I SA/Wa 54/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Przemysław Żmich Sędziowie sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz (spr.) asesor WSA Kamil Kowalewski Protokolant starszy referent Aneta Suchecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 czerwca 2025 r. sprawy ze skargi Miasta Stołecznego Warszawy na decyzję Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich z dnia 25 lutego 2020 r. nr KR III R 15a/19 w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji w części z naruszeniem prawa oddala skargę. Naczelny Sąd Administracyjny (zw. "Sądem II instancji" lub "NSA") wyrokiem z 21 listopada 2024 r. o sygn. akt I OSK 1709/21 po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Miasta Stołecznego Warszawy od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 grudnia 2020 r. sygn. akt I SA/Wa 880/20 w sprawie ze skarg Miasta Stołecznego Warszawy i M. K. na decyzję Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich (zw. dalej "Komisją") z 25 lutego 2020 r. nr KR III R 15a/19 w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji w części z naruszeniem prawa (KR III R 15a/19): uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: Zaskarżona do Sądu I instancji decyzja Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich z 25 lutego 2020 r. nr KR III R 15a/19 dotyczyła decyzji Prezydenta m.st. Warszawy z 19 stycznia 2011 r. nr 28/GK/DW/2011 ustanawiającej prawo użytkowania wieczystego do nieruchomości położonej w Warszawie przy ul. [...], stanowiącej działkę ewidencyjną nr [...], obręb [...], dla której Sąd Rejonowy dla Warszawy-Mokotowa w Warszawie, w X Wydziale Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr [...] oraz działkę ewidencyjną nr [...], obręb [...], dla której Sąd Rejonowy dla Warszawy-Mokotowa w Warszawie, w X Wydziale Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr [...] (dawne oznaczenie hipoteczne [...] i dawne numery działek nr [...] o powierzchni 10 arów i 71 metrów kwadratowych). Nieruchomość powyższa z dniem 21 listopada 1945 r., tj. z dniem wejścia w życie dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50 poz. 279 ze zm.), powoływanego dalej jako "dekret", przeszła na własność gminy m.st. Warszawy, a następnie na własność Skarbu Państwa. Objęcie niniejszego gruntu w posiadanie przez gminę nastąpiło 19 kwietnia 1948 r., tj. z dniem ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Nr 10 Rady Narodowej i Zarządu Miejskiego m.st. Warszawy, na podstawie § 1 rozporządzenia Ministra Odbudowy z dnia 27 stycznia 1948 r. wydanego w porozumieniu z Ministrem Administracji Publicznej w sprawie obejmowania w posiadanie gruntów przez gminę m.st. Warszawy (Dz.U. Nr 6, poz. 43), powoływanego dalej jako "rozporządzenie z 1948 r.". Wniosek o przyznanie prawa własności czasowej nieruchomości położonej w Warszawie przy ul. [...] został złożony w imieniu W. D. i H. D. Orzeczeniem Prezydium Rady Narodowej m.st. Warszawy z 19 lipca 1952 r. Nr GM.II-15N/66/52 odmówiono wnioskodawcom przyznania prawa własności czasowej wskazując jako powód - konieczność przejęcia omawianej posesji na cele publiczne, a nieruchomość według planu zagospodarowania przeznaczona jest pod budownictwo mieszkaniowo-handlowe. Jednocześnie stwierdzono, że wszystkie budynki znajdujące się na powyższym gruncie przeszły na własność Skarbu Państwa. Z dniem 27 maja 1990 r., powyższy grunt stał się własnością Dzielnicy-gminy Warszawa-Śródmieście, co potwierdził Wojewoda Warszawski decyzją z 5 marca 1991 r. nr 1366 oraz decyzją z 9 listopada 1992 r. nr 32268. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie w decyzji z 9 września 2004 r. sygn. akt KOC/1820/Go/04 stwierdziło nieważność orzeczenia Prezydium Rady Narodowej m.st. Warszawy z 19 lipca 1952 r. uznając, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie uzasadnia poglądu, że korzystanie z gruntu przez dotychczasowych właścicieli nie dawało się pogodzić z przeznaczeniem gruntu według planu zagospodarowania. Prezydent m.st. Warszawy (powoływany dalej również jako "Prezydent") decyzją z 19 stycznia 2011 r. nr 28/GK/DW/2011: 1. ustanowił na 99 lat prawo użytkowania wieczystego do zabudowanego gruntu o pow. 460 m2, położonego w Warszawie przy ul. [...], opisanego w ewidencji gruntów jako działka nr [...] z obrębu [...], dla którego prowadzona jest KW nr [...], na rzecz: a) G. B. w udziale wynoszącym 0,346125 części oraz b) J. K. w udziale wynoszącym 0,346125 części; 2. ustanowił na 99 lat prawo użytkowania wieczystego do zabudowanego gruntu o powierzchni 632 m2, w udziale wynoszącym 0,750000 części, położonego w Warszawie przy ul. [...], opisanego w ewidencji gruntów jako działka nr [...] z obrębu [...], dla którego prowadzona jest KW nr [...] na rzecz: a) G. B. w udziale wynoszącym 0,375000 części; b) J. K. w udziale wynoszącym 0,375000 części; 3. ustalił czynsz symboliczny z tytułu ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu opisanego w punkcie 1 i 2 w wysokości 792,43 zł netto - płatny z góry w terminie do dnia 31 marca każdego roku na konto Urzędu Dzielnicy Śródmieście m.st. Warszawy, 4. odmówił osobom wymienionym w pkt 1 i 2 decyzji prawa użytkowania wieczystego do zabudowanego gruntu o powierzchni 460 m2, w udziale wynoszącym 0,0770 części położonego w Warszawie przy ul. [...], opisanego w ewidencji gruntów jako działka nr [...] z obrębu [...], dla której prowadzona jest KW nr [...]. Postanowieniem z 23 lutego 2011 r. nr 32/GK/DW/2011 sprostowano decyzję nr 28/GK/DW/2011, wpisując zamiast numeru obrębu ewidencyjnego "nr [...]" poprawny numer obrębu ewidencyjnego "nr [...]" oraz zamiast daty śmierci J. R. "[...] grudnia 1988 r." poprawną datę "[...] października 1997 r.". Umową z 17 kwietnia 2015 r. zawartą przed notariuszem w Warszawie za Rep. A. 2673/15 ustanowiono odpowiednio użytkowanie wieczyste nieruchomości stanowiących działki gruntu nr [...] i nr [...] na rzecz J. K., G. B. i Skarbu Państwa w udziałach w niej wskazanych. Umową z 16 lipca 2015 r. zawartą przed notariuszem za Rep. A 4542/2015 sprzedano udziały J. K. i G. B. wynoszące łącznie 692250/100000 części w prawie użytkowania wieczystego oraz własności budynku przy ul. [...], stanowiącej działkę nr [...] uregulowaną w KW [...] oraz sprzedano udziały wynoszące łącznie 750/1000 części w prawie użytkowania wieczystego oraz własności budynku przy ul. [...], stanowiącej działkę nr [...] uregulowaną w KW [...], a nadto całe przysługujące im pozostałe prawa i roszczenia do budynków i działek gruntu oznaczonych nr ewid. [...] i [...], wynikające z dekretu z dnia 26 października 1945 r., w tym między innymi o odszkodowanie za sprzedane lokale oraz za bezumowne korzystanie, [...] spółce z o.o. z siedzibą w [...] za cenę w łącznej kwocie 5 500 000,00 złotych. Umową sprzedaży z 28 lipca 2015 r. zawartą przed notariuszem za Rep. A 4651/2015 [...] spółka z o.o. z siedzibą w [...] sprzedała P. K. udział wynoszący 95000/1000000 części w prawie użytkowania wieczystego oraz własności budynku przy ul. [...], stanowiącej działkę nr [...] uregulowaną w KW [...] za cenę 1 100 000,00 złotych. W dniu 29 listopada 2016 r. umową zawartą przed notariuszem za Rep. A 6156/2016 [...] spółka z o.o. z siedzibą w [...] sprzedała A. O. udział wynoszący 86/1069 części w prawie użytkowania wieczystego oraz własności budynku przy ul. [...], stanowiącej działkę nr [...] uregulowaną w KW [...] za cenę 273 000,00 złotych. Wojewoda Mazowiecki zarządzeniem nr 406 w dniu 1 sierpnia 2016 r., wyraził zgodę na sprzedaż w drodze bezprzetargowej udziałów przysługujących Skarbowi Państwa. Zgoda obowiązywała do dnia 31 grudnia 2016 r. W dniu 16 maja 2017 r. zarządzeniem nr 164 Wojewoda Mazowiecki ponownie zezwolił na sprzedaż w drodze bezprzetargowej udziałów Skarbu Państwa. Zgoda obowiązywała do dnia 31 grudnia 2017 r. Komisja do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich postanowieniem z 9 kwietnia 2019 r. wszczęła z urzędu postępowanie rozpoznawcze w sprawie decyzji Prezydenta z 19 stycznia 2011 r., dotyczącej nieruchomości położonej w Warszawie przy ul. [...], stanowiącej działkę ewidencyjną nr [...], obręb [...] oraz działkę ewidencyjną nr [...], obręb [...] (dawne oznaczenie hipoteczne [...]). Komisja decyzją z 25 lutego 2020 r. nr KR III R 15a/19: 1. utrzymała w mocy decyzję Prezydenta m.st. Warszawy z 19 stycznia 2011 r. nr 28/GK/DW/2011 w zakresie punktu 4; 2. w pozostałym zakresie stwierdziła wydanie decyzji Prezydenta m.st. Warszawy z 19 stycznia 2011 r. nr 28/GK/DW/2011 z naruszeniem prawa. Decyzję wydano na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 1 oraz art. 29 ust. 1 pkt 3a ustawy z 2017 r. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.), powoływanej dalej jako "K.p.a.", w związku z art. 7 ust. 1 dekretu w związku z art. 38 ust. 1 ustawy z 2017 r. w związku z art. 156 § 2 i art. 158 § 2 K.p.a. oraz w związku z art. 38 ust. 1 i z art. 2 pkt 4 ustawy z 2017 r. Decyzję podjęto z udziałem stron: miasta stołecznego Warszawy (reprezentowanego przez Prezydenta), Prokuratora Prokuratury Regionalnej w Warszawie, G. B., J. K., [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] (powoływanej dalej jako "Spółka"), P. K., A. O., M. S., D. S., J. J., [...] sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w [...], M. Z., P. K.2. Zdaniem Komisji, decyzja z 19 stycznia 2011 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa, tj. art. 7 ust. 1 dekretu. W opinii Komisji, w sprawie ustanowiono prawo użytkowania wieczystego, pomimo że wniosek o przyznanie prawa własności czasowej został złożony po upływie terminu wskazanego w art. 7 ust. 1 dekretu. Zachowanie zaś terminu do złożenia wniosku dekretowego (o którym mowa w art. 7 ust. 1 dekretu) stanowi jedną z przesłanek materialnych, których kumulatywne spełnienie warunkuje uwzględnienie wniosku. Komisja zwróciła uwagę na nieścisłości w uzasadnieniu decyzji reprywatyzacyjnej w zakresie oznaczenia Dziennika Urzędowego Rady Narodowej i Zarządu m.st. Warszawy. Prezydent przyjął, że gmina m.st. Warszawy objęła grunt w posiadanie 19 kwietnia 1948 r., tj. z dniem ukazania się ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Nr 27 Rady Narodowej i Zarządu Miejskiego m.st. Warszawy. Zatem, termin składania ww. wniosków mijał w dniu 19 października 1948 r. Tymczasem, Komisja ustaliła, że w dniu 19 kwietnia 1948 r. ukazał się Dziennik Urzędowy Nr 10, a nie Nr 27. Według ustaleń Komisji, na wniosku dekretowym znajdują się dwie prezentaty zawierające dwie różne daty, tj. "13.10.1948 r." i "20.10.1948 r.". Złożony wniosek dekretowy został opatrzony dwiema pieczęciami: na pierwszej, znajdującej się w lewym dolnym rogu, wpisano datę "20.10.1948 r." oraz numer WPB 12178/48, na drugiej, umieszczonej w lewym górnym rogu, widnieje data "13.10.1948 r." i numer WPB 5354/48. Zdaniem Komisji, istotne jest, że pieczęć opatrzona datą "20.10.1948 r." zawiera informację o wpływie wniosku – "(...) Wniosek o własność czasową wpłynął dnia 20.10.1948 r. (...)", podczas, gdy treść pieczęci z datą "13.10.1948 r." zawiera jedynie informację "WPŁYNĘŁO dnia 13.10.1948 r." Ponadto, na pieczęci z datą "13.10.1948 r." brak jest podpisu osoby przyjmującej wniosek. Zatem, w opinii Komisji, jedynie pieczęć z datą "20.10.1948 r. w sposób jednoznaczny potwierdza złożenie wniosku dekretowego. Ponadto, tylko pieczęć z datą "20.10.1948 r." zawiera elementy typowe dla pieczęci Zarządu Miejskiego m.st. Warszawy, potwierdzających złożenie wniosku: została ona opatrzona podpisem osoby rejestrującej pismo, widnieje na niej informacja o pobraniu opłaty manipulacyjnej w wysokości 3 000 zł, a także znajduje się numer asygnaty przychodowej 56428 z 21 października 1948 r. oraz pozycja dziennika przychodowego 14525. Kolejno Komisja podniosła, że z rejestru wpłaconych asygnat wynika, że opłatę uiszczono 20 października 1948 r. i nadano numer WPB 12178/48. Stanowi to kolejny argument za złożeniem wniosku dekretowego 20 października 1948 r. a nie 13 października 1948 r., jak przyjął Prezydent. Dalej, Komisja zwróciła uwagę, że wnioskom wniesionym 13 października 1948 r. nadano numery WPB od 11299 do 11407, podczas, gdy na pieczęci z datą "13.10.1948 r." umieszczonej na wniosku dekretowym, znajduje się numer WPB 5354/48. Zatem, numer widniejący na pieczęci z datą 13 października 1948 r. nie mieści się w zakresie nadawanych w tym dniu numerów. Poza tym, Komisja stwierdziła, że oprócz opisanej powyżej pieczęci ogólnej z datą "13.10.1948 r.", w sprawie brak jest jakichkolwiek innych okoliczności wskazujących na złożenie wniosku 13 października 1948 r. Numery WPB nadawane wnioskom z 13 października, wynikające z rejestru wpłaconych asygnat (11299-11407), są zarazem numerami nieznacznie niższymi od numeru WPB widniejącego na prezentacie z datą "20.10.2020", tj. "12178/48". Wobec powyższego, w ocenie Komisji, Prezydent bezzasadnie przyjął, że wniosek został złożony 13 października 1948 r. Prezydent w treści uzasadnienia decyzji z 19 stycznia 2011 r. ograniczył się do stwierdzenia, że wniosek został złożony 13 października 1948 r., pomijając drugą prezentatę i nie wyjaśniając dlaczego za datę złożenia wniosku uznał 13 października 1948 r. a nie 20 października 1948 r. Komisja uznała więc, że wszechstronna analiza okoliczności sprawy prowadzi do wniosku, że wniosek dekretowy został złożony 20 października 1948 r., a więc po upływie terminu 6 miesięcy wynikającego z dekretu. Termin ten, liczony od daty objęcia gruntu w posiadanie przez gminę, to jest 19 kwietnia 1948 r., upłynął z dniem 19 października 1948 r. W konsekwencji, roszczenie dawnych właścicieli o ustanowienie prawa własności czasowej nieruchomości przy ul. [...] wygasło. Ponadto Komisja wskazała, że w rozpoznawanej sprawie znaczenie ma również treść umowy zamiany nieruchomości przy ul. [...] z 7 marca 1949 r. Rep. Nr 836/49, zawartej pomiędzy H. D. i A. D., działającą w imieniu W. D., a E. i J. małżonkami R. Komisja ustaliła, że umową z 7 marca 1949 r. H. D. i W. D. "sprzedali w drodze zamiany w szacunku 4.012.000 złotych" swój udział w nieruchomości warszawskiej przy ul. [...] wynoszący ¾ części niepodzielnych na rzecz E. i J. małżonków R. w częściach równych. Natomiast małżonkowie R. "sprzedali w drodze zamiany w szacunku 3.000.000 złotych" nieruchomość [...] położoną w K. na rzecz małżonków D. Komisja zauważyła, że w umowach sprzedaży innych nieruchomości warszawskich, zawieranych po wejściu w życie dekretu, wskazywano że zostały one objęte dekretem, a ponadto właściciele nieruchomości składali oświadczenia o złożeniu wniosku dekretowego oraz o tym, czy został on rozpoznany. Zdaniem Komisji, z treści aktu notarialnego z 7 marca 1949 r. wynika, że oświadczenie właścicieli nieruchomości o złożeniu wniosku dekretowego najprawdopodobniej zostało dopisane już po podpisaniu aktu notarialnego, ponieważ dopisano je na górnym marginesie szóstej strony aktu notarialnego. Podsumowując, Komisja stwierdziła, że przyznanie decyzją Prezydenta z 19 stycznia 2011 r. (sprostowaną postanowieniem z 23 lutego 2011 r.) prawa użytkowania wieczystego, wobec złożenia przez H. i W. D. wniosku dekretowego po terminie, stanowi rażące naruszenie prawa. W sprawie zaistniała zatem przesłanka wymieniona w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Odnosząc się do kwestii skutków prawnych wywołanych przez decyzję reprywatyzacyjną Komisja wskazała, że w konsekwencji wydania decyzji reprywatyzacyjnej, umową z 16 lipca 2015 r. Rep. A 4542/2015, doszło do zbycia przez beneficjentów decyzji prawa własności do nieruchomości położonej przy ul. [...] na rzecz osoby trzeciej, tj. [...] sp. z o.o. Umową tą sprzedano Spółce, za kwotę 5 500 000,00 zł, udziały J. K. i G. B. wynoszące łącznie 692250/100000 części w prawie użytkowania wieczystego oraz własności budynku przy ul. [...], stanowiącej działkę nr [...] oraz udziały wynoszące łącznie 750/1000 części w prawie użytkowania wieczystego oraz własności budynku przy ul. [...], stanowiącej działkę nr [...], a nadto całe przysługujące im pozostałe prawa i roszczenia do budynków i działek gruntu oznaczonych nr ewid. [...] i nr [...], wynikające z dekretu, w tym między innymi o odszkodowanie za sprzedane lokale oraz za bezumowne korzystanie. W opinii Komisji, wskazana okoliczność wyczerpuje dyspozycję definicji określenia "nieodwracalne skutki prawne", która wynika z art. 2 pkt 4 ustawy z 2017 r. Rozważając przesłanki negatywne przyjęcia nieodwracalności skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnej, Komisja uznała, że brak jest podstaw do przyjęcia, że osoba reprezentująca Spółkę miała wiedzę lub świadomość wadliwości decyzji Prezydenta, bądź też że z łatwością mogła się o niej dowiedzieć. Ponadto, w rozpoznawanej sprawie brak jest podstaw do przyjęcia, aby Spółka, nabywając przedmiotową nieruchomość od beneficjentów decyzji jako osoba trzecia, działała w złej wierze w rozumieniu art. 41a ust. 3 ustawy z 2017 r., ponieważ 16 lipca 2015 r. nabyła udziały w prawie własności nieruchomości położonej przy ul. [...] za cenę odpowiadającą wartości rynkowej przedmiotowych udziałów (łączna cena 5 500 000 zł). Podsumowując, zdaniem Komisji, Prezydent wydał decyzję o ustanowieniu prawa użytkowania wieczystego pomijając zupełnie okoliczność, że wniosek dekretowy został złożony po terminie. Jednocześnie, Komisja uznała, że zachodziły przesłanki stwierdzenia wydania decyzji Prezydenta z 19 stycznia 2011 r. z naruszeniem prawa ponieważ w stosunku do udziału wynoszącego 692250/100000 części w prawie użytkowania wieczystego nieruchomości, stanowiącej działkę nr [...], oraz w stosunku do udziałów wynoszących łącznie 750/1000 części w prawie użytkowania wieczystego nieruchomości, stanowiącej działkę nr [...], zaszły nieodwracalne skutki prawne w rozumieniu art. 2 pkt 4 ustawy z 2017 r. Komisja uznała, że stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa nie dotyczy punktu 4 decyzji Prezydenta, w którym orzekł o odmowie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w udziale wynoszącym 0,0770 części, stanowiącej działkę nr [...], z uwagi na sprzedaż lokali nr [...] przed wydaniem decyzji reprywatyzacyjnej i wystąpienie w tym zakresie nieodwracalnych skutków prawnych. Zdaniem Komisji, w tym zakresie decyzja Prezydenta odpowiada prawu, choć z innych przyczyn niż wskazane w uzasadnieniu tej decyzji. W konsekwencji, we wskazanym zakresie decyzja Prezydenta m.st. Warszawy podlegała utrzymaniu w mocy na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy z 2017 r. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosło m.st. Warszawa, zaskarżając fragmenty uzasadnienia tej decyzji. W skardze z 2 kwietnia 2020 r., która wpłynęła do Ministerstwa Sprawiedliwości 6 kwietnia 2020 r., m.st. Warszawa zarzuciło zaskarżonej decyzji naruszenie art. 107 § 3 w związku z art. 6, art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1 w związku z art. 80 K.p.a. w związku z art. 7 ust. 1 dekretu w związku z art. 29 ust. 1 pkt 3a ustawy z 2017 r. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. przez zawarcie bezpodstawnych stwierdzeń w uzasadnieniu decyzji, które w dalszej części opisano. W ocenie wnoszącego skargę: a) Komisja nie stwierdziła, a z zebranego przez nią materiału dowodowego nie wynika, że pieczęć wskazująca na datę 13 października 1948 r. jako datę złożenia wniosku dekretowego, została podrobiona, przerobiona, antydatowana lub też w jakikolwiek inny sposób sfałszowana; b) orzeczeniem z 19 lipca 1952 r. Prezydium Rady Narodowej w m.st. Warszawie odmówiło przyznania prawa użytkowania wieczystego wyłącznie z uwagi na to, że korzystanie z gruntu przez dotychczasowych właścicieli nie dawało się pogodzić z przeznaczeniem tego gruntu według planu zagospodarowania przestrzennego, nie zaś z powodu niezłożenia w terminie wniosku dekretowego; c) organy nadzoru (oraz sąd administracyjny), które przed wydaniem decyzji reprywatyzacyjnej przez Prezydenta kontrolowały przedmiotową sprawę, uznały (podobnie jak Prezydent), że wniosek dekretowy został złożony z zachowaniem terminu; d) wobec braku podstaw do kwestionowania autentyczności pieczęci noszącej datę 13 października 1948 r., datę tę należało uznać za dzień złożenia wniosku dekretowego. Komisja w piśmie z 23 kwietnia 2020 r., stanowiącym odpowiedź na skargę, wniosła o jej odrzucenie, ponieważ m.st. Warszawa w piśmie z 18 marca 2020 r. wniosło o uzupełnienie rozstrzygnięcia decyzji Komisji z 25 lutego 2020 r. i nie czekając na wydanie postanowienia w przedmiocie uzupełnienia lub odmowy uzupełnienia decyzji, wniosło skargę do sądu administracyjnego na wskazaną decyzję. Tymczasem jednym ze skutków procesowych zgłoszenia wniosku o uzupełnienie decyzji jest przesunięcie początku terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na dzień doręczenia postanowienia, o którym mowa w art. 111 § 1b K.p.a. Oznacza to, że przed doręczeniem tego postanowienia, termin do wniesienia skargi nie biegnie. Skarga została więc wniesiona przed rozpoczęciem biegu terminu do jej wniesienia i podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. Ewentualnie, Komisja wniosła o oddalenie skargi, odnosząc się następnie do jej zarzutów. Zarządzeniem sędziego sprawozdawcy z 31 sierpnia 2020 r. (k. 26 akt sądowych), Komisja została wezwana do nadesłania informacji, czy został rozpoznany wniosek m.st. Warszawy z 18 marca 2020 r. o uzupełnienie decyzji tego organu z 25 lutego 2020 r., a jeżeli tak, to zobowiązano organ do nadesłania odpisu postanowienia w tym przedmiocie. Do akt sprawy wpłynęło pismo m.st. Warszawy z 21 sierpnia 2021 r. zatytułowane "skarga", w którym zaskarżono fragmenty uzasadnienia decyzji Komisji z 25 lutego 2020 r. nr KR III R 15a/19 oraz postanowienie Komisji z 9 czerwca 2020 r. w przedmiocie odmowy uzupełnienia tej decyzji, wydane w sprawie o sygn. akt KR III R 15/19, dotyczące decyzji Prezydenta z 19 stycznia 2011 r. Pierwszy zarzut skargi, dotyczący fragmentów uzasadnienia decyzji Komisji, stanowił powtórzenie zarzutu skargi z 2 kwietnia 2020 r. W punkcie drugim skargi, m.st. Warszawa zarzuciło naruszenie art. 111 § 1 i 1b K.p.a. w związku z art. 38 ust. 1 ustawy z 2017 r. przez odmowę - mocą postanowienia Komisji z 9 czerwca 2020 r. sygn. akt KR III R 15/19 - uzupełnienia decyzji w zakresie orzeczenia o obowiązku zwrotu nienależnego świadczenia przez beneficjentów decyzji Prezydenta z 19 stycznia 2011 r. Z uwagi na sformułowane zarzuty, m.st. Warszawa wniosło o uwzględnienie skargi i uchylenie decyzji Komisji z 25 lutego 2020 r. w części dotyczącej uzasadnienia w zakresie wskazanym w skardze oraz w części dotyczącej postanowienia Komisji z 9 czerwca 2020 r. o odmowie uzupełnienia decyzji Komisji w zakresie orzeczenia o obowiązku zwrotu nienależnego świadczenia przez beneficjentów decyzji reprywatyzacyjnej. Komisja w odpowiedzi z 18 września 2020 r. wyjaśniła, że przekazuje skargę z 21 sierpnia 2020 r. wniesioną na uzasadnienie decyzji Komisji z 25 lutego 2020 r. nr KR III R 15a/19 oraz na postanowienie Komisji z 9 czerwca 2020 r. w przedmiocie odmowy uzupełnienia tej decyzji. Komisja wniosła o oddalenie skargi jako bezzasadnej i uzasadniła swoje stanowisko w sprawie. Jednocześnie, Komisja wskazała, że oryginały akt sprawy o sygn. akt KR III R 15/19 zostały przekazane do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego 23 kwietnia 2023 r. wraz ze skargą m.st. Warszawy, która wpłynęła 6 kwietnia 2020 r., oraz odpowiedzią na tę skargę. Wraz z odpowiedzią, Komisja przekazała postanowienie z 9 czerwca 2020 r. o odmowie uzupełnienia decyzji z 25 lutego 2020 r. (k. 57 akt sądowych). Zarządzeniem sędziego sprawozdawcy z 24 września 2020 r. (k. 62 akt sądowych) zdecydowano potraktować skargę z 21 sierpnia 2020 r. jako uzupełnienie skargi z 2 kwietnia 2020 r. w związku z tym, że skarżące m.st. Warszawa w dniu 2 kwietnia 2020 r. wniosło skargę na decyzję Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich z 25 lutego 2020 r. nr KR III R 15a/19, a następnie organ postanowieniem z 9 czerwca 2020 r. nr KR III R 15/19 odmówił uzupełnienia tej decyzji, wobec czego m.st. Warszawa ponownie (w terminie) zaskarżyło do Sądu decyzję z 25 lutego 2020 r. nr KR III R 15a/19. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 14 grudnia 2020 r. dopuścił do udziału w sprawie w charakterze uczestnika na prawach strony Stowarzyszenie Miłośnicy Krajobrazu – Stowarzyszenie Właścicieli Lokali, które wniosło o dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu i o utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji Komisji, przychylając się do stanowiska Komisji. Oddalając skargę Wojewódzki Sąd administracyjny wskazał w pierwszej kolejności, że uzasadnienie wyroku nie może być wyeliminowane z obrotu przez sąd bez jednoczesnego wyeliminowania samego rozstrzygnięcia. Podkreślił, że jeżeli wady zakwestionowanych fragmentów uzasadnienia nie mają wpływu na wynik sprawy, to skarga skierowana tylko przeciwko części uzasadnienia powinna zostać oddalona. W niniejszej sprawie, wobec zaskarżenia wyłącznie określonych fragmentów uzasadnienia, Sąd I instancji nie znalazł podstaw do uchylenia decyzji. Odnosząc się do zaskarżonej decyzji, Sąd podzielił pogląd Komisji, że Prezydent m.st. Warszawy wydając kontrolowaną przez Komisję decyzję z 19 stycznia 2011r. bezzasadnie przyjął, że wniosek dekretowy w sprawie niniejszej został złożony 13 października 1948 r., nie przeprowadzając w tym zakresie żadnego postępowania dowodowego, a następnie nie odnosząc się do tej kwestii w uzasadnieniu decyzji. W ocenie Sądu I instancji, materiał dowodowy zgromadzony w aktach pozwalał na zakwestionowanie poglądu Prezydenta, że wniosek złożono 13 października 1948 r. Numer WPB 5354/48, widniejący na pieczęci z 13 października 1948 r., nie mieści się w zakresie nadawanych w tym dniu numerów znajdujących się w rejestrze wpłaconych asygnat, tj. od 11299 do 11407. Jak uznał Sąd I instancji, na bazie zgromadzonego materiału dowodowego uzasadnione jest przyjęcie, że wniosek dekretowy został złożony 20 października 1948 r. a nie 13 października 1948 r., a więc po upływie terminu 6 miesięcy, wynikającego z dekretu. Termin ten, liczony od daty objęcia gruntu w posiadanie przez gminę, które miało miejsce 19 kwietnia 1948 r., upłynął z dniem 19 października 1948 r. W konsekwencji, roszczenie dawnych właścicieli o ustanowienie prawa własności czasowej nieruchomości przy ul. [...] wygasło. Z tych też przyczyn WSA uznał, że wydając decyzję z 19 stycznia 2011 r. Prezydent w sposób rażący naruszył przepis art. 7 ust 1 dekretu przyjmując, że wniosek dekretowy został złożony w terminie, pomijając rozbieżności co do treści daty złożenia wniosku, wynikające wprost z treści dokumentu, oraz nie przeprowadzając postępowania dowodowego w tym zakresie, które to postępowanie pozwalałoby na przyjęcie, że wniosek został złożony 13 października 1948 r., czym Prezydent naruszył także art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosło m.st. Warszawa reprezentowane przez Prezydenta m.st. Warszawy zaskarżając wyrok w całości i zarzucając ostatecznie Sądowi I instancji naruszenie: 7) art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 133 § 1 P.p.s.a. przez wydanie przez Sąd I instancji rozstrzygnięcia w sprawie na podstawie niekompletnych akt sprawy wobec nieprzekazania przez Komisję – lub niedołączenia do akt – wszystkich dokumentów dotyczących niniejszego postępowania i wydanej w sprawie decyzji, to jest wniosku m.st. Warszawy o uzupełnienie decyzji Komisji z 25 lutego 2020 r. Nr KR III R 15a/19, postanowienia Komisji z 9 czerwca 2020 r. o odmowie uzupełnienia decyzji, a także skargi m.st. Warszawy z 21 sierpnia 2020 r. na fragmenty decyzji Komisji z 25 lutego 2020 r. oraz na postanowienie Komisji z 9 czerwca 2020 r., co miało istotny wpływ na istotę rozstrzygnięcia Sądu I instancji co do zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, gdyż skutkowało niedokonaniem przez ten Sąd oceny odmowy nałożenia na beneficjentów decyzji obowiązku zwrotu równowartości nienależnego świadczenia w kwocie 5 500 000 zł; 8) art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 134 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 107 § 1 pkt 6 K.p.a. w związku z art. 7, art. 8 § 1 i 2 K.p.a. w związku z art. 38 ust. 1 ustawy z 2017 r. w związku z art. 3 § 1 i 2 pkt 1 P.p.s.a. w związku z art. 1 § 1 i 2 P.u.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. wobec tego, że Sąd I instancji, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, nie wyszedł poza ich granice, mimo że w danej sprawie powinien było to uczynić, i nie rozważył uchylenia decyzji z uwagi na fakt, że decyzja reprywatyzacyjna wydana została z naruszeniem prawa, gdyż Komisja nie podjęła żadnych rozważań w kwestii ewentualnego rozstrzygnięcia o nałożeniu, na zasadzie art. 31 ust. 1 ustawy z 2017 r., obowiązku zwrotu równowartości nienależnego świadczenia, w konsekwencji czego Sąd I instancji dokonał nieprawidłowej i niepełnej kontroli decyzji, co miało istotny wpływ na wynik sprawy; 9) "a nadto z daleko posuniętej ostrożności procesowej, gdyby Komisja przekazała w uzupełnieniu akt sprawy dodatkowe dokumenty do Sądu", art. 135, art. 134 § 1, art. 1, art. 3 § 1 i 2 P.p.s.a., art. 1 § 1 i 2 P.u.s.a. w związku z art. 111 § 1 i 1b K.p.a. w związku z art. 141 § 4 P.p.s.a. w związku z art. 151 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. przez nierozpoznanie skargi w całości, wobec niedokonania przez Sąd I instancji kontroli postanowienia Komisji z 9 czerwca 2020 r. w przedmiocie odmowy uzupełnienia decyzji Komisji z 25 lutego 2020 r., co miało istotny wpływ na wynik sprawy, wobec nierozpoznania przez Sąd I instancji wszystkich zarzutów skargi, a w efekcie brak wszechstronnej kontroli decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrokiem z 21 listopada 2024 r. sygn. akt I OSK 1709/21, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. W uzasadnieniu Sąd II instancji wskazał, że zrzut rozstrzygnięcia sprawy w oparciu o niekompletne akta jest bezzasadny. Wbrew twierdzeniom skarżącego kasacyjnie Komisja dołączyła do akt wszystkie dokumenty dotyczące niniejszego postępowania. W tym wniosek m.st. Warszawy o uzupełnienie decyzji Komisji z 25 lutego 2020 r. Nr KR III R 15a/19, postanowienie Komisji z 9 czerwca 2020 r. o odmowie uzupełnienia decyzji, a także skargę m.st. Warszawy z 21 sierpnia 2020 r. na fragmenty decyzji Komisji z 25 lutego 2020 r. oraz na postanowienie Komisji z 9 czerwca 2020 r. Zarządzeniem z 24 września 2020 r. WSA potraktował skargę z 21 sierpnia 2020 r. jako uzupełnienie skargi z 2 kwietnia 2020 r. w związku z tym, że skarżące m.st. Warszawa w dniu 2 kwietnia 2020 r. wniosło skargę na decyzję Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich z 25 lutego 2020 r., a następnie organ postanowieniem z 9 czerwca 2020 r. odmówił uzupełnienia tej decyzji, wobec czego m.st. Warszawa ponownie (w terminie) zaskarżyło do Sądu decyzję z 25 lutego 2020r. Wobec powyższego – zdaniem NSA - zarzut kasacyjny naruszenia art. 151 i art. 133 § 1 P.p.s.a. w sposób wskazany w skardze kasacyjnej nie znalazł odzwierciedlenia w aktach sprawy. Odnośnie drugiego zarzutu skargi kasacyjnej NSA wskazał, skarżący jego przedmiotem uczynił zagadnienie zamieszczenia w decyzji rozstrzygnięcia o obowiązku zwrotu na rzecz m.st. Warszawy nienależnego świadczenia przez beneficjentów decyzji z 19 stycznia 2011 r. stosownie do art. 31 ust. 1 ustawy z 2017 r. W oparciu o całość materiału dowodowego Sąd odwoławczy ocenił, że nie mamy do czynienia z sytuacją, w której Sąd I instancji nie zauważył naruszeń prawa, które nie były powołane przez skarżącego, a które Sąd I instancji zobowiązany był uwzględnić z urzędu, co pozwalałoby skutecznie postawić Sądowi I instancji zarzut braku wyjścia poza zarzuty i wnioski skargi. W tym znaczeniu zarzut skargi kasacyjnej naruszenia ww. przepisów postępowania nie mógł być, w ocenie tego sądu, zasadny. Za w pełni uzasadniony uznał natomiast NSA zarzut naruszenia art. 134 § 1 P.p.s.a. Podkreślił, że skoro akta sprawy potwierdzają, że Sąd I instancji miał wiedzę, że w dacie orzekania przez Sąd, w obrocie prawnym funkcjonowało postanowienie Komisji z 9 czerwca 2020 r. o odmowie uzupełnienia decyzji Komisji z 25 lutego 2020 r. (zostało ogłoszone w BIP 15 lipca 2020 r. i zgodnie z art. 16 ust. 4 ustawy z 2017 r. stało się skuteczne po upływie 7 dni, a ponadto zostało włączone do akt sądowych sprawy na żądanie sędziego sprawozdawcy), to obowiązkiem Sądu I instancji było dokonanie oceny zakwestionowanej decyzji zarówno w kontekście zarzutów stawianych w skardze, jak i w kontekście całokształtu okoliczności sprawy i przebiegu postępowania przed organem. W tej sytuacji, nawet jeżeli Sąd I instancji badał skargę wniesioną jedynie na uzasadnienie decyzji, to powinien odnieść się do wyraźnie sformułowanego wniosku skargi z 21 sierpnia 2020 r. o uwzględnienie skargi i uchylenie decyzji Komisji z 25 lutego 2020 r. w części dotyczącej uzasadnienia w zakresie wskazanym w skardze oraz w części dotyczącej postanowienia Komisji z 9 czerwca 2020 r. o odmowie uzupełnienia decyzji Komisji w zakresie orzeczenia o obowiązku zwrotu nienależnego świadczenia przez beneficjentów decyzji reprywatyzacyjnej. Zdaniem NSA, uzasadnienie zaskarżonego wyroku potwierdza stanowisko skarżącego kasacyjnie Miasta, że Sąd I instancji w ogóle nie ustosunkował się do zagadnienia kompetencji Komisji do nałożenia na zasadzie art. 31 ust. 1 ustawy z 2017 r. obowiązku zwrotu równowartości nienależnego świadczenia, pomimo tego, że strona w postępowaniu sądowym wskazywała na istotne dla sprawy uchybienia popełnione na etapie postępowania administracyjnego dotyczące konieczności rozważenia tego zagadnienia. Nie odniósł się także do rozumienia tego przepisu przez Miasto. Zdaniem NSA, stanowisko Sądu I instancji w przypadku sporu pomiędzy stronami postępowania sądowoadministracyjnego w zakresie prawidłowości wykładni art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 2017 r. powinno było zawierać odniesienie do argumentów prezentowanych zarówno przez organ administracji, jak i przez stronę skarżącą oraz wyjaśniać, dlaczego argumenty jednej ze stron uznaje za prawidłowe, a inne nie. Z tego punktu widzenia uzasadnienie WSA nie spełnia warunków uznania je za prawidłowe. NSA wskazał, iż nierozpoznanie wszystkich zarzutów, a zatem pozostawienie bez rozstrzygnięcia części sporu i oddalenie skargi powoduje, że spór merytoryczny co do zagadnienia wynikającego z art. 31 ust. 1 ustawy z 2017 r. pozostaje w tym zakresie wciąż nierozstrzygnięty. Zdaniem NSA odniesienie się do zarzutu naruszenia prawa materialnego, tj. art. 31 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 29 ust. 1 pkt 4 ustawy z 2017 r. w związku z art. 3 § 1 i 2 pkt 1 P.p.s.a. oraz art. 1 § 1 i 2 P.u.s.a. przez ich niezastosowanie, jest w tych okolicznościach faktycznych i prawnych przedwczesne. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej jako: p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną Natomiast w myśl art. 190 p.p.s.a., sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. W niniejszej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny - uchylając wyrok WSA - wskazał w pierwszej kolejności, że sąd I instancji nie ustosunkował się do kwestii zaniechania przez Komisję wydania rozstrzygnięcia na podst. art. 31 ust.1 ustawy z 9 marca 2017r. o obowiązku zwrotu świadczenia nienależnego oraz oceny postanowienia Komisji o odmowie uzupełnienia zaskarżonej w tej sprawie decyzji w tym przedmiocie, pomimo zaistnienia stanu faktycznego, który uprawniał Komisję do zastosowania tego przepisu. Zdaniem NSA , WSA powinien odnieść się do sposobu rozumienia przepisu art. 31 ust.1 ustawy z 2017r. przyjętego przez Miasto , w tym także rozważenia celowości wprowadzenia tego przepisu do jej treści. Odnośnie kwestii oceny merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie NSA podkreślił, że jest ona w tych okolicznościach faktycznych sprawy, przedwczesna. Niezależnie od powyższego NSA zauważył, że " Można zgodzić się ze skarżącym kasacyjnie Miastem, że brak orzeczenia o obowiązku zwrotu równowartości nienależnego świadczenia narusza w sposób oczywisty interesy majątkowe m.st. Warszawy , jak również względy ekonomiki procesowej, wobec konieczności wszczynania przez m.st. Warszawę dodatkowych procedur związanych ze zwrotem wypłaconego odszkodowania". Wykonując powyższe zalecenia Sąd dokonał ponownej oceny decyzji wydanej przez Komisję 25 lutego 2020r., którą Komisja : 1. utrzymała w mocy decyzję Prezydenta m.st. Warszawy z 19 stycznia 2011 r. nr 28/GK/DW/2011 w zakresie punktu 4, którym organ odmówił osobom wymienionym w pkt 1 i 2 decyzji prawa użytkowania wieczystego do zabudowanego gruntu o powierzchni 460 m2, w udziale wynoszącym 0,0770 części położonego w Warszawie przy ul. [...], opisanego w ewidencji gruntów jako działka nr [...] z obrębu [...], dla której prowadzona jest KW nr [...]. 2. w pozostałym zakresie stwierdziła wydanie decyzji Prezydenta m.st. Warszawy z 19 stycznia 2011 r. nr 28/GK/DW/2011 z naruszeniem prawa (pkt. 1-3) w zakresie w jakim organ ten ustanowił na 99 lat prawo użytkowania wieczystego do zabudowanego gruntu o pow. 460 m2, położonego w Warszawie przy ul. [...], opisanego w ewidencji gruntów jako działka nr [...] z obrębu [...], dla którego prowadzona jest KW nr [...], na rzecz: a) G. B. w udziale wynoszącym 0,346125 części oraz b) J. K. w udziale wynoszącym 0,346125 części; oraz ustanowił na 99 lat prawo użytkowania wieczystego do zabudowanego gruntu o powierzchni 632 m2, w udziale wynoszącym 0,750000 części, położonego w Warszawie przy ul. [...], opisanego w ewidencji gruntów jako działka nr [...] z obrębu [...], dla którego prowadzona jest KW nr [...] na rzecz: a) G. B. w udziale wynoszącym 0,375000 części; b) J. K. w udziale wynoszącym 0,375000 części; i ustalił czynsz symboliczny ; jak również postanowienia tego organu z 9 czerwca 2020r., o odmowie jej uzupełnienia w przedmiocie obowiązku zwrotu nienależnego świadczenia przez beneficjentów decyzji reprywatyzacyjnej. Odnosząc się zatem w pierwszej kolejności do zagadnienia istnienia po stronie Komisji kompetencji do nałożenia na beneficjenta decyzji reprywatyzacyjnej obowiązku zwrotu równowartości nienależnego świadczenia na podstawie art. 31 ust. 1 ustawy z 9 marca 2017r., który aktualizuje się w przypadku zaistnienia podstaw do wzruszenia decyzji dekretowej, przy jednoczesnym zaistnieniu przeszkody jej uchylenia w postaci nieodwracalnych skutków prawnych nią wywołanych oraz stanowiska Miasta Warszawy, które prezentuje pogląd, że chociaż art. 31 ust.1 ustawy ma charakter dyspozytywny to jednak nie zwalnia Komisji z obowiązku przeanalizowania w każdym wypadku, gdy wydaje decyzję na podstawie art. 29 ust.1 pkt. 4 cyt. ustawy, czy jest zasadne nałożenie takiego obowiązku, Sąd poglądu Skarżącego Miasta nie podziela. Wyjaśnić należy bowiem, że ewentualne nałożenie przez Komisję na beneficjentów decyzji reprywatyzacyjnej obowiązku zwrotu równowartości nienależnego świadczenia, odbywa się w ramach tzw. uznania administracyjnego, co wprost wynika z treści art. 31 ust. 1 ustawy. Działanie w granicach uznania administracyjnego oznacza zaś, że organ może, ale nie musi ukształtować określonej sytuacji prawnej jednostek, na gruncie norm prawa materialnego, w sposób w jaki strona lub inny uczestnik postępowania by tego oczekiwały. Skoro Komisja mogła orzec o obowiązku zwrotu równowartości nienależnego świadczenia albo odstąpić od takiego orzeczenia, co nie zostało obwarowane jakimikolwiek przesłankami ustawowymi, to brak było uzasadnionych podstaw do żądania uzupełnienia przez Komisję decyzji z 25 lutego 2020r., w przedmiocie obowiązku zwrotu nienależnego świadczenia przez beneficjentów decyzji reprywatyzacyjnej, co znalazło odzwierciedlenie w odmownym postanowieniu tego organu z 9 czerwca 2020r. Wbrew stanowisku Skarżącego takie rozumienie art. 31 ust.1 nie sprzeciwia się celowi jego wprowadzenia do treści ustawy. Gdyby w istocie twierdzenia skargi odzwierciedlały cel ustawodawcy w tym przedmiocie, to w odnośnym przepisie znalazłby się nakaz jego zastosowania, bądź też nakaz jego zastosowania w konkretnych okolicznościach sprawy. Zakładając zatem racjonalność ustawodawcy przyjąć należy, że użycie zwrotu " może orzec" należy odczytać, że " organ może wydać stosowną decyzję jednak nie ma takiego obowiązku". Brak dokonania rozstrzygnięcia w decyzji stanowi natomiast przeszkodę do sądowej kontroli zaniechania organu w tym przedmiocie. Rozstrzygając na podstawie art. 31 ustawy z 9 marca 2017r. Komisja może nałożyć obowiązek zwrotu równowartości nienależnego świadczenia na osobę wskazaną w tym przepisie ( ust.1), określić zakres tego zwrotu przy zastosowaniu reguł tam wymienionych ( ust.2), w zależności od okoliczności sprawy, w szczególności stopnia przyczynienia się przez osobę, o której mowa w ust. 1, do wydania decyzji reprywatyzacyjnej, Komisja może nałożyć obowiązek zwrotu równowartości nienależnego świadczenia w wysokości niższej niż wynikająca z ust. 2. ( ust. 3), jeżeli zaś przemawia za tym ważny interes społeczny lub uzasadniony interes obywatela, Komisja może odstąpić od nałożenia w decyzji, o której mowa w art. 29 ust. 1, obowiązku zwrotu równowartości nienależnego świadczenia, o którym mowa w ust. 1. ( ust.4). W przypadku wydania decyzji na podstawie powołanego przepisu Komisja wskazuje więc w niej zarówno osobę zobowiązaną , wysokość zobowiązania oraz orzeka o zakresie odstąpienia od nałożenia tego obowiązku. Dokonane rozstrzygnięcie dokonywane jest także w ramach uznania administracyjnego, o czym świadczą użyte w art. 31 ust. 1, 3 i 4 ustawy zwroty: "Komisja może nałożyć", "Komisja może odstąpić" oraz w następstwie interpretacji użytych w ustawie zwrotów niedookreślonych jak: "stopień przyczynienia się osoby (...) do wydania decyzji reprywatyzacyjnej", "ważny interes społeczny", "uzasadniony interes obywatela". Wówczas dopiero dokonując kontroli legalności takiej decyzji Sąd ocenia, czy organ ją wydający działał w granicach tego uznania, tj. czy działał w granicach przesłanek przewidzianych przez przepis prawa będący podstawą materialnoprawną decyzji i czy motywy, które legły u podstaw takiego, a nie innego stanowiska organu mają oparcie w materiale dowodowym sprawy, są racjonalne, należycie uzasadnione. Jeżeli chodzi o zwroty niedookreślone Sąd ocenia, czy organ właściwie je zinterpretował i czy dokonał swobodnej ich oceny na tle stanu faktycznego sprawy. W uzasadnieniu skargi Miasto zaprezentowało pogląd, że obowiązek zwrotu równowartości nienależnego świadczenia obciąża w niniejszej sprawie G. B. oraz J. K., jako osoby, na rzecz których wydano decyzję reprywatyzacyjną. Zdaniem Skarżącego brak orzeczenia przez Komisję o obowiązku zwrotu równowartości nienależnego świadczenia narusza zatem w sposób oczywisty interesy majątkowe m.st. Warszawy, jak również względy ekonomiki procesowej, wobec konieczności wszczynania przez m.st. Warszawę dodatkowych procedur związanych ze zwrotem wypłaconego odszkodowania. Jako niewątpliwe Skarżący uznał, że obowiązek zwrotu nienależnych świadczeń, w razie jego orzeczenia, nastąpiłby na rzecz m.st. Warszawy. W obowiązującym stanie prawnym stanowisko to nie zasługuje, zdaniem Sądu, na aprobatę. W dacie wydania zaskarżonej decyzji (do dnia 20.10.2020 r.), art.32 stanowił, że dochody z tytułu świadczeń, o których mowa w art. 31 ust. 1, należne m.st. Warszawie wykorzystuje się wyłącznie na wypłatę odszkodowania lub zadośćuczynienia, o którym mowa w art. 33. W komentarzu do tego przepisu A. Dalkowska wskazała, że ustawodawca w komentowanym przepisie określił przeznaczenie środków pieniężnych przekazywanych na rzecz m.st. Warszawy jako ich beneficjenta, orzekanych przez Komisję w ramach jej ustawowych uprawnień na podstawie art. 31 ust.1, 31a i 39 ust. 3 ustawy z 9 marca 2017r. Wyjaśniła, że takie jednoznaczne określenie przez ustawodawcę beneficjenta środków pieniężnych podyktowane jest równoczesnym obowiązkiem odszkodowawczym m.st. Warszawy na rzecz osoby zajmującej lokal w nieruchomości warszawskiej w chwili wydania decyzji reprywatyzacyjnej, wynikającym z art. 33 ustawy. Jednakże z dniem 20 października 2020 r., art. 32 ustawy został uchylony zaś art. 33 zmieniony przez art. 1 pkt 10 ustawy z dnia 17 września 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa, ustawy o komercjalizacji i niektórych uprawnieniach pracowników oraz ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2020 r. poz. 1709). Od tej daty przepis art. 33 ustawy z 9 marca 2017r. stanowi o Skarbie Państwa, a nie o Mieście Stołecznym Warszawa, jako podmiocie zobowiązanym do wypłaty odszkodowania lub zadośćuczynienia. Z powyższego wynika, że obecnie rozpoznając sprawę, w przypadku wydania decyzji orzekającej o zwrocie świadczenia nienależnego, o którym mowa w art. 31 ust. 1 ustawy, Komisja powinna prawidłowo uznać, że podmiotem, na rzecz którego winno to nastąpić, jest właśnie Skarb Państwa. Dodatkowo, wyjaśnić można, że na podstawie art. 2 cytowanej ustawy zmieniającej dokonano zmiany brzmienia art. 56 ustawy o komercjalizacji, w ten sposób, że wprowadzenie do wyliczenia otrzymało brzmienie (dodaną treść normatywną oznaczono kursywą pochyłą): "Z przychodów uzyskanych ze zbycia akcji lub udziałów należących do Skarbu Państwa tworzy się państwowy fundusz celowy pod nazwą Fundusz Reprywatyzacji, na rachunku którego są gromadzone środki pochodzące ze sprzedaży 5% akcji należących do Skarbu Państwa w każdej ze spółek powstałych w wyniku komercjalizacji, środki z tytułu świadczeń należnych Skarbowi Państwa, o których mowa w art. 31 ust. 1, art. 31a oraz art. 39 ust. 3 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa (Dz. U. z 2018 r. poz. 2267 oraz z 2020 r. poz. 1709), a także odsetki od środków na rachunku Funduszu, z przeznaczeniem na cele związane z zaspokajaniem roszczeń byłych właścicieli mienia przejętego przez Skarb Państwa oraz wypłatę odszkodowań lub zadośćuczynień, o których mowa w art. 33 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa, poprzez:". W ust. 1 art. 56 ustawy o komercjalizacji dodano również m.in. pkt 2a o treści: "2a) wypłatę odszkodowań lub zadośćuczynień, o których mowa w art. 33 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa". Z kolei, w ust. 6 po pkt 1 dodano pkt 1a w brzmieniu: "1a) wypłaty odszkodowań lub zadośćuczynień, o których mowa w ust. 1 pkt 2a,". W konsekwencji przyjętych rozwiązań legislacyjnych ustawodawca wprowadził także przepisy intertemporalne, zgodnie z którymi w terminie 14 dni od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy Komisja przekaże środki, o których mowa w art. 32 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, na rachunek Funduszu Reprywatyzacji, o którym mowa w art. 56 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 2, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą (art. 5 ustawy z dnia 17 września 2020 r.). Jak zatem sam ustawodawca uznał: "Gromadzenie środków na wypłatę powyższych świadczeń na rachunku bankowym oraz przyznanie prawa do zarządzania tymi środkami przez m.st. Warszawa należy ocenić, w tej sytuacji jako powodujące konflikt interesów, a tym samym niecelowe. Przedmiotowa regulacja przewidując przekazywanie środków pochodzących z egzekwowania należności wynikających z orzeczeń Komisji na rachunek Funduszu Reprywatyzacji, rozwiązuje omawiany problem konfliktu interesów, co może niewątpliwie przyczynić się do szybkości wypłaty tych środków, w drodze odszkodowań oraz zadośćuczynień dla pokrzywdzonych bezprawnymi działaniami lokatorów nieruchomości warszawskich." (uzasadnienie projektu ustawy z dnia 17 września 2020 r.). Powyższe oznacza, że od 20 października 2020 r. brak jest jakiejkolwiek podstawy prawnej dla uzasadnienia stanowiska, że należności, o których mowa powyżej winny trafiać na rachunek Miasta Stołecznego Warszawy. Również na rozprawie poprzedzającej wydanie wyroku w sprawie, Skarżący popierając wszystkie argumenty skargi nie wskazał takiej podstawy, a zatem należy przyjąć, że jego stanowisko nie jest oparte na obowiązujących przepisach prawa, z nich bowiem wynika, że obowiązek zwrotu równowartości nienależnego świadczenia, w przypadku jego orzeczenia należałoby orzec na rzecz Skarbu Państwa, a dokładnie na rachunek Funduszu Reprywatyzacyjnego, którego dysponentem jest minister właściwy do spraw finansów publicznych (art. 56 ust. 2 ustawy o komercjalizacji). Przechodząc do merytorycznej analizy decyzji Komisji z 25 lutego 2020r., której przedmiotem była decyzja Prezydenta m.st. Warszawy z 19 stycznia 2011r., sprostowana postanowieniem tego organu z 23 lutego 2011r., wskazać należy, że sąd w składzie orzekającym w sprawie niniejszej w pełni aprobuje dokonane w niej ustalenia i oceny. W wyniku przeprowadzenia postępowania Komisja skonstatowała, że w postępowaniu dekretowym wniosek o przyznanie prawa własności czasowej do nieruchomości położonej w Warszawie przy ul. [...] złożył w imieniu W. i H. D. adw. W. D.2, powołując się na posiadane pełnomocnictwo, i załączając do wniosku jego odpis. Organ zauważył i ocenił jako istotne dla rozstrzygnięcia w sprawie, że na znajdującym się w aktach sprawy wniosku widnieją dwie pieczęcie organu mające potwierdzać datę jego złożenia tj. A) pieczęć Zarządu Miejskiego Wydziału Polityki Budowlanej, na której wpisano datę 20.10.1948 r. oraz numer WPB 12178/48. Pieczęć z datą 20.10.1948 r., opatrzona została podpisem osoby rejestrującej pismo. Na pieczęci tej zamieszczono także informacje o pobraniu opłaty manipulacyjnej w wysokości 3000 zł oraz numer asygnaty przychodowej - 56428 z dnia 21 października 1948 r. a także nr pozycji dziennika przychodowego - 14525. B) oraz pieczęć Zarządu Miejskiego Wydziału Polityki Budowlanej z datą 13.10.1948 r. i numerem WPB 5354/48. Komisja wskazała, że wydając decyzję z dnia 19 stycznia 2011 r. nr 28/GK/DW/2011, sprostowaną postanowieniem z 23 lutego 2011r. Prezydent m.st. Warszawy rażąco naruszył art. 7 ust.1 dekretu warszawskiego ponieważ gołosłownie i bez przeprowadzenia w tym przedmiocie postępowania przyjął, że przedmiotowy wniosek dekretowy został złożony w dniu 13 października 1948 r. Organ nie wyjaśnił przyczyny i okoliczności figurowania na wniosku dekretowym podwójnej asygnaty potwierdzającej jego złożenie, nie wyjaśnił także powodu z jakiego za datę złożenia tego wniosku uznał 13.10. 1948 r. a nie 20.10.1948r. Stanowisko to zasługuje na aprobatę. Podkreślenia wymaga, że zarówno doktryna jak i orzecznictwo sądów administracyjnych potwierdzają, że rażące naruszenie przepisów postępowania, a w szczególności przepisów regulujących postępowanie dowodowe, które uzasadniałoby stwierdzenie nieważności decyzji, można uznać jedynie wydanie decyzji bez przeprowadzenia jakichkolwiek dowodów, niezbędnych dla wyjaśnienia istoty sprawy, czy też wydanie decyzji bez przeprowadzenia dowodów obligatoryjnych w danej sprawie. Taka sytuacja zaistniała w sprawie niniejszej. Zgodnie z treścią art. 7 ust. 1 dekretu, dotychczasowy właściciel gruntu, prawni następcy właściciela, będący w posiadaniu gruntu, lub osoby prawa jego reprezentujące, a jeżeli chodzi o grunty oddane na podstawie obowiązujących przepisów w zarząd i użytkowanie - użytkownicy gruntu mogą w ciągu 6 miesięcy od dnia objęcia w posiadanie gruntu przez gminę zgłosić wniosek o przyznanie na tym gruncie jego dotychczasowemu właścicielowi prawa wieczystej dzierżawy z czynszem symbolicznym lub prawa zabudowy za opłatą symboliczną. Kwestia zachowania terminu do złożenia wniosku ma przesądzające znaczenie dla jego późniejszego, merytorycznego rozpoznania. Termin, o którym mowa w art. 7 ust. 1 dekretu, jest terminem prawa materialnego, a nie procesowego. Termin ten ma charakter prekluzyjny i nie mają do niego zastosowania przepisy kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące przywrócenia terminu (uchwała NSA z dnia 14 października 1996 r., sygn. OPK 16/95, ONSA 1997/2/56). Zachowanie terminu do złożenia wniosku dekretowego stanowi jedną z przesłanek materialnych, których kumulatywne spełnienie warunkuje uwzględnienie wniosku. Analiza treści przedmiotowego wniosku wskazuje jednoznacznie, że został on opatrzony dwiema pieczęciami, które mają potwierdzać fakt jego złożenia, przy czym data 13.10.1948r. wskazuje na zachowanie ustawowego terminu do jego złożenia, druga zaś 20.10.1948r. wskazuje na jego złożenie po upływie tego terminu. Pieczęć opatrzona datą 20.10.1948 r. oraz numerem WPB 12178/48 J umieszczona została w lewym dolnym rogu , zawiera informację o wpływie wniosku - " Wniosek o własność czasową wpłynął dnia 20.10.1948 r.", znajduje się przy niej podpis osoby rejestrującej pismo. Przy wskazanej pieczęci zamieszczono także informację o pobraniu opłaty manipulacyjnej w wysokości 3000 zł oraz numer asygnaty przychodowej - 56428 z dnia 21 października 1948 r. wraz z numerem pozycji dziennika przychodowego - 14525. Pieczęć z 13.10.1948r. została umieszczona w lewym górnym rogu wniosku i opatrzona numerem WPB 5354/48. Zawiera ponadto informację "Wpłynęło dnia 13.10.1948 r." , nie została opatrzona podpisem osoby przyjmującej wniosek. Już tylko to ustalenie jednoznacznie wskazuje, że faktyczną datą złożenia wniosku dekretowego w sprawie niniejszej był dzień 20.10.1948r. Dodatkowo podkreślenia wymaga, że z rejestru wpłaconych asygnat wynika, że opłacie dokonanej w tym dniu nadano numer WPB 12178/48. Rejestr ten pozwala także na ustalenie, że wnioskom wniesionym w dniu 13 października 1948 r. nadano numery WPB od 11299 do 11407, podczas, gdy na pieczęci z datą 13.10.1948 r. znajdującej się na wniosku dekretowym, jak wskazano powyżej, znajduje się numer WPB 5354/48. Numery WPB nadawane wnioskom z dnia 13 października, wynikające z rejestru asygnat (11299-11407) są zarazem numerami nieznacznie niższymi od numeru WPB widniejącego na prezentacie z datą 20.10.1948 r., tj. 12178/48. Ma, zdaniem Sądu, rację Komisja, że Prezydent m.st. Warszawy dysponując omawianymi wyżej dokumentami nie przeprowadził żadnej ich analizy, pominął ich zaleganie w aktach sprawy i w zasobach organu. Nie odnotował nawet faktu zaistnienia rozbieżności w dacie złożenia wniosku, po czym pomijając jakiekolwiek argumenty bezzasadnie przyjął, że przedmiotowy wniosek został złożony w dniu 13 października 1948 r. Powyższe oznacza, że Prezydent m.st. Warszawy nie przeprowadził w tej kluczowej kwestii żadnego postępowania dowodowego jak również nie odniósł się do niej w uzasadnieniu wydanej przez siebie decyzji. Tymczasem materiał dowodowy zgromadzony w aktach pozwalał na zakwestionowanie przyjęcia przez Prezydenta m.st. Warszawy jako daty złożenia wniosku 13.10.1948 r. Numer WPB 5354/48 widniejący na pieczęci z dnia 13.10.1948 r. nie mieści się bowiem w zakresie nadawanych w tym dniu numerów znajdujących się w rejestrze wpłaconych asygnat, tj. od 11299 do 11407. Skoro zatem powyższa analiza prowadzi do konkluzji, że omawiany wniosek dekretowy został złożony w dniu 20.10.1948 r., to oznacza, że jego złożenie nastąpiło po upływie terminu 6 miesięcy wynikającego z dekretu. Termin ten, liczony od daty objęcia gruntu w posiadanie przez gminę, które miało miejsce w dniu 19 kwietnia 1948 r., upłynął bowiem z dniem 19 października 1948 r. W konsekwencji, roszczenie dawnych właścicieli o ustanowienie prawa własności czasowej nieruchomości przy ul. [...] wygasło. Ma więc rację Komisja, że wydając decyzję z 19 stycznia 2011 r., sprostowaną postanowieniem z 23 lutego 2011r., Prezydent w sposób rażący naruszył przepis art. 7 ust 1 dekretu przyjmując, że wniosek dekretowy został złożony w terminie z pominięciem przeprowadzenia jakiegokolwiek postępowania dowodowego, w tym pomijając rozbieżności co do treści daty złożenia wniosku wynikające wprost z treści dokumentu. Organ naruszył art. 7,77 i 80 k.p.a. ponieważ nie ustalił ostatecznie, która ze znajdujących się na wniosku pieczęci stanowi rzeczywistą datę jego złożenia , w oparciu o dostępny materiał dowodowy. Prezydent m.st. Warszawy tych czynności zaniechał mimo, że był zobligowany do zgromadzenia materiału dowodowego i na jego podstawie do rozstrzygnięcia w którym z tych terminów wniosek dekretowy został złożony i wyjaśnienia swego stanowiska w uzasadnieniu decyzji. W odniesieniu do twierdzenia Skarżącego, że organy administracji, które wcześniej orzekały w sprawie w żadnym postępowaniu nie zakwestionowały terminu złożenia wniosku dekretowego, Sąd ocenia je jako bezzasadne. Podkreślić należy, że orzeczeniem Prezydium Rady Narodowej m.st. Warszawy Nr GM.II-15N/66/52 z dnia 19 lipca 1952 r. odmówiono przyznania prawa własności czasowej dotychczasowym właścicielom z uwagi na fakt, że zachodzi konieczność przejęcia omawianej posesji na cele publiczne, nieruchomość według planu zagospodarowania przeznaczona jest pod budownictwo mieszkaniowo-handlowe. W decyzji z dnia 9 września 2004 r. sygn. akt KOC/1820/Go/04 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie stwierdziło nieważność tego orzeczenia wskazując w uzasadnieniu, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie, nie uzasadnia poglądu, że korzystanie z gruntu przez dotychczasowych właścicieli nie dawało się pogodzić z przeznaczeniem gruntu według planu zagospodarowania. W następstwie decyzji SKO wniosek dekretowy odżył na nowo, co oznacza, że obowiązkiem Prezydenta m.st. Warszawy było jego rozpoznanie z uwzględnieniem treści art. 7 ust 1 dekretu, w tym również w zakresie zachowania terminu do jego złożenia oraz wyczerpujące uzasadnienie swojego stanowiska w tym przedmiocie. Podobnie ocenić należy stanowisko Skarżącego odnośnie wyroku tutejszego Sądu z dnia 13 marca 2013 r. wydanego w sprawie o sygn. I SA/Wa 1804/12. Wyrok ten dotyczył kontroli decyzji komunalizacyjnej, a nie dekretowej co oznacza, że materiał dowodowy zgromadzony w postępowaniu komunalizacyjnym dotyczył badania przesłanek w postepowaniu komunalizacyjnym i nie uprawniał Sądu i organów do kontroli terminu złożenia wniosku dekretowego. Postepowanie to było konsekwencją stwierdzenia nieważności decyzji dekretowej – orzeczenia PRN. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia Sąd wyłącznie ogólnie wskazał, że " z akt sprawy wynika, że na skutek złożenia przez poprzedników prawnych wniosku dekretowego, zostało wydane w dniu orzeczenie PRN" nie rozstrzygając czy został zachowany termin do złożenia wniosku dekretowego. Orzeczenie to zatem nie zwalniało Prezydenta m.st Warszawy do zbadania terminu złożenia wniosku dekretowego. Wniosek w związku ze stwierdzeniem nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej był rozpoznawany na nowo i powinien być badany także w zakresie zachowania terminu do jego złożenia. Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a orzekł jak w sentencji wyroku.