II GZ 57/16
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2016-02-10
Skład orzekający: Małgorzata Korycińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy w sytuacji braku wykazania zmiany okoliczności uzasadniających przyznanie tego prawa, uzasadnia odmowę jego rozpoznania?Ratio decidendi
Ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy, w sytuacji gdy strona nie wykazała zmiany okoliczności uzasadniających przyznanie tego prawa, a jej sytuacja materialna nie została należycie udokumentowana, uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy. Sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował art. 165 PPSA, uznając, że wniosek nie wskazuje na zmianę okoliczności przemawiających za przyznaniem prawa pomocy i nie zawiera pełnej informacji umożliwiającej ocenę zdolności strony do poniesienia kosztów postępowania.Stan faktyczny
Skarżący R. P. złożył zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. odmawiające mu przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Sąd I instancji odmówił przyznania prawa pomocy, wskazując na dwukrotne prawomocne rozstrzygnięcia w tej sprawie oraz na brak wykazania przez skarżącego jego rzeczywistej sytuacji materialnej i zdolności do ponoszenia kosztów postępowania. Skarżący zarzucił niezgodność postanowienia z prawem i stanem faktycznym.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Korycińska po rozpoznaniu w dniu 10 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia R. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. z dnia 23 listopada 2015 r. sygn. akt III SA/Po 655/12 o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi R. P. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniesienia zażalenia na pismo dotyczące pozostawienia bez rozpoznania wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich postanawia: oddalić zażalenie.
I
Wojewódzki Sąd Administracyjny w P., postanowieniem objętym zażaleniem, odmówił R. P. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Sąd I instancji podniósł, że sprawa z wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym została już dwukrotnie prawomocnie rozstrzygnięta. Postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2012 r., sygn. II GZ 413/12, oddalono zażalenie strony na postanowienie z dnia 6 września 2012 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Z kolei postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 stycznia 2015 r., sygn. II GZ 14/15, oddalono zażalenie strony na postanowienie z dnia 6 listopada 2014 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. W związku z tym ponownie złożony wniosek należało rozpoznać w myśl art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), a więc ustalić, czy nastąpiła zmiana okoliczności umożliwiająca przyznanie stronie prawa pomocy.
Sąd wskazał, że przyczyną odmowy przyznania prawa pomocy w dotychczas przeprowadzonych postępowaniach wpadkowych był brak wykazania przez skarżącego jego rzeczywistej sytuacji materialnej i zdolności do ponoszenia kosztów postępowania. Oświadczenia składane wraz z wnioskami uniemożliwiały zidentyfikowanie źródła i wysokości dochodów skarżącego. Były one nie tylko niepełne i nierzetelne, ale świadczyły o ukrywaniu rzeczywistej sytuacji majątkowej i finansowej, nie stanowiąc tym samym rzeczywistej podstawy dla oceny zdolności płatniczych wnioskodawcy.
Zdaniem Sądu I instancji wnioskodawca w dalszym ciągu nie ujawnia źródeł swoich dochodów. Konsekwentnie odmawiając ich wyjawienia uniemożliwia zbadanie, czy rzeczywiście uległy zmianie okoliczności i obecnie nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania i niezbędne jest ustanowienie mu pełnomocnika z urzędu. Podobnie jak poprzednio wnioskodawca powołuje się enigmatycznie na swoją sytuację osobistą, chorobę, zadłużenie oraz brak jakichkolwiek środków finansowych i majątku.
Wobec powyższego Sąd stwierdził, że wniosek skarżącego nie wskazuje na zmianę okoliczności przemawiających za przyznaniem prawa pomocy, a jednocześnie wniosek ten nie zawiera pełnej informacji umożliwiającej ocenę zdolności strony skarżącej do poniesienia kosztów postępowania w niniejszej sprawie.
II
Zażalenie wniósł skarżący zaskarżając postanowienie w całości i wnosząc o jego uchylenie jako niezgodnego z prawem i stanem faktycznym.
III
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Sprawa z wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w niniejszym postępowaniu została już dwukrotnie prawomocnie rozstrzygnięta postanowieniami Naczelnego Sądu Administracyjnego. Z uzasadnienia postanowienia NSA z dnia 27 stycznia 2015 r. wynika, że wówczas powodem odmowy przyznania prawa pomocy był brak wykazania przez skarżącego zaistnienia nowych okoliczności, które uzasadniałyby zmianę postanowienia Sądu I instancji z dnia 6 września 2012 r., utrzymanego w mocy postanowieniem NSA z dnia 29 listopada 2012 r.
Zdaniem NSA rozpoznając kolejny wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy, zaskarżonym postanowieniem z dnia 23 listopada 2015 r., Sąd I instancji dokonał prawidłowej oceny sytuacji materialnej skarżącego w kontekście konieczności zastosowania art. 165 p.p.s.a. Skarżący nie wykazał takiej zmiany okoliczności sprawy która uzasadniałaby korektę wcześniejszego rozstrzygnięcia odmawiającego przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. W dalszym ciągu nie ujawnił źródeł swoich dochodów, ani nie przedstawił dokumentów, które mogłyby świadczyć o tym, że obecnie nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło