I OZ 1/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Lech po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Miejskiego Przedsiębiorstwa Oczyszczania w m. st. Warszawie Sp. z .o.o. z siedzibą w Warszawie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 listopada 2012 r., sygn. akt I SA/Wa 470/12 odrzucające skargę kasacyjną Miejskiego Przedsiębiorstwa Oczyszczania w m. st. Warszawie Sp. z .o.o. z siedzibą w Warszawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 lipca 2012 r., sygn. akt I SA/Wa 470/12 oddalającego skargę Miejskiego Przedsiębiorstwa Oczyszczania w m. st. Warszawie Sp. z .o.o. z siedzibą w Warszawie na postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania administracyjnego postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 12 lipca 2012 r., sygn. akt I SA/Wa 470/12 oddalił skargę Miejskiego Przedsiębiorstwa Oczyszczania w m.st. Warszawie Sp. z o.o. w Warszawie na postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania administracyjnego. Na wniosek strony skarżącej w sprawie sporządzone zostało uzasadnienie powyższego wyroku, którego odpis Sąd doręczył pełnomocnikowi strony skarżącej radcy prawnemu M. K. W dniu 8 października 2012 r. wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarga kasacyjna od wyroku tegoż Sadu podpisana przez Prezesa Zarządu oraz Członka Zarządu skarżącej spółki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 6 listopada 2012 r., sygn. akt I SA/Wa 470/12, odrzucił skargę kasacyjną jako złożoną przez nieuprawniony podmiot, to znaczy niespełniającą wymogu tak zwanego "przymusu adwokackiego" określonego w art. art. 175 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270). Na to postanowienie zażalenie w imieniu skarżącej spółki złożył radca prawny P. S., wskazując, że sędzia, który brał udział w wydaniu wyroku z dnia 12 lipca 20012 r., wydał następnie postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, choć podlegał wyłączeniu na podstawie art. 18 § 1 pkt 6 powołanej ustawy, co powoduje nieważność postępowania na podstawie art. 183 § 2 pkt 4 tejże ustawy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: w niniejszej sprawie w zażaleniu podniesiono zarzut nieważności postępowania dotyczący wydania zaskarżonego postanowienia przez sędziego wyłączonego z mocy ustawy (art. 183 § 2 pkt 4 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Wskazać należy, iż art. art. 18 pkt 6 powołanej ustawy stanowi, że sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach, w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia. Odrzucenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny skargi kasacyjnej na podstawie art. 178 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ze względu na niedochowanie wymogów formalnych nie jest równoznaczne z jej rozpoznaniem w znaczeniu, o jakim stanowi art. 18 § 1 pkt 6 powołanej ustawy. Przepis ten dotyczy on jedynie sytuacji, gdy w składzie rozpoznającym skargę kasacyjną w Naczelnym Sądzie Administracyjnym miałby się znaleźć sędzia, który brał udział w wydaniu zaskarżonego wyroku w instancji niższej, czyli w wojewódzkim sądzie administracyjnym. Z taką sytuacją nie mamy jednak do czynienia w rozpoznawanej sprawie. To samo dotyczy art. 18 § 1 pkt 6a powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który z kolei stanowi, że sędzia jest wyłączony z mocy ustawy w sprawach dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie. Źródłem takiego sformułowania tego przepisu, był wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 14 października 2008 r., sygn. SK 6/07, który zmierzał do zagwarantowania bezstronności w sprawach, w których sędzia orzeka najpierw w sprawie skargi na rozstrzygniecie wydane w trybie zwykłym, a następnie miałby rozpatrywać skargę na decyzję czy postanowienie wydane w postępowaniu nadzwyczajnym, dotyczące wznowienia, stwierdzenia nieważności, zmiany bądź też uchylenia rozstrzygnięć już wcześniej będących przedmiotem oceny sądu administracyjnego dokonywanej przez tego sędziego. Z taką jednak sytuacją nie mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. W niniejszej sprawie przedmiotem postępowania Sądu pierwszej instancji nie była sprawa sądowoadministracyjna w rozumieniu materialnoprawnym, lecz dopuszczalność skargi kasacyjnej, a więc zagadnienie procesowe. Skarżący błędnie utożsamia kontrolę zachowania wymagań formalnych skargi kasacyjnej z jej oceną merytoryczną. Odrzucenie kasacji ze względu na niedochowanie jej wymogów formalnych, o czym stanowi art. 178 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie ma nic wspólnego z rozpatrywaniem jej zasadności. W orzecznictwie trafnie wskazuje się, iż jest to jedynie formalny skutek badania dopuszczalności skargi kasacyjnej, a w szczególności co do tego, czy została wniesiona przez uprawniony podmiot i w stosunku do orzeczenia, które może być zaskarżone skargą kasacyjną, czy został zachowany termin do jej wniesienia. W tym formalnym badaniu dopuszczalności kasacji może wziąć udział sędzia, który brał udział w składzie sądu wydającego wyrok zaskarżony skargą kasacyjną (zob. postanowienie SN z dnia 22 kwietnia 2002 r., I PZ 21/02, OSNP 2004/6/103 oraz postanowienie SN z dnia 24 lutego 2003 r., II UZ 117/02, OSNP-wkł. 2003/16/8). W związku z powyższym oraz mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należy, że postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 6 listopada 2012 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej nie wypełnia przesłanek określonych w art. 183 § 2 pkt 4 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zauważyć należy, że skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjny w Warszawie z dnia 12 lipca 2012 r., została podpisana przez Prezesa Zarządu oraz Członka Zarządu skarżącej spółki. Nie został zatem spełniony wymóg tak zwanego "przymusu adwokackiego" określonego w art. 175 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który stanowi, że skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego z zastrzeżeniem § 2 i 3, a zatem wniesienie tych środków osobiście przez skarżącego jest niedopuszczalne. Zatem uznać należy, że Sąd pierwszej instancji w postanowieniu z dnia 6 listopada 2012 r. odrzucając skargę kasacyjną, która nie spełniała wskazanych wyżej wymogów, nie naruszył przepisów prawa. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie przepisów art. 184 w związku z art. 197 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.