VII SA/Wa 1486/12
WyrokWSA w Warszawie2012-10-24
Skład orzekający: Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Tadeusz Nowak, Izabela Ostrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę z powodu braku przymiotu strony u wnioskodawcy?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, ponieważ wnioskodawca K. C. nie wykazał, że posiada przymiot strony w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Samo sąsiedztwo działki nie jest równoznaczne z jej znajdowaniem się w obszarze oddziaływania obiektu, a wnioskodawca nie wskazał konkretnych przepisów prawa materialnego, które byłyby naruszone przez planowaną inwestycję i ograniczałyby jego nieruchomość.Stan faktyczny
Wojewoda stwierdził nieważność decyzji Starosty z 2007 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku biurowego wraz z infrastrukturą dla autokomisu, wskazując na niezgodność z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz skierowanie decyzji do podmiotu nieposiadającego zdolności prawnej. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (GINB) uchylił decyzję Wojewody i umorzył postępowanie, uznając, że wnioskodawca K. C. (sąsiad) nie jest stroną postępowania, ponieważ jego nieruchomość nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji. K. C. złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędne uznanie go za nie-stronę.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę, uznając zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego za zgodną z prawem.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), , Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2012 r. sprawy ze skargi K. C. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2012 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2012r., na podstawie art. 158 § 1 w
zw. z art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania
administracyjnego (Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej k.p.a.- stwierdził
nieważność decyzji Starosty [...] z dnia [...] października 2007r.,
zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę [...]
"[...]" A. L. budynku biurowego wraz z infrastrukturą na działce nr
[...] w M. przy ul. K..
Organ wskazał, że postępowanie wszczął na wniosek K. C.,
właściciela działki sąsiedniej (nr ew. [...]) wskazującego, że ww. inwestycja jest
niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Organ przybliżył zasady obowiązujące w postępowaniu nieważnościowym oraz
przytoczył art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, w brzmieniu obowiązującym w
dniu wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, podnosząc, że przed wydaniem
pozwolenia organ ma obowiązek sprawdzić zgodność projektu budowlanego m.in. z
ustaleniami miejscowego planu.
Wskazał, że działka inwestycyjna zgodnie z miejscowym planem
zagospodarowania przestrzennego (uchwała Rady Miejskiej w M. Nr
[...] z dnia [...].04.1997r.), dalej plan, znajduje się na obszarze o symbolu
[...], przeznaczonym pod rzemiosło i mieszkalnictwo towarzyszące usługom.
Organ wyjaśnił pojęcia "rzemiosła" i "usług" powołując się na definicje
słownikowe. Podał, że za oddzieleniem usług od handlu przemawia również
umieszczenie tych rodzajów działalności w odrębnych sekcjach Polskiej Klasyfikacji
Działalności (S i G).
Następnie stwierdził, że udzielono pozwolenia na budowę autokomisu - budynku
biurowego wraz z niezbędną infrastrukturą. Działalność autokomisu to niewątpliwie
handel, nie usługi czy rzemiosło, jak dopuszcza plan. Inwestycja objęta ww. decyzją stoi
zatem w oczywistej sprzeczności z ustaleniami planu.
Ponadto, zdaniem organu, decyzję skierowano do [...] "[...]" A.
L., a więc podmiotu, który nie posiada osobowości prawnej i zdolności do
czynności prawnych.
Powyższe oznacza, że decyzję z dnia [...].10.2007r. wydano z rażącym
naruszeniem art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego i art. 29 k.p.a.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2012r., na
podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania A. L. - uchylił
zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie organu I instancji.
Organ przytoczył art. 61 § 1 k.p.a. oraz art. 61 a § 1 k.p.a. Powołując się na
orzecznictwo wyjaśnił pojęcie interesu prawnego, o którym mowa w art. 28 k.p.a. Podał,
że zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r., Prawo budowlane (Dz. U. z
2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm.), dalej ustawa, stronami w sprawach pozwolenia na
budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy
nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu, który zdefiniowano
w art. 3 pkt 20 ustawy.
Zaznaczył, że art. 28 ust. 2 ustawy znajduje również zastosowanie w
postępowaniu w sprawie o stwierdzenie nieważności pozwolenia budowlanego.
Wskazał, że z odpisu z księgi wieczystej nr [...][...], wynika, iż
K. C. jest właścicielem działki nr ew. [...], która bezpośrednio
graniczy z działką inwestycyjną, jednak fakt bezpośredniego sąsiedztwa nie przesądza
o posiadaniu przez właścicieli przymiotu strony postępowania. O byciu stroną decyduje
położenie nieruchomości w obszarze oddziaływania inwestycji, wprowadzającym
ograniczenia w jej zagospodarowaniu.
Z planu zagospodarowania działki wynika, że odległość między spornym
budynkiem (elewacją bez otworów okiennych i drzwiowych - rys. nr 2), a działką
skarżącego wynosi 3 m. Usytuowanie to, uwzględniając również jej wysokość (3,58 m -
rys. nr 5) i przeznaczenie wyklucza uznanie, że nieruchomość wnioskodawcy znajduje
się w obszarze oddziaływania projektowanego obiektu, wynikającego z przepisów
techniczno-budowlanych, w tym § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia
12.04.2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i
ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r., Nr 75, poz. 690, ze zm., wg stanu na dzień
8.10.2007r.). Inwestycja nie powoduje ograniczeń związanych z przesłanianiem
obiektów istniejących, jak i potencjalnych (§ 13 warunków technicznych). Inwestycja nie
narusza również § 57 warunków technicznych (nasłonecznienie pomieszczeń
przeznaczonych na pobyt łudzi) i § 271 (ochrona przeciwpożarowa).
Organ zaznaczył, że w ramach inwestycji zaplanowano realizację 26 miejsc
parkingowych. Najbliższe miejsce parkingowe zaprojektowane zostało 8,5 m od działki
skarżącego i ok. 16,5 m od budynku mieszkalnego. Kwestionowane przedsięwzięcie
będzie zatem spełniać wymagania z § 19 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 warunków
technicznych i nie ograniczy sposobu zagospodarowania działki skarżącego.
Podkreślił, że odwołujący się nie wykazał okoliczności ograniczających
zagospodarowanie jego nieruchomości, a zgodnie z orzecznictwem to podmiot
żądający podjęcia postępowania winiec wykazać, że posiada legitymację w rozumieniu
art. 28 ust. 2 ustawy.
Organ zauważył, powołując orzecznictwo, że wskazywana przez skarżącego
możliwość występowania uciążliwości w związku ze zwiększonym hałasem dotyczy
interesu faktycznego, a nie prawnego.
W ocenie organu charakter inwestycji nie dawał też podstaw do zastosowania
regulacji odrębnych, co obligowało organ do uchylenia decyzji Wojewody [...] i
umorzenia postępowania organu I instancji.
Skargę na powyższą decyzję złożył K. C., zarzucając jej
naruszenie przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik
sprawy, t.j.
art. 28 k.p.a. poprzez błędne zastosowanie i przyjęcie, że skarżący nie jest stroną
postępowania;
art. 28 k.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie i przyjęcie, że stroną postępowania jest
A. L., gdy co najmniej od [...].11.2011 r. nie ma ona prawa do dysponowania
gruntem, na którym obiekt jest budowany;
art. 7 k.p.a., poprzez zaniechanie czynności zmierzających do wyjaśnienia stanu
faktycznego oraz załatwienia sprawy co do meritum, mając na względzie interes
społeczny i słuszny interes obywateli;
art. 8 k.p.a., poprzez prowadzenie postępowania w sposób podważający zaufanie jego
uczestników do władzy publicznej, w tym przez stwierdzenie, że nie zachodzą
przesłanki do uznania skarżącego za stronę postępowania,
art. 15 k.p.a. w zw. z art. 127 § 1 k.p.a. poprzez określenie kręgu osób, które mogą być
stroną postępowania na etapie odwoławczym, bez uchylenia decyzji w tym zakresie do
ponownego rozpoznania przez organ I instancji, a tym samym bez możliwości złożenia
odwołania przez skarżącego w toku postępowania administracyjnego;
art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., poprzez niewyczerpujące zgromadzenie materiału
dowodowego i niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych, niezbędnych do
dokładnego wyjaśnienia i załatwienia sprawy;
art. 138 § 1 pkt 2, art. 105 k.p.a., poprzez błędne zastosowanie i wydanie decyzji
umarzającej postępowanie organu I instancji, w sytuacji gdy całokształt okoliczności
sprawy uzasadniał zastosowanie art. 138 § 1 i tym samym utrzymanie w mocy
zaskarżonej decyzji w całości;
art. 61 § 2 oraz art. 157 § 2 k.p.a., poprzez przyjęcie, iż postępowanie o stwierdzenia
nieważności decyzji udzielającej pozwolenia na budowę może być prowadzone tylko na
wniosek i tylko strony w rozumieniu art. 28 ustawy, gdy w myśl art. 157 § 2 może być ono
prowadzone również z urzędu.
Ponadto zarzucono naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik
sprawy t.j.:
art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 ustawy poprzez arbitralne ustalenie, kto jest stroną
postępowania w rozumieniu tego przepisu oraz jego błędną wykładnię, zakładającą, iż
skarżący nie posiada przymiotu strony postępowania, gdyż nie znajduje się w obszarze
oddziaływania obiektu. Organ ograniczył badanie do wąskiego kręgu przepisów
wymienionych w uzasadnieniu;
art. 3 pkt 1 w zw. z art. 3 pkt 9 ustawy poprzez przyjęcie, iż udzielenie pozwolenia może
dotyczyć budowy 26 miejsc parkingowych, które znacznie przekraczają potrzeby i
gabaryty obiektu biurowego, a nadto zajmują całą pozostałą część działki, gdy w planie
teren przeznaczono pod rzemiosło i mieszkalnictwo towarzyszące usługom;
art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy poprzez ich nieuwzględnienie, mimo, iż decyzja organu I
instancji stwierdzała nieważność ww. decyzji z uwagi na niezgodność z planem, który to
aspekt organ II instancji pominął.
W uzasadnieniu skargi, po przedstawieniu stanu faktycznego sprawy, wskazano,
że decyzja Starosty [...] rażąco narusza prawo, gdyż została wydana
wbrew nakazowi ustanowionemu w art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy, to jest bez sprawdzenia
zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu. Skarżąca podała,
że działka nr ew. [...] znajduje się w obszarze [...], przeznaczonym w ww. planie
pod rzemiosło i mieszkalnictwo towarzyszące usługom.
Następnie w skardze przedstawiono obszerny wywód odnośnie definicji pojęcia
rzemiosła wymienionego w art. 2 ustawy z dnia 22 marca 1989r. o rzemiośle (Dz.U. z
2002r. Nr 112, poz. 979 ze zm.) i podzielono argumentację organu I instancji odnośnie
pojęcia usług.
Podkreślono, że w planie nie ma mowy o sytuowaniu na ww. terenie usług w
ogóle, lecz mieszkalnictwa towarzyszącego usługom. Budowa obiektu o funkcji biurowej
nie mieści się więc w pojęciu "mieszkalnictwa". Działalność autokomisu, bazująca na
handlu, a nie usługach czy rzemiośle stoi zatem w oczywistej opozycji do zapisów planu.
Skarżący wskazał, że wskutek działalności związanej z powstaniem autokomisu
mieszkańcy działek sąsiednich narażeni są na uciążliwy hałas oraz zanieczyszczanie
przez klientów środowiska, mają zakłócony spokój i porządek.
Zdaniem skarżącego organ I instancji słusznie zauważył, iż stroną postępowania
zwyczajnego nie może być [...] "[...]" A. L., gdyż taki podmiot w
świetle prawa nie istnieje. Art. 28 ust. 2 ustawy jasno precyzuje, kto może być stroną
postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Decyzja powinna zostać wydana na
rzecz inwestora – A. L..
O wadliwości ww. decyzji świadczy również fakt, iż Starosta, jako organ ochrony
środowiska, nie opiniował lokalizacji przedsięwzięcia, naruszając tym samym art. 35 ust.
1 pkt 1 ustawy.
Ponadto, z pisma Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w
[...] z dnia [...] listopada 2011 r. wynika, iż otrzymał on oświadczenie A.
L. o zakończeniu z dniem [...].11.2011 r. działalności gospodarczej pod nazwą
[...] "[...]" w M. oraz zakończeniu dzierżawy działki. Obecnym
właścicielem autokomisu jest R. Ś. prowadzący działalność gospodarczą pod
nazwą PPH U Ś. R..
Skarżący dodał, powołując się szczegółowo na swoje wnioski i pisma, że żaden
organ w postępowaniu wyjaśniającym nie zarzucił mu braku legitymacji do czynnego
udziału w postępowaniu.
Całkowicie niezrozumiałe jest też w ocenie strony skarżącej, powoływanie się
przez organ II instancji w zaskarżonej decyzji na art. 28 k.p.a., skoro do ustalenia kręgu
stron przedmiotowego postępowania należy stosować art. 28 ust. 2 ustawy Prawo
budowlane.
Skarżący podkreślił, że organ odmówił mu przymiotu strony postępowania,
pomimo, iż decyzja w sprawie pozwolenia na budowę jest obarczona sankcją
nieważności, na skutek jej niezgodności z wymogami art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo
budowlane i skierowania jej do podmiotu, który prawnie nie istnieje.
Wskazał, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ stwierdził, iż
projektowana inwestycja jest zgodna z przepisami rozporządzenia Ministra
Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim
powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. nr 75 poz. 690), a nieruchomość
skarżącego nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji. Organ natomiast nie
odniósł się do poczynionych przez organ I instancji ustaleń, iż decyzja o pozwoleniu na
budowę została skierowana do podmiotu, który prawnie nie istnieje oraz że jest
niezgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz że
nie dokonano ustaleń dotyczących wpływu planowanej inwestycji na środowisko.
Skarżący stwierdził, że wprawdzie organ wskazał odległości planowanej
inwestycji od nieruchomości skarżącego, natomiast nie wskazał, jakie odległości są
konieczne do uznania, że nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania oraz
jaka jest ich podstawa prawna. Powołując się na orzecznictwo sądowe wskazał
ponadto, że samo zachowanie wymaganych odległości w zakresie sytuowania budynku
na działce nie oznacza, że podmioty mające tytuł prawny do działek znajdujących się w
otoczeniu projektowanego obiektu nie mogą być stroną w postępowaniu o pozwolenie
na budowę.
Podkreślił, że poprzez brak uznania legitymacji czynnej skarżącego, w obrocie
prawnym pozostaje wadliwa decyzja obarczona przesłanką stwierdzenia nieważności.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł ojej oddalenie, podtrzymując stanowisko
zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o
ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy
administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności
administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem
zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Wojewódzki sąd
administracyjny ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej
zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego,
obowiązującymi w dacie jej wydania.
Uwzględniając powyższe kryteria Sąd uznał, że zaskarżona decyzja Głównego
Inspektora Nadzoru Budowlanego uchylająca decyzję Wojewody [...],
stwierdzającą nieważność decyzji Starosty [...] z [...] października 2007 r. i
umarzająca postępowanie organu I instancji nie narusza prawa.
Zgodnie z treścią art. 157 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks
postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 98 poz. 1071 ze zm.), zwanej
dalej kpa, postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji
wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Wszczęcie postępowania w omawianym
trybie wymaga uprzedniej kontroli ze strony organu, czy zachodzą przesłanki
formalnoprawne warunkujące jego dopuszczalność, przy czym niedopuszczalność
wszczęcia takiego postępowania może mieć charakter podmiotowy lub przedmiotowy. Z
niedopuszczalnością z przyczyn podmiotowych mamy do czynienia wówczas, gdy
podmiot żądający stwierdzenia nieważności decyzji nie jest stroną lub gdy z wnioskiem
o stwierdzenie nieważności wystąpiła strona nie mająca zdolności do czynności
prawnych. W sytuacji złożenia przez dany podmiot wniosku o stwierdzenie nieważności
decyzji obowiązkiem właściwego organu jest więc w pierwszej kolejności ustalenie, czy
wniosek ten pochodzi od strony. Zgodnie z przepisem art. 61 a kpa (obowiązującym od
dnia 11 kwietnia 2011 r.), gdy żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez
osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może
być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie
wszczęcia postępowania.
Zarówno w postępowaniu zwykłym dotyczącym pozwolenia na budowę, jak i w
postępowaniu nieważnościowym normą materialnoprawną określającą krąg stron
postępowania jest art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego (por. wyroki Naczelnego Sądu
Administracyjnego: z dnia 16 marca 2009r. sygn. II OSK 1540/08 Lex nr 530045, z dnia
17 listopada 2008r. sygn. II OSK 1387/07 Lex nr 526048). Przepis ten jest przepisem
szczególnym w stosunku do art. 28 kpa, zgodnie z którym stroną jest każdy, czyjego
interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności
organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
W myśl art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. (tj. Dz. U. z
2010 r. nr 243 poz. 1623 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym od dnia 11 lipca 2003 r.,
stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz
właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w
obszarze oddziaływania obiektu. Pojęcie "obszaru oddziaływania obiektu" zdefiniowane
zostało w art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane jako teren wyznaczony w otoczeniu
obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane
z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Obszarem takim jest
przykładowo obszar ograniczonego użytkowania wyznaczany na podstawie przepisów
Prawa ochrony środowiska, strefy ochronne ujęć wody lub obszary ochronne zbiorników
wód śródlądowych wyznaczonych na podstawie Prawa wodnego. Do organów
administracji architektoniczno-budowlanej należy w każdym przypadku zakreślenie tego
obszaru i wskazanie stron tego postępowania.
W niniejszej sprawie decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r. Główny Inspektor
Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję organu I instancji i z uwagi na brak przymiotu
strony umorzył wszczęte na wniosek K. C. postępowanie w
sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z [...] października
2007 r., udzielającej [...] "[...]" A. L. pozwolenia na budowę
budynku biurowego wraz z infrastrukturą na działce nr [...]przy ul. K. w M.
W ocenie Sądu, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zasadnie przyjął, że
wniosek o stwierdzenie nieważności nie pochodzi od strony postępowania, prawidłowe
było zatem umorzenie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji
Starosty [...].
Realizacja przedmiotowej inwestycji nie narusza prawa własności i nie
spowoduje ograniczeń w zakresie dysponowania nieruchomością należącą do
K. C.. Wprawdzie skarżący jest właścicielem działki nr [...]
bezpośrednio graniczącej z działką objętą inwestycją, to jednak położenie
nieruchomości w sąsiedztwie planowanej inwestycji nie jest tożsame ze znajdowaniem
się tej nieruchomości w obszarze oddziaływania obiektu (por. wyrok NSA z dnia 15
września 2006 r" sygn. akt II OSK 1082/05, LEX nr 320883; wyrok NSA z dnia 16 marca
2009 r., sygn. akt II OSK 1540/08, LEX nr 530045).
Podkreślenia wymaga fakt, iż w świetle powołanego wyżej art. 28 ust. 2 Prawa
budowlanego nie wystarczy samo przekonanie właściciela danej nieruchomości, że ma
on interes prawny uzasadniający udział jako strony w postępowaniu o pozwoleniu na
budowę. W przepisie tym przyjęto, że legitymacja procesowa ma charakter obiektywny,
nakazujący ustalenie, przed wszczęciem postępowania o udzielenie pozwolenia na
budowę, przepisów, które wprowadzają związane z danym obiektem ograniczenia w
zagospodarowaniu terenu i na tej podstawie ustalenie kręgu występujących w nim stron.
Podkreślić trzeba, że przez oddziaływanie obiektu, o którym mowa w art. 28 ust. 2
ustawy Prawo budowlane należy rozumieć takie oddziaływanie, które narusza
konkretne normy prawa materialnego, np. przepisy techniczno-budowlane, dające
określonemu podmiotowi podstawę do wywodzenia własnego interesu prawnego. Jeżeli
projektowana inwestycja nie powoduje naruszenia konkretnych przepisów prawa
materialnego, nie wykazuje sprzeczności z normami wynikającymi z przepisów Prawa
budowlanego, przepisów dotyczących warunków technicznych, jakim powinny
odpowiadać budynki i ich usytuowanie, przepisów z zakresu ochrony przeciwpożarowej,
Prawa wodnego, Prawa ochrony środowiska itp., to spowodowane realizacją inwestycji
dolegliwości dla otoczenia nie mogą zostać zakwalifikowane jako naruszające interes
prawny innych osób. Nie chodzi bowiem o wszelkie utrudnienia, jakie może przynieść
planowane przedsięwzięcie, a jedynie takie, które dotyczyć mogą naruszeń interesów
prawnych innych osób, nie zaś interesów faktycznych.
Jak wynika z projektu zagospodarowania działki objętej sporną inwestycją,
odległość projektowanego budynku od granicy z działką skarżącego (ścianą bez
otworów okiennych i drzwiowych) wynosi 3 m, zostały zatem zachowane odległości
określone w § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia
2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich
usytuowanie (Dz.U. nr 75 poz. 690). Projektowana inwestycja nie ma też żadnego
wpływu na zacienienie działki skarżącego i nie ograniczy dopływu naturalnego światła
do pomieszczeń mieszkalnych budynku skarżącego (§ 13 i § 57 rozporządzenia). W
ramach inwestycji zaplanowano realizację 26 miejsc parkingowych, przy czym
najbliższe miejsce parkingowe zaprojektowano 8,5 m od działki skarżącego i ok. 16,5 m
od budynku mieszkalnego skarżącego, inwestycja spełnia zatem wymagania z § 19
rozporządzenia.
Wskazać jednocześnie trzeba, iż ustalenie, że na danej nieruchomości
odczuwalne będą skutki funkcjonowania inwestycji, np. związane z emisją hałasu nie
oznacza jeszcze, że nieruchomość ta znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu w
rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Obszar oddziaływania to nie jest teren, w
którym da się odczuć uciążliwości spowodowane funkcjonowaniem jakiegoś obiektu.
Takie rozumienie odwołuje się do oddziaływania faktycznego, którego nie można
utożsamić z oddziaływaniem polegającym na wprowadzaniu ograniczeń prawnych (por.
wyroki: Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28.04.2009 r. II OSK 12/08 Lex nr
554936, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29.10.2009 r. VII
SA/Wa 1245/09 Lex nr 574336, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z
dnia 7.10.2009 r. II SA/GI 430/09 Lex nr 573705, Naczelnego Sądu Administracyjnego z
dnia 18.01.2011 r. II OSK 338/10 Lex nr 953066).
Właścicielowi nieruchomości położonej w otoczeniu planowanej inwestycji
przysługują prawne środki ochrony przed sposobem zagospodarowania na cele
budowlane innej nieruchomości, jeżeli projektowany sposób zagospodarowania
kolidowałby z jego prawnie chronionym interesem poprzez naruszenie przez inwestora
obowiązujących przepisów prawa materialnego. Właściciele, użytkownicy wieczyści lub
zarządcy nieruchomości, o ile chcą być stroną postępowania w sprawie pozwolenia na
budowę, także w trybie nieważnościowym, muszą zatem wskazać konkretny przepis
prawa materialnego administracyjnego przewidujący w konkretnej sytuacji ograniczenie
w swobodnym zagospodarowaniu ich nieruchomości, wprowadzone ze względu na
powstanie obiektu objętego postępowaniem o pozwoleniu na budowę. K.
C. takiego przepisu i takich ograniczeń nie wskazał, nie wynikają one również
ze zgromadzonej dokumentacji, prawidłowo zatem Główny Inspektor Nadzoru
Budowlanego uznał, że wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na
budowę nie pochodzi od strony postępowania.
Jednocześnie wskazać trzeba, że argumenty skargi wskazujące, że badana w
trybie nadzorczym decyzja jest dotknięta wadą nieważności i zarzucające organowi brak
odniesienia się do tej kwestii w zaskarżonej decyzji pozostają bez wpływu na wynik
sprawy. Skoro bowiem Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie rozpoznawał
wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji, bowiem umorzył postępowanie z uwagi na
brak przymiotu strony wnioskodawcy, to nie mógł badać merytorycznie, czy decyzja o
pozwoleniu na budowę jest dotknięta wad
nieważności.
Zaskarżona decyzja uchylająca decyzję Wojewody [...], stwierdzającą
nieważność decyzji Starosty [...] z [...] października 2007 r. i umarzająca
postępowanie organu I instancji nie narusza zatem prawa.
Mając powyższe na uwadze, wobec bezzasadności skargi, należało orzec jak w
sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o
postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło