II OSK 3025/12
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2013-02-15
Skład orzekający: Andrzej Jurkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga administracyjna wniesiona bezpośrednio do sądu, zamiast za pośrednictwem organu, powinna zostać odrzucona jako wniesiona po terminie, jeśli sąd przekazał ją do organu po upływie terminu do jej wniesienia?Ratio decidendi
Skarga administracyjna wniesiona bezpośrednio do sądu, zamiast za pośrednictwem właściwego organu, powinna zostać przekazana przez sąd do tego organu. Termin do wniesienia skargi jest zachowany, jeśli sąd nada przesyłkę do właściwego organu przed jego upływem. Jeśli sąd przekazuje skargę po terminie, skarga podlega odrzuceniu jako wniesiona po terminie.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę skarżących na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości, uznając ją za wniesioną po terminie. Skarga została nadana przez pełnomocnika skarżących w terminie, jednak bezpośrednio do sądu, a nie za pośrednictwem organu. Sąd przekazał skargę do organu po upływie terminu. Skarżący wnieśli skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów P.p.s.a. i pozbawienie prawa do sądu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A.W. i J.W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 1 października 2012 r., sygn. akt II SA/Bd 922/12 odrzucającego skargę A.W. i J.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...] w przedmiocie opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości postanawia: oddalić skargę kasacyjną
Postanowieniem z dnia 1 października 2012 r., sygn. akt II SA/Bd 922/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił skargę A.W. i J.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...], w przedmiocie opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości.
W uzasadnieniu wskazano, że wniesiona skarga, na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", podlegała odrzuceniu jako wniesiona po terminie. Sąd wyjaśnił, że wprawdzie pełnomocnik skarżących nadał na poczcie skargę w terminie otwartym do jej wniesienia, lecz adresatem przesyłki został uczyniony bezpośrednio Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, zamiast Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T., za pośrednictwem którego przedmiotowa skarga została wniesiona. W związku z powyższym skarga ta została przekazana organowi w dniu 28 sierpnia 2012 r., a zatem już po terminie otwartym do jej wniesienia, który upłynął z dniem 27 sierpnia 2012 r.
Od powyższego postanowienia skargę kasacyjną wnieśli A.W. i J.W., zaskarżając go w całości. Zakwestionowanemu postanowieniu zarzucono naruszenie:
"art. 58 § 1 ust. 2 P.p.s.a." poprzez niewłaściwe zastosowanie tychże przepisów i odrzucenie skargi, mimo iż skarga wniesiona została w terminie, jednakże z naruszeniem art. 54 § 1 P.p.s.a., które to naruszenie nie jest przewidziane w art. 58 § 1 P.p.s.a. jako uprawniające sąd do odrzucenia skargi, a tym samym pozbawienie skarżących prawa do rozstrzygnięcia ich sprawy przez sąd.
Mając na uwadze powyższe skarżący kasacyjnie wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości.
W uzasadnieniu wniesione środka odwoławczego skarżący kasacyjnie wskazali, że wprawdzie rację ma Sąd I instancji, iż prawidłowe wniesienie skargi kasacyjnej wymagało, by nastąpiło to za pośrednictwem właściwego organu, jednakże trudno doszukać się uzasadnienia dla restrykcyjnej tezy, iż za termin wniesienia skargi uznać należy dopiero datę przekazania skargi przez sąd do właściwego organu administracji. Zdaniem skarżących nieznaczne przekroczenie terminu zamykające skarżącym drogę do sądu uznać należy za nadmiernie rygorystyczne i w konsekwencji naruszające podstawowe zasady i swobody obywatelskie, w tym wynikające z art. 32 ust. 1 Konstytucji.
Nadto zwrócono uwagę, że w zakwestionowanym postanowieniu Sąd nie poruszył kwestii możliwości wywiązania się z obowiązku niezwłocznego działania. Jak wskazano przesyłka zawierająca skargę wpłynęła do Sądu I instancji w dniu 27 października 2012 r. o godz. 8:30, a Sąd nie odniósł się do kwestii możliwości nadania tej skargi do organu jeszcze w tym samym dniu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod rozwagę jedynie przesłanki nieważności postępowania określone enumeratywnie w § 2 art. 183 P.p.s.a., które w rozpoznawanej sprawie nie występują. Tym samym sprawa ta mogła być rozpoznawana przez Naczelny Sąd Administracyjny wyłącznie w granicach wywiedzionej skargi kasacyjnej. A tak rozpoznawana skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego podniesiony zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 58 § 1 pkt 2 (a nie jak wadliwie wskazano w skardze kasacyjnej "ust. 2") w zw. z art. 54 § 1 P.p.s.a. nie zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności wskazać należy, iż zgodnie z treścią art. 53 § 1 P.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Natomiast w myśl art. 54 § 1 P.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Ustawa nie przewiduje w tym zakresie żadnych wyjątków. Zatem z zestawienia powyższych przepisów wynika, iż żeby skutecznie wnieść do sądu skargę na decyzję organu administracji, skarżący musi to uczynić za pośrednictwem organu, którego decyzję kwestionuje, w terminie prawem przewidzianym. Wprawdzie ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie wskazuje, co się dzieje w sytuacji, gdy skarżący złoży skargę bezpośrednio do sądu czy innego organu, jednakże powyższą lukę uzupełnia orzecznictwo sądów administracyjnych. W orzecznictwie tym dominuje pogląd, iż w przypadku złożenia przez skarżącego skargi do sądu, sąd ten powinien przesłać ją właściwemu organowi administracji publicznej celem nadania biegu. W tej sytuacji o zachowaniu trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi decyduje data nadania skargi przez sąd w urzędzie pocztowym na adres właściwego organu administracji publicznej (porównaj: postanowienia NSA: z dn. 12.01.2009 r., sygn. akt II OSK 1918/08, z dn. 11.03.2009 r., sygn. akt I OSK 234/09 czy z dn. 10.10.2007 r., sygn. akt II OSK 1433/07, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl).
W niniejszej sprawie bezspornym jest, że ostateczna decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] lipca 2012 r. została skarżącym doręczona w dniu 27 lipca 2012 r. Bezspornym jest również, że trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi na ww. akt upłynął z dniem 27 sierpnia 2012 r.
Jak wynika z akt sprawy wprawdzie pełnomocnik skarżących nadał w urzędzie pocztowym przesyłkę zawierającą przedmiotową skargę już w dniu 24 sierpnia 2012r., a więc w terminie otwartym do jej wniesienia, jednakże adresatem tej korespondencji został uczyniony bezpośrednio Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, zamiast zgodnie z art. 54 § 1 P.p.s.a., właściwy organ administracji, za którego pośrednictwem skarga winna zostać wniesiona. Przedmiotowa skarga wpłynęła do Sądu w dniu 27 lipca 2012 r., a więc w ostatnim dniu terminu. W związku z powyższym celem nadania skardze prawidłowego biegu Sąd I instancji zobowiązany był przesłać skargę właściwemu organowi, co uczynił w dniu 29 sierpnia 2012 r. (dowód: kopia karty z księgi nadawczej z informacją o dacie nadania do SKO w T. przesyłki z dnia 28 sierpnia 2012 r., zawierającej skargę A. W. i J.W., zarejestrowanej pod sygn. [...] oraz pismo Wojewódzkiego Sądu z dnia 25.01.2013 r.).
Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że skarga skarżących została wniesiona dopiero w dniu 29 sierpnia 2012 r., albowiem w tej sytuacji faktycznej, dla ustalenia daty wniesienia skargi przez skarżących decydujące znaczenie ma data nadania przez Sąd przesyłki skierowanej do właściwego organu. A powyższe zostało dokonane już po terminie, bo w dniu 29 sierpnia 2012 r., a nie jak wskazał w motywach zaskarżonego postanowienia Sąd I instancji w dniu 28 sierpnia 2012 r., o czym świadczy przesłana do Naczelnego Sądu Administracyjnego ww. kopia karty z księgi nadawczej Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy opatrzona datą "2012.08.29". Zatem rację ma Sąd I instancji, że przedmiotowa skarga została wniesiona już po upływie terminu do jej wniesienia.
W tej sytuacji prawidłowo również skarga ta została odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Przy czym zaznaczyć należy, że Sąd I instancji odrzucił skargę nie z tego powodu, że skarżący uchybili trybowi jej wniesienia wynikającemu z art. 54 § 1 P.p.s.a., ale dlatego, że uchybiono terminowi do jej wniesienia. Bowiem wnosząc skargę w sposób nieprawidłowy skarżący przejęli na siebie ryzyko ewentualnego uchybienia terminu do jej wniesienia i konsekwencji z tym związanych, wraz z możliwością odrzucenia skargi włącznie. I tak się stało w niniejsze sprawie.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie nie można również zarzucić Sądowi I instancji, że nie przekazał sprawy "niezwłocznie". Termin "niezwłocznie" oznacza, że czynność winna być dokonana w jak najkrótszym czasie. Przy czym oceniając tę niezwłoczność należy mieć na uwadze normalny tok pracy danej instytucji, tj. obieg korespondencji, czas niezbędny na zapoznania się z jej treścią przez Przewodniczącego Wydziału i wydanie odpowiednich zarządzeń oraz wykonanie tych zarządzeń przez pion administracyjny sądu. W niniejszej sprawie przesyłka zawierająca skargę została nadana w Urzędzie Pocztowym dwa dni po jej otrzymaniu, co pozwala uznać, że powyższe zostało dokonane bez zbędnej zwłoki.
Mając na uwadze powyższe rozważania, na podstawie art. 184 P.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło