I SA/Po 785/12

WyrokWSA w Poznaniu2012-10-12

Skład orzekający: Włodzimierz Zygmont, Katarzyna Wolna-Kubicka, Małgorzata Bejgerowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy montaż trwałej zabudowy meblowej we wnękach budynków mieszkalnych, wykonanej na zamówienie z materiałów wykonawcy, może być traktowany jako dostawa towaru podlegająca preferencyjnej stawce VAT w wysokości 8%?
Ratio decidendi
Zabudowa wnękowa, wykonana na zamówienie z materiałów wykonawcy i trwale zamontowana w budynku mieszkalnym, stanowi dostawę towaru, a nie usługę budowlano-montażową. W związku z tym, do takiej transakcji może mieć zastosowanie preferencyjna stawka VAT w wysokości 8%, jeśli spełnione są warunki określone w art. 41 ust. 12 ustawy o VAT dotyczące budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.
Stan faktyczny
Spółka cywilna wystąpiła o interpretację indywidualną dotyczącą stawki VAT na usługi zabudowy wnęk (szafy wnękowe). Spółka wykonuje te usługi z własnych materiałów, montuje je na stałe w budynkach mieszkalnych, a faktura obejmuje całość robót. Organ interpretacyjny uznał, że stawka VAT wynosi 23%, traktując usługę jako budowlano-montażową. Po wyroku NSA, który zakwalifikował czynność jako dostawę towaru, WSA uchylił interpretację.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną i zasądza od Ministra Finansów na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Wolna-Kubicka Sędzia WSA Małgorzata Bejgerowska (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Świdłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 października 2012 r. sprawy ze skargi [...] s.c. [...] na interpretację indywidualną Ministra Finansów działającego przez organ upoważniony Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług I. uchyla zaskarżoną interpretację; II. zasądza od Ministra Finansów działającego przez organ upoważniony Dyrektora Izby Skarbowej w [...] na rzecz skarżącej Spółki kwotę [...] zł (słownie: [...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wnioskiem z dnia 7 lutego 2011 r. spółka cywilna "X." A. S. i D. S. wystąpiła o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie stosowania stawki podatku przy usługach budowlano-montażowych trwałej zabudowy meblowej. Opisując we wniosku stan faktyczny Spółka wskazała, że prowadzi m.in. działalność gospodarczą w zakresie usług, polegających na zabudowie wnęk w budynkach mieszkalnych, sklasyfikowanych na podstawie dotychczas stosowanego PKWiU z 2004 r., w grupowaniu 45.42.12 jako roboty związane z montażem pozostałych metalowych elementów stolarki budowlanej oraz w grupowaniu 45.42.13 jako roboty związane z montażem pozostałych niemetalowych elementów stolarki budowlanej. W związku ze zmianą stosowanej dla celów podatkowych nomenklatury PKWiU 2004 na PKWiU 2008, wykonywane usługi znajdują się obecnie w grupowaniu 43.32.10, jako roboty instalacyjne stolarki budowlanej (roboty związane z instalowaniem wewnętrznych schodów, szaf ściennych, szafek kuchennych na wymiar). W celu udokumentowania prawa do zastosowania obniżonej preferencyjnej stawki 8% VAT, w przypadku wykonywania usługi w obiektach budownictwa mieszkaniowego objętego społecznym programem mieszkaniowym, Spółka pobiera od zlecającego usługę oświadczenie, iż mieszkanie (dom) spełnia warunki, o których mowa w art. 41 ust. 12-12b ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm. - zwanej dalej "ustawą o VAT"). Gdy zaś powierzchnia użytkowa domu jednorodzinnego przekracza 300 m² i odpowiednio powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego przekracza 150 m², stosuje zapis art. 41 ust. 12c ustawy o VAT. Zatem, tylko do części podstawy opodatkowania odpowiadającej udziałowi powierzchni użytkowej kwalifikującej do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, w całkowitej powierzchni użytkowej, wnioskodawca stosuje obniżoną stawkę VAT, tj. 8%. Precyzując opisaną powyżej usługę Spółka wskazała, że usługa zabudowy wnęk w budynkach mieszkalnych zwanych popularnie "szafą wnękową" lub "zabudową wnękową", polega na montowaniu na stale bez możliwości przenoszenia w inne miejsce nieruchomych przegród, półek i drzwi suwanych. Realizacja usługi zabudowy wnęki następuje, na podstawie umowy cywilnoprawnej, której przedmiotem jest usługa remontowo-budowlana. Szafa wnękowa wykonana jest w zakładzie wnioskodawczyni z jej własnych materiałów i dostarczana w elementach do mieszkania (domu) klienta, gdzie montowana jest przez pracowników z użyciem firmowych narzędzi. Po zamontowaniu zabudowa jest nierozerwalnie związana z pomieszczeniem. Faktura dokumentująca wykonanie wyżej opisanej usługi zawiera jedną pozycję obejmującą całość robót wraz z wykorzystanymi materiałami – "Usługa remontowo-budowlana - zabudowa wnęki". Faktury są uzupełniane o właściwy ze względu na rodzaj budynku, w którym następuje montaż - symbol PKOB 11 budynki mieszkalne. W oparciu o przedstawiony stan faktyczny wnioskodawczyni zadała następujące pytanie, czy zgodnie z art. 41 ust. 12 w związku z art. 146a pkt 2 i art. 41 ust. 2 ustawy o VAT, w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2013 r. w odniesieniu do usług budowlano-montażowych sklasyfikowanych na podstawie PKWiU z 2008 r. w ugrupowaniu 43.32.10, co do których wnioskodawca posiada oświadczenie nabywcy usług, iż wykonywane były w obiektach budownictwa mieszkaniowego objętych społecznym programem mieszkaniowym, można zastosować opodatkowanie usługi preferencyjną 8% stawką VAT? Prezentując swoje stanowisko Spółka stwierdziła, że zakres robót opisanych w stanie faktycznym, wykonywanych w oparciu o umowę cywilnoprawną, w obiektach budownictwa mieszkaniowego (budynki mieszkalne sklasyfikowane w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych 11), będzie mieścił się zgodnie z art. 41 ust. 12 ustawy o VAT, w pojęciu dostawy, budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, o ile usługi te wykonywane będą w obiektach budownictwa mieszkaniowego lub ich częściach, z wyłączeniem lokali użytkowych, oraz lokalach mieszkalnych w budynkach niemieszkalnych sklasyfikowanych w PKOB w dziale 12, a także obiektach sklasyfikowanych w PKOB w klasie ex 1264 - wyłącznie budynki instytucji ochrony zdrowia świadczące usługi zakwaterowania z opieką lekarską i pielęgniarską. Z zastrzeżeniem, określonym w ust. 12a tego artykułu ustawy o VAT, dotyczącym powierzchni domów (powyżej 300 m²) i lokali mieszkalnych (powyżej 150 m²). Zatem, zdaniem wnioskodawczyni, na postawie art. 41 ust. 12 i art. 146a pkt 2 ustawy o VAT, przedmiotowe usługi objęte będą w latach 2011-2013 obniżoną stawką VAT - 8%. Natomiast do budynków mieszkalnych o powierzchni użytkowej powyżej 300 m² i lokali mieszkalnych o powierzchni użytkowej powyżej 150 m² zastosowanie znajdzie art. 41 ust. 12c ustawy o VAT i obniżona stawka VAT, będzie miała zastosowanie tylko do części podstawy opodatkowania, odpowiadającej udziałowi powierzchni użytkowej kwalifikującej do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, w całkowitej powierzchni użytkowej. Co do formy udokumentowania stanu faktycznego, wobec braku w przepisach specjalnych wymogów, Spółka uważa, że oświadczenie nabywcy usługi będzie wystarczającym dokumentem, potwierdzającym, iż prace zostały wykonane w obiekcie objętym społecznym programem mieszkaniowym. Zdaniem strony, analiza powołanych przepisów, pozwala na przyjęcie jako prawidłowego stanowiska, że "usługi remontowo-budowlane - zabudowa wnęki", podlegają opodatkowaniu obniżoną 8% stawką VAT. W interpretacji indywidualnej z dnia [...], nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej w P. - działając w imieniu Ministra Finansów - uznał stanowisko wnioskodawczyni za nieprawidłowe. W uzasadnieniu interpretacji powołano się na treść przepisów mających zastosowanie w sprawie, tj.: art. 2 pkt 6 i pkt 12; art. 5 ust. 1; art. 5a; art. 7 ust. 1; art. 8 ust. 1; art. 41 ust. 1, ust. 2 i ust 12-12c; art. 146a pkt 1 i 2 ustawy o VAT oraz art. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm. - zwanej dalej "Prawem budowlanym"). W oparciu o przedstawiony stan faktyczny oraz przywołane przepisy prawne organ stwierdził, że do opisanych we wniosku usług budowlano-montażowych, polegających na montażu trwałej zabudowy meblowej w budynkach mieszkalnych, zastosowanie ma stawka VAT - 23%, bowiem czynności te nie stanowią usług wymienionych w art. 41 ust. 12 ustawy o VAT, jak również usług, o których mowa w § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 2010 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2010 r., Nr 246, poz. 1649). Kwestionując powyższą interpretację Spółka, wezwała organ interpretacyjny do usunięcia naruszenia prawa i zmiany indywidualnej interpretacji podatkowej. W odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa Minister Finansów stwierdził brak podstaw do zmiany interpretacji w przedmiotowej sprawie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na powyższą interpretację indywidualną Spółka "X." zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 41 ust. 12 w zw. z art. 41 ust. 2 w zw. z art. 146f pkt 2 ustawy o VAT poprzez ich błędną wykładnię i uznanie, iż usługa świadczona przez skarżącą opisana przez nią we wniosku, nie jest objęta preferencyjną - 8% stawką VAT. W związku z powyższym, Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej interpretacji indywidualnej oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w P. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko i argumentację w sprawie. Wyrokiem z dnia 29 grudnia 2011 r., sygn. akt I SA/Po 596/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę na powyższą interpretację indywidualną. Powołując się na treść art. 14b, art. 14g i art. 14h ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm. - zwanej dalej "O.p."), art. 2 pkt 6, art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 5a, art. 7 ust. 1, art. 8 ust. 1, art. 41 ust. 1, 2, 12, 12a, 12b, art. 146a pkt 1 ustawy o VAT, Sąd I instancji zauważył, że przepisy ustawy o VAT nie definiują pojęć budowa, remont, modernizacja, termomodernizacja oraz przebudowa, dlatego też w tym zakresie pomocniczo odwołano się do przepisów Prawa budowlanego. Zwrócono jednak uwagę, że posługiwanie się tymi pojęciami w Prawie budowlanym nie powinno się odbywać poprzez ich dokładne recypowanie na grunt ustawy o VAT, lecz winno mieć jedynie charakter pomocniczy przy dokonywaniu wykładni prawa podatkowego. Zauważono, że Prawo budowlane nie posługuje się pojęciem modernizacja, występującym w treści art. 41 ust. 12 ustawy o VAT, albowiem pojęcia "przebudowa" oraz "remont" w sposób wystarczający i pełny określają sytuacje, w których mamy do czynienia z ulepszeniem już istniejącej substancji. Innymi słowy potocznie rozumiana "modernizacja", w zależności od zakresu, będzie po prostu przebudową albo remontem. Sąd I instancji podkreślił, że obiektem budowlanym jest budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi. W opinii WSA w Poznaniu nie sposób uznać, aby zabudowa wnękowa będąca ze swej istoty zabudową "meblową" mogła być uznana za instalację lub urządzenie techniczne budynku. Odwołując się do słownikowej definicji budowy, przebudowy, modernizacji, remontu, robót budowlanych, montażu Sąd I instancji stwierdził, że wykonywane przez stronę czynności nie mieszczą się w katalogu czynności wymienionym w powołanym przepisie art. 41 ust.12 ustawy o VAT. Zdaniem Sądu I instancji opisane we wniosku Spółki czynności montażu stałej zabudowy wnękowej z elementów wytworzonych przez wnioskodawcę na konkretny wymiar, które trwale montuje w budynku mieszkalnym, podlegały obniżonej stawce VAT, ale jedynie do 31 grudnia 2010 r., ale nie na podstawie art. 41 ust. 12 ustawy o VAT, lecz na podstawie § 37 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 grudnia 2009 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2009r. Nr 224, poz. 1799) jako "roboty budowlano-montażowe". W ocenie Sądu I instancji czynności polegające na montażu trwałej zabudowy w lokalach mieszczą się w pojęciu robót budowlano-montażowych. W skardze kasacyjnej Spółka "X." zaskarżyła powyższy wyrok WSA w Poznaniu w całości, żądając jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Autor skargi sformułował zarzuty naruszenia zarówno przepisów prawa procesowego, jak i prawa materialnego. Wyrokiem z dnia 26 lipca 2012 r., w sprawie o sygn. akt I FSK 483/12, Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie i uchylił zaskarżony wyrok, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania. W motywach orzeczenia Sąd odwoławczy stwierdził, że Sąd I instancji błędnie zastosował art. 41 ust. 12 ustawy o VAT w okolicznościach przedmiotowej sprawy. Sąd II instancji, dokonując kwalifikacji rozpatrywanej transakcji, porównał znaczenie, jakie w jej ramach miały, odpowiednio, dostawa towarów i świadczenie usług. Na tej podstawie wysnuto wniosek, że transakcję można uznać za świadczenie usług wówczas, gdy usługi stanowią jej przeważającą część. Sąd odwoławczy stwierdził, że z okoliczności faktycznych sprawy wynika, iż mamy do czynienia z wytworzeniem i dostarczeniem szafy wnękowej na zamówienie klienta, a następnie jej montażem. Przeniesienie rozporządzania nad szafą wnękową na rzecz klienta następuje w momencie zakończenia jej montażu. Uwzględniając zasadę stosowania VAT, zgodnie z którą podatek ten powinien odpowiadać rzeczywistości gospodarczej, sztucznym byłoby uznanie, że klient nabywa zabudowę wnękową odrębnie od usług montażu. Zgodnie z realiami gospodarczymi omawianą transakcję należy zatem traktować jako jedną transakcję. Sądu II instancji uznał przedmiotową czynność za dostawę towarów, w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, zgodnie z którym przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Zabudowa wnękowa stanowi dobro materialne (towar), a przeniesienie rozporządzania jak właściciel następuje po jej montażu. Jakkolwiek zakupowi zabudowy wnękowej towarzyszą uprzednie usługi pomiaru i wyceny przez osobę wykonawcy towaru, to usługi te wraz z usługami montażu nie stanowią elementu na tyle dominującego aby uznać, że mamy do czynienia ze świadczeniem usług. Klient kupuje szafę wnękową, jej cena zaś zawsze przewyższa cenę usługi montażu, na który składają się czynności składania towaru z mniejszych części i jego zamocowania. Tym samym, w opinii Sądu odwoławczego, elementem dominującym jest wykonanie i dostarczenie szafy wnękowej na wymiar i pod specyficzny gust klienta, nie zaś jej montaż. Dodatkowo NSA wskazał, że stosownie do treści art. 22 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT miejscem dostawy towarów jest w przypadku: towarów, które są instalowane lub montowane, z próbnym uruchomieniem lub bez niego, przez dokonującego ich dostawy lub przez podmiot działający na jego rzecz - miejsce, w którym towary są instalowane lub montowane; nie uznaje się za instalację lub montaż prostych czynności umożliwiających funkcjonowanie montowanego lub instalowanego towaru zgodnie z jego przeznaczeniem. Jednocześnie Sąd II instancji podniósł, że ma świadomość faktu, że dotychczasowe orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego kwalifikowało czynności związane z trwałą zabudową wnęk do robót budowlano-montażowych. Sąd w wyroku kasacyjnym nie podzielił jednak wyżej wskazanej kwalifikacji na gruncie przedmiotowej sprawie, wskazując, że większość wyroków NSA zapadła na tle innego systemu prawnego, w tym innego systemu VAT. Zwrócono także uwagę, że w celu określenia, czy dana transakcja złożona stanowi dostawę towarów czy świadczenie usług, należy wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności w jakich jest ona dokonywana w celu ustalenia jej elementów charakterystycznych, co oznacza, że ocena ta będzie uzależniona każdorazowo od stanu faktycznego sprawy. Niewskazanym jest tym samym odnoszenie automatyczne rozstrzygnięć zapadłych na tle innego stanu faktycznego do rozpoznawanej sprawy, np. poglądów w zakresie montażu okien. Wskazując na opisane powyżej błędne zastosowanie przez Sąd I instancji przepisu prawa materialnego, Sąd odwoławczy podkreślił, że zaskarżona interpretacja podlegała uchyleniu, stosownie do treści art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – zwanej dalej: "P.p.s.a."). Podczas rozprawy przed WSA w Poznaniu w dniu 12 października 2012 r. pełnomocnik Ministra Finansów wniosła o uchylenie zaskarżonej interpretacji i podała, że organ interpretacyjny zmienił dotychczasowe stanowisko, podzielając pogląd, że w sprawie chodzi o dostawę towaru. Wojewódzki Sąd Administracyjny po ponownym rozpoznaniu sprawy zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Przy ocenie zasadności skargi wniesionej w niniejszej sprawie należy mieć na uwadze przede wszystkim to, że Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekał po uchyleniu pierwszego orzeczenia wydanego w tej sprawie przez sąd kasacyjny. W takiej sytuacji stosownie do art. 190 P.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, nie może też wykraczać poza zakres kontroli i orzekania tego Sądu, który był związany granicami skargi kasacyjnej (z wyjątkiem wad określonych w art. 183 § 2 P.p.s.a.) Istota i granice sporu w rozpoznawanej sprawie zostały wyznaczone pytaniami zadanymi we wniosku o interpretację indywidualną, dotyczącymi okoliczności faktycznych przedstawionych przez Spółkę w tym wniosku. Odnoszą się one do problemu, czy zgodnie z art. 41 ust. 12 w związku z art. 146a pkt 2 i art. 41 ust. 2 ustawy o VAT, w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2013 r. w odniesieniu do usług budowlano-montażowych (wykonywanych w obiektach budownictwa mieszkaniowego objętych społecznym programem mieszkaniowym), można zastosować opodatkowanie usługi preferencyjną 8% stawką VAT? Przedmiotem sporu między stronami jest zatem kwestia czy art. 41 ust. 12 ustawy o VAT przewidujący obniżoną stawkę VAT – 8% ma zastosowanie do czynności zabudowy wnękowej wraz z montażem. Zdaniem strony skarżącej ma ona prawo do zastosowania rzeczonej stawki. Tymczasem Minister Finansów początkowo nie podzielił tego stanowiska, obie jednak strony stały na stanowisku, że w realiach niniejszej sprawy przedmiotem analizy są usługi budowlano-montażowe. Po wydaniu wyroku przez NSA, stanowisko Ministra Finansów uległo zmianie i podzielił on pogląd, że w sprawie chodzi w istocie o dostawę towaru. Rozstrzygając powyższy problem należy powtórzyć za NSA, iż w orzecznictwie sądowoadministracyjnym istnieją zasadnicze rozbieżności dotyczące warunków zastosowania obniżonej stawki VAT – 8% odnośnie zabudowy wnękowej wraz z montażem. Stosownie do art. 41 ust. 12 ustawy o VAT obniżoną stawkę podatku, o której mowa w art. 41 ust. 2 ustawy o VAT (tj. 8%) stosuje się do dostawy, budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym. Przez budownictwo objęte społecznym programem mieszkaniowym rozumie się obiekty budownictwa mieszkaniowego lub ich części, z wyłączeniem lokali użytkowych, oraz lokale mieszkalne w budynkach niemieszkalnych sklasyfikowanych w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 12, a także obiekty sklasyfikowane w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w klasie ex 1264 - wyłącznie budynki instytucji ochrony zdrowia świadczących usługi zakwaterowania z opieką lekarską i pielęgniarską, zwłaszcza dla ludzi starszych i niepełnosprawnych, z zastrzeżeniem ust. 12b (art. 14 ust. 12a ustawy o VAT). Do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym określonego w ust. 12a nie zalicza się: 1) budynków mieszkalnych jednorodzinnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 300 m²; 2) lokali mieszkalnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 150 m² (art. 14 ust. 12b ustawy o VAT). W przypadku budownictwa mieszkaniowego o powierzchni przekraczającej limity określone w ust. 12b stawkę podatku, o której mowa w ust. 2, stosuje się tylko do części podstawy opodatkowania, odpowiadającej udziałowi powierzchni użytkowej kwalifikującej do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym w całkowitej powierzchni użytkowej (art. 14 ust. 12c ustawy o VAT). W tym miejscu należy powtórzyć za Sądem II instancji, że niezbędnym elementem zastosowania właściwej stawki VAT jest prawidłowa ocena przedstawionych przez skarżącą Spółkę okoliczności faktycznych i ich kwalifikacja jako czynności wchodzącej w zakres zastosowania VAT. Stąd też istotna jest treść wniosku, w którym strona skarżąca wskazała, że zabudowa wnęk w budynkach mieszkalnych zwanych popularnie "szafą wnękową" lub "zabudową wnękową", polega na wytworzeniu i montowaniu na stałe bez możliwości przenoszenia w inne miejsce nieruchomych przegród, półek i drzwi suwanych. Realizacja zabudowy wnęki następuje, na podstawie umowy cywilnoprawnej, której przedmiotem jest usługa remontowo-budowlana. Szafa wnękowa wykonana jest w zakładzie skarżącej z jego własnych materiałów i dostarczana w elementach do mieszkania (domu) klienta, gdzie montowana jest przez pracowników z użyciem firmowych narzędzi. Po zamontowaniu zabudowa jest nierozerwalnie związana z pomieszczeniem. Analizując powyższy stan faktyczny zawarty we wniosku w wyroku z dnia 26 lipca 2012 r., sygn. akt I FSK 483/12, NSA dostrzegł, że czynności wykonywane przez skarżącą Spółkę, mają w istocie charakter transakcji złożonych, co ma znaczenie w kontekście przepisów art. 7 ust. 1 i art. 8 ust. 1 ustawy o VAT. Dokonując kwalifikacji spornej transakcji Sąd odwoławczy powołał się na bogate orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Po wnikliwej analizie Sąd II instancji stwierdził, że w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy mamy do czynienia z wytworzeniem i dostarczeniem szafy wnękowej na zamówienie klienta, a następnie jej montażem. Ostatecznie, więc NSA stwierdził, że opisaną we wniosku o interpretację transakcję, należy traktować jako jedną transakcję. Co najistotniejsze zdaniem Sądu II instancji przedmiotową czynność należy uznać za dostawę towarów w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, zgodnie z którym przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. W tym miejscu należy podkreślić, o czym wspomniano wcześniej, że powyższym stanowiskiem Sąd w składzie orzekającym jest związany. Argumentując powyższe stanowisko NSA podniósł, że zabudowa wnękowa stanowi dobro materialne (towar), a przeniesienie rozporządzania jak właściciel następuje po jej montażu. Wprawdzie zakupowi zabudowy wnękowej towarzyszą uprzednie usługi pomiaru i wyceny przez osobę wykonawcy towaru, to jednak usługi te wraz z usługami montażu nie stanowią elementu na dominującego. Według Sądu odwoławczego cena nabywanej przez klienta szafy wnękowej jest zawsze wyższa od ceny usługi montażu, na który składają się czynności składania towaru z mniejszych części i jego zamocowania. Sąd w składzie orzekającym, będąc związany oceną prawną zawartą w wyroku NSA, wskazuje, że elementem dominującym w przedmiotowej transakcji, opisanej przez Spółkę, jest wykonanie i dostarczenie szafy wnękowej na wymiar i indywidualne zamówienie klienta, nie zaś jej montaż. Dodatkowo należy powtórzyć za NSA, że stosownie do treści art. 22 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT miejscem dostawy towarów jest w przypadku: towarów, które są instalowane lub montowane, z próbnym uruchomieniem lub bez niego, przez dokonującego ich dostawy lub przez podmiot działający na jego rzecz - miejsce, w którym towary są instalowane lub montowane; nie uznaje się za instalację lub montaż prostych czynności umożliwiających funkcjonowanie montowanego lub instalowanego towaru zgodnie z jego przeznaczeniem. Wskazując na opisane powyżej błędne zastosowanie przez Sąd I instancji przepisu prawa materialnego, Sąd odwoławczy podkreślił, że zaskarżona interpretacja podlegała uchyleniu, stosownie do treści art. 146 § 1 P.p.s.a. Przy czym jak wynika z sentencji orzeczenia NSA przekazał sprawę WSA w Poznaniu do ponownego rozpoznania. W tym stanie rzeczy Sąd w składzie orzekającym nie może postąpić inaczej, jak tylko zastosować się do wskazań zawartych w wyroku NSA z dnia 26 lipca 2012 r. W konsekwencji, w świetle powyższych uwag, zaskarżoną interpretację należało uznać za nieprawidłową jako naruszającą przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Rzeczą organu podatkowego przy ponownym rozstrzyganiu wniosku o wydanie interpretacji w niniejszej sprawie będzie zatem uwzględnienie wykładni normy prawnej zawartej w art. 41 ust. 12 ustawy o VAT, dokonanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 lipca 2012 r. i powtórzonej przez Sąd w niniejszej sprawie, która aktualnie nie jest w istocie kwestionowana przez Ministra Finansów. Organ interpretacyjny uwzględniając przedstawioną powyżej wykładnię przepisów prawa, winien dokonać subsumpcji analizowanych regulacji do opisanej przez Spółkę sytuacji. W świetle przedstawionych powyżej wywodów Sąd uwzględnił skargę i na podstawie art. 146 § 1 P.p.s.a., orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku, uwzględniając tym samym zmienione stanowisko Ministra Finansów w niniejszej sprawie. W przedmiocie kosztów postępowania sądowego orzeczono, jak w punkcie II sentencji, w oparciu o treść art. 200 oraz art. 205 § 1 P.p.s.a., w kwocie równej uiszczonemu wpisowi sądowemu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło