IV SA/Po 1212/11

WyrokWSA w Poznaniu2012-04-26

Skład orzekający: Maciej Dybowski, Grażyna Radzicka, Anna Jarosz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy inwestorzy posiadają prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, gdy skarżący kwestionuje ich tytuł własności, powołując się na dawne postępowania sądowe i wpisy w księgach wieczystych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że inwestorzy posiadają prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, ponieważ ich tytuł własności wynika z wpisów w księdze wieczystej, które nie zostały obalone w prawomocnym postępowaniu sądowym. Prawomocne orzeczenia sądów dotyczące stanu prawnego nieruchomości wiążą inne organy, a skarżący nie wykazał istnienia niezgodności między stanem prawnym ujawnionym w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym ani nieważności umowy sprzedaży nieruchomości.
Stan faktyczny
Starosta wydał decyzję zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Wojewodę po rozpatrzeniu odwołania H. T., który kwestionował prawo inwestorów do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Skarżący podnosił, że jest spadkobiercą osoby, która pierwotnie posiadała udział w nieruchomości, a wpisy w księdze wieczystej są niezgodne z rzeczywistym stanem prawnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, podzielając ustalenia organów administracji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę. Zasądzono koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Dybowski (spr.) Sędziowie NSA Grażyna Radzicka WSA Anna Jarosz Protokolant st.sekr.sąd. Krystyna Pietrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi H. T. na decyzję Wojewody W. z dnia [...] października [...] r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego 1. oddala skargę, 2. zasądza na rzecz adwokata M. B. od Skarbu Państwa (Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P.) wynagrodzenie w kwocie 240 (dwieście czterdzieści) zł podwyższone o kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć i 20/100) zł stawki podatku od towarów i usług przewidzianej dla tego rodzaju czynności – łącznie 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. WSA/wyr.1-sentencja wyroku Decyzją z dnia [...] maja 2011 r. nr [...], znak [...] (dalej decyzja z [...] maja 2011 r.) Starosta K. (dalej Starosta albo organ I instancji), na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. 2010 r., nr 243 poz. 1623 ze zm., dalej pb) i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej kpa) zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę A. i P. M., zam. K. G., ul. D. [...],[...] K. (dalej Inwestorzy), na inwestycję obejmującą rozbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego – kat. I na nieruchomości położonej w K. G. przy ul. D. [...], nr ewid. działki [...]. W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że Inwestorzy dnia [...] marca 2011 r. złożyli w Starostwie Powiatowym wniosek w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę dla inwestycji polegającej na rozbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego, zlokalizowanej na nieruchomości położonej w miejscowości K. G., ul. D. nr [...], nr ewid. gruntów [...]. Do wniosku Inwestorzy dołączyli oświadczenie o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane i 4 egzemplarze dokumentacji projektu technicznego wraz z ostateczną decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, wydaną przez Wójta Gminy K. dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...]. Po przeanalizowaniu dokumentacji, w szczególności projektowanego zagospodarowania terenu oraz zapisów decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, która umożliwia lokalizację rozbudowy obiektu w granicy z działką sąsiednią, w związku z faktem, że nie zachodzi naruszenie § 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75, poz. 690 ze zm., dalej rozporządzenie) Starosta uznał, że nie ma podstaw do odmowy udzielenia pozwolenia na budowę. Odnosząc się do argumentacji strony postępowania H. T. (dalej Odwołujący albo Skarżący) organ I instancji wyjaśnił, że nie mogą one zostać rozpatrzone przy wydaniu przedmiotowego pozwolenia na budowę, ponieważ odnoszą się do podziałów nieruchomości, które nastąpiły w latach ubiegłych. Zarówno z oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, podpisanego przez Inwestorów, jak i z informacji uzyskanej z rejestru gruntów wynika, że współwłaścicielem działki nr [...] są Inwestorzy. Sprawy w przedmiocie podziału danej nieruchomości i prawidłowości wpisów do księgi wieczystej winny być rozstrzygane przez sądy powszechne. Wobec tego organ I instancji uznał, że projektowana budowa, polegająca na rozbudowie budynku mieszkalnego, jednorodzinnego spełnia wymogi art. 35 ust. 1 pb i nie narusza prawa własności osób trzecich (k. 8 akt Starosty). W odwołaniu z dnia [...] czerwca 2011 r. od decyzji z [...] maja 2011 r. Odwołujący wniósł o jej uchylenie, przytaczając twierdzenia o braku prawa Inwestorów do dysponowania nieruchomości nr ewid. działki [...], na cele budowlane. Do odwołania Odwołujący dołączył kserokopię zawiadomienia Sądu Grodzkiego w K. z [...] września 1936 r. o tym, że własność gruntu, położonego w K.G., zapisanego w księgach wieczystych gminy K.G. tom II wyk. hip. L. [...], wpisanego dotąd na rzecz wdowy A. B. w K., wpisano na podstawie powzdania dnia [...] lutego 1935 r. i kontraktu kupna-sprzedaży z dnia [...] września 1934 r. na rzecz J. P., robotnicy w Ż. współwłaścicielki w drugiej idealnej części (k. 1-4 akt Wojewody). Decyzją z dnia [...] października 2011 r. nr [...] (dalej decyzja z [...] października 2011 r.) Wojewoda Wielkopolski (dalej Wojewoda albo organ II instancji), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymał w mocy decyzję z [...] maja 2011 r. W uzasadnieniu organ II instancji ustalił, że w sporządzonych dnia [...] lutego 2011 r. dwu odrębnych oświadczeniach o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością (działką nr [...]) na cele budowlane każdy z Inwestorów zaznaczył, że wymienione wyżej prawo wynika z tytułu współwłasności nieruchomości. W oświadczeniach podany został również numer księgi wieczystej (KW nr [...]) obejmującej ww. działkę [k. 3, 4 akt Starosty]. W zaskarżonej decyzji Starosta w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy stwierdził, że Inwestorzy są współwłaścicielami działki nr [...]. Organ I instancji odniósł się także do zarzutów Odwołującego, będącego współwłaścicielem działki nr [...], znajdującej się w bezpośrednim sąsiedztwie z terenem realizacji inwestycji, a dotyczących kwestii zniesienia współwłasności nieruchomości i wpisów w księgach wieczystych. Organ I instancji wskazał, że sprawy w przedmiocie podziału danej nieruchomości i prawidłowości wpisów w księdze wieczystej winny być rozstrzygane przez sądy powszechne. Organ II instancji podzielił stanowisko Starosty. Z przedłożonego Wojewodzie odpisu zwykłego księgi wieczystej nr [...], sporządzonego przez Sąd Rejonowy w K. według stanu z dnia [...] sierpnia 2011 r. wynika, że wskazana księga wieczysta prowadzona jest dla nieruchomości, w skład której wchodzi działka nr [...] o pow. [...] ha. Jako właściciele nieruchomości uwidocznieni są P. M. i A. M., na prawach wspólności ustawowej małżeńskiej [k. 52-54 akt Wojewody]. Odwołujący, który zapoznał się dnia [...] września 2011 r. ze zgromadzonym materiałem dowodowym, nie przedłożył dokumentów, który potwierdzałby odmienny stan prawny w odniesieniu do wpisów uwidocznionych w ww. księdze wieczystej, a dotyczących własności nieruchomości. Wojewoda uznał, że Inwestorzy wykazali prawo do dysponowania nieruchomością (działką nr [...]) na cele budowlane (k. 84-86 akt Wojewody). W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu (dalej WSA) z dnia [...] listopada 2011 r. H. T. wniósł o "oddalenie rozbudowy" Inwestorom. W uzasadnieniu Skarżący podniósł w szczególności, że jest spadkobiercą Józefy P.iej, która ujawniona była w księdze wieczystej Kw nr [...] jako współwłaścicielka nieruchomości o powierzchni [...] m2. Spadkobiercami J. P. byli: H. T., J. T. i A. T. W obszernych wywodach wskazał na przeprowadzone postępowanie o zniesienie współwłasności owej nieruchomości przez podział fizyczny i przeprowadzenie innych postępowań sądowych. W ocenie Skarżącego, okoliczności te o tym, że Inwestorom nie przysługuje prawo do dysponowania działką nr [...] na cele budowlane (k. 4-7 akt IV SA/Po 1212/11). W postępowaniu sądowoadministracyjnym Sąd ustanowił na wniosek Skarżącego pełnomocnika z urzędu w osobie adwokat M. B., która złożyła pismo z dnia [...] kwietnia 2012 r. i aktywnie uczestniczyła przez substytuta w rozprawie dnia [...] kwietnia 2012 r. (k. 36-37, 43, 53, 72, 101,103, 104-105 akt IV SA/Po 1212/11). W odpowiedzi na skargę z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...], Wojewoda wniósł o jej oddalenie (k. 14 akt IV SA/Po 1212/11). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Złożona skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli zgodności z prawem w rozpoznawanej sprawie była decyzja z [...] października 2011 r. i poprzedzające jej wydanie postępowanie toczące się w sprawie udzielenia Inwestorom pozwolenia na budowę, polegającą na rozbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego w K. G., przy ul. D. [...], nr ewid. działki [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny podziela ustalenia faktyczne, poczynione przez organy obu instancji, czyniąc je integralną częścią ustaleń własnych. Nadto WSA ustalił, że: Nieruchomość o obszarze [...] ha, ówcześnie parcela [...] matrykuła nr [...], objęta księgą wieczystą K.G. tom II wykaz [...] Sądu Grodzkiego w K., a następnie Kw nr [...] byłego Państwowego Biura Notarialnego w K., w okresie od 1911 r. do sporządzenia dnia 14 czerwca 1929 r. aktu sprzedaży, była własnością P. K. Aktem notarialnym z [...] czerwca 1929 r. nr rep. [...], zawartym przed notariuszem T. K., P. K. sprzedała ową nieruchomość wdowie A. B. z domu W. i wdowie M. M. z domu W. do idealnej połowy. Na podstawie pełnomocnictwa do powzdania (§ 5 aktu notarialnego), obie nabywczynie nieruchomości aktem notarialnym z [...] października 1929 r. nr rep. [...] zawartym przed notariuszem T. K., dokonały przewłaszczenia nieruchomości i wniosły o dokonanie wpisu w księdze wieczystej na swą rzecz po ½ części. Aktem notarialnym z [...] września 1934 r. nr rep. [...], zawartym przed zastępcą notariusza K. M., A. B. sprzedała swój udział w nieruchomości J. P., a aktem notarialnym z [...] lutego 1935 r. nr rep. [...] zawartym przed notariuszem T. R., nastąpiło przewłaszczenie. Wszystkie te zmiany zostały wpisane w księdze wieczystej K.G. tom II wykaz [...]. Dnia [...] kwietnia 1939 r. J. P. wyszła za mąż za A. T. i nosiła następnie nazwisko T. (k. 17-18v, 19-19v, 38-39v, 41-42 akt księgi wieczystej K.G. tom II wykaz [...] i zapisy w dziale II tej księgi wieczystej; k. 77, 78 akt księgi wieczystej Kw nr [...] byłego Sądu Powiatowego w K.). M. M. swój udział w nieruchomości, nabyty od P. K., aktem notarialnym z [...] sierpnia 1960 r. nr rep. [...] w K., sprzedała S. i S. D. Prawomocnym postanowieniem z dnia [...] września 1960 r. [...] Sąd Powiatowy w K. zamknął dotychczasową księgę wieczystą K.G. Nowa wykaz [...] i urządził nową księgę wieczystą dla tej nieruchomości, przenosząc do nowej księgi wpisy z zamkniętej księgi – w dziale II: a) J. P., robotnica w Z. jako współwłaścicielka w drugiej idealnej połowie, b) D. S. oraz jego żona D. S., jako współwłaściciele na zasadach wspólności ustawowej połowy nieruchomości w miejsce M. M. (k. 4 akt Kw [...]; wpisy w dziale II k. 17-18 [...]). S. i S. małżonkowie D. umową darowizny z [...] sierpnia 1984 r. repertorium nr [...], darowali swój udział ½ w prawie własności przedmiotowej nieruchomości wraz z jej częściami składowymi A. S. Dnia [...] września 1984 r. A. S. została wpisana w księdze wieczystej Kw nr [...] do ½ części w prawie własności nieruchomości położonej w K.G., działka nr [...], mapa [...], o łącznej powierzchni [...] ha. Dnia [...] sierpnia 1985 r. w księdze wieczystej Kw nr [...], wpisano J. T., H. T. i A. T., dzieci A. i J., po [...] części w miejsce J. T. z domu P., na podstawie postanowienia o stwierdzeniu praw do spadku – sygn. akt [...] Sądu Rejonowego w K. (k. 3, 65-65v akt I Ns 376/85; k. 12-15v=75-79, 16, 69, 87 akt [...]; k. 78v akt księgi wieczystej Kw nr [...] byłego Sądu Powiatowego w K.). Prawomocnym postanowieniem z dnia [...] listopada 1986 r., [...] (dalej postanowienie [...]), Sąd Rejonowy w K. zniósł współwłasność nieruchomości zabudowanej, położonej w K.G. o łącznej powierzchni [...] ha, objętej księgą wieczystą Kw nr [...] byłego Państwowego Biura Notarialnego w K., przez podział fizyczny nieruchomości w ten sposób, że: a) działkę nr [...] o powierzchni [...] ha przysądził na wyłączną własność A. S. córce A. i A.; b) działkę nr [...] o powierzchni [...] ha przyznał na współwłasność w częściach równych: J. T., H. T. i A. T. – dzieciom A. i J., ustalając ich udziały po [...] części (k. 3, 65-65v akt [...]). Prawomocnym postanowieniem z dnia [...] listopada 1988 r., [...], Sąd Wojewódzki w P. oddalił zażalenie H. T. na postanowienie z dnia [...] lipca 1988 r., [...] Sąd Rejonowy w K., odrzucające skargę wnioskodawcy H. T. o wznowienie postępowania w sprawie [...] Sądu Rejonowego w K.. Prawo własności tak wydzielonych nieruchomości ujawniono w księdze wieczystej Kw nr [...] dnia [...] kwietnia 1987 r. (k. 16, 20-22v, 42-42v akt [...]; k.17-17 działu II księgi wieczystej Kw nr [...]). Wyrokiem z dnia [...] grudnia 1991 r., [...], Sąd Rejonowy w K. oddalił powództwo H. T., J. T. i A. T. przeciwko A. S. o uzgodnienie treści księgi wieczystej Kw nr [...] byłego Państwowego Biura Notarialnego w K. z rzeczywistym stanem prawnym (k. 114, 116-117v akt [...]). Prawomocnym wyrokiem z dnia [...] maja 1992 r., [...]. Sąd Wojewódzki w P. oddalił rewizję H. T. od wyroku z [...] grudnia 1991 r., [...] Sądu Rejonowego w K. (k. 140-141 akt I C 121/91, k. 82-83 akt IV SA/Po 1212/11). Prawo własności nieruchomości położonej w K. G. nr ewid. [...] o powierzchni [...] ha ujawniono następnie na rzecz A. S. (następnie G.) w księdze wieczystej Kw nr [...] Sądu Rejonowego w K., założonej dnia [...] kwietnia 1987 r. (k. 57v-59 akt Wojewody; k. 98 akt IV SA/Po 1212/11). Z odpisu zupełnego księgi wieczystej nr [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy w K. dla nieruchomości położonej w K. G. nr ewid. [...] wynika, że jej właścicielami są P. M. i A. M., na prawach wspólności ustawowej małżeńskiej (według stanu na dzień 23 kwietnia 2012 r.; k. 98-100 akt IV SA/Po 1212/11). Prawomocnym wyrokiem z dnia [...] sierpnia 2010 r. IV SA/Po 291/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę H. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] Wójta Gminy K., ustalającą na rzecz A. i P. małżonków M. warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie budynku mieszkalnego położonego na nieruchomości gruntowej w K. G. nr [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...]. Zarówno w postępowaniu administracyjnym, jak i postępowaniu sądowoadministracyjnym zakończonym wyrokiem IV SA/Po 291/10, H. T. podnosił, że ma prawo do nieruchomości, stanowiącej działkę nr [...], wywodząc je od matki J. P., która nabyła udział w nieruchomości o powierzchni [...] ha w 1936 r. (k.3-21,86-88,109-110, 111-111v, 133-137 akt IV SA/Po 291/10). W dziale III księgi wieczystej Kw nr [...] i nr [...] nigdy nie wpisano jakiegokolwiek ostrzeżenia o toczącym się procesie (odpis zupełny Kw nr [...], k. 98-100 akt IV SA/Po 1212/11; k. 28-43 księgi wieczystej Kw nr [...] Sądu Rejonowego w K.). Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie zgromadzonych w aktach sprawy wymienionych wyżej dokumentów i odpisów dokumentów, mających charakter dokumentów urzędowych. Sąd dał wiarę wskazanym dokumentom i odpisom dokumentów, bowiem nie zostały one zakwestionowane przez Strony i nie nasunęły Sądowi wątpliwości co do ich autentyczności i wiarogodności (106 § 5 ppsa w zw. z – odpowiednio - art. 244 § 1 i art. 245 kpc, i – odpowiednio – art. 252 i 253 kpc; postanowienie SN z 27.1.2006 r. III CK 369/05, OSNC 11/06/187; T. Ereciński w: Kodeks postępowania cywilnego Komentarz LexisNexis 2009 t. 1 s. 707 uw. 32). Zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 2 pb, pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył oświadczenie pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Jednym z obligatoryjnych elementów składowych wniosku o wydanie pozwolenia na budowę jest dołączenie oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (art. 33 ust. 2 pkt 2 pb). Samo sformułowanie "prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane" zostało zdefiniowane w art. 3 pkt 11 pb. Zgodnie z definicją legalną, prawem tym jest tytuł prawny wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonywania robót budowlanych. Oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane stwarza domniemanie, że podmiot, który je złożył, legitymuje się tym prawem. Obowiązkiem organu administracji architektoniczno-budowlanej pozostaje każdorazowa weryfikacja złożonego przez wnioskodawcę oświadczenia, szczególnie w przypadku jego kwestionowania przez jednego z uczestników postępowania. Samo oświadczenie winno zostać wówczas poparte przez złożenie określonego dokumentu urzędowego (art. 76 § 1 kpa; np. odpisu z księgi wieczystej), wskazującego na prawdziwość oświadczenia. Uznaniu, że występuje zagadnienie wstępne dotyczące istnienia prawa inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane nie stoi na przeszkodzie fakt, że tytuł prawny, z którego inwestor wywodzi swe prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, jest prawem jawnym z księgi wieczystej, korzystającym z domniemania zgodności z rzeczywistym stanem prawnym (art. 3 ust. 1 ustawy z 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece – t.j. Dz.U. 2001 r., nr 124, poz. 1361 ze zm., dalej kwh). Domniemanie to ma charakter usuwalny. Jego obalenie jest możliwe w każdym postępowaniu cywilnym, w którym będzie to konieczne dla rozstrzygnięcia sprawy. Zatem również organ administracji architektoniczno-budowlanej, choć sam nie może domniemania tego obalić, to może, gdy taka kwestia jest podnoszona, spowodować, dokonanie tego przez kompetentny sąd (wyrok NSA z: 15.9.2010 r., II OSK 1423/09, Lex 746529; 26.01.2011 r., II OSK 213/10, Lex 953031; 8.9.2011 r., II OSK 1288/10, Lex 966245; 16.3.2012 r., II OSK 8/11, baza orzeczeń NSA). Odnosząc powyższe uwagi do rozpoznawanej sprawy, Sąd uznał przytoczone przez Skarżącego zarzuty za niezasadne. Z ustaleń poczynionych przez Sąd w niniejszej sprawie wynika, że prawomocnym wyrokiem Sądu Wojewódzkiego w Poznaniu z [...] maja 1992 r., [...] (dalej wyrok [...]2) oddalona została rewizja Skarżącego wniesiona od wyroku Sądu Rejonowego w K. z [...] grudnia 1991 r., [...], w przedmiocie uzgodnienia treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Zgodnie z art. 365 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. nr 43, poz. 296 ze zm., dalej kpc) orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Sąd rozpoznając niniejszą sprawę pozostawał związany treścią prawomocnego orzeczenia Sądu Wojewódzkiego, który nie dopatrzył się niezgodności treści księgi wieczystej KW nr [...] z rzeczywistym stanem prawnym. Podnoszone przez Skarżącego w skardze z dnia [...] listopada 2011 r. zarzuty były przedmiotem oceny zarówno przez Sąd Rejonowy w K., jak i przez Sąd Wojewódzki w P., w wyżej przywołanych postępowaniach. Skarżący nie może w sposób prawnie skuteczny kwestionować w postępowaniu administracyjnym czy sądowoadministracyjnym ustaleń poczynionych przez Sąd Rejonowy w K., skoro zostały one uznane za wiarygodne i rzetelne przez Sąd Wojewódzki w P. na skutek złożonego przez Skarżącego środka odwoławczego od wyroku Sądu Rejonowego w K. z dnia [...] grudnia 1991 r. Skarżący w toku postępowania przed organami administracji architektoniczno-budowlanej i przed WSA nie przytoczył jakichkolwiek nowych okoliczności przemawiających za obaleniem domniemania prawdziwości wpisu prawa własności w księdze wieczystej nr [...] na rzecz Inwestorów. Z pisma z dnia [...] kwietnia 2012 r. profesjonalnego pełnomocnika Skarżącego, będącego adwokatem wynika, że Skarżący wskazując na prowadzone postępowanie sądowe dotyczące nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] nie potrafił wskazać, czy było to postępowanie w sprawie ustalenia rzeczywistego stanu prawnego, czy postępowanie dotyczące stwierdzenia nieważności umowy kupna nieruchomości. Skarżący nie potrafił wskazać, jak to postępowanie się zakończyło, a poszukiwanie takich spraw – prócz sprawy [...] - nie przyniosło rezultatu (k. 72, 94, 97 akt IV SA/Po 1212/11). Ustalenia poczynione przez organy obu instancji w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy, okazały się być trafne. Jedynie na marginesie należy wskazać, że Starosta na podstawie "informacji uzyskanej z rejestru gruntów" ustalił, że "współwłaścicielem działki [...] są A. i P. M." (k. 33, 1 akt Starosty). Z istoty informacji zawartej w rejestrze gruntów (mimo obowiązku jego aktualizacji) wynika, że nie może być ona wystarczającą dla ustalenia stanu prawnego nieruchomości (choć ułatwia organowi ustalenie numeru księgi wieczystej, która na taki stan prawny wskazuje). W razie uzasadnionych wątpliwości co do prawdziwości oświadczeń o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (art. 32 ust. 4 pkt 2 i art. 33 ust. 2 pkt 2 pb; k. 3, 4 akt Starosty), Starosta winien był zobowiązać Inwestorów do złożenia aktualnego odpisu właściwej księgi wieczystej. Błąd ten naprawił Wojewoda, uzyskując w toku postępowania odwoławczego: urzędowy odpis księgi wieczystej nr [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy w K. dla nieruchomości położonej w K. G. nr ewid. [...] z którego wynika, że jej właścicielami są P. M. i A. M., na prawach wspólności ustawowej małżeńskiej (według stanu na dzień [...] sierpnia 2011 r.; kserokopię odpisu z księgi wieczystej Kw nr [...] z dnia [...] sierpnia 2001 r., prowadzonej dla nieruchomości, stanowiącej działkę nr [...] o powierzchni [...] ha, gdzie jako właściciel wpisani są: P. M. i A. M., we wspólności ustawowej, na podstawie umowy sprzedaży z [...] maja 2001 r.; wypis aktu notarialnego z [...] maja 2001 r. repertorium A numer [...] notariusza G. B., z którego wynika, że A. G., wpisana w księdze wieczystej Kw nr [...] jako właścicielka nieruchomości, stanowiącej działkę nr [...] o powierzchni [...] ha, sprzedała P. i A. małżonkom M. ową nieruchomość (k. 57v-59; 54-52, 32 akt Wojewody). Wszystkie te dokumenty i odpisy dokumentów pozwalały organom obu instancji dokonać prawidłowych ustaleń, że P. M. i A. M., jako wyłączni współwłaściciele (wielkość udziału [...]) prawa własności nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] na prawach wspólności ustawowej małżeńskiej, posiadają prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a ich oświadczenia z dnia [...] lutego 2011 r. (k. 3, 4 akt Starosty), były zgodne z prawdą. Skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika nie wykazał, by doszło do uwzględnienia powództwa o usunięcie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej nr [...] a rzeczywistym stanem prawnym (art. 10 ust. 1 kwh). W dziale III owej księgi wieczystej nie wpisano także ostrzeżenia o dochodzeniu takiego roszczenia (art. 10 ust. 2 kwh). Skarżący nie wykazał, by uwzględniono jego powództwo o stwierdzenie nieważności umowy kupna sprzedaży nieruchomości z [...] maja 2001 r. repertorium A numer [...], zawartej przed notariuszem G. B. (k. 55, 72, 98-100, 104-105 akt IV SA/Po 1212/11). P. i A. małżonkowie M. nabyli nieruchomość – działkę nr [...], przez czynność prawną od osoby ujawnionej jako wyłączny właściciel w księdze wieczystej, zatem są chronieni przez rękojmię wiary publicznej ksiąg wieczystych (art. 3 ust. 1 i art. 5 kwh). Powoływanie się przez Skarżącego na odpisy dokumentów, wskazujących na zdarzenia prawne sprzed uprawomocnienia się postanowienia Sądu Rejonowego w K. z dnia [...] listopada 1986 r. [...], nie może być skuteczne, bowiem z datą uprawomocnienia się tego postanowienia wygasły wszelkie prawa Skarżącego do nieruchomości – działki nr [...], które uprzednio czerpał od swej poprzedniczki prawnej J. T. z domu P. (art. 365 § 1 kpc). J. T. z domu P. nigdy nie posiadała prawa własności (wielkość udziału 1/1) do całej nieruchomości o pierwotnej powierzchni [...] ha, a jedynie udział ½ w prawie własności tej nieruchomości. Do odmiennych ustaleń nie prowadzą dokumenty i odpisy dokumentów, zgromadzone w aktach: księgi wieczystej nr [...] i Kw [...] Sądu Rejonowego w K.; aktach [...];[...];[...] Sądu Rejonowego w K.; IV SA/Po 291/10 i IV SA/Po 1212/11 Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. Także w pozostałym zakresie organy obu instancji dokonały: prawidłowej kontroli projektu budowlanego z dnia [...] lutego 2011 r., posiadania przez osobę, która wykonała projekt, uprawnień budowlanych (k. 60-60v akt Wojewody) i pozostałych wymogów, przewidzianych prawem budowlanym (art. 32-35 pb) i przepisami odrębnymi. Mając na uwadze powyższe oraz nie stwierdziwszy innych uchybień w wydanej dnia [...] października 2011 r. decyzji, które skutkowałyby jej uchyleniem, Sąd w pkt 1 wyroku działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej ppsa) oddalił skargę. W pkt 2 wyroku Sad działając na podstawie art. 250 ppsa zasądził na rzecz adw. M. B. od Skarbu Państwa (Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu) wynagrodzenie w kwocie 240 zł podwyższone o kwotę 55,20 zł stawki podatku od towarów i usług przewidzianej dla tego rodzaju czynności – łącznie 295,20 zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło