I OSK 2161/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Anna Lech po rozpoznaniu w dniu 26 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej S. W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 18 czerwca 2012 r., sygn. akt IV SA/Wr 160/12 odrzucającego skargę S. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowieniem z dnia 18 czerwca 2012 r., sygn. akt IV SA/Wr 160/12, odrzucił skargę S. W. wskazując, że ojciec skarżącego, który podpisał skargę, pomimo wezwania Sądu, nie złożył stosownego pełnomocnictwa do działania w imieniu skarżącego, zaś sam skarżący – także pomimo stosownego wezwania – nie uzupełnił braków formalnych skargi poprzez jej podpisanie. Wobec tego Sad uznał, że na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270), skarga podlega odrzuceniu. Na to postanowienie skargę kasacyjną złożył w imieniu skarżącego jego pełnomocnik z urzędu, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sadowi pierwszej instancji oraz o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu według norm przepisanych, które nie zostały opłacone w całości lub w części. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie: 1) art. 49 § 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 32 ust. 2 rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 18 września 2003 – Regulamin wewnętrznego urzędowania wojewódzkich sądów administracyjnych, poprzez połączenie w jednej przesyłce pisma Sądu z dnia 6 kwietnia 2012 r. wzywającego skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi przez jej podpisanie mającego na celu wykonanie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 5 kwietnia 2012 r. z wezwaniem referendarza sądowego z dnia 5 kwietnia 2012r. do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, podczas, gdy przytoczony § 32 ust. 2 rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 18 września 2003 r. dopuszcza łączenie jedynie wezwania do usunięcia braków formalnych skargi z wezwaniem do uiszczenia wpisu; 2) art. 58 § 1 pkt 3 w związku z art. 65 § 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i art. 45 Konstytucji RP poprzez odrzucenie skargi pomimo nieotrzymania przez skarżącego wezwania do usunięcia braków formalnych skargi poprzez jej podpisanie w wyniku nieprawidłowego wezwania skarżącego do usunięcia jej braków formalnych, a także błędnego wezwania skarżącego do nadesłania pełnomocnictwa, a zatem nie zachodziła przesłanka do odrzucenia skargi na podstawie tego przepisu, w konsekwencji czego nastąpiło po stronie skarżącego naruszenie konstytucyjnie chronionego prawa do sądu. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że pismo Sądu z dnia 6 kwietnia 2012 r. wzywające skarżącego do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez jej podpisanie połączone zostało w jedną przesyłkę z wezwaniem referendarza sądowego z dnia 5 kwietnia 2012 r. do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu. Skarżący w zakreślonym terminie wykonał wezwanie w zakresie nadesłania wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu. Podniesiono, że przesyłka sądowa zawierała wyłącznie wezwanie referendarza sądowego do złożenia wniosku na urzędowym formularzu i wezwanie to zostało wykonane, nie zawierała natomiast wezwania do podpisania skargi. Autor skargi kasacyjnej powołując się na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 września 2011 r., sygn. akt I OSK 1448/11, jeżeli istnieją wątpliwości co do prawidłowości doręczenia zarządzeń nakładających na stronę określone obowiązki i to pod rygorem formalnego zakończenia sprawy poprzez odrzucenie skargi, to uwzględniając okoliczności sprawy należy kierować się potrzebą merytorycznego jej zbadania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: skarga kasacyjna jest zasadna. Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. W niniejszej sprawie w skardze kasacyjnej podniesiono, że nie zostało udowodnione, iż przesyłka z Sądu adresowana do skarżącego zawierała oba wezwania, to jest wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez jej podpisanie oraz wezwania do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF. Skarżący utrzymuje, że otrzymał tylko wezwanie o wypełnienie na formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy, zaś nie otrzymał wezwania d o podpisania skargi. W tej sytuacji nie można zgodzić się ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji, iż wypełniona została przesłanka określona w art. 58 § 1 pkt 3 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W istocie bowiem nie wiadomo, czy przesyłka z Sądu zawierała wezwanie do podpisania skargi, czy też nie. Natomiast nasuwających się wątpliwości nie można interpretować na niekorzyść strony skarżącej. Przeczy temu zagwarantowane każdemu obywatelowi konstytucyjne prawo do sądu. Wobec tego uznać należy, że skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 182 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił, jak w sentencji.