II SA/Sz 432/12
WyrokWSA w Szczecinie2012-06-27
Skład orzekający: Marzena Iwankiewicz, Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Arkadiusz Windak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przyczepy kempingowe, które zostały unieruchomione poprzez podparcie, podłączone do zewnętrznych instalacji i nieposiadające tablic rejestracyjnych, mogą być uznane za tymczasowe obiekty budowlane w rozumieniu Prawa budowlanego, a ich ustawienie bez pozwolenia na budowę wymaga postępowania legalizacyjnego lub nakazu rozbiórki?Ratio decidendi
Przyczepy kempingowe, które zostały unieruchomione, podłączone do zewnętrznych instalacji i nie posiadają tablic rejestracyjnych, nie mogą być traktowane jako przyczepy w rozumieniu Prawa o ruchu drogowym. W takich okolicznościach należy je uznać za tymczasowe obiekty budowlane w rozumieniu Prawa budowlanego. Jeśli zostały ustawione na okres dłuższy niż 120 dni, wymagają pozwolenia na budowę. Brak takiego pozwolenia skutkuje koniecznością przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego lub wydania nakazu rozbiórki, jeśli legalizacja nie jest możliwa.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wszczął postępowanie w sprawie ustawienia na działkach przyczep kempingowych bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Ustalono, że przyczepy były unieruchomione, podłączone do instalacji i nie posiadały cech pojazdu. Po nieprzedłożeniu wymaganych dokumentów w ramach postępowania legalizacyjnego, organ nakazał rozbiórkę. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Spółka wniosła skargę do WSA, kwestionując kwalifikację przyczep jako obiektów budowlanych i zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder,, Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Protokolant Aneta Kukla, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi Spółki A. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę.
W dniu [...] r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego
wpłynął wniosek A.B. w sprawie prowadzonych
na terenie działki nr [...] w miejscowości [...] robót budowlanych związanych z budową domków kempingowych wraz z instalacjami zewnętrznymi: wodociągową, kanalizacyjną i elektryczną bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę bądź zgłoszenia
W związku z tym, pracownicy Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego po uprzednim zawiadomieniu właściciela nieruchomości przeprowadzili w dniu [...]r. kontrolę ww. nieruchomości. W trakcie kontroli ustalono, iż na terenie działek nr [...]ustawionych zostało [...] przyczep kempingowych o wymiarach [...]m. Przyczepy ustawione zostały na kołach, jednak ich ruch został uniemożliwiony poprzez podparcie ich w sposób umożliwiający ich bezpieczne użytkowanie. Ustalono ponadto, iż przyczepy ustawione zostały w I połowie [...] r., a każda z nich posiada wewnętrzną instalacje elektryczną wodociągową i kanalizacji sanitarnej wraz z opomiarowaniem oraz niezbędnymi króćcami służącymi do przyłączenia instalacji zewnętrznych. W trakcie kontroli nie przedstawiono dokumentów świadczących o legalnym ustawieniu przyczep oraz podłączeniu ich do instalacji zewnętrznych.
Z uwagi na charakter ww. obiektów (przyczepy kempingowe) oraz ich prostą konstrukcję, organ zakwalifikował je jako obiekty tymczasowe, tj. obiekty budowlane, nietrwale połączone z gruntem i przewidziane do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż w okresie
120 dni od rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu (art. 29 ust. 1 pkt 12 ustawy Prawo budowlane).
Ustalono ponadto, iż obszar na którym zlokalizowana jest przedmiotowa nieruchomość nie posiada miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,
a lokalizacja ww. obiektów na terenie istniejącego ośrodka wczasowego nie narusza przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym.
W związku z powyższym, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego
zawiadomieniem z dnia [...] wszczął postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie.
Art. 49b ustawy Prawo budowlane umożliwia legalizację powstałej samowoli pod warunkiem, że budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo w przypadku jego braku, ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych w zakresie umożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem.
Wobec powyższego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem Nr [...]r. na podstawie art. 49 b
ust. 2, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity
Dz. U. z 2010 r. Nr 243 poz. 1623 z późn. zm.), art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca
1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.), w związku z ustawieniem obiektów tymczasowych (przyczepy kempingowe - [...] szt.) na terenie działek oznaczonych numerami [...]
w miejscowości [...], bez wymaganego prawem zgłoszenia, nałożył na inwestora E. obowiązek przedłożenia do urzędu w terminie 30 dni od dnia doręczenia niniejszego postanowienia następujących dokumentów:
- projektu zagospodarowania działki lub terenu,
- szkiców i rysunków ww. obiektów,
- zaświadczenia Wójta Gminy o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu,
w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego.
Powyższe postanowienie Spółka otrzymała [...].
Spółka E. nie wykonała obowiązków w zakreślonym terminie.
Decyzją z dnia [...]r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego
na podstawie art. 49b ust. 1, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.),
art. 104 ustawy z dnial4 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), nakazał E. rozbiórkę obiektów tymczasowych (przyczepy campingowe - [...]szt.) ustawionych na terenie działek nr [...]w miejscowości [...], bez wymaganego prawem zgłoszenia.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji powołał ustalenia dokonane przez organ w postępowaniu legalizacyjnym, które zakończyło się wydaniem postanowienia nr [...]. Z ustaleń tych wynika, że na terenie działek nr [...]ustawionych zostało [...] przyczep kempingowych o wymiarach [...]m. Zostały ustawione na kołach, a ich ruch został uniemożliwiony poprzez podparcie ich w sposób umożliwiający bezpieczne użytkowanie. Organ zakwalifikował te przyczepy kempingowe jako tymczasowe obiekty budowlane, nietrwale połączone z gruntem i przewidziane do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż w okresie 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu art. 29 ust.1 pkt 12 ustawy Prawo budowlane.
Organ powołał się na art. 3 pkt 5 ustawy Prawo budowlane (tekst jednolity
Dz. U. z 2010 r. Nr 243 poz. 1623 z późn. zm.), zgodnie z którym, tymczasowym obiektem budowlanym jest obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe. Jeżeli więc z mocy ustawy Prawo budowlane barakowóz został poddany regulacjom prawa budowlanego jako tymczasowy obiekt budowlany, to również przyczepa kempingowa, o cechach analogicznych do barakowozu, takiemu reżimowi podlega.
W myśl art. 49b ust. 3 ustawy Prawo budowlane, w przypadku niespełnienia obowiązku, o którym mowa w ust. 2, stosuje się przepis ust. 1.
Zgodnie zaś z art. 49b ust. 1 tejże ustawy: "Właściwy organ nakazuje,
z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ".
Organ wbrew twierdzeniom Spółki nie uznał, iż przedmiotowe przyczepy kempingowe są mobilne i w każdym czasie mogą odjechać na własnych kołach po zaczepieniu ich do pojazdu mechanicznego. Zdaniem organu podstawowym warunkiem zaliczenia przyczepy do pojazdów samochodowych lub przyczep jest dopuszczenie do ruchu drogowego oraz posiadanie aktualnych badań technicznych, tablicy rejestracyjnej i dowodu rejestracyjnego. Tego w sprawie niniejszej inwestor nie wykazał, co wykluczyło możliwość zakwalifikowania ww. obiektów z punktu widzenia art. 2 pkt 50 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 108 poz. 908 z późn. zm.).
Od powyższej decyzji odwołanie wniosła Spółka E., która zarzuciła:
1) naruszenie przepisów prawa materialnego:
a. art. 3 pkt 5 w zw. z pkt 1 tego samego artykułu ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623), polegające na jego błędnej interpretacji oraz niewłaściwym zastosowaniu, skutkujące przyjęciem przez organ pierwszej instancji, iż przyczepy kempingowe zlokalizowane na działkach nr [...] są tymczasowymi obiektami budowlanymi, gdyż posiadają cechy analogiczne do barakowozów;
b. art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623), polegające na jego błędnej interpretacji oraz niewłaściwym zastosowaniu, skutkujące przyjęciem przez organ pierwszej instancji, iż przyczepy kempingowe zlokalizowane na działkach nr [...] były przedmiotem procesu budowy;
c. art. 29 ust. 1 pkt 12 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U.
z 2010 r., Nr 243, poz. 1623], polegające na błędnej jego interpretacji oraz niewłaściwym zastosowaniu, skutkujące przyjęciem przez organ pierwszej instancji, iż przyczepy kempingowe zlokalizowane na działkach nr [...] są tymczasowymi obiektami budowlanymi podlegającymi procesowi budowy, których budowa podlega zgłoszeniu jako zwolniona z mocy ustawy
od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę;
d. art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U.
z 2010 r., Nr 243, poz. 1623], polegające na błędnej jego interpretacji oraz niewłaściwym zastosowaniu, skutkujące przyjęciem, iż przyczepy kempingowe zlokalizowane na działkach nr [...] są tymczasowymi obiektami budowlanymi podlegającymi procesowi budowy odnośnie, której powstał obowiązek zgłoszenia;
e. art. 49b ust. 2 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U.
z 2010 r., Nr 243, poz. 1623], polegające na błędnej jego interpretacji oraz niewłaściwym zastosowaniu, skutkujące przyjęciem, iż .przyczepy kempingowe zlokalizowane na działkach nr [...] są tymczasowymi obiektami budowlanymi podlegającymi procesowi budowy, która jest objęta obowiązkiem zgłoszenia,
f. art. 49b ust. 1 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2010r., Nr 243, poz. 1623), polegające na błędnej jego interpretacji oraz niewłaściwym zastosowaniu, skutkujące błędnym przyjęciem przez organ I instancji, iż przyczepy kempingowe zlokalizowane na działkach nr [...] są tymczasowymi obiektami budowlanymi podlegającymi procesowi budowy, odnośnie której powstał obowiązek zgłoszenia, którego Strona nie wykonała, a zatem są podstawy do nakazania rozbiórki w drodze decyzji;
g. art. 2 pkt 31 oraz 50 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908), polegające na błędnej jego interpretacji oraz niezastosowaniu, skutkujące przyjęciem, iż przyczepy kempingowe zlokalizowane na działkach nr [...]nie posiadają statusu "pojazdu" jak i "przyczepy";
2) naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy:
a. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 2000 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071), polegające na błędnej jego interpretacji oraz niewłaściwym zastosowaniu, skutkujące brakiem zgromadzenia materiału dowodowego w sposób wyczerpujący oraz wydaniem decyzji administracyjnej w oparciu o niepełny materiał dowodowy;
b. art. 107 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 2000 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071), polegające na braku wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego, wskazania dowodów, na których organ oparł decyzję, spójności wywodów prawnych z ustalonym stanem faktyczny, co uniemożliwia stronie dokonania skutecznej analizy uzasadnienia decyzji oraz podjęcia stosownej obrony swoich praw;
c. art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 2000 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071), polegające na zbytniej lakoniczności ustaleń faktycznych, które nie mogą być wystarczającą podstawą dla subsumcji prawnej dokonanej przez organ pierwszej instancji;
d. art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 2000 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071), polegające na przekroczeniu zasady swobodnej oceny dowodów, skutkujące dokonaniem błędnych ocen ustalonego stanu faktyczne;
e. art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 2000 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071), polegające błędnej interpretacji i niezastosowaniu przepisu, mimo wystąpienia przesłanki bezprzedmiotowości prowadzonego postępowania.
W związku z powyższymi zarzutami wniosła o:
- uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz umorzenie postępowania pierwszej instancji w całości, względnie o:
- uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
W uzasadnieniu odwołania strona przyznała, iż na działkach nr [...]ulokowała [...] sztuk przyczep campingowych. Przyczepy nie były oraz nie są połączone z gruntem, nie ma zatem żadnych podstaw do przyjęcia, iż ruch przyczep został uniemożliwiony.
Przyczepy posiadają sprawne podwozie kołowe i w każdej chwili mogą zostać przemieszczone w inne miejsce. Przyczepy wyposażone są w standardowe instalacje (elektryczne, wodne, kanalizacyjne, etc) powszechnie stosowane w tego typu pojazdach.
Spółka zaprzeczyła, że przedmiotowe przyczepy w jakikolwiek sposób zostały połączone z gruntem - nie są one bowiem z nim połączone nawet w sposób nietrwały, a to z tego powodu, iż koła przyczep jedynie stykają się z podłożem. Taki kontakt między gruntem a przyczepą nie nosi jakichkolwiek znamion połączenia. W związku z powyższym przedmiotowe przyczepy kempingowe nie mają charakteru tymczasowych obiektów budowlanych.
Spółka wobec przedmiotowych przyczep nie wykonywała żadnych czynności budowlanych.
Co istotne, zdaniem strony umiejscowienie przyczep na działkach ew. nr [...] pozostaje w zgodzie z decyzją Wójta Gminy [...] z dnia [...], ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji stanowiącej pole kempingowe zlokalizowanej na terenie ww. działek. PINB w wyniku informacji uzyskanych od osoby trzeciej wszczął postępowanie kontrolne.
W wyniku przeprowadzonej kontroli organ pierwszej instancji dokonał ustaleń faktycznych:
- przyczepy kempingowe mają charakter tymczasowych obiektów budowlanych, gdyż posiadają cechy analogiczne do barakowozów;
- budowa zawiązana z przyczepami kempingowymi nie została zgłoszona do właściwego organu.
Ustalenia te doprowadziły do wszczęcia postępowania legalizacyjnego,
a następnie decyzji nakazującej rozbiórkę przyczep.
Strona od początku nie zgadzała się z ustaleniami organu pierwszej instancji oraz argumentowała, iż wszczęte wobec niej postępowanie jest bezprzedmiotowe, gdyż w tym konkretnym przypadku obowiązek zgłoszenia nie powstał. Takie stanowisko poparte było następującymi faktami:
- przyczepy kempingowe nie były i nie są tymczasowymi obiektami budowlanymi;
- wobec przyczep kempingowych nie były wykonywane żadne roboty budowlane.
W ocenie strony taki stan faktyczny nie pozwalał, na ustalenie jej odpowiedzialności za niedokonanie zgłoszenia budowy w związku z przyczepami kempingowymi, jako tymczasowymi obiektami budowlanymi.
Mimo odmiennego stanowiska Strony organ pierwszej instancji wszczął postępowanie legalizacyjne a następnie wydał decyzję nakazującą rozbiórkę przedmiotowych przyczep. Zdaniem Strony organ wydając niniejszą decyzję dokonał wadliwej interpretacji stanu faktycznego. Właściwa ocena stanu faktycznego skutkować powinna umorzeniem postępowania w związku z jego bezprzedmiotowością.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji administracyjnej można zdaniem strony ponadto wyczytać, iż ruch przyczep został uniemożliwiony poprzez ich podparcie
w sposób umożliwiający ich bezpieczne użytkowanie. Organ pierwszej instancji bardzo lakonicznie opisuje stan faktyczny w tym zakresie. Z uzasadnienia nie wynika, czym podparto przyczepy oraz dlaczego umożliwia to bezpieczne ich użytkowanie. Co więcej, organ stwierdza, iż przyczepy posiadają wewnętrzne instalacje elektryczne, wodociągowe oraz kanalizacyjne. Brak jednak ustaleń organu co do faktów podłączenia wewnętrznych instalacji z ich zewnętrznymi odpowiednikami. Tak nieprecyzyjne ustalenia organu nie mogą uzasadniać, iż jedynym celem umieszczenia przyczep na działkach nr [...]był i jest cel rekreacyjno-wypoczynkowy, a pojazdy miały zostać trwale unieruchomione (zob. wyrok NSA z dnia 13.01.2009 r. sygn. II OSK 1774/07).
Organ pierwszej instancji nie dokonał również stosownych ustaleń w zakresie sprawdzenia czy przyczepy są pojazdami zarejestrowanymi i sprawnymi technicznie. Ustalenia w tym zakresie są istotne, gdyż posiadanie przez przyczepy statusu pojazdu w myśl przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku prawo o ruchu drogowym uniemożliwia jednoczesne uznanie przyczep jako tymczasowych obiektów budowlanych (zob. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 25 listopada 2009 r. sygn. II SA/G1 521/2009 oraz wyrok NSA z dnia 13.01.2009 r. sygn. II OSK 1774/07).
W ocenie strony organ pierwszej instancji nie dokonał żadnych ustaleń faktycznych, ograniczając się w uzasadnieniu jedynie do przytoczenia przepisów ustawy prawo o ruchu drogowym Nie można zatem na gruncie ustalonego przez organ stanu faktycznego stwierdzić, iż przedmiotowe przyczepy kempingowe nie mają charakteru "pojazdu" oraz "przyczepy". Brak działań organu w tym zakresie nie może obciążać strony. Dlatego też należy wyraźnie zaznaczyć, iż organ w sposób nieuprawniony doszedł do wniosku, iż to strona nie wykazała statusu "pojazdu" oraz "przyczepy" dla przedmiotowych przyczep kempingowych, a zatem można było im przypisać cechy barakowozu i uznać za tymczasowe obiekty budowlane. Przedstawiony powyżej wywód organu jest niedopuszczalny na gruncie postępowania administracyjnego ze względu na jego obowiązek do wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego, zgromadzenia materiału dowodowego oraz jego wszechstronnego rozważenia w procesie subsumcji. Dodatkowo organ przyrównując przedmiotowe przyczepy do barakowozu, bez dokonania stosownych ustaleń faktycznych, dopuścił się zastosowania wykładni rozszerzającej, która w tym konkretnym przypadku jest nieuzasadniona.
W uzasadnieniu decyzji ponadto brakuje ustaleń w zakresie stwierdzenia procesu budowy związanego z przedmiotowymi przyczepami. Należy zatem uznać,
iż budowa dotycząca przyczep campingowych w ogóle nie miała miejsca, z czym związane będzie niepowstanie obowiązku zgłoszenia.
Należy w tym miejscu zauważyć, iż zgodnie z art. 29 ust 1 pkt 12 Prawa budowlanego, pozwolenia na budowę nie wymaga budowa tymczasowych obiektów budowlanych, niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa
w art. 30 ust. 1, ale nie później niż przed upływem 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. Ponadto należy zauważyć, iż przepis ten wskazuje, że nie wymaga pozwolenia "budowa" m.in. tymczasowych obiektów budowlanych. Przez budowę zgodnie z art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego.
Z powyższego względu postój mobilnej przyczepy kempingowej na terenie ośrodka wypoczynkowego, będącego własnością Spółki, trudno uznać za wykonanie przez nią obiektu budowlanego, wymagającego zgłoszenia.
Przedmiotowa decyzja jest w ocenie strony oczywiście sprzeczna ze stanem faktycznym jak i prawem i dlatego powinna zostać wyeliminowana z obrotu.
W skutek rozpatrzenia odwołania Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]na podstawie
art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U.
z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), art. 49b ust.1 oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Z ustaleń dokonanych przez organ II instancji wynika, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia [...]r., na podstawie
art. 49b ust. 1 ustawy Prawo budowlane nakazał E. rozbiórkę przyczep kempingowych ([...] sztuk) ustawionych na terenie działek nr [...]w m. [...], bez wymaganego prawem zgłoszenia, z uwagi na nie wywiązanie się inwestora z obowiązku nałożonego postanowieniem z dnia [...]r.
Od powyższej decyzji odwołanie wniosła E., reprezentowana przez radcę prawnego Pana G.M.
Skarżąca podnosi, że przedmiotowe przyczepy nie były oraz nie są połączone
z gruntem, nie ma zatem żadnych podstaw do przyjęcia, iż ich ruch został uniemożliwiony. Poza tym, powyższe przyczepy posiadają sprawne podwozie kołowe
i w każdej chwili mogą zostać przemieszczone w inne miejsce, wyposażone są również w standardowe instalacje (elektryczne, wodne, kanalizacyjne) powszechnie stosowane w tego typu pojazdach.
Wobec powyższego, błędnie uznano, że przedmiotowe przyczepy w jakikolwiek sposób zostały połączone z gruntem - nie są one bowiem z nim połączone nawet w sposób nietrwały, a to z tego powodu, iż koła przyczep jedynie stykają się z podłożem.
Zdaniem skarżącej, taki kontakt miedzy gruntem a przyczepą nie nosi jakichkolwiek znamion połączenia. W związku z powyższym skarżąca stwierdza, iż przedmiotowe przyczepy kempingowe nie mają charakteru tymczasowych obiektów budowlanych.
Skarżąca zauważa ponadto, że wobec powyższych przyczep nie wykonywała żadnych czynności budowlanych.
Skarżąca podnosi również, iż umiejscowienie przyczep na działkach o nr ew. [...]pozostaje w zgodzie z decyzją Wójta Gminy [...] z dnia [...], ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji stanowiącej pole kempingowe, zlokalizowanej na terenie ww. działek.
Skarżąca podnosi ponadto, że od początku wszczęcia przez PINB postępowania, nie zgadzała się z ustaleniami tegoż organu, tj. uznaniem,
iż przedmiotowe przyczepy mają charakter tymczasowych obiektów budowlanych
i posiadają cechy analogiczne dla barakowozów oraz że ich budowa nie została zgłoszona do właściwego organu, które w konsekwencji doprowadziły do wszczęcia postępowania legalizacyjnego, a następnie wydania decyzji nakazującej rozbiórkę przyczep.
Zdaniem skarżącej przedmiotowe postępowanie jest bezprzedmiotowe, gdyż
w tym konkretnym przypadku obowiązek zgłoszenia nie powstał, ponieważ przyczepy kempingowe nie były i nie są tymczasowymi obiektami budowlanymi, a także wobec przyczep nie wykonywano żadnych robót budowlanych. Skarżąca nie zgadza się również z nieprecyzyjnymi ustaleniami organu powiatowego dotyczącymi, m.in. unieruchomienia przyczep, czy też brakiem ustaleń co do faktu podłączenia wewnętrznych instalacji z ich zewnętrznymi odpowiednikami, które to ustalenia nie mogą uzasadniać, iż jedynym celem umieszczenia przyczep na działkach nr [...] był i jest cel rekreacyjno-wypoczynkowy, a pojazdy miały zostać trwale unieruchomione.
Skarżąca zauważa, że organ powiatowy nie dokonał również stosownych
i istotnych ustaleń w zakresie sprawdzenia czy przedmiotowe przyczepy są pojazdami zarejestrowanymi i sprawnymi technicznie, natomiast w myśl przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku Prawo o ruchu drogowym, posiadanie przez przyczepy statusu pojazdu uniemożliwia jednoczesne uznanie przyczep jako tymczasowych obiektów budowlanych (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 25 listopada 2009 r. sygn. akt II S.A./GL 521/2009).
Skarżąca uważa zatem, że chociaż na podstawie ustalonego przez organ powiatowy stanu faktycznego, nie można stwierdzić, iż przedmiotowe przyczepy nie mają charakteru pojazdu oraz przyczepy, organ I instancji przypisał im cechy barakowozu i uznał je za tymczasowe obiekty budowlane.
Skarżąca uważa powyższy wywód organu powiatowego za niedopuszczalny na gruncie postępowania administracyjnego, ze względu na obowiązek organu do wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego, zgromadzenia materiału dowodowego oraz wszechstronnego rozważenia w procesie subsumcji.
Ponadto, ww. organ przyrównując przedmiotowe przyczepy do barakowozu, bez dokonania stosownych ustaleń faktycznych, dopuścił się zastosowania wykładni rozszerzającej, nieuzasadnionej w tym konkretnym przypadku.
Dodatkowo skarżąca zauważa, że w uzasadnieniu przedmiotowej decyzji brakuje ustaleń w zakresie stwierdzenia procesu budowy związanego z przedmiotowymi przyczepami, zatem należy uznać, iż budowa dotycząca przyczep kempingowych w ogóle nie miała miejsca, zatem nie powstał obowiązek ich zgłoszenia.
Zdaniem skarżącej, zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 12 prawa budowlanego, pozwolenia na budowę nie wymaga budowa tymczasowych obiektów budowlanych, niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 30 ust. 1, ale nie później niż przed upływem 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego
w zgłoszeniu.
Powyższy przepis wskazuje, że pozwolenia nie wymaga budowa m.in. tymczasowych obiektów budowlanych. Przez budowę natomiast, zgodnie z art. 3 pkt 6 prawa budowlanego należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego. Skarżąca podkreśla, iż w związku z powyższym, postój mobilnej przyczepy kempingowej na terenie ośrodka wypoczynkowego, będącego własnością Spółki, trudno uznać za wykonanie przez nią obiektu budowlanego wymagającego zgłoszenia.
Zdaniem skarżącej, organ pierwszej instancji dokonał zbyt ogólnikowych ustaleń faktycznych, wywiódł z nich błędne wnioski, zastosował niewłaściwe prawo materialne oraz naruszył przepisy postępowania, co spowodowało wydanie zaskarżonej decyzji, która w ocenie skarżącej jest sprzeczna ze stanem faktycznym jak i prawem, i dlatego też powinna zostać wyeliminowana z obrotu.
Rozpatrując sprawę w trybie odwoławczym. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, w oparciu o akta sprawy stwierdził, iż:
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego przeprowadził w dniu [...]r. oględziny działek nr [...]w m. [...], stanowiących własność E.
Z protokołu sporządzonego podczas oględzin wynika, iż na terenie ww. działek znajduje się dwadzieścia przyczep kempingowych o wymiarach [...]m, ustawionych na kołach, podpartych w sposób uniemożliwiający ich poruszenie, a każda z nich posiada wewnętrzną instalację wodociągową, elektryczną i kanalizacji sanitarnej wraz z opomiarowaniem oraz niezbędnymi króćcami służącymi do przyłączenia instalacji zewnętrznych. (Sprawa samowolnego podłączenia do przedmiotowych domków kempingowych zewnętrznych instalacji: wodociągowej, kanalizacyjnej i elektrycznej objęta jest odrębnym postępowaniem).
Przedmiotowe obiekty zostały wybudowane w I połowie [...] roku, bez zezwolenia odpowiedniego organu.
Jak stanowi art. 28 ust.1 prawa budowlanego, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę,
z zastrzeżeniem art. 29-31, które określają wyjątki od tej zasady.
Artykuł 29 zwalnia budowę niektórych obiektów z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, m.in. w ust. 1 pkt 12 ww. artykułu 29 tymczasowych obiektów budowlanych, nie połączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa w art.30 ust. 1, ale nie później niż przed upływem 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. Takie obiekty zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 1 wymagają zgłoszenia właściwemu organowi.
Na podstawie całości zebranego materiału dowodowego, w oparciu o ww. przepis, organ I instancji przyjął, iż zlokalizowanie na powyższych działkach przyczep turystycznych (kempingowych), nietrwale związanych z gruntem, o charakterze obiektów tymczasowych, wymagało uzyskania zgłoszenia, zatem w niniejszej sprawie znajduje zastosowanie art. 49b ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
Zgodnie z art. 49b ust.1 ustawy Prawo budowlane, właściwy organ nakazuje,
z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ.
Jeżeli budowa, o której mowa w ust.1, jest zgodna z przepisami o planowaniu
i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo, w przypadku jego braku, ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, właściwy organ wstrzymuje postanowieniem - gdy budowa nie została zakończona - prowadzenie robót budowlanych oraz nakłada na inwestora obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni:
1) dokumentów, o których mowa w art. 30 ust. 2 albo art. 30 ust. 2 i 3, albo art. 30
ust. 2 i 4;
2) projektu zagospodarowania działki lub terenu;
3) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy
z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy
i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego.
Mając na względzie powyższe, organ powiatowy postanowieniem z dnia [...]r., na podstawie art. 49 b ust. 2 ustawy Prawo budowlane, nakazał inwestorowi przedłożyć w terminie 30 dni od dnia otrzymania niniejszego postanowienia wymagane prawem dokumenty, celem doprowadzenia samowolnie wybudowanego obiektu do stanu zgodnego z przepisami. — E. nie wywiązała się w wyznaczonym terminie z ww. obowiązku, wobec czego PINB był ustawowo obowiązany wydać na podstawie art.49b ust.1 ww. ustawy nakaz rozbiórki kwestionowanych samowoli budowlanych, co też uczynił zaskarżonym rozstrzygnięciem.
Stosownie do treści art. 2, zawierającego definicje legalne, pkt 50 ustawy z dnia 20.06.1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz.908, z późn. zm.) "przyczepą" jest pojazd bez silnika, przystosowany do łączenia go z innym pojazdem.
Z ustaleń poczynionych przez organ powiatowy jednoznacznie wynika,
iż przedmiotowe obiekty zostały zainstalowane na gruncie w sposób uniemożliwiający ich połączenie z innym pojazdem natomiast zostały podłączone do zewnętrznych instalacji: wodociągowej, kanalizacyjnej i elektrycznej.
Ponadto, jak wynika z ustaleń PINB, przedmiotowe przyczepy zostały zainstalowane w I połowie [...] r. i do dnia wydania zaskarżonej decyzji nie zostały przemieszczone. Nie są też zarejestrowane jako przyczepy w rozumieniu ww. ustawy Prawo o ruchu drogowym ( brak tablic rejestracyjnych). A zatem nie ulega wątpliwości, że należy je zakwalifikować jako obiekty budowlane, inne niż budynki lub obiekty małej architektury (art. 3 ustawy Prawo budowlane).
Dodatkowo, z akt sprawy wynika, że obiekty objęte niniejszym postępowaniem nie zostały ustawione na okres 120 dni, zatem ich ustawienie nie było objęte obowiązkiem zgłoszenia, a obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. Usytuowanie takich obiektów bez decyzji o pozwoleniu na budowę wymaga prowadzenia postępowania legalizacyjnego w trybie ustawy Prawo budowlane.
Uwzględniając jednak charakter przedmiotowych obiektów budowlanych (nietrwałe powiązanie z gruntem, możliwość przeniesienia ich w inne miejsce),
w świetle treści przepisu art. 3 pkt 5 ustawy Prawo budowlane, zgodnie, z którym przez tymczasowy obiekt budowlany rozumieć należy obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe oraz uwzględniając przepis art. 139 Kpa, który stanowi, że "Organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny", tut. organ uznał, że przyjęte przez organ powiatowy rozstrzygnięcie merytoryczne sprawy nie narusza prawa budowlanego w sposób rażący, w związku z czym nie znalazł podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Odnośnie argumentów skarżącego, organ odwoławczy wyjaśnił, opierając się na orzecznictwie sądów administracyjnych, że obiektem budowlanym stosownie do art. 3 pkt 5 ustawy Prawo budowlane jest nie tylko obiekt wybudowany z użyciem zaprawy murarskiej, ale także m.in.: kiosk ruchu, barakowóz czy też obiekt kontenerowy (wyrok NSA o/z. w Gdańsku z dnia 21.02.2002 r., sygn. akt II SA/Gd 2119/99). Natomiast zgodnie z art.3 ust.6 wyżej cyt. ustawy budową jest wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu.
Od powyższej decyzji E. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę, w której zaskarżonej decyzji zarzuciła:
1) naruszenie przepisów prawa materialnego:
a. art. 3 pkt 5 w zw. z pkt 1 tego samego artykułu ustawy z dnia 7 lipca
1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623),
polegające na jego błędnej interpretacji oraz niewłaściwym zastosowaniu,
skutkujące przyjęciem przez organ, iż przyczepy kempingowe zlokalizowane na działkach nr [...] są tymczasowymi obiektami budowlanymi, gdyż posiadają cechy analogiczne do barakowozów;
b. art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U.
z 2010 r., Nr 243, poz. 1623), polegające na jego błędnej interpretacji oraz niewłaściwym zastosowaniu, skutkujące przyjęciem przez organ, iż przyczepy kempingowe zlokalizowane na działkach nr [...] były przedmiotem procesu budowy;
c. art. 28 i 48 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U.
z 2010 r., Nr 243, poz. 1623), polegające na błędnej ich interpretacji oraz niewłaściwym zastosowaniu, skutkujące przyjęciem, iż umieszczenie przyczep kempingowych na działkach nr [...]wymagało uzyskania pozwolenia na budowę, a umieszczenie ich bez tego pozwolenia wymagało przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego w trybie art. 48 Prawa budowlanego,
d. art. 49b ust. 1 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U.
z 2010 r., Nr 243, poz. 1623), polegające na błędnej jego interpretacji oraz
niewłaściwym zastosowaniu, przez uznanie przez organ II instancji, iż były
podstawy do nakazania rozbiórki w drodze decyzji w trybie tego przepisu
e. art. 2 pkt 31 oraz 50 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku Prawo o ruchu
drogowym (t.j. Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908), polegające na błędnej
jego interpretacji oraz niezastosowaniu, skutkujące przyjęciem, iż przyczepy kempingowe zlokalizowane na działkach nr [...]nie posiadają statusu "pojazdu" jak i "przyczepy";
2) naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik
sprawy:
a. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 2000 roku Kodeks
postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz.1071), polegające na błędnej jego interpretacji oraz niewłaściwym) zastosowaniu, skutkujące brakiem zgromadzenia materiału dowodowego w sposób wyczerpujący oraz wydaniem decyzji administracyjnej bez przeprowadzenia pełnego postępowania dowodowego, w szczególności co do istnienia "połączenia" przyczep z gruntem, braku możliwości połączenia przyczep z innymi pojazdami, połączenia przyczep z zewnętrznymi instalacjami;
b. art. 9 ustawy z dnia 14 czerwca 2000 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071), polegające na jego niezastosowaniu skutkującego brakiem poinformowania strony o dokonaniu nowych ustaleń faktycznych [przyłączenie przyczep do zewnętrznych instalacji, brak możliwości połączenia przyczep z innym pojazdem z uwagi na z uwagi na sposób zainstalowania ich na gruncie, oraz brak statusu pojazdów] mających istotny wpływ na ustalenie obowiązku strony;
c. art. 8 ustawy z dnia 14 czerwca 2000 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071), polegające na naruszeniu zaufania strony do działań organu odwoławczego jak i pierwszej instancji, poprzez dokonanie odmiennych ustaleń faktycznych, braku powiadomienia o tym strony, uniemożliwienia stronie odniesienia się do nowych ustaleń, utrzymania decyzji w mocy, mimo tak istotnych uchybień organu pierwszej instancji;
d. art. 10 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 2000 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071), polegające na uniemożliwieniu stronie czynnego udziału w sprawie oraz wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji w wyniku dokonania uzupełniających ustaleń faktycznych (podłączenie przyczep do instalacji, brak tablic rejestracyjnych na przyczepach, brak możliwości ich podłączenia do innych pojazdów) odmiennych od ustaleń organu pierwszej instancji i utrzymania decyzji organu pierwszej instancji w mocy;
e. art. 107 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 2000 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071), polegające na braku wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego, wskazania dowodów, na których organ oparł decyzję, spójności wywodów prawnych z ustalonym stanem faktyczny, co uniemożliwia stronie dokonania skutecznej analizy uzasadnienia decyzji oraz podjęcia stosownej obrony swoich praw;
f. art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 2000 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071), polegające na zbytniej lakoniczności ustaleń faktycznych, które nie mogą być wystarczającą podstawą dla subsumcji prawnej dokonanej przez organ;
g. art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 2000 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071), polegające na przekroczeniu zasady swobodnej oceny dowodów, skutkujące dokonaniem błędnych ocen ustalonego stanu faktyczne;
h. art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 2000 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071), polegające niezastosowaniu przepisu, mimo wystąpienia przesłanki bezprzedmiotowości prowadzonego postępowania;
i. art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 2000 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071), polegające niezastosowaniu przepisu, mimo, iż błędy w ustaleniach stanu faktycznego przez organ pierwszej instancji uniemożliwiały utrzymanie jego decyzji w mocy;
j. art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 2000 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071), polegające niezastosowaniu przepisu, mimo, iż organ pierwszej instancji nie dokonał ustalenia istotnych faktów, które mają istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy (kwestia podłączenia przyczep do mediów oraz kwestia statusu "pojazdu").
W związku z powyższymi zarzutami wniosła o:
uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji
w całości;
zasądzenie kosztów postępowania;
W uzasadnieniu skargi strona podniosła tożsame argumenty z tymi na jakie powoływała się w odwołaniu. Ponadto wskazał, że organ odwoławczy ustalając kwestię, czy przedmiotowe przyczepy posiadają status "pojazdu", ograniczył się jedynie do stwierdzenia, iż materiał zgromadzony przez organ pierwszej instancji pozwala stwierdzić, iż przyczepy nie posiadają takiego statusu, gdyż nie są zaopatrzone w tablice rejestracyjne. Pragę zauważyć, iż organ pierwszej instancji nie przedstawił takich ustaleń faktycznych w uzasadnieniu swojej decyzji. Ponadto aby określony pojazd miał status przyczepy, nie musi być wyposażony w tablice rejestracyjne
- w świetle art. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym przyczepą jest pojazd bez silnika, przystosowany do łączenia go z innym pojazdem. Tablice rejestracyjne nie decydują zatem czy dany pojazd jest czy też nie jest przyczepą.
Całkowicie niejasna jest ponadto podstawa ustalenia przez organ drugiej instancji okoliczności, iż przyczepy zostały zainstalowane na gruncie w sposób uniemożliwiający ich połączenie z innym pojazdem. Decyzja organu pierwszej instancji wskazuje, iż przyczepy ustawione zostały na kołach, a jedynie ich ruch miał zostać uniemożliwiony przez ich - podparcie. "Uniemożliwienie" ruchu pojazdu kołowego nie oznacza uniemożliwienia jego połączenia z innym pojazdem - w stanie faktycznym sprawy nie ma na to żadnego dowodu. Zdaniem skarżącej, ustalenia w tym zakresie są istotne, gdyż posiadanie przez przyczepy statusu pojazdu w myśl przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku prawo o ruchu drogowym uniemożliwia jednoczesne uznanie przyczep jako tymczasowych obiektów budowlanych (zob. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 25 listopada ( 2009 r. sygn. II SA/G1 521/2009 oraz wyrok NSA z dnia 13.01.2009 r. sygn. II OSK 1774/07).
W uzasadnieniu decyzji organu ponadto brakuje ustaleń w zakresie stwierdzenia "procesu budowy" związanego z przedmiotowymi przyczepami. Organ nie odniósł się także do zarzutu strony w tej materii, jaki został przedstawiony w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...]r. Należy zatem uznać, iż budowa dotycząca przyczep kempingowych w ogóle nie miała miejsca.
Koniecznym zauważenia jest, iż zgodnie z art. 29 ust 1 pkt 12 Prawa budowlanego, pozwolenia na budowę nie wymaga budowa tymczasowych obiektów budowlanych, niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne i miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa
w art. 30 ust. 1, ale nie później niż przed upływem 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. Ponadto należy zauważyć, iż przepis ten wskazuje, że nie wymaga pozwolenia "budowa" m.in. tymczasowych obiektów budowlanych. Przez budowę zgodnie z art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego.
Z powyższego względu postój mobilnej przyczepy kempingowej na terenie ośrodka wypoczynkowego, będącego własnością Spółki, trudno uznać za wykonanie przez nią obiektu budowlanego.
Nieuzasadnione jest również dla skarżącego uznanie, iż przyjęte przez organ pierwszej instancji rozstrzygnięcie nie narusza prawa budowlanego w sposób rażący
i powołanie się w tym kontekście na art. 139 K.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba
że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny.
Z zaskarżonej decyzji wynika zatem, iż organ odwoławczy nie uchylił decyzji organu pierwszej instancji o nakazaniu rozbiórki obiektów tymczasowych, pomimo
iż w jego ocenie decyzja ta narusza prawo budowlane albowiem jego zdaniem jest ona korzystna dla skarżącego. Z wnioskiem tym zgodzić się nie sposób i należy stwierdzić, iż organ dokonał zbyt ogólnikowych ustaleń faktycznych, wywiódł z nich błędne wnioski, zastosował niewłaściwie prawo materialne oraz naruszył przepisy postępowania, co spowodowało wydanie decyzji z dnia [...]roku sygn. [...].
Przedmiotowa decyzja jest w ocenie Strony oczywiście sprzeczna ze stanem faktycznym jak i prawem, i dlatego powinna zostać wyeliminowana z obrotu.
Ponadto w związku z powyższymi uchybieniami organu, należy stwierdzić,
iż swoim działaniem naruszył on zasady postępowania administracyjnego określone
w art. 7, 8, 9 oraz 10 Kodeksu postępowania administracyjnego.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi podtrzymał argumenty zawarte
w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Zgodnie z art. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270).
Kontrolując w świetle powyższych kryteriów zaskarżoną decyzją Sąd stwierdza, iż nie narusza ona prawa.
Zdaniem Sądu, ustalenia organu odwoławczego zostały dokonane zgodnie
z wymogami określonymi w art. 7 i art. 77 Kpa, ocena zebranych dowodów nie narusza normy wynikającej z art. 80 Kpa, a uzasadnienie odpowiada warunkom określonym w art. 107 § 3 K.p.a.
Przedstawiony przez organ stan faktyczny jest bezsporny. Opis obiektów,
ich lokalizacja, w tym data usytuowania (I połowa 2011r.) nie budzi wątpliwości. Zarówno w skardze jak i wcześniej w odwołaniu skarżąca Spółka podnosi argumenty zmierzające do wykazania braku podstaw do zastosowania przepisów Prawa budowlanego, a w konsekwencji braku kompetencji organów nadzoru budowlanego.
W ocenie Sądu zarzuty strony zmierzające do wyłączenia przedmiotowych
[...] przyczep kempingowych z norm będących podstawą zaskarżonej decyzji
i wynikających z ustawy Prawo budowlane, nie są uzasadnione.
Przedmiotowe przyczepy kempingowe zostały ustawione na działkach [...], a następnie unieruchomione poprzez ich podparcie w taki sposób, by uniemożliwić ich przemieszczenie. Przyczepy te zostały podłączone do zewnętrznych instalacji: wodociągowej, kanalizacyjnej i elektrycznej (okoliczność ta jest przedmiotem innego postępowania administracyjnego).
Nadto przyczepy te nie mają tablic rejestracyjnych. Zatem w ocenie Sądu trudno im przypisać cech przyczep, o których mowa w art. 2 pkt 50 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2005r. Nr 108, poz. 908 ze zm.). W tym stanie rzeczy sporne przyczepy stały się tymczasowym obiektem budowlanym w rozumieniu art. 3 pkt 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 11187ze zm.). Przepis ten, stanowiąc legalną definicję tymczasowego obiektu budowlanego przewiduje, że jest to obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe. Jak wynika z treści przytoczonego przepisu, katalog obiektów budowlanych niepołączonych trwale z gruntem jest otwarty, tak więc przyczepa kempingowa w ocenie Sądu zbliżona charakterem do barakowozu, może w okolicznościach niniejszej sprawy zostać zakwalifikowana jako tymczasowy obiekt budowlany.
Z akt sprawy wynika, że przyczepy te nie zostały ustawione na okres 120 dni, zatem ich ustawienie nie było objęte obowiązkiem zgłoszenia lecz obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę.
Przepisy ustawy Prawo budowlane ustanawiają generalną zasadę wykonywania robót budowlanych po uzyskaniu przez inwestora decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 28 ust. 1), z wyjątkami określonym w art. 29 i 30 tej ustawy. Trafnie organ zakwalifikował przedmiotowy obiekt jako wymagający pozwolenia na budowę, w świetle treści art. 29 ust. 1 pkt 12 Prawa budowlanego, przewidującego, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa tymczasowych obiektów budowlanych, niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 30 ust. 1, ale nie później niż przed upływem 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. Tak więc usytuowanie przyczepy nietrwale połączonej z gruntem na okres dłuższy niż 120 dni nie podlega wyjątkowi przewidzianemu w przytoczonym wyżej przepisie, a tym samym wymagało pozwolenia na budowę.
Usytuowanie takich obiektów bez decyzji o pozwoleniu na budowę
i w konsekwencji wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę poprzedzone musi być postępowaniem legalizacyjnym w trybie art. 48 cyt. ustawy, którego skutkiem może być prawna aprobata dla samowoli budowlanej, pod warunkiem spełnienia określonych ustawowych wymogów.
W dniu [...]. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego
(w skrócie PINB) wydał stronie postanowienie nakładające na skarżącą spółkę obowiązek przedłożenia określonych dokumentów. Opisane postanowienie PINB zostało poprzedzone ustaleniem, że na terenie obejmującym przedmiotowe działki nie posiada miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a lokalizacja ww. obiektów na terenie istniejącego ośrodka wczasowego nie narusza przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym. Zatem zasadnie organ nałożył na stronę obowiązek przedłożenia:
* projektu zagospodarowania działki lub terenu,
* szkiców i rysunków w/w obiektów,
* zaświadczenia Wójta Gminy o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu,
w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego.
Jak stanowi o tym przepis art. 48 ust. 1 w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania obu decyzji właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.
2. Jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1:
1) jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym,
a w szczególności:
a) ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego
albo
b) ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadki braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,
2) nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem - właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych.
3. W postanowieniu, o którym mowa w ust. 2, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia,
w wyznaczonym terminie:
1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy
z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy
i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego
2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3; do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2.
4. W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1.
5. Przedłożenie w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w ust. 3, traktuje się jak wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, jeżeli budowa nie została zakończona.
W świetle przytoczonej wyżej regulacji zasadą jest poprzedzenie obowiązku rozbiórki w przypadku wybudowania (budowy) obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, oceną możliwości jej legalizacji, po ustaleniu, że budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz nie narusza innych przepisów, w tym techniczno-budowlanych. Nakaz rozbiórki obiektu może być orzeczony dopiero wówczas, gdy okaże się, że nie ma prawnych możliwości jego legalizacji, z tym że legalizacja samowoli budowlanej nie jest obowiązkiem, a uprawnieniem inwestora (por. wyrok NSA z dnia 20 stycznia 2009 r., sygn. akt II OSK 1879/07, Baza orzeczeń LEX nr 478287).
Ponieważ strona nie wypełniła obowiązków nałożonych opisanym wyżej postanowieniem PINB z dnia [...]. przedstawione okoliczności sprawy nakładały na organ nadzoru budowlanego obowiązek wydania nakazu rozbiórki obiektów znajdujących się na działkach nr [...].
W rezultacie powyższych rozważań Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Prawidłowe były bowiem ustalenia organu odwoławczego co do charakteru obiektu podlegającego rozbiórce jak i to, że zasadnicze warunki legalizacji określone w postanowieniu z dnia [...]r. nie zostały spełnione, co uzasadniało w świetle przepisu art. 48 ust. 1 w związku z ust. 4 ustawy - Prawo budowlane nakaz rozbiórki. Zauważyć przy tym trzeba, że o skutkach niedopełnienia wyznaczonych obowiązków inwestor został pouczony w opisanym wyżej postanowieniu organu I instancji.
Sąd zauważa. iż organy I i II instancji powołały w podstawie prawnej art. 49b ust.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2010r. Nr 243,
poz. 1623 ze zm.), zamiast art. 48 tejże ustawy, jednakże rozstrzygnięcie i ustalenia organów zarówno I jak i II instancji jest prawidłowe.
W tym stanie zarzuty skargi okazały się nieuzasadnione, dlatego na podstawie ar. 151 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło