IV SA/Gl 277/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik, , , po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E.M. na uchwałę Rady Miejskiej w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie wezwania do usunięcia naruszenia prawa p o s t a n a w i a 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącej kwotę 300 zł (trzysta złotych) uiszczoną tytułem wpisu od skargi; Pismem z dnia 30 listopada 2011 r. E. M. wezwała Radę Miejską w K. do usunięcia naruszenia prawa w związku z podjęciem przez ten organ uchwały o nadaniu w miejscowości B. Gmina K. nazwy "[...]" ciągowi działek [...] i [...]. Uchwałą z dnia [...] r., nr [...] Rada Miejska w K. postanowiła nie uwzględnić wyżej opisanego wezwania do usunięcia naruszenia prawa w związku z uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w K. z dnia [...] r. W uzasadnieniu uchwały organ prowadził rozważania dotyczące uprawnień związanych z nadawaniem nazw ulicom zaznaczając, że wymóg uzyskania zgody właścicieli gruntów, na których zlokalizowana jest droga wewnętrzna na nadanie takiej ulicy nazwy został wprowadzony w wyniku nowelizacji ustawy o samorządzie gminnym, która nastąpiła na mocy ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz ustawy o drogach publicznych, która weszła w życie w dniu 10 października 2005 r. Organ uznał ponadto, że nabycie nieruchomości przez wnioskodawczynię nastąpiło w 2001 r. to jest po ponad 10 latach od podjęcia kwestionowanej uchwały. Tymczasem zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych interes prawny konieczny do skutecznego wniesienia skargi na zasadzie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym powinien istnieć w dacie wydania skarżonej uchwały. Dlatego organ uznał, że brak jest podstaw do uwzględnienia wezwania. W dniu 1 marca 2012 r. E.M. złożyła na wyżej wskazaną uchwałę skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W uzasadnieniu skargi strona podniosła szereg zarzutów merytorycznych związanych z nadaniem nazwy wyżej opisanej ulicy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie wskazując, że w sprawie skarżąca nie wystąpiła z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa w związku z podjęciem przez radę skarżonej w niniejszym postępowaniu uchwały. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Kwestią zasadniczą w rozpoznawanej sprawie jest ocena, czy skarga E.M. z dnia 29 lutego 2012 r. mieści się w zakresie przedmiotowym postępowania sądowoadministracyjnego. Obowiązkiem sądu przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi jest bowiem zbadanie między innymi legitymacji skarżącego, zachowania terminu do wniesienia skargi, a przede wszystkim ocena dopuszczalności skargi. Zgodnie z regulacją art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zakres kognicji sądu został unormowany w art. 3 § 2 i 3, art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270) zwanej dalej w skrócie P.p.s.a. W myśl art. 3 powołanej ustawy sądy administracyjne orzekają w sprawach skarg na: 1. decyzje administracyjne; 2. postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3. postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym na które służy zażalenie; 4. inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6. akty jednostek samorządu terytorialnego i ich związków inne niż określone w pkt 5 podejmowane z zakresu administracji publicznej; 7. akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8. bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Analiza powołanych przepisów prowadzi do wniosku, iż zasadą jest dopuszczalność drogi sądowoadministracyjnej jedynie wówczas, gdy organy administracyjne realizują zadania administracji publicznej w formach władczych lub stanowiących, a więc właściwych dla działania administracyjnoprawnego. W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest uchwała Rady Miejskiej w K. z dnia [...] r., nr [...], która podjęta została w związku z wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa, którego skarżąca dopatruje się w uchwale nadającej nazwę ulicy [...] w K. W istocie więc skarżąca kontroli Sądu poddała odpowiedź organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Zgodnie natomiast z regulacją art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., nr 142, poz. 1591 ze zm.) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętym przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia – zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Przyjąć zatem należy, iż bez wątpienia uchwała dotycząca nadania nazwy ulicy podjęta przez organ stanowiący samorządu gminnego będzie podlegała kontroli sądów administracyjnych, jako uchwał podjęta w sprawie z zakresu administracji publicznej. Inaczej jednak sprawa się ma z uchwałą, która stanowi odpowiedź organu na wezwanie do usunięcia prawa. Odpowiedź organu nie stanowi bowiem aktu z zakresu administracji publicznej. Jest to wyrażenie przez organ swojego stanowiska dotyczącego zarzutów skierowanych przeciwko uprzedniemu działaniu organu. Zresztą organ ten nie musi rozpoznawać wezwania do usunięcia naruszenia prawa wystarczy jego milczenie, aby stronie otworzyła się możliwość skutecznego zaskarżenia uchwały tego organu. Omawiany przepis mówi bowiem o bezskutecznym wezwaniu, a zatem chodzi zarówno o bezskuteczność związaną z nieprzyjęciem przez ten organ argumentacji strony i nieznalezieniem podstaw do ewentualnego uchylenia uchwały, jak i bezskuteczność organu polegającą w zasadzie na braku jego reakcji na wezwanie. W niniejszej sprawie skarżąca w swojej skardze wyraźnie wskazała, iż składa skargę na uchwałę Rady Miejskiej w K. nr [...] z dnia [...] r. odmawiającą uchylenia nazwy "ulica [...]" dla gruntu stanowiącego część określonych działek. Tak natomiast określony przedmiot zaskarżenia przesądza, że skażona uchwała nie może zostać poddana kontroli Sądu bowiem nie mieści się w zakresie jego kognicji. Odpowiedź organu administracji, jak już wyżej zaznaczono, nie ma bowiem charakteru decyzji administracyjnej, czy innego aktu z zakresu administracji publicznej ani czynności, które mogą zostać zaskarżone stosownie do treści cytowanego wyżej art. 3 P.p.s.a. Akt administracyjny jest aktem stosowania prawa na mocy którego dokonuje się konkretyzacji tego prawa. Czynność taka winna ustalać lub odmawiać ustalenia, stwierdzać lub odmawiać stwierdzenia bądź też potwierdzać lub odmawiać potwierdzenia istnienia określonych przepisami prawa indywidualnych uprawnień lub obowiązków. Zaskarżona w niniejszej sprawie odpowiedź organu administracji ma jedynie charakter informacyjny, nie prowadzi do zakończenia postępowania i nie rozstrzyga co do jego istoty. Stanowi ona potwierdzenie stanowiska organu administracji, które wyrażone zostało w sposób władczy w akcie administracyjnym. W tym stanie rzeczy skarga nie mieści się w zakresie właściwości sądu administracyjnego, wobec tego należało uznać ją za niedopuszczalną, co w świetle regulacji art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. stanowi przesłankę jej odrzucenia. Orzeczenie o zwrocie wpisu od skargi Sąd oparł na regulacji art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a. zgodnie z którym sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego.