I SA/Sz 138/12
WyrokWSA w Szczecinie2012-05-09
Skład orzekający: Alicja Polańska, Kazimierz Maczewski, Ewa Wojtysiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo nadał rygor natychmiastowej wykonalności decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług, opierając się na przesłance krótszego niż 3 miesiące okresu do upływu terminu przedawnienia zobowiązania oraz uprawdopodobnienia, że zobowiązanie nie zostanie wykonane?Ratio decidendi
Organ podatkowy prawidłowo nadał rygor natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej, gdy okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania był krótszy niż 3 miesiące i uprawdopodobniono, że zobowiązanie nie zostanie wykonane. Samo istnienie tej przesłanki, w połączeniu z faktem, że zobowiązanie nie zostało uregulowane przez kilka lat, stanowi wystarczające uzasadnienie dla nadania rygoru, nawet przy dobrej kondycji finansowej podatnika.Stan faktyczny
Spółka z o.o. zaskarżyła postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji określającej zobowiązania w podatku od towarów i usług za okres od marca do grudnia 2006 r. Organ uzasadnił nadanie rygoru krótszym niż 3 miesiące okresem do przedawnienia zobowiązania oraz obawą, że zobowiązanie nie zostanie wykonane, wskazując na brak złożenia sprawozdań finansowych i nieuregulowanie zobowiązania mimo dobrej kondycji finansowej. Spółka zarzuciła nieuprawdopodobnienie przesłanki niewykonania zobowiązania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Polańska, Sędziowie Sędzia WSA Kazimierz Maczewski,, Sędzia WSA Ewa Wojtysiak (spr.), Protokolant Gabriela Porzezińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 9 maja 2012 r. sprawy ze skargi "N." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 20 grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji w sprawie podatku od towarów i usług za miesiące od marca do grudnia 2006 r. oddala skargę.
Dyrektor Izby Skarbowej w S. postanowieniem z dnia [...], Nr [...], wydanym na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w związku
z art. 239b § 1 pkt 4 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
(Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), zwanej dalej "O.p.", po rozpoznaniu zażalenia Spółki z o.o. N. z siedzibą w W., orzekł o utrzymaniu w mocy postanowienia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w S. z dnia [...], Nr [...], którym nadano rygor natychmiastowej wykonalności nieostatecznej decyzji z dnia [...] Nr [...].
Z uzasadnienia postanowienia organu odwoławczego wynika, że ww. decyzją z dnia [...] znak: [...] Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w S. określił Spółce z o.o. N. z siedzibą [...], zobowiązania podatkowe w podatku od towarów i usług za kwiecień i czerwiec 2006 r. oraz nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za marzec, maj, oraz lipiec - grudzień 2006 r.
Następnie, postanowieniem z dnia [...] Nr [...], organ ten nadał opisanej powyżej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności, z uwagi na zaistnienie przesłanek, o których mowa w art. 239b § 1 pkt 4 i § 2 Ordynacji podatkowej, a polegających na tym, że okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące oraz że istnieje uzasadniona obawa, iż zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane.
Z ustaleń organu I instancji wynikało bowiem, że:
- w złożonym zeznaniu o wysokości osiągniętego dochodu/ straty CIT-8 za 2010 r. Spółka wykazała przychody w wysokości [...] zł, koszty uzyskania przychodów w kwocie [...] zł oraz dochód w wysokości [...] zł (omyłko wskazano: [...] zł). Analiza wielkości przychodów i kosztów uzyskania przychodów deklarowanych przez Spółkę w składanych zeznaniach podatkowych w latach 2006-2009 wskazywała – w ocenie organu - iż są zbliżone. Spółka nie deklaruje i nie odlicza strat podatkowych;
- Spółka nie złożyła do urzędu skarbowego sprawozdań finansowych za lata 2009-2010, stanowiących źródło informacji o sytuacji finansowej i majątkowej podatnika,
a także nie składała sprawozdań finansowych do Krajowego Rejestru Sądowego;
- ze złożonym do urzędu skarbowego sprawozdaniu finansowym za 2008 r. wykazano na koniec tegoż roku wartość rzeczowych aktywów trwałych w kwocie około [...] zł, w tym budynki i lokale około [...] zł, środki transportu około [...] zł;
- zatrudnienie w Spółce od 2007 r. jest na stałym poziomie, tj. około 11-12 osób.
W 2011 r. Spółka nadal dokonuje wpłat zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych (na podstawie złożonych deklaracji podatkowych PIT-4R);
- Spółka nie posiada zaległości podatkowych;
- od decyzji z dnia [...] znak: [...] (wydanej po ponownym rozpatrzeniu sprawy w wyniku wydania przez Dyrektora Izby Skarbowej
w S. decyzji z dnia [...] znak: [...]) podatnik wniósł odwołanie z dnia 16 września 2011 r.;
- decyzja z dnia [...] do dnia wydania postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności, tj. do dnia 13 października 2011 r. nie została przez Spółkę wykonana;
- termin przedawnienia zobowiązania (za kwiecień i czerwiec 2006 r.), określony
w art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej upłynie w okresie krótszym niż trzymiesięczny. Nadto zobowiązanie podatkowe za kwiecień i czerwiec 2006 r. przedawnia się z dniem 31 grudnia 2011 r.
Organ I instancji stwierdził także, że Spółka nie ma zamiaru dobrowolnie wykonać zobowiązań podatkowych wynikających z przedmiotowej decyzji. Kwota zobowiązania jest niewysoka w stosunku do wskazanego majątku Spółki, a jej uregulowanie nie spowodowałoby pogorszenia sytuacji finansowej.
Nie zgadzając się z postanowieniem organu I instancji, Spółka wniosła zażalenie, w którym zarzuciła nieuprawdopodobnienie przez organ zaistnienia przesłanki, o której mowa w art. 239b § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej, a więc, że zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane.
Uzasadniając zarzuty, Spółka wskazała, powołując się na poglądy doktryny,
że organ nie przedstawił argumentacji, która pozwalałaby uznać, iż zobowiązania nie zostaną wykonane. Zdaniem skarżącej organ winien wykazać, że pomiędzy sytuacją majątkową zobowiązanego do zapłacenia określonej kwoty, a brakiem możliwości wyegzekwowania należności musi istnieć związek przyczynowy, który wskazuje na bezskuteczność egzekucji, gdy będzie ona prowadzona w późniejszym terminie.
Ponadto, Spółka zauważyła, że organ uprawdopodabniając fakt, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane, wskazał na brak możliwości odniesienia się do sytuacji finansowej i majątkowej Spółki z powodu nie złożenia sprawozdań finansowych, a jednocześnie w postanowieniu wskazano na inne okoliczności, które wprost przemawiają za tym, że Spółka pozostaje w bardzo dobrej kondycji finansowej, a nie wskazano okoliczności, które uprawdopodobniłyby fakt, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. Zarzucono także, że organ pominął, że Spółka złożyła deklarację podatkową VAT-7 za sierpień 2011 r., w której wykazała nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w wysokości powyżej [...] zł. Zdaniem Spółki, kwota nadwyżki może zostać wykazana do zwrotu, co jest jednocześnie potwierdzeniem dobrej kondycji finansowej podatnika. Na poparcie swojego stanowiska Spółka powołała orzecznictwo sądów administracyjnych.
Dyrektor Izby Skarbowej w S. nie znalazł podstaw do uwzględnienia zażalenia i nie podzielił zarzutów w nim zawartych, gdyż uznał, że organ I instancji podjął prawidłowe rozstrzygnięcie w przedmiocie nadania ww. decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, wykazując istnienie przesłanek wynikających
z art. 239b § 1 pkt 4 i § 2 Ordynacji podatkowej
W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia, organ odwoławczy przywołał treść art. 239a, art. 239b § 1 i 2 Ordynacji podatkowej oraz przesłanki zastosowania rygoru natychmiastowej wykonalności. Następnie stwierdził, że uprawdopodobnienie wystąpienia danej okoliczności oznacza wykazanie, iż zachodzi duże prawdopodobieństwo jej zmaterializowania. W ocenie organu odwoławczego, ustawodawca nie wymaga od organu podatkowego wykazania okoliczności za pomocą dowodów przewidzianych przepisami procedury, a zakres i sens "uprawdopodobnienia" wynikające z § 2 powinny być odczytywane poprzez pryzmat przesłanek z § 1 pkt 1-4 , a konkretnie tych, bądź tej z nich, na zaistnienie których organ podatkowy nadając decyzji rygor natychmiastowej wykonalności, w danej sprawie się powołał.
Ponadto, organ II instancji zauważył, że wymienione w art. 239b § 1 Ordynacji podatkowej przesłanki zastosowania rygoru natychmiastowej wykonalności należą do dwóch różnych kategorii. Przesłanki wymienione w pkt 1-3 związane
są z sytuacją majątkową podatnika - a więc z istoty rzeczy wymagają ustaleń faktycznych i ich oceny co do możliwości wykonania zobowiązania. Natomiast przesłanka wymieniona w pkt 4 dotyczy jedynie obiektywnego okresu pozostającego do upływu przedawnienia.
Dyrektor Izby Skarbowej w S. dalej w uzasadnieniu swojej decyzji,
w odniesieniu do powołanej przez organ I instancji przesłanki określonej w art. 239b § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej, a więc okoliczności krótszego niż 3 miesiące okresu do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, wskazując na termin przedawnienia zobowiązania podatkowego za kwiecień i czerwiec 2006 r. (liczony stosownie do art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej), który upływał w dniu 31 grudnia 2011 r., stwierdził, że organ I instancji zasadnie uznał, iż na dzień wydania zaskarżonego postanowienia, tj. [...] okres do upływu terminu przedawnienia był krótszy niż 3 miesiące.
Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej w S., w rozpoznawanej sprawie zachodziła również przesłanka określona w art. 239b § 2 Ordynacji podatkowej.
Organ ten odwołując się do ustaleń dotyczących sytuacji finansowej Spółki (deklarowanych przez nią przychodów za 2010 r., poziomu zatrudnienia), stwierdził,
że nie regulowała ona swoich zobowiązań podatkowych jedynie w podatku od towarówi usług (określonych decyzją z dnia [...]) i to pomimo dobrej kondycji finansowej, niekwestionowanej – jak zauważył organ - w zażaleniu. Ponadto organ odwoławczy wskazał, że wniesienie przez Spółkę odwołania od decyzji określającej zobowiązanie podatkowe nie stoi na przeszkodzie dobrowolnego wykonania zaskarżonej decyzji i uiszczenia podatku z niej wynikającego. Zauważył także, że ustalone okoliczności (dobra kondycja finansowa, brak dobrowolnego uregulowania zobowiązań podatkowych) tworzą określone elementy stanu faktycznego, którego całokształt podlega ocenie organu podatkowego w kontekście prawdopodobieństwa zaistnienia faktu, że zobowiązanie nie zostanie wykonane. Dyrektor Izby Skarbowej wywiódł dalej, że gdyby Spółka zamierzała uregulować określone w przedmiotowej decyzji zobowiązanie podatkowe, zrobiłaby to tym bardziej, że kwota zobowiązania nie jest wysoka w stosunku do majątku Spółki, jej uregulowanie nie spowodowałyby pogorszenia sytuacji finansowej. W konsekwencji powyższych rozważań, za słuszne uznał stanowisko Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w S., zawarte w zaskarżonym postanowieniu, iż nie tyle chodzi tu o okoliczności leżące po stronie podatnika, ale te związane z samym upływem czasu. Zdaniem organu odwoławczego, skoro zatem została powołana przesłanka wymieniona w art. 239b § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej, to przy uprawdopodobnieniu, że zobowiązanie nie zostanie wykonane organ podatkowy nie musi odwoływać się do argumentacji i ustaleń, które miałyby na celu wykazanie braku wystarczającego majątku u podatnika, czy też podejmowanie przez niego działań zmierzających do udaremnienia przyszłej egzekucji - jak wydaje się wynikać z treści uzasadnienia zażalenia.
Dyrektor Izby Skarbowej w S., wskazał także, że okoliczność, iż mimo posiadania wskazanych możliwości podatnik nie uregulował zobowiązania wynikającego z decyzji, świadczy, że istnieje prawdopodobieństwo, iż nie ureguluje go również w ciągu najbliższych dwóch miesięcy pozostałych do upływu okresu przedawnienia zobowiązania.
W ocenie organu odwoławczego, organ I instancji, prawidłowo zatem uznał,
że w sytuacji gdy Spółka, nie zgadzając się z ustaleniami kontroli, nie złożyła korekt deklaracji podatkowych VAT-7 za kontrolowany okres ani nie uiściła należności we wrześniu 2011 r., kiedy to została doręczona decyzja podatkowa określająca wysokość zobowiązań podatkowych za 2006 r., istnieje uzasadniona obawa, że nie wykona decyzji z dnia [...] (odebranej w dniu 02.09.2011 r.) przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego za kwiecień i czerwiec 2006 r., tj. do dnia 31.12. 2011 r. w konsekwencji, zdaniem organu odwoławczego konieczne stało się zatem wydanie zaskarżonego postanowienia.
Odnosząc się do argumentu Spółki zawartego w zażaleniu, odnośnie deklarowanej do przeniesienia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za sierpień 2011 r., Dyrektor Izby Skarbowej w S. stwierdził, że okoliczność ta nie daje gwarancji, że zostanie ona wykazana do zwrotu na rachunek bankowy podatnika. Wskazał także, że nie podlegałaby ona zajęciu na zaległość wynikającą
z nieostatecznej decyzji z dnia [...] nie podlegającej wykonaniu. Natomiast w kwestii powołanych w zażaleniu wyroków sądów administracyjnych organ odwoławczy stwierdził, że dotyczą one odmiennego stanu faktycznego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, Spółka wniosła o uchylenie w całości postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w S., jak i poprzedzającego je postanowienia organu I instancji, z uwagi na naruszenie art. 239b § 1 i 2 Ordynacji podatkowej.
W uzasadnieniu skargi, skarżąca – podobnie jak w zażaleniu - stanęła
na stanowisku, że nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji z dnia
[...] nie znajdowało uzasadnienia faktycznego i prawnego, bowiem organ nie wykazał i nie uprawdopodobnił faktu, że decyzja nie zostanie wykonana przez skarżącą. Nie zgadza się z argumentem organu odwoławczego, że brak zapłaty zobowiązań wynikających z decyzji z dnia [...] świadczy
o uprawdopodobnieniu, że Spółka nie wykona zobowiązań z tej decyzji. Spółka wyjaśniła, że brak zapłaty wynikał z faktu, że decyzja była nieostateczna, o której stanowi art. 239a Ordynacji podatkowej a zatem okoliczność ta nie może być uwzględniania na niekorzyść strony. Ponadto zdaniem autora skargi w rozpoznawanej sprawie nie można mówić o wysokim prawdopodobieństwie niewykonania zobowiązania, albowiem Spółka jest w dobrej kondycji finansowej i nie jest wobec niej prowadzone żadne postępowanie egzekucyjne. W ocenie skarżącej, założenie organu podatkowego, że skoro Spółka dobrowolnie nie uregulowała zobowiązań to nie spełni ich w ciągu dwóch następnych miesięcy jest zbyt daleko idące.
W odpowiedzi na skargę, wnosząc o oddalenie skargi, Dyrektor Izby Skarbowej w S. podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie oraz ustosunkował się do zarzutów skarżącej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa materialnego ani procesowego w sposób mający wpływ na wynik sprawy.
Jak wynika z okoliczności rozpoznawanej sprawy, kwestią bezsporną jest istnienie pierwszej przesłanki, od spełnienia której ustawodawca uzależnił nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, a dotyczącej upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatku akcyzowego, który był krótszy niż trzy miesiące. Niesporne jest bowiem, że zobowiązanie podatkowe za kwiecień i czerwiec 2006 r. określone nieostateczną decyzją Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w S. z dnia [...] przedawniało się z dniem 31 grudnia 2011 r. Nie ulega także żadnej wątpliwości, że wyżej wskazane zobowiązanie podatkowe nie zostało zapłacone w całości do dnia wydania postanowienia organu I instancji nadającego rygor natychmiastowej wykonalności, tj. do dnia 13 października 2011 r.
Przedmiotem sporu natomiast pozostaje kwestia, czy organ podatkowy wykazał istnienie drugiej przesłanki uzasadniającej nadanie decyzji ww. rygoru, tj. czy uprawdopodobnił, że zobowiązanie podatkowe określone w decyzji nieostatecznej organu pierwszej instancji nie zostanie wykonane przez skarżącą Spółkę.
Zgodnie z przepisem art. 239a Ordynacji podatkowej decyzja nieostateczna, nakładająca na stronę obowiązek podlegający wykonaniu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie podlega wykonaniu, chyba
że decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Stosownie zaś do art. 239b § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej decyzji nieostatecznej może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące. Jak słusznie zauważył organ odwoławczy, stosownie do treści art. 239b § 2 Ordynacji podatkowej, organ podatkowy może zastosować jedną z enumeratywnie wymienionych w § art. 239 b przesłanek o charakterze rozłącznym, tutaj przesłankę określoną w pkt 4 § 1 art. 239 b, w przypadku, gdy uprawdopodobni, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane.
Z powyższych regulacji wynika, że nie podlega wykonaniu decyzja nieostateczna, nakładająca na stronę obowiązek podlegający wykonaniu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, o ile nie nadano tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Decyzją nieostateczną jest decyzja organu pierwszej instancji, po wydaniu której nie upłynął czternastodniowy termin do wniesienia odwołania lub od której strona wniosła odwołanie w czternastodniowym terminie (art. 128 Ordynacji podatkowej).
Jak wynika z akt sprawy Spółka N. wniosła odwołanie od decyzji z dnia
[...] określającej jej m.in. zobowiązanie podatkowe w podatku
od towarów i usług za miesiąc kwiecień i czerwiec 2006 r., a tym samym decyzja ta nie stała się ostateczną.
Nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności zostało uzależnione przez ustawodawcę od spełnienia łącznie dwóch przesłanek:
1) musi zaistnieć co najmniej jeden z czterech warunków określonych w § 1 art. 239b Ordynacji podatkowej (jednym z nich jest krótszy niż trzy miesiące okres upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego),
2) organ podatkowy musi uprawdopodobnić, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane.
Początek biegu trzymiesięcznego okresu przedawnienia należy liczyć od daty wydania postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności,
w rozpoznawanej sprawie od dnia 13 października 2011 r., które doręczono stronie
w dniu 18 października 2011 r.
W tym miejscu wskazać należy, że Sąd, w składzie orzekającym
w rozpoznawanej sprawie, podziela pogląd wyrażony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 14 maja 2010 r. o sygn. akt I SA/Łd 263/10 (opubl. www.orzeczenia.nsa.gov.pl), że "okoliczność upływu terminu przedawnienia zobowiązania, krótszego niż trzy miesiące (...), ma charakter rozłączny, jej zaistnienie daje bowiem samodzielną podstawę do nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Przesłanka ta, podobnie jak inne, od których zależy nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, nie jest bezpośrednio związana z treścią decyzji nakładającej obowiązek podlegający wykonaniu w drodze przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zaś wymienione art. 239b § 1 Ordynacji podatkowej przesłanki mogą być związane albo z sytuacją materialną strony postępowania, jej stosunkiem do wykonania nałożonego obowiązku, albo możliwościami wykonania tego obowiązku w drodze przyszłej egzekucji. Co do zasady więc, zaistnienie stanowiącej podstawę prawną zaskarżonego postanowienia przesłanki, (...) w kontekście czasu trwania postępowania odwoławczego, może spowodować trwałą utratę możliwości wykonania decyzji. Wydanie decyzji przez organ podatkowy lub wniesienie od niej odwołania nie przerywa ani nie zawiesza biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, którego dotyczy ta decyzja, jej niewykonalność nie może być instrumentem do doprowadzenia wygaśnięcia zobowiązania podatkowego poprzez przedawnienie w toku postępowania odwoławczego, ani też nie może doprowadzić do praktyki, w której odwołanie będzie wnoszone jedynie z pobudek związanych
z wykonalnością decyzji, a nie w celu uzyskania, merytorycznej weryfikacji decyzji
w toku instancji."
Sąd zgadza się również ze stanowiskiem zaprezentowanym we wskazanym powyżej wyroku, że "przesłanka uprawdopodobnienia niewykonania zobowiązania nie może być utożsamiana z udowodnieniem tej okoliczności, a jedynie sprowadza się do wykazania stosowną argumentacją istnienia uzasadnionej obawy, przypuszczenia, że zobowiązanie to wygaśnie wskutek upływu terminu przedawnienia. Sama okoliczność faktyczna upływu w okresie krótszym niż trzymiesięczny terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie stanowi też automatycznie zaistnienia przesłanki uprawdopodobnienia niewykonania tego zobowiązania przez zobowiązanego. Tak krótki okres pozostały do zakończenia biegu terminu przedawnienia nie oznacza bowiem, iż zobowiązany nie wykona zobowiązania dobrowolnie lub że przed zakończeniem biegu tego terminu decyzja pierwszoinstancyjna nie stanie się ostateczna, co z kolei umożliwi jego wykonanie
w drodze przymusu przed upływem tego terminu lub spowoduje przerwanie biegu terminu przedawnienia wskutek zastosowania środka egzekucyjnego. Okoliczność upływu tego terminu może zatem uprawdopodabniać obawę niewykonania zobowiązania dopiero wespół z innymi faktycznymi okolicznościami danej sprawy,
na podstawie których można wnioskować, iż zobowiązanie nie zostanie jednak wykonane".
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, stwierdzić należy, że postanowienie organu odwoławczego jest zgodne z obowiązującymi przepisami i wyżej wskazanym rozumieniem przesłanek określonych w art. 239b § 1
pkt 4 i § 2 Ordynacji podatkowej.
Organ ten prawidłowo bowiem ustalił, że za miesiąc kwiecień 2006 r.
i czerwiec 2006 r. istniały zaległości podatkowe, i że, z uwagi na okoliczność niewystąpienia zdarzeń skutkujących przerwaniem lub zawieszeniem biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, przedawnienie tych zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług nastąpiłoby z dniem 31 grudnia 2011 r.
Nie budzi zatem wątpliwości, że w dniu 13 października 2011 r., w którym organ pierwszej instancji postanowił o nadaniu decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności, spełniona była przesłanka, określona w art. 239b § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej, gdyż okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego był krótszy niż trzy miesiące. Jak już powyżej wskazano, trzymiesięczny okres, który pozostał do upływu terminu przedawnienia należy liczyć od daty wydania postanowienia o nadaniu decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.
Zdaniem Sądu, organ podatkowy uprawdopodobnił również, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane, co oznacza, że w sprawie została spełniona przesłanka określona w art. 239b § 2 Ordynacji podatkowej. Należy zwrócić uwagę, że zaległości podatkowe skarżącej dotyczą 2006 r., a więc powstały kilka lat temu, co w ocenie Sądu, stanowi okoliczność przemawiającą na niekorzyść skarżącej.
A zatem brak zapłaty zobowiązań – wbrew twierdzeniom skarżącej – stanowi uprawdopodobnienie w stanie faktycznym sprawy, że nie zostaną one zapłacone
w ciągu ostatnich dwóch miesięcy do ich przedawnienia. Skoro Spółka przez tak długi okres czasu nie złożyła prawidłowych korekt deklaracji i nie uiściła podatku VAT za kwiecień i czerwiec 2006 r. w należytej wysokości, to organ uprawniony był do przyjęcia, że Spółka nie dawała gwarancji wykonania zobowiązania podatkowego przed upływem terminu jego przedawnienia, który wynosił niecałe trzy miesiące.
Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie nie podziela pozostałych zarzutów podniesionych w skardze.
Należy zauważyć, że przy przesłance okresu przedawnienia organ nie był zobligowany do badania sytuacji materialnej Spółki, gdyż okoliczność ta stanowi odrębną przesłankę nadania rygoru natychmiastowej wykonalności. W przeciwnym razie ustawodawca nie wymieniłby obu warunków wśród przesłanek nadania tego rygoru w art. 239b § 1 O.p. Każda z wymienionych przesłanek, stanowi odrębną podstawę. Nadto, przesłanka uprawdopodobnienia nie odnosi się tylko do przyjętej
w sprawie przesłanki nadania rygoru natychmiastowej wykonalności. To oznacza zaś, że organ zobligowany jest wskazać w uzasadnieniu postanowienia jedynie
te okoliczności faktyczne, które mają znaczenie w świetle przyjętej podstawy nadania tego rygoru. Jak wynika z zaskarżonego postanowienia tak też uczynił organ rozpoznający sprawę.
W ocenie Sądu, ma rację organ odwoławczy wywodząc, że z sytuacją majątkową podatnika związane są przesłanki wymienione w pkt 1-3 art. 239 b § 1 Ordynacji podatkowej, co oznacza jedynie w tym przypadku obowiązek dla organu dokonania szczegółowych ustaleń faktycznych i ich oceny co do możliwość wykonania zobowiązania. Natomiast przesłanka wymieniona w pkt 4, o którą opiera się zaskarżone postanowienie, dotyczy jedynie obiektywnego okresu pozostającego do upływu przedawnienia. Ocenie organu opartej o takie rozumienie omawianej przesłanki nie przeczą dokonane w sprawie ustalenia dotyczące dobrej kondycji finansowej Spółki i powołanie się na nie w motywach rozstrzygnięcia.
Ponadto, wniesienie odwołania od decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym dowodzi, że Spółka nie zgadzała się z rozstrzygnięciem organu podatkowego, a w związku z tym należy podzielić ocenę organu, że nie zamierzała dobrowolnie wykonać zobowiązania podatkowego wynikającego z zaskarżonej decyzji. Decyzja z dnia [...] od której wniesiono odwołanie, jest decyzją nieostateczną i nie podlega wykonaniu. Wobec tego, mając na uwadze krótki okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego (ponad 2 miesiące), w przypadku nierozpoznania sprawy i niewydania decyzji przez organ odwoławczy do końca roku 2011, zobowiązanie podatkowe wynikające z zaskarżonej decyzji uległoby przedawnieniu. Zbędne zatem jest w takiej sytuacji dodatkowe badanie sytuacji finansowej i majątkowej zobowiązanego, skoro niebawem zobowiązanie może ulec przedawnieniu i organ w ten sposób pozbawiłby się możliwości jego dochodzenia. Taki stan prawny sprawy uzasadnia nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności, co miało miejsce w przypadku decyzji z dnia [...] której został nadany rygor natychmiastowej wykonalności w drodze zaskarżonego postanowienia.
W tym stanie sprawy, uznając, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono o oddaleniu skargi, jako nieuzasadnionej.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło