II GSK 1277/12

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2013-12-05

Skład orzekający: Magdalena Bosakirska, Stanisław Gronowski, Zbigniew Czarnik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku nabycia prawa do emerytury przez osobę pobierającą rentę strukturalną, renta strukturalna powinna zostać zmniejszona o kwotę emerytury, nawet jeśli wypłata emerytury została zawieszona na wniosek uprawnionego?
Ratio decidendi
Renta strukturalna powinna zostać zmniejszona o kwotę przyznanej emerytury, jeśli uprawniony nabył prawo do emerytury, niezależnie od tego, czy faktycznie ją pobiera. Przepis § 14 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 kwietnia 2004 r. uzależnia zmniejszenie renty strukturalnej od samego nabycia prawa do emerytury, a nie od faktycznego jej otrzymywania. Zawieszenie wypłaty emerytury na wniosek nie niweluje faktu posiadania prawa do jej wypłaty.
Stan faktyczny
J. C. pobierał rentę strukturalną. Następnie ZUS przyznał mu prawo do emerytury. Organ rentowy, powołując się na przepisy rozporządzenia, pomniejszył rentę strukturalną o kwotę przyznanej emerytury, co w efekcie spowodowało jej obniżenie do zera od marca 2011 r. J. C. skarżył decyzję, argumentując, że powinien otrzymywać rentę przez cały okres jej przyznania i że ewentualnie tylko część finansowana przez Polskę powinna być pomniejszana. Sąd I instancji oddalił skargę, a NSA oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Magdalena Bosakirska Sędziowie NSA Stanisław Gronowski del. WSA Zbigniew Czarnik (spr.) Protokolant Michał Stępkowski po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2013 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej J. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. z dnia 25 kwietnia 2012 r. sygn. akt II SA/Bd 246/12 w sprawie ze skargi J. C. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie renty strukturalnej oddala skargę kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. (dalej: WSA w B. lub Sąd I instancji) wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2012 r., sygn. akt II SA/Bd 246/12 oddalił skargę J. C. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] w przedmiocie renty strukturalnej. I Z uzasadnienia wyroku wynika, że Sąd I instancji przyjął za podstawę rozstrzygnięcia następujące ustalenia. Decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w B. przyznał J. C. rentę strukturalną od czerwca 2006 r. do maja 2016 r. w wysokości 1.254,67 zł, stanowiącą 210 % kwoty najniższej emerytury. Na skutek waloryzacji kwoty najniższej emerytury organ wydawał kolejne decyzje zmieniające wysokość renty strukturalnej, w ostateczności przyznając J. C. rentę strukturalną od marca 2011 r. w kwocie 1.529,18 zł. Decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych (dalej: ZUS) na podstawie art. 184 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j.: Dz. U. z 2009 r. Nr 153, poz. 1227 ze zm.) przyznał J. C. od dnia [...] lutego 2011 r. emeryturę za okres od [...].02.2011 r. do [...].02.2011 r. w kwocie 812,48 zł, natomiast za okres od [...].03.2011 r. w kwocie 1.675,42 zł z powodu ukończenia przez niego wieku emerytalnego. Decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r., nr [...] Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w B. na podstawie art. 163 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U z 2013 r., poz. 267), dalej: "k.p.a.", oraz § 17 ust. 1 w zw. z § 14 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na uzyskiwanie rent strukturalnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 114, poz. 1191 ze zm.), dalej: "rozporządzenie MF z dnia 30 kwietnia 2004 r.", zmienił od dnia [...] lutego 2011 r. wysokość pobieranej przez J. C. renty strukturalnej poprzez jej pomniejszenie o emeryturę z ubezpieczenia społecznego w kwocie 812,48 zł do kwoty 670,73 zł za luty 2011 r. i w kwocie 1.675,42 zł do kwoty 0,00 zł od marca 2011 r. Uzasadniając rozstrzygnięcie, organ I instancji powołał się na fakt przedłożenia przez stronę w dniu [...] sierpnia 2011 r. decyzji z dnia [...] czerwca 2011 r. o przyznaniu emerytury przez ZUS oraz art. 163 k.p.a., stanowiący m.in., że organ może uchylić lub zmienić decyzję, na mocy której strona nabyła prawo, o ile przewidują to przepisy szczególne, a takim przepisem jest § 14 ust. 1 rozporządzenia RM z dnia 30 kwietnia 2004 r., w myśl którego w przypadku gdy uprawniony do renty strukturalnej w trakcie jej pobierania nabędzie prawo do emerytury z ubezpieczenia społecznego lub zaopatrzenia emerytalnego, lub ubezpieczenia społecznego rolników, rentę strukturalną zmniejsza się o kwotę tej emerytury. Decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w T. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że § 14 ust. 1 rozporządzenia RM z dnia 30 kwietnia 2004 r. normuje kwestię zbiegu uprawnienia do renty strukturalnej oraz prawa do emerytury w ten sposób, że kwota wypłacanej renty strukturalnej pomniejszana jest o kwotę ustalonej emerytury. Istotne jest, że pomniejszenie renty strukturalnej wiąże się z ustaleniem samego prawa do emerytury w określonej wysokości, nie zaś z faktycznym otrzymywaniem świadczenia emerytalnego. Organ odwoławczy podał, że zawieszenie wypłaty świadczenia emerytalnego na wniosek osoby uprawnionej nie niweluje faktu, że osoba ta nabyła (posiada) prawo do jej wypłaty. Paragraf 14 cyt. rozporządzenia w sposób jednoznaczny uzależnia zmniejszenie kwoty renty strukturalnej od samego nabycia prawa do emerytury, a nie od faktu pobierania świadczenia emerytalnego przez osobę uprawnioną. Zatem w świetle § 14 ust. 1 rozporządzenia w sytuacji, gdy J. C. nabył prawo do emerytury, zawieszenie na jego wniosek wypłaty świadczenia emerytalnego nie stanowi podstawy do wypłaty renty strukturalnej w pełnej wysokości. W tej spawie kwota brutto świadczenia uzyskanego na mocy decyzji o przyznaniu emerytury od marca 2011 r. wynosiła 1.675,42 zł, a wysokość renty strukturalnej 1.529,18 zł. Nowa wysokość renty strukturalnej została pomniejszona o tę kwotę i wyniosła 0,00 zł, a to oznacza, że J. C. od marca 2011 r. nie będzie otrzymywał renty strukturalnej. W skardze do WSA w B. J. C., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji argumentował m.in., że rentę strukturalną przyznano mu na 10 lat i przez tyle lat powinien ją otrzymywać. Ponadto wyjaśnił, że może się zgodzić z niewypłacaniem mu renty w zakresie finansowanym przez Polskę (25 %), ale powinien pobierać pozostałą część finansowaną przez Unię Europejską. W odpowiedzi na skargę Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w T. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w tej sprawie. Wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2012 r. WSA w B. oddalił skargę. Sąd I instancji uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, gdyż organ prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy i następnie zasadnie zastosował przepisy, z których jednoznacznie wynika, że skarżącemu nie może być wypłacana renta strukturalna. Bezsporne jest, że począwszy od marca 2011 r. skarżący nabył prawo do emerytury w kwocie 1.675,42 zł (w lutym 2011 r. w wysokości 812,48 zł), co zgodnie z § 14 ust. 1 rozporządzenia RM z dnia 30 kwietnia 2004 r. powoduje zmniejszenie wysokości renty strukturalnej o tę kwotę. Organ słusznie stwierdził, że skarżący nie może dłużej pobierać renty strukturalnej, ponieważ jej wysokość jest niższa od przyznanej mu emerytury. Organ prawidłowo też wyliczył, że za luty 2011 r. renta winna wynosić 670,73 zł, tj. kwotę będącą różnicą pomiędzy kwotą wypłacanej do tej pory renty – 1.483,21 a kwotą przyznanej emerytury – 812,48 zł. W ocenie Sądu I instancji bezsporne jest także, że w sprawie nie ma zastosowania § 14 ust. 2 rozporządzenia RM z dnia 30 kwietnia 2004 r., bowiem ten przepis dotyczy możliwości wycofania wniosku o rentę, a nie o emeryturę. Ponadto bezsporne jest, że skarżący nie wycofał swojego wniosku o przyznanie emerytury. Co więcej, nie ma znaczenia, że pismem z dnia [...] sierpnia 2011 r. oświadczył, że zawiesza pobieranie renty strukturalnej od [...] sierpnia 2011 r. z powodu otrzymania emerytury z ZUS. Okoliczność ta nie ma wpływu na ocenę prawidłowości rozstrzygnięcia organu, a nawet dodatkowo potwierdza fakt, że skarżący zdaje sobie sprawę, że nie może równocześnie pobierać obu świadczeń. Sąd I instancji wskazał, że organ błędnie przyjął, że skarżący wnosił o zawieszenie prawa do emerytury, gdyż w aktach sprawy znajduje się jedynie powyższe pismo z dnia [...] sierpnia 2011 r. dotyczące zawieszenia renty strukturalnej. Wszelkie wywody organu w tym zakresie są więc zbędne. To niedopatrzenie organu nie ma jednak żadnego wpływu na ocenę zaskarżonej decyzji, która nie narusza prawa w stopniu skutkującym jej uchyleniem. II Skargę kasacyjną złożył J. C. Wyrok zaskarżył w całości. Wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Wnoszący skargę kasacyjną na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie prawa materialnego, § 14 ust. 2 rozporządzenia RM z dnia 30 kwietnia 2004 r. poprzez niezastosowanie tego przepisu do sytuacji skarżącego, w której wszystkie podejmowane w sprawie przez niego działania były czytelne co do rodzaju świadczenia, z którego rezygnuje. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w T. skorzystał z prawa do wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną i wniósł o jej odrzucenie lub oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. III Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna J. C. nie ma usprawiedliwionych podstaw. Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: NSA lub Sąd II instancji) rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę nieważność postępowania ze względów wskazanych w art. 183 § 2 p.p.s.a. W sprawie będącej przedmiotem rozpoznania nie wystąpiły przyczyny nieważności postępowania sądowoadministracyjnego, zatem skarga kasacyjna nadaje się do merytorycznego rozpoznania. Zgodnie z treścią art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu prawa materialnego polegającym na błędnej jego wykładni lub niewłaściwym zastosowaniu albo na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. NSA rozpoznaje skargę kasacyjną w granicach podstaw i zarzutów w niej sformułowanych. Skarga kasacyjna J. C. oparta została na podstawie wskazanej w art. 174 pkt 1 p.p.s.a. Kasator wskazuje na naruszenie przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 2 rozporządzenia RM z dnia 30 kwietnia 2004 r., przy czym naruszenie tych przepisów polega na ich niezastosowaniu przez WSA w B., czego konsekwencją była wadliwa kontrola tego Sądu polegająca na oddaleniu skargi na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w T. z dnia [...] stycznia 2012 r. W ocenie NSA zarzut skargi kasacyjnej jest nietrafny, zatem stwierdzić należy, że objęty skargą wyrok Sądu I instancji nie narusza prawa w zakresie wskazanym w zarzucie kasacyjnym. Sąd II instancji podziela pogląd wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że w sprawie będącej przedmiotem skargi nie miał zastosowania przepis § 14 ust. 2 rozporządzenia RM z dnia 30 kwietnia 2004 r. Konsekwencją tego stwierdzenia musi być przyjęcie poglądu, że Sąd I instancji nie mógł naruszyć przepisu prawa materialnego przez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy ten przepis nie mógł być stosowany. Z treści § 14 ust. 2 rozporządzenia RM z dnia 30 kwietnia 2004 r. wynika, że w przypadku gdy podmiot otrzymujący rentę strukturalną nabywa w trakcie jej pobierania prawo do emerytury z zabezpieczenia społecznego lub emerytalnego albo ubezpieczenia społecznego rolników, renta strukturalna jest zmniejszana o kwotę emerytury. W rozpoznawanej sprawie taka sytuacja miała miejsce, zatem organy i Sąd I instancji poprawnie stosowały ten przepis, przy czym organy w zakresie zmniejszenia wysokości renty strukturalnej, a Sąd I instancji w związku z aprobatą tego działania w ramach sprawowanej kontroli zaskarżonej decyzji. W sytuacji faktycznej w jakiej znalazł się skarżący kasacyjnie nie było podstaw do zastosowania § 14 ust. 2 rozporządzenia RM z dnia 30 kwietnia 2004 r., a to oznacza, że ten przepis nie mógł być naruszony, gdyż poza sporem pozostaje, że J. C. nie wycofał wniosku o emeryturę w sposób przewidziany w przepisach o ubezpieczeniu społecznym, zatem do niego nie mogła mieć zastosowania dyspozycja tego przepisu. Mając na uwadze powyższe oraz treść art. 184 p.p.s.a. NSA oddalił skargę kasacyjną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło