wiąże się z uciążliwościami dla właściciela sąsiedniej nieruchomości, ten nie wskazał żadnego przepisu prawa materialnego, z którego wywodzi interes prawny do wszczęcia postępowania nieważnościowego, posiada interes faktyczny. Inwestycja nie narusza ściany wspólnej, a wody opadowe będą odprowadzane na działkę inwestora. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniósł K. W. Dochodząc uchylenia zaskarżonego postanowienia, wskazał na specyfikę zabudowy szeregowej, inne niż przyjął to organ usytuowanie lukarny względem jego działki. Stwierdził, że kształt lukarny w porównaniu z pozostałymi istniejącymi na budynkach urąga sztuce architektonicznej z uwagi na jej rozmiar, ponadto stwarza ona zagrożenia dla jego nieruchomości przez zsuwający się z niej śnieg. Zdaniem skarżącego, brak wszczęcia postępowania w sprawie pozbawił go możliwości wykazania interesu prawnego w sprawie. Reprezentujący skarżącego autor skargi, radca prawny J. G. wniósł o zasądzenie kosztów postępowania, w tym przyznanie wynagrodzenia tytułem zastępstwa procesowego w wysokości trzykrotnej stawki podstawowej z uwagi na nakład pracy, charakter przedmiotowej sprawy. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi. Dodatkowo organ podniósł , że strona miała prawo wypowiadania się w toku postępowania z czego nie skorzystała mimo profesjonalnej reprezentacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Rzeczą Sądu, w niniejszym postępowaniu, było stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1269), dokonanie kontroli zaskarżonego i poprzedzającego je postanowienia pod względem zgodności z prawem - prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. W ocenie Sądu zaskarżone zapadło z naruszeniem prawa. I tak, stwierdzić należy, że odmowa wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji znajduje uzasadnienie tylko wtedy, gdy podmiot domagający się wszczęcia postępowania w przedmiocie nieważności decyzji, który nie był stroną postępowania zwykłego, nie wskaże elementów określających jego legitymację do złożenia wniosku, lub gdy wskazane elementy w sposób oczywisty przeczą tezie o istnieniu interesu prawnego. Natomiast, gdy przesłanki istnienia po stronie wnioskodawcy interesu prawnego wymagają dokonania szeregu ustaleń, obejmujących ustalenie ewentualnego wpływu decyzji, której stwierdzenia nieważności domaga się wnioskodawca, na sferę jego praw lub obowiązków, odmowa wszczęcia postępowania jest niedopuszczalna. W okolicznościach niniejszej sprawy, w ocenie Sądu, powinno dojść do wszczęcia postępowania. Następnie, w już wszczętym postępowaniu, należy ocenić przymiot strony wnoszącego o stwierdzenie nieważności decyzji, ten zaś powinien być oceniony przez pryzmat przepisu art. 28 ust 2 ustawy Prawo budowlane. Obszar oddziaływania inwestycji powinien być oceniony w świetle analizy projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją pozwolenia na budowę. Tylko tak przeprowadzone postępowanie daje faktyczną gwarancję pełnego zbadania przymiotu strony skarżącego w niniejszym postępowaniu, a także zweryfikowania ustalenia zawartego w decyzji pozwolenia na budowę co do tego, że obszar oddziaływania inwestycji ogranicza się do obszaru nieruchomości nią objętej. Wskazać należy, że ustalenia organu drugiej instancji, co do położenia lukarny w odległości 1,5 m od granicy nieruchomości zdają się nie wynikać z projektu budowlanego. Szczegółowego badania i uzasadnienia wymaga też teza, co do braku oddziaływania inwestycji na nieruchomość skarżącego, w szczególności w kontekście miejsca ulokowania lukarny. Jako bezprzedmiotowe należy uznać zaś zarzuty odnoszące się do, nazwijmy to, "urody’’ lukarny w kontekście zasad architektonicznych w zakresie projektowania. Taki zarzut nie wiąże się z interesem prawnym wynikającym z żądania ochrony opartej na normie prawa materialnego, a tylko stanowi przejaw interesu faktycznego wynikającego z indywidualnego poczucia estetyki. Powyższy wywód, nie miałby zastosowania li tylko wówczas gdy parametry inwestycji, tu lukarny byłyby szczegółowo obwarowane w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, ale taka okoliczność nie została podniesiona w sprawie i zdaje się nie mieć miejsca. Rozpoznając sprawę ponownie organ przeprowadzi postępowanie kierując się wskazaniami Sądu. W przypadku, gdy po wszczęciu postępowania w sprawie, postępowanie dowodowe wykaże brak przymiotu strony u skarżącego - zajdą podstawy do umorzenia postępowania, kiedy zaś interes prawny zostanie potwierdzony, decyzja pozwolenia na budowę objęta wnioskiem o jej unieważnienie wymagać będzie analizy merytorycznej przez pryzmat wad nieważnościowych, o których mowa w przepisie art. 156 § 1 k.p.a. Kierując się powyższą argumentacją, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji w trybie art.145 § 1 pkt 1 lit c, art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.( Dz. U. 153 poz. 1270 ze zm.). Sąd przyznał, w ramach zwrotu kosztów postępowania, wynagrodzenie z tytułu zastępstwa procesowego w stawce podstawowej. Zgodnie z § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu. (Dz. U. z dnia 3 października 2002 r.) - zasądzając opłatę za czynności radcy prawnego z tytułu zastępstwa prawnego, sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy pełnomocnika, a także charakter sprawy i wkład pracy pełnomocnika w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. Podstawę zasądzenia opłaty, o której mowa w ust. 1, stanowią stawki minimalne. Opłata ta nie może być wyższa niż sześciokrotna stawka minimalna ani przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Sąd ustosunkowując się do wniosku strony o zasądzenie kosztów ponad stawkę minimalną, zobowiązany jest zatem ocenić zawiłość sprawy oraz wkład pracy reprezentującego stronę pełnomocnika. Znaczenie ma bowiem faktyczny wkład pracy pełnomocnika. W ocenie Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy, za oczywiście nieuzasadnione uznać należy żądanie trzykrotnego podniesienia stawki minimalnego wynagrodzenia pełnomocnika. Nakład pracy pełnomocnika wbrew jego sugestii, wiązał się z li tylko z podstawowymi obowiązkami, a charakter sprawy był typowy i nie wyróżniał się żadną zawiłością.