I FZ 404/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: , Przewodniczący Sędzia NSA: Roman Wiatrowski (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 24 czerwca 2013 r., sygn. akt III SA/Gl 966/12 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 13 marca 2012 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 24 czerwca 2013 r., sygn. akt III SA/Gl 966/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, odmówił A. B. (dalej: "strona", "skarżący") wstrzymana wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 13 marca 2012 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji wskazał, że strona w skardze inicjującej postępowanie sądowoadministracyjne w żaden sposób nie uzasadniła zawartego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Tym samym, zdaniem WSA w Gliwicach, strona nie wskazała na możliwość zaistnienia okoliczności wymienionych w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej "P.p.s.a."), tj. na potencjalne niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Także analiza akt przedmiotowej sprawy, nie dostarczała w ocenie tego Sądu, podstaw do wstrzymania wykonania tego aktu. W zażaleniu na powyższe postanowienie pełnomocnik strony, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, zarzucił Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 61 P.p.s.a. W uzasadnieniu środka zaskarżenia, jego autor wskazał na czym miałaby polegać szkoda wyrządzona przez wykonanie zaskarżonej decyzji. Podał on bowiem, że skierowanie egzekucji do wierzytelności z wykonywanych usług transportowych oraz samochodu służącemu skarżącemu do prowadzenia działalności, skutkowałoby zakończeniem prowadzenia tej działalności, a w rezultacie pozbawieniem strony jej jedynego źródła utrzymania. Nadto wskazał, że z zebranych dokumentów wynika, iż strona choruje oraz ma cały szereg zadłużeń, w tym za zakup paliwa, przeglądy, ubezpieczenia a także obciążenia z tytułu kredytów i pożyczek. Dalej podał, że skarżący nie posiada żadnych nieruchomości, oszczędności, czy też zdolności kredytowej. Wskazał także, że Sąd Okręgowy rozwiązał jego małżeństwo przez rozwód i zobowiązał go do ponoszenia kosztów utrzymania dwóch synów w kwotach po 450 i 550 zł. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 61 § 1 P.p.s.a. wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonej decyzji. Zatem zasadą jest wykonalność decyzji ostatecznej. Sąd jednak może, choć nie musi, stosownie do treści art. 61 § 3 P.p.s.a. na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności. Zgodnie z treścią art. 61 § 3 P.p.s.a., przesłanką wstrzymania zaskarżonego aktu jest zajście niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Należy przy tym mieć na uwadze, że skoro ustawa przyznaje stronie prawo do wystąpienia do sądu z takim wnioskiem, ograniczając jednakże możliwość udzielenia tej stronie ochrony tymczasowej od wystąpienia choć jednej z dwóch ww. przesłanek, to obowiązkiem strony jest wskazanie we wniosku okoliczności na poparcie spełnienia przynajmniej jednej z tychże przesłanek (por. postanowienie NSA z dnia 26 listopada 2007 r., II FZ 338-339/07, niepubl.). Prawidłowo Sąd pierwszej instancji ocenił, iż wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 13 marca 2012 r. nie został w żaden sposób uzasadniony a w rezultacie uniemożliwił Sądowi ocenę wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na sytuację majątkową strony. Zauważyć bowiem należy, że z ugruntowanej już w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wykładni art. 61 § 3 P.p.s.a. wynika, że obowiązek uprawdopodobnienia zajścia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, spoczywa na wnoszącym o zastosowanie tymczasowej ochrony, uregulowanej w tym przepisie P.p.s.a. (zob. postanowienie NSA z dnia 3 października 2011 r., sygn. akt I FSK 1427/11, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Samo przedstawienie zakresu żądania, a mianowicie wniesienie o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, uniemożliwia zweryfikowanie sytuacji strony w kontekście przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. Oznacza to, że wniosek taki powinien zostać poparty stosownymi dokumentami źródłowymi pozwalającymi wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Jednakże w przypadku braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też na skutek niedołączenia ich do wniosku, sąd administracyjny nie jest władny, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności, aby wzywać stronę do ich przedłożenia. Naczelny Sąd Administracyjny analizując argumentację zaprezentowaną przez stronę w toku niniejszego postępowania wpadkowego stwierdza, że nie zmieniła ona negatywnej oceny wniosku. Strona we wniesionym środku zaskarżenia powołuje się w szczególności na obawę zakończenia działalności gospodarczej, jednak sytuacja ta w żaden sposób nie została przez skarżącego udokumentowana, tak by mogła przekonać Sąd o konieczności uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej. Także pozostałe okoliczności wskazane w zażaleniu należy uznać za niewystarczające do uznania, że występują w stosunku do strony przesłanki uzasadniające udzielenie jej ochrony tymczasowej. Trudno jest bowiem na podstawie samych tylko twierdzeń strony niezobrazowanych żadnym dodatkowym materiałem źródłowym ustalić wpływ wykonania zaskarżonej decyzji na sytuację majątkową strony. W konsekwencji brak powyższych danych w połączeniu z niedołączeniem stosownych dokumentów do wniosku uniemożliwił Sądowi zweryfikowanie, czy wykonanie decyzji odbędzie się z uszczerbkiem dla majątku skarżącego, prowadząc do powstania znacznej szkody, bądź powodując trudne do odwrócenia skutki. Wbrew także stanowisku strony, ciążący na niej obowiązek wynikający z art. 61 § 3 P.p.s.a. nie sprowadza się jedynie do gołosłownego twierdzenia, że na skutek wykonania decyzji dojdzie do egzekucji z wierzytelności wynikających z wykonywanych usług transportowych oraz samochodu służącemu do prowadzenia działalności. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło (por. postanowienie NSA z dnia 28 lipca 2008 r., I FSK 450/09), natomiast skarżący w żaden sposób nie wykazał, że takie skutki w stosunku do jego osoby mogłyby wystąpić. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący nie wykonał ciążącego na nim z mocy art. 61 § 3 P.p.s.a. obowiązku wykazania zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej. Tym samym nie znajdując podstaw do uwzględnienia zażalenia, Naczelny Sąd Administracyjny stosownie do art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.