I OSK 2427/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Ewa Dzbeńska, Sędzia NSA Wiesław Morys, Sędzia del. NSA Jacek Hyla (spr.), Protokolant starszy asystent sędziego Maciej Kozłowski, po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 29 czerwca 2012 r. sygn. akt II SA/Ke 320/12 w sprawie ze skargi M. P. na decyzję Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zwrotu nieruchomości oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 29 czerwca 2012 r., sygn. akt II SA/Ke 320/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę M. P. na decyzję Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...] lutego 2012 r., znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zwrotu nieruchomości. Wyrok wydany został w następujących okolicznościach sprawy: Decyzją z dnia [...] lutego 2012 r. Wojewoda Świętokrzyski utrzymał w mocy decyzję Starosty Opatowskiego z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...], umarzającą postępowanie w sprawie zwrotu na rzecz M. P. nieruchomości położonej w Kielcach przy ulicy [...], oznaczonej w dacie nabycia jako działka nr [...] o pow [...]ha, a obecnie oznaczonej w ewidencji gruntów jako część działki nr [...] o pow. [...]ha, będącej zgodnie z księgą wieczystą Nr [...] własnością Gminy Kielce, w użytkowaniu wieczystym Spółdzielni [...] w Kielcach. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia organ drugiej instancji wskazał, że notarialną umową sprzedaży z dnia 25 kwietnia 1969 r. Rep. A. Nr [...], S. P. sprzedał w trybie art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. Nr 10/74 poz. 64), zgodnie z decyzją o lokalizacji szczegółowej z dnia [...] maja 1965 r. Nr [...], na rzecz Państwa z przeznaczeniem pod budownictwo mieszkaniowe dla Spółdzielni [...] w Kielcach, nieruchomość położoną w Kielcach przy ulicy [...], oznaczoną jako działka nr [...] o pow. [...]m², objętą księgą wieczystą "Kielce KW Nr [...]". Aktem notarialnym z dnia 25 czerwca 1969 r., Rep. A Nr [...], Skarb Państwa przekazał m. in. działkę Nr [...] położoną w Kielcach przy ulicy [...] Spółdzielni [...], na cele spółdzielczego budownictwa mieszkaniowego, w użytkowanie wieczyste na 99 lat z możliwością dalszych przedłużeń. Decyzją z dnia [...] listopada 1993 r. znak: [...] Wojewoda Kielecki stwierdził nabycie przez Gminę Kielce, z mocy prawa, nieodpłatnie własności nieruchomości o pow. [...]ha, oznaczonej w ewidencji gruntów miasta Kielce, obręb [...], ark. [...] m. in. numerem działki [...] (dz. hip. [...], [...], [...]). Prawo użytkowania wieczystego w/w działki na rzecz Spółdzielni [...] w Kielcach zostało ujawnione w księdze wieczystej KW Nr [...] prowadzonej przez Wydział Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego w Kielcach w dniu 17 lutego 1994 r., co wynika z zawiadomienia Sądu Rejonowego w Kielcach. Księga ta obecnie jest oznaczona numerem KW [...]. M. P. – jedyny spadkobierca S. P. ustalony postanowieniem Sądu Rejonowego w Kielcach z dnia 29 czerwca 2004 r. sygn. akt VII Ns 469/04, pismem z dnia 12 października 2010 r. wystąpił o zwrot nieruchomości opisanej wyżej jako działka numer [...] o pow. [...]m². Wniosek uzasadnił tym, że nabyta w 1969 r. nieruchomość do dnia dzisiejszego nie została wykorzystana na cel wywłaszczenia – nabycia, którym było budownictwo mieszkaniowe dla Spółdzielni [...] w Kielcach, gdyż na działce tej znajduje się trawnik porośnięty zdziczałymi drzewami owocowymi. Pismem z dnia 8 marca 2011 r. Wojewoda Świętokrzyski na podstawie art. 142 ust. 2 ugn, w zw. z art. 26 § 2 kpa wyznaczył Starostę Opatowskiego do załatwienia sprawy zwrotu nieruchomości położonej w Kielcach przy ul. [...], oznaczonej w dacie przejęcia jako działka Nr [...] o pow. [...]m². Zgodnie z odpisem z księgi wieczystej KW Nr [...] działka nr [...] położona w Kielcach przy ulicy [...], jest własnością Gminy Kielce, w użytkowaniu wieczystym Spółdzielni [...] w Kielcach. Organ drugiej instancji uznał, że nie było w sprawie podstaw do zwrotu przedmiotowych nieruchomości, bowiem przed datą 1 stycznia 1998r. na wywłaszczonej nieruchomości zostało ustanowione prawo użytkowania wieczystego na rzecz Spółdzielni [...] w Kielcach i prawo to ujawniono w księdze wieczystej. Ewentualny zwrot nieruchomości na rzecz M. P. doprowadziłby do niedopuszczalnej prawnie sytuacji istnienia ustanowionego użytkowania wieczystego na nieruchomości w odniesieniu do gruntu stanowiącego własność osoby fizycznej. Następnie organ, wyraził pogląd, że nie ma znaczenia w sprawie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, czy konsekwencją zastosowania art. 229 u.g.n. winno być umorzenie postępowania administracyjnego czy też odmowa jego zwrotu, gdyż oba wskazane rozstrzygnięcia nie prowadzą do zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. Dlatego, nie przesądzając również samemu tej kwestii, Wojewoda Świętokrzyski zaakceptował rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji o umorzeniu postępowania. W skardze na tę decyzję, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach M. P. wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Skarżący zarzucił: 1). naruszenie przepisów art. 136 ust. 1, 2 i 3 u.g.n., poprzez przyjęcie, że niezrealizowanie celu wywłaszczenia nie ma znaczenia dla niniejszego postępowania ze względu na art. 229 u.g.n. w sytuacji, gdy organ powinien rozpatrzyć sprawę w oparciu o art. 136 ust. 2 u.g.n., 2). naruszenie art. 7 i 77 § 1 k.p.a. przez niewyjaśnienie stanu faktycznego i ustalenie dlaczego Skarb Państwa, a następnie Gmina jako obecni właściciele, nie zawiadomili poprzedniego właściciela o użyciu wywłaszczonej nieruchomości na inny cel niż określony w akcie notarialnym z dnia 25 kwietnia 1969 r. oraz w akcie notarialnym z dnia 25 czerwca 1969 r. o ustanowieniu prawa użytkowania wieczystego na rzecz Spółdzielni [...], 3). art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji. W uzasadnieniu tych zarzutów skarżący stwierdził, że w art. 136 ust. 1 u.g.n. zawarta jest norma o charakterze bezwzględnie obowiązującym, wprowadzająca ustawowy zakaz używania nieruchomości na inny cel, niż ten, na który nastąpiło wywłaszczenie. Wykorzystanie nieruchomości na inny cel lub też niewykorzystanie nieruchomości na cel stanowiący powód wywłaszczenia w określonym czasie, powoduje obowiązek zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. Z art. 136 ust. 2 u.g.n. wynika natomiast obowiązek zawiadomienia poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercy o zamiarze użycia wywłaszczonej nieruchomości lub jej części na inny cel, niż określony w decyzji wywłaszczeniowej. Ten obowiązek nie został wykonany. Z powołanych aktów notarialnych z 1969 r. wynika bowiem, że nieruchomość będąca przedmiotem postępowania została nabyta przez Skarb Państwa w 1969 r. w celu wybudowania budynków mieszkalnych (budownictwo mieszkaniowe). Do tego jednak nie doszło, ponieważ na nieruchomości tej znajduje się trawnik porośnięty zdziczałymi drzewami owocowymi. Wynika stąd, że nieruchomość została użyta na inny cel niż ten, na który nastąpiło wywłaszczenie. O zamiarze wykorzystania wywłaszczonej nieruchomości ani były właściciel, ani jego spadkobierca nie zostali powiadomieni, mimo obowiązku wynikającego z art. 136 ust. 2 u.g.n.. Negatywnych skutków takiego naruszenia prawa nie może ponosić były właściciel wywłaszczonej nieruchomości, ani jego spadkobierca. Zadysponowanie nieruchomością na inny cel bez zawiadomienia o tym zamiarze, a więc w istocie bez zgody uprawnionych, stanowi naruszenie zakazu wyrażonego w art. 136 ust. 1 u.g.n.. Dokonanie obrotu nieruchomością, do której prawo zwrotu zostało zastrzeżone byłemu właścicielowi bądź jego spadkobiercy, bez ich zgody, jest działaniem niezgodnym z prawem, naruszającym chronione prawem interesy wywłaszczonego. W tej sytuacji Gmina jako właściciel przedmiotowej nieruchomości powinna na podstawie art. 240 k.c. wystąpić o rozwiązanie umowy użytkowania wieczystego z Spółdzielnią [...] w Kielcach i zwrócić wywłaszczoną nieruchomość spadkobiercy byłego właściciela. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Świętokrzyski podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wskazał, że przesądzające znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy miał przepis art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami , zgodnie z którym roszczenie o którym mowa w art. 136 ust. 3 tej ustawy nie przysługuje, jeżeli przed dniem wejścia jej w życie nieruchomość została sprzedana albo ustanowiono na niej prawo użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej i prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej. Taka właśnie sytuacja miała miejsce w sprawie. Aktem notarialnym z dnia 25 czerwca 1969 r., Rep. A Nr [...], Skarb Państwa przekazał m. in. w/w działkę Nr [...] położoną w Kielcach przy ulicy [...], Spółdzielni [...] na cele spółdzielczego budownictwa mieszkaniowego, w użytkowanie wieczyste na 99 lat z możliwością dalszych przedłużeń, a następnie nie później niż w dniu 17 lutego 1994 r. (a więc blisko 4 lata przed wejściem w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami, które nastąpiło w dniu 1 stycznia 1998 r.), prawo użytkowania wieczystego w/w działki zostało ujawnione w księdze wieczystej KW Nr [...] prowadzonej przez Wydział Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego w Kielcach, na rzecz Spółdzielni [...] w Kielcach, co wynika z zawiadomienia Sądu Rejonowego w Kielcach oraz wpisów w dziale II księgi wieczystej nr [...] i również nie było kwestionowane. Ponieważ w ten sposób wszystkie wymienione w art. 229 u.g.n. przesłanki wyłączające przysługiwanie roszczenia z art. 136 ust. 3 u.g.n. o zwrot nieruchomości nabytej na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, zostały spełnione – wniosek o zwrot tej nieruchomości, ani też skarga nie mogły zostać uwzględnione. Odnosząc się do wyrażonych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wątpliwości co do rodzaju i podstawy prawnej zapadłego w pierwszej instancji rozstrzygnięcia, Sąd w niniejszym składzie podzielił pogląd, że rozstrzygnięcia oparte na treści art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie są bezprzedmiotowe, a zatem stosując ten przepis organ powinien orzec merytorycznie o odmowie zwrotu nieruchomości. Ma jednak rację Wojewoda Świętokrzyski, że nie ma znaczenia w sprawie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, czy konsekwencją zastosowania art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami będzie umorzenie postępowania administracyjnego, czy też odmowa jego zwrotu, gdyż oba wskazane rozstrzygnięcia nie prowadzą do zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. Przepis art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami stanowi wyjątek od zasady określonej w art. 136 ust. 3 tej ustawy i uniemożliwia dochodzenie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części w przypadku, gdy przed 1 stycznia 1998 r. ustanowiono na niej prawo użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej i prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej. Sąd I instancji podzielił także stanowisko organów administracji co do tego, że na wywłaszczonej nieruchomości został zrealizowany cel wywłaszczenia. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł M. P., domagając się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia kosztów postępowania. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono: 1). naruszenie przepisów prawa materialnego, poprzez błędną ich wykładnię i niewłaściwe zastosowanie tj.: - naruszenie przepisu art. 136 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez błędne przyjęcie, że nieruchomość została użyta na cel zgodny z wywłaszczeniem z uwagi na realizację infrastruktury osiedla mieszkaniowego w postaci m. in. trawników, w sytuacji gdy nieruchomość powinna zostać użyta pod budowę budynku mieszkalnego, - naruszenie przepisu art. 136 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez błędne przyjęcie, że nie został naruszony obowiązek wynikający z art. 136 ust. 2 tej ustawy, ponieważ zostało ujawnione w księdze wieczystej prawo użytkowania wieczystego na rzecz Spółdzielni [...], nieruchomość została użyta na cel zgodny z wywłaszczeniem oraz Skarb Państwa nie miał obowiązku zawiadomienia byłego właściciela o zmianie celu wywłaszczenia nieruchomości, ponieważ obowiązek ten nie był przewidziany w ustawie z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, w sytuacji gdy po stronie Gminy Kielce jako właściciela nieruchomości od dnia 1 stycznia 1998 r. istniał obowiązek zawiadomienia byłego właściciela lub jego spadkobiercy o zmianie celu wywłaszczonej nieruchomości - naruszenie przepisu art. 137 ust.1 pkt.2 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez błędne przyjęcie, że cel na wywłaszczonej nieruchomości został zrealizowany poprzez realizację infrastruktury na przedmiotowej nieruchomości, w sytuacji gdy powinien on zostać zrealizowany poprzez budowę budynku mieszkalnego, - naruszenie art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez błędne przyjęcie, że postępowanie o zwrot nieruchomości ulega umorzeniu, ponieważ prawo użytkowania wieczystego nieruchomości na rzecz Spółdzielni [...] zostało ujawnione w księdze wieczystej najpóźniej w dniu 17 lutego 1994 r. tj. przed 1 stycznia 1998 r. i przepis ten uniemożliwia dochodzenie zwrotu nieruchomości lub jej części oraz wyklucza stosowanie art. 136 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, w sytuacji gdy przepis art. 229 u.g.n. nie stoi na przeszkodzie wykonania obowiązku z art. 136 ust.2 u.g.n. 2). naruszenie przepisów postępowania sądowego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. naruszenie : - art. 141 par. 4 p.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie, w niniejszej sprawie ma zastosowanie art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 136 ust. 3 tej ustawy i z tego względu przepis art. 136 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie ma zastosowania, ponieważ cel wywłaszczenia został na nieruchomości zrealizowany oraz ze względu brak odpowiednika przepisu art. 136 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami w ustawie z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości Skarb Państwa jako właściciel nieruchomości nie miał możliwości wywiązania się z obowiązku zawiadomienia byłego właściciela o zamiarze użycia wywłaszczonej nieruchomości na inny cel niż określony w akcie notarialnym, w sytuacji gdy cel wywłaszczenia został zmieniony, a obowiązek z art. 136 ust. 2 tej ustawy po dniu 1 stycznia 1998 r. mogła wykonać Gmina Kielce. - art. 1 par.2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych poprzez błędne przyjęcie, że w niniejszej sprawie ma zastosowanie art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami skutkujący umorzeniem postępowania w sprawie zwrotu nieruchomości oraz w związku z tym nie może być mowy o naruszeniu obowiązku wynikającego z art. 136 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, w sytuacji gdy cel wywłaszczenia został zmieniony, a obowiązek z art. 136 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami j ustawy mogła wykonać Gmina Kielce jako właściciel przedmiotowej nieruchomości i mogło to nastąpić pod rządami ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że właścicielem nieruchomości będącej przedmiotem zwrotu jest Gmina Kielce. Na Gminie Kielce od dnia 1 stycznia 1998 r. spoczywa obowiązek zawiadomienia poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercę o zamiarze użycia wywłaszczonej nieruchomości lub jej części na inny cel niż określony w decyzji (akcie notarialnym) art. 136 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami W ocenie wnoszącego skargę kasacyjną Sąd błędnie przyjął, że odpowiednik przepisu art. 136 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami powinien być zapisany w ustawie z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości. Gmina Kielce jako właściciel przedmiotowej nieruchomości ma obowiązek skorzystać z art. 136 ust.2 ustawy o gospodarce nieruchomościami i nie stoi temu na przeszkodzie wpis prawa użytkowania wieczystego gruntu do księgi wieczystej na rzecz Spółdzielni [...], ponieważ jest to obowiązek właściciela nieruchomości, który powinien kontrolować czy wywłaszczone lub nabyta nieruchomości są użyte na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu lub akcie notarialnym tak jak w niniejszym postępowaniu. Zdaniem autora skargi przepis art. 136 ust. 2 cytowanej ustawy ma zastosowanie również do nieruchomości wywłaszczonych na mocy decyzji lub nabytych na podstawie aktów notarialnych przed dniem wejścia w życie przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Wbrew stanowisku Sądu nabyta nieruchomość nie została użyta na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu - celem nabycia nieruchomości była i jest budowa budynku mieszkalnego, nie zaś realizacja infrastruktury osiedla mieszkaniowego. Nabyta przez Skarb Państwa nieruchomość była zabudowana budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym. Budynek byłego właściciela oraz budynki sąsiednie zostały zburzone, ponieważ zostały nabyte pod budowę bloków mieszkalnym!' a nie w celu urządzenia trawnika. Drzewa, które obecnie porastają nieruchomość były nasadzone przez byłego właściciela. Dlatego też Gmina Kielce miała obowiązek poinformowania byłego właściciela ( spadkobiercę) o zamiarze użycia nieruchomości na inny cel niż określony w akcie notarialnym, informując równocześnie o możliwości zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. Ani były właściciel ani jego spadkobierca (obecnie skarżący) nie zostali powiadomieni o zamiarze użycia przedmiotowej nieruchomości na inny cel niż określony w akcie notarialnym z dnia 25 kwietnia 1969 r. A zatem należy stwierdzić, że w niniejszym postępowaniu został naruszony przepis art. 136 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami i nieruchomość powinna zostać zwrócona spadkobiercy byłego właściciela. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 powołanej ustawy przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy przez sąd I instancji miał przepis art. 229 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2010r. Nr 102 poz. 651 ze zm.), który stanowi, że roszczenie, o którym mowa w art. 136 ust. 3 (o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, w sytuacji, gdy stała się zbędna na cel określony w decyzji wywłaszczeniowej) nie przysługuje, jeżeli przed dniem wejścia w życie ustawy nieruchomość została sprzedana albo ustanowiono na niej prawo użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej i prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej. Przepis ten określa zatem jednoznacznie i kategorycznie przesłankę negatywną zwrotu nieruchomości na podstawie art. 136 ust. 3 ustawy. W przypadku stwierdzenia takiej przesłanki organy administracji publicznej zobowiązane są do odmowy zwrotu nieruchomości. Ustawa o gospodarce nieruchomościami weszła w życie z dniem 1 stycznia 1998r. W skardze kasacyjnej nie podniesiono żadnego zarzutu zmierzającego do podważenia ustalonej przez sąd I instancji daty ustanowienia na wywłaszczonej nieruchomości prawa użytkowania wieczystego na rzecz Spółdzielni [...] i daty ujawnienia tego prawa w księdze wieczystej (rok 1994). Ustaleniami tymi w niniejszej sprawie pozostaje związany Naczelny Sąd Administracyjny, skoro nie zostały one w żadnej mierze podważone. Zarzut skargi kasacyjnej, odnoszący się do naruszenia przepisu art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie znajduje rozwinięcia w uzasadnieniu tej skargi. Nie zawiera ono wyjaśnienia w jaki sposób wyrok sądu I instancji naruszać miałby ten przepis. W okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy - ustanowienia prawa użytkowania wieczystego na wywłaszczonej nieruchomości i ujawnienia tego prawa w księdze wieczystej przed 1 stycznia 1998r. zarzut ten jest całkowicie nieusprawiedliwiony, Słusznie uznał zatem Sąd I instancji, że ziściła się negatywna przesłanka zwrotu nieruchomości – wykluczająca bezwzględnie możliwość takiego zwrotu. Skoro zaś stwierdzono istnienie określonej w art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami bezwzględnej przesłanki uniemożliwiającej zwrot wywłaszczonej nieruchomości, to pozbawione znaczenia jest to, czy cel wywłaszczenia został na niej zrealizowany, czy też nie. Za całkowicie nieusprawiedliwione uznać należało w tej sytuacji wszystkie pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej, zmierzające do wykazania, że przesłanka zbędności nieruchomości na cel wywłaszczenia nie została wystarczająco zbadana, lub też, że organy administracji wadliwie przyjęły, że cel ten został zrealizowany. Okoliczności te były bowiem pozbawione znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, determinowanego przez brzmienie art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W tym stanie sprawy Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art.184 p.p.s.a. jak w sentencji wyroku.