I OSK 81/13
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2013-04-17
Skład orzekający: Bożena Popowska, Joanna Runge – Lissowska, Jan Paweł Tarno
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o skreśleniu doktoranta z listy studiów doktoranckich może zostać wydana bez rozpatrzenia wniosku o przedłużenie studiów, jeśli doktorant nie dopełnił obowiązków w terminie, nawet przedłużonym?Ratio decidendi
Wniosek o przedłużenie studiów doktoranckich nie tamuje wydania decyzji o skreśleniu z listy doktorantów, jeśli doktorant nie dopełnił wymaganych obowiązków nawet w przedłużonym terminie. Złożenie takiego wniosku nie wszczyna postępowania administracyjnego o znaczeniu prejudykacyjnym dla kwestii skreślenia, a samo przedłużenie studiów jest aktem wewnętrznym uczelni, nie zaś decyzją administracyjną. Skoro doktorant nie wykonał obowiązków w terminie podstawowym ani przedłużonym, istnieją przesłanki do skreślenia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła doktoranta G.G., który został skreślony z listy studiów doktoranckich Uniwersytetu Jagiellońskiego z powodu nieprzedłożenia wymaganych dokumentów w terminie, mimo jego przedłużenia. Doktorant złożył wniosek o przedłużenie studiów, który nie został rozpatrzony przed wydaniem decyzji o skreśleniu. Zarówno Wojewódzki Sąd Administracyjny, jak i Naczelny Sąd Administracyjny uznały, że skreślenie było zasadne, ponieważ niezłożenie dokumentów w terminie, nawet przedłużonym, stanowiło podstawę do takiej decyzji, a wniosek o przedłużenie studiów nie tamował tego procesu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Bożena Popowska Sędziowie: Sędzia NSA Joanna Runge – Lissowska (spr.) Sędzia NSA Jan Paweł Tarno Protokolant st. inspektor sądowy Tomasz Zieliński po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej G.G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 14 czerwca 2012 r. sygn. akt III SA/Kr 212/12 w sprawie ze skargi G.G. na decyzję Rektora Uniwersytetu Jagiellońskiego z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy uczestników studiów doktoranckich oddala skargę kasacyjną
Wyrokiem z dnia 14 czerwca 2012 r. sygn. akt III SA/Kr 212/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę G. G. na decyzję Rektora Uniwersytetu Jagiellońskiego z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...], którą utrzymana została w mocy decyzja Kierownika stacjonarnych studiów doktoranckich na Wydziale Prawa i Administracji z dnia [...] września 2011 r. nr [...] o skreśleniu z dniem [...] sierpnia 2011 r. G. G. ze studiów doktoranckich.
Decyzja o skreśleniu została uzasadniona tym, że G. G. w przewidzianym terminie, tj. 30 czerwca 2011 r. nie przedłożył przewidzianych przepisami dokumentów: "karty oceny doktoranta" zawierającej sprawozdanie z przebiegu studiów, opinii promotora dot. postępów w przygotowaniu pracy doktorskiej, indeksu z wpisami, a mimo iż termin został przedłużony do [...] września 2011 r., również w tym terminie tego nie dokonał.
W odwołaniu i w skardze do Wojewódzkiego Sądu G. G. wskazywał, iż w dniu [...] września 2011 r. złożył wniosek o przedłużenie studiów doktoranckich, w którym nie tylko uzasadniał przedłużenie, ale w istocie zawarł też sprawozdanie z obowiązków, które w roku akademickim 2010/2011 udało mu się zrealizować i podkreślił, że mimo nierozpatrzenia tego wniosku podjęta została decyzja o skreśleniu z listy doktorantów.
Oddalając skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny omówił, mające zastosowanie w sprawie, przepisy ustawy z dnia 27 lipca 2012 – Prawo o szkolnictwie wyższym, w tym stanowiące podstawę decyzji art. 197 ust. 1–4 oraz Regulamin studiów doktoranckich na Uniwersytecie Jagiellońskim (uchwała nr 28/V/2009 Senatu Uniwersytetu Jagiellońskiego z dnia 27 maja 2009 r.), a przede wszystkim § 4 ust. 3, § 8, § 10 i stwierdził, że z akt sprawy wynika, że skarżący ani w wyznaczonym przepisami terminie 30 czerwca, ani w przedłużonym – [...] września nie przedłożył żadnego z wymaganych § 9 ust. 2 Regulaminu dokumentów. Sąd uznał, że nie można podzielić poglądu skargi, że możliwość przedłużenia studiów, przewidziana § 4 ust. 3 Regulaminu, przesądza, że można kontynuować studia pomimo niezłożenia dokumentów, a decyzja o skreśleniu powinna zapaść po rozpatrzeniu wniosku o przedłużenie studiów, bowiem wniosek o przedłużenie studiów o tyle nie tamował wydania decyzji o skreśleniu, gdyż nie miął wpływu na ustalenie, że i w przedłużonym terminie skarżący obowiązków doktoranta nie wykonał. Zdaniem Sądu, złożenie wniosku o przedłużenie studiów nie wszczynało postępowania administracyjnego o znaczeniu prejudykacyjnym dla kwestii czy istnieją podstawy do skreślenia z listy, bowiem zgoda na przedłużenie ma charakter wewnętrznego aktu zakładowego, nie decyzji administracyjnej, taką jest tylko decyzja o skreśleniu, o czym mowa w art. 197 ust. 4 i 5 ustawy o szkolnictwie wyższym.
G. G. – adwokat – wniósł skargę kasacyjną od wskazanego na wstępie wyroku, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie do ponownego rozpoznania i zarzucając naruszenie prawa materialnego – art. 197 ust. 1–4 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym o § 10 art. 1 uchwały nr 28/V/2009 Senatu Uniwersytetu Jagiellońskiego poprzez ich błędną wykładnię, mianowicie wykładnię z pominięciem pozostającego z nimi w związku przepisu § 4 ust. 3 Regulaminu, w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie art. 197 ust. 1–4 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i § 10 ust. 1 Regulaminu – pomimo nierozstrzygnięcia wniosku o przedłużenie studiów doktoranckich złożonego w oparciu o § 4 ust. 3 Regulaminu.
W uzasadnieniu skargi podkreślono, że wykładnia § 10 ust. 1 Regulaminu, również art. 197 ust. 1–4 ustawy powinna być dokonana z uwzględnieniem § 4 ust. 3 Regulaminu, bowiem decyzja o skreśleniu musi być poprzedzona ustaleniem zakresu obowiązków, który to zakres może być modyfikowany przez "decyzję" o przedłużeniu studiów doktoranckich, samo przedłużenie oznacza akceptację faktu, że pewne obowiązki nie zostały zrealizowane. Zdaniem skargi kasacyjnej chociaż "decyzja" o przedłużeniu studiów nie jest decyzją administracyjną, to jednak zastosowanie k.p.a. w myśl art. 207 ust. 1 ustawy o szkolnictwie wyższym obliguje organy uczelni do zastosowania minimum procedury administracyjnej niezbędnej do zagwarantowania ustawowych uprawnień strony, którymi było rozpoznanie wniosku o przedłużenie studiów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie, bowiem nie można Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie zarzucić naruszenia prawa, polegającego na błędnej wykładni przepisów prawa materialnego przytoczonych w podstawach skargi kasacyjnej.
Błędna wykładnia dokonana, zdaniem skarżącego kasacyjnie, przez Wojewódzki Sąd miała dotyczyć art. 197 ust. 1–4 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym, dalej "ustawa". Art. 197 w ust. 1–4 określa obowiązki jakim podlega doktorant, przy czym ust. 1 odwołuje się też do odpowiedniego stosowania art. 189 ust. 2 ustawy. Z przepisów tych wynika, że doktorant jest obowiązany postępować zgodnie z treścią ślubowania i regulaminem studiów (ust. 1), uczestniczyć w zajęciach dydaktycznych, organizacyjnych, składać egzaminy, odbywać praktyki (art. 189 ust. 2), realizować program studiów doktoranckich, prowadzić badania naukowe i składać sprawozdania z ich przebiegu (ust. 2), odbywać praktyki zawodowe w formie prowadzenia zajęć dydaktycznych lub uczestniczenia w ich prowadzeniu (ust. 3). Nie wywiązywanie się z tych obowiązków jest zagrożone skreśleniem przez kierownika studiów z listy doktorantów (ust. 4).
Regulamin studiów doktoranckich na Uniwersytecie Jagiellońskim, ustalony uchwałą nr 28/V/2009 z dnia 27 maja 2009 r. Senatu Uniwersytetu Jagiellońskiego, dalej "Regulamin", w § 10 ust. 1 wymienia w jakich sytuacjach kierownik studiów doktoranckich podejmuje decyzję, o której mowa w art. 197 ust. 4 ustawy, tj. skreślenia z listy doktorantów. Dwie z nich, ujęte pod literami "a" i "b" są takie, o jakich mowa w art. 197 ust. 1 i 2 ustawy. Ponieważ zarówno art. 197 ust. 2 ustawy jak i § 10 ust. 1 lit. b/ Regulaminu jako jedną z przyczyn umożliwiających skreślenie z listy wymieniają nierealizowanie obowiązków wynikających z programu studiów doktoranckich i nieprowadzenie badań naukowych to § 9 ust. 2 Regulaminu zakreśla termin w jakim mają być złożone dokumenty świadczące o wywiązywaniu się doktoranta z ciążących na nim obowiązków. Jednocześnie § 9 w ust. 3 przewiduje możliwość przedłużenia tego terminu, przypadki, kiedy to przedłużenie ma uzasadnienie i zakreśla termin, do którego może on być przedłużony. Termin ten, tj. przewidziany jako przedłużony zbiega się z ustalonym ust. 5 § 9 Regulaminu terminem, w którym kierownik studiów doktoranckich, na podstawie dokumentacji podejmuje decyzję o zaliczeniu roku.
Z akt sprawy wynika, że G. G. złożył wniosek o przedłużenie terminu do złożenia dokumentacji, podanie jego zostało uwzględnione, jednak ani w terminie podstawowym, o którym mowa w § 9 ust. 2 Regulaminu, tj. do [...] czerwca, ani w terminie przedłużonym, określonym ust. 3 § 9, tj. [...] września wymaganych dokumentów nie złożył. Tak ustalony stan faktyczny nie jest sporny, a wyciągnięty z niego przez Wojewódzki Sąd wniosek, że zachodziły przesłanki do skreślenia z listy doktorantów nie narusza ww. przepisów przez błędną ich wykładnię. O błędnej wykładni można mówić wówczas, gdyby stan faktyczny został błędnie podporządkowany normie, która stanowi podstawę rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie nie zachodzi taka sytuacja, bowiem okoliczności sprawy bez wątpliwości wskazywały na zaistnienie przesłanek skreślenia.
W sprawie natomiast jest inny aspekt – złożenia przez skarżącego wniosku o przedłużenie studiów doktoranckich i podjęcia decyzji o skreśleniu bez uwzględnienia tego wniosku. Skarżący uważa, że to przesądza o błędnej wykładni przepisów prawa materialnego zacytowanych w skardze kasacyjnej, a omówionych wyżej. Ta błędna wykładnia miałaby polegać na tym, że przepisów tych nie oceniono przez pryzmat § 4 ust. 3 Regulaminu, zezwalającego na przedłużenie okresu odbywania studiów doktoranckich, a przedłużenie spowodowałoby akceptację niezrealizowania obowiązków i przedłużenia terminów ich wykonania. Jednak z takim rozumowaniem trudno się zgodzić.
Kwestię nierozpoznania podania o przedłużenie studiów doktoranckich należy traktować tak, jak uczynił to Wojewódzki Sąd, tj. akt wewnętrzny uczelni, niemający wpływu na decyzję w sprawie skreślenia z listy doktorantów. Zasady Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio, ale do tej decyzji, a nie dotyczącej przedłużenia okresu studiów. Z akt sprawy zaś wynika, że przepisy k.p.a. do decyzji o skreśleniu zostały zastosowane.
Nadto jeśliby można było zarzucić naruszenie art. 197 ust. 1–4 ustawy i § 10 Regulaminu, tak jak wywodzi to skarga kasacyjna, to przedłużenie okresu studiów, o którym mowa w § 4 ust. 3 Regulaminu musiałoby być faktem dokonanym w dacie podejmowania decyzji o skreśleniu z listy. Nie miało to oczywiście miejsca.
Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło