I OSK 1620/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Izabella Kulig - Maciszewska po rozpoznaniu w dniu 17 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 9 maja 2012 r., sygn. akt III SAB/Bd 14/12 o odrzuceniu skargi B. W. na bezczynność Dyrektora Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddział Regionalny w B. w przedmiocie rozkwaterowania postanawia: oddalić skargę kasacyjną Postanowieniem z dnia 9 maja 2012 r., sygn. akt III SAB/Bd 14/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny Bydgoszczy odrzucił skargę B. W. na bezczynność Dyrektora Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddział Regionalny w B. w przedmiocie rozkwaterowania. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd I instancji podał, iż pismem z dnia 12 października 2010 r. B. W. złożyła skargę na bezczynność Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Administracji Mieszkaniowej w B., wnosząc o zobowiązanie organu do wydania decyzji dotyczącej rozkwaterowania. Wyrokiem z dnia 19 maja 2011 r., sygn. akt II SAB/Bd 65/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zobowiązał Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Administracji Mieszkaniowej w B. do wydania, w terminie jednego miesiąca od dnia zwrotu akt z prawomocnym wyrokiem decyzji, o której mowa w art. 41a ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczpospolitej Polskiej (Dz. U. z 2010 r., Nr 206, poz. 1367; ze zm.). Po rozpatrzeniu skargi kasacyjnej Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Administracji Mieszkaniowej w B. od powyższego orzeczenia, Naczelny Sąd Administracyjny, wyrokiem z dnia 3 stycznia 2012 r., sygn. akt I OSK 1980/11, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu orzeczenia NSA stwierdził, że w dacie złożenia wniosku, organ nie miał obowiązku załatwić go w drodze decyzji, ani w innej formie przewidzianej w art. 3 § 2 pkt 1 – 4a ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i z tego względu nie można organowi postawić zarzutu bezczynności. Wojewódzki Sąd Administracyjny, ponownie rozpatrując sprawę, uznał, że skarga podlega odrzuceniu. Sąd stwierdził, iż sprawa, której dotyczy skarga nie mieści się bowiem we właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określonej w art. 3 i 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) – dalej jako: "p.p.s.a." Sąd wskazał, iż stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. Sąd jest właściwy w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a tego przepisu. Skarga na bezczynność organu jest dopuszczalna tylko, jeżeli organ administracji publicznej, będąc do tego prawnie zobowiązanym nie podejmuje decyzji administracyjnej, postanowienia w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończącego postępowanie w sprawie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (pkt 2), postanowienia w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie (pkt 3), innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącego przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 4) oraz pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego wydawanej w indywidualnej sprawie (pkt 4a). Sąd podkreślił, iż wyrokiem z dnia 3 stycznia 2012 r., sygn. akt sprawy I OSK 1980/11, Naczelny Sąd Administracyjny przesądził, iż obowiązujący w dacie złożenia wniosku o rozkwaterowanie przepis art. 18 ustawy z dnia 20 maja 1976r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych (t.j. Dz.U. z 1992 r. Nr 5, poz. 19; ze zm.) nie przewidywał załatwienia spraw regulowanych przez ten przepis w formie decyzji administracyjnej, ani w innej formie przewidzianej w art. 3 § 2 pkt 1 – 4a p.p.s.a., co w świetle treści art. 190 p.p.s.a., wiązało Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy. Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia wniosła B. W., reprezentowana przez radcę prawnego. Postanowienie zaskarżono w całości, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, tj. art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. polegające na uznaniu za niedopuszczalną skargi na bezczynność w sytuacji, gdy organ administracji winien był wydać decyzję administracyjną. W oparciu o powyższy zarzut kasacyjny wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasadzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Administracji Mieszkaniowej w B. wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw i w związku z tym podlegała oddaleniu. Przepis art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. stanowi, że skarga na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przysługuje do sądu administracyjnego w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Zatem z przepisu tego wynika, że wniesienie skargi na bezczynność organów możliwe jest w przypadkach wskazanych w pkt 1-4a powyższego przepisu, a zatem w sprawach w których są wydawane decyzje (pkt 1) i postanowienia (pkt 2 i 3) oraz w tych sprawach, w których mogą być wydawane akty lub podejmowane czynności inne niż określone w pkt 1-3, dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (pkt 4), a także w sprawach w których mogą być wydawane w indywidualnych sprawach pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego (pkt 4a). Innymi słowy można stwierdzić, że skarga na bezczynność dopuszczalna jest tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa i dotyczy sytuacji, w których organy administracji nie podejmują nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych. Zatem przyjąć należy, że warunkiem dopuszczalności skargi jest istnienie podstawy prawnej do określonego zachowania organu. W niniejszej sprawie wyrokiem z dnia 3 stycznia 2012 r., sygn. akt sprawy I OSK 1980/11, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż w dacie złożenia wniosku przez skarżącą Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Administracji Mieszkaniowej w Bydgoszczy nie miał obowiązku załatwić go w drodze decyzji, ani w innej formie przewidzianej w art. 3 § 2 pkt 1 – 4a p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, iż Sąd I instancji będąc związanym wykładnią dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w powyższym wyroku - stosownie do treści art. 190 p.p.s.a. - zasadnie postanowił o odrzuceniu skargi. Z tych wszystkich względów, uznając, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, Naczelny Sąd Administracyjny na mocy art. 184 w związku z art. 182 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. Naczelny Sąd Administracyjny nie uwzględnił wniosku Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Administracji Mieszkaniowej w B. o zwrot kosztów postępowania kasacyjnego, albowiem brak jest podstaw prawnych do zasądzenia na rzecz strony przeciwnej kosztów postępowania kasacyjnego w przypadku odrzucenia skargi kasacyjnej. Przypomnieć należy, iż art. 199 p.p.s.a. stanowi, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy przepis szczególny stanowi inaczej. W dyspozycji art. 209 p.p.s.a. ustawodawca wskazał, że wniosek strony o zwrot kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu o którym mowa w art. 201, 203 i 204 p.p.s.a. Oznacza to, że nie ma podstaw do orzekania o zwrocie kosztów postępowania między stronami w innych orzeczeniach kończących postępowanie, niż wskazane w wyżej wymienionych przepisach.