I SAB/Wa 428/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska po rozpoznaniu w dniu 26 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. S., B. A., U. G., W. W. i W. W. na przewlekłość Prezydenta W. w przedmiocie wniosku o odszkodowanie za nieruchomość w. 1. zobowiązuje Prezydenta W. do wydania rozstrzygnięcia w sprawie z wniosku M. S., B. A., U. G., W. W. i W. W. z dnia [...] listopada 2011 r. o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W., przy ul. [...], hip. [...] – w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem; 2. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie przez Prezydenta W. postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżących M. S., B. A., U. G., W. W. i W. W. solidarnie kwotę [...] (słownie: [...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z [...] września 2012 r. M. S., B. A., U. G., W. W. i W. W. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na przewlekłe prowadzenie przez Prezydenta W. postępowania w przedmiocie odszkodowania za nieruchomość położoną w W., przy ul. [...], hip. " [...]" o pow. [...] m². Z akt sprawy wynika, że M. S., B. A., U. G., W. W. i W. W., pismem z [...] listopada 2011 r., wystąpili o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W., przy ul. [...], o pow. [...] m², oznaczonej uprzednio jako " [...]" działka nr [...], a obecnie wchodzącej w skład działki nr [...] i części działki nr [...] z obrębu [...], objętą działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz.U. nr 50, poz. 279). Pismem z [...] listopada 2011 r. pełnomocnik wnioskodawców został poinformowany, że postępowanie w sprawie o odszkodowanie z nieruchomość ozn. hip. "[...]" będzie mogło być przeprowadzone po zakończeniu postępowania w sprawie rozpatrzenia wniosku z [...] września 2001 r. o przyznanie prawa użytkowania wieczystego do części ww. nieruchomości o pow. [...] m². W dniu [...] kwietnia 2012 r. wnioskodawcy, reprezentowani przez adw. I. R., wnieśli do Wojewody [...], za pośrednictwem Prezydent W., zażalenie na niezałatwienie przez organ stopnia podstawowego w terminie sprawy przyznania odszkodowania za ww. nieruchomość [...]. Wojewoda [...] postanowieniem z [...] czerwca 2012 r., nr [...] uznał zażalenie za nieuzasadnione twierdząc, że wyznaczony przez Prezydenta (w piśmie z [...] maja 2012 r.) termin jeszcze nie upłynął, toteż nie można stwierdzić, że pozostaje on w bezczynności. W związku z dalszym nierozpoznaniem sprawy o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W., przy ul. [...], hip. " [...]" o pow. [...] m², M. S., B. A., U. G., W. W. i W. W. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na przewlekłe prowadzenie przez Prezydenta W. postępowania. W uzasadnieniu podnieśli, że nie zgadzają się z postanowieniem Wojewody [...] z [...] czerwca 2012 r., nr [...]. Stwierdzili, że pierwotny wniosek skarżących o odszkodowanie opatrzony był datą [...] września 2001 r. i od tego momentu powinno się toczyć postępowanie administracyjne, które do dnia wniesienia skargi nie zostało zakończone, mimo upływu terminów wynikających z Kodeksu postępowania administracyjnego. Odpowiadając na skargę Prezydent W. wniósł o jej oddalenie podnosząc, że pełnomocnik stron został powiadomiony, iż ze względu na konieczność zebrania całości dokumentacji nie było możliwe rozpatrzenie wniosku o odszkodowanie w terminie wyznaczonym w art. 35 § 3 Kpa. Jednocześnie organ wyjaśnił, że jako datę zakończenia postępowania wskazano dzień [...] grudnia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Analiza zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wskazuje na zasadność skargi. Zgodnie z treścią art. 119 pkt 2 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, powoływana dalej jako "p.p.s.a.") sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, jeżeli jedna ze stron złoży taki wniosek, a żadna z pozostałych stron w terminie 14 dni od dnia zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy – taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. Wyjaśnić należy, że realizacja zasady ogólnej szybkości i racjonalnego prowadzenia postępowania jest zagwarantowana przepisami określającymi terminy załatwienia sprawy. Z ogólnych zasad postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, zgodnie z art. 12 § 1 Kpa, a także zobowiązane są podejmować wszelkie kroki niezbędne do jej wyjaśnienia i załatwienia w myśl art. 7 i art. 77 § 1 Kpa. W rozpoznawanej sprawie oznacza to obowiązek podjęcia nie jakichkolwiek działań, lecz działań celowych, zmierzających do rozpatrzenia wniosku z [...] listopada 2011 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość [...] przy ul. [...] o pow. [...] m². Przy czym z przepisu art. 35 § 1 i 2 Kpa wynika obowiązek załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Nadto w świetle art. 36 § 1 i 2 Kpa wymagane jest, aby o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie organ podał stronom przyczyny zwłoki i wskazał nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu. Sąd prezentuje pogląd, że organ przewlekle prowadzi postępowanie nie tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie nie podejmuje żadnych czynności w sprawie, ale również wtedy, gdy je podejmuje, lecz mimo ustawowego obowiązku, po upływie terminów załatwienia sprawy, nie kończy postępowania wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego. W rozpoznawanej sprawie, po wpłynięciu w dniu [...] listopada 2011 r. wniosku z [...] listopada 2011 r. o odszkodowanie za działkę przy ul. [...] o pow. [...] m², po stronie organu powstał obowiązek, wynikający z art. 104 § 1 Kpa, załatwienia w drodze decyzji, bez zbędnej zwłoki, sprawy administracyjnej w terminie określonym w art. 35 § 1 i 3 Kpa. W oparciu o powyższe Sąd stwierdził, że organ administracji publicznej zmierza do załatwienia sprawy, jeżeli prowadzi postępowanie w zgodzie ze standardami wskazanymi w powołanych wyżej przepisach. Jeżeli tak nie jest, to występuje przypadek niezałatwienia sprawy w terminie, a więc pozostawania przez organ w bezczynności, bądź też mamy do czynienia z przewlekłością postępowania administracyjnego. Taka sytuacja wystąpiła w niniejszej sprawie. Prezydent W. rozpoznając wniosek z [...] listopada 2011 r. przekroczył terminy zakreślone w wyżej wskazanych przepisach, bowiem jak wynika z akt administracyjnych, od dnia złożenia wniosku do dnia wyrokowania Prezydent nie zakończył postępowania. Oprócz informacji z dnia [...] listopada 2011 r. o konieczności prowadzenia postępowania w sprawie odszkodowawczej dopiero po zakończeniu postępowania z wniosku z [...] września 2001 r. o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego oraz wystąpienia z dnia [...] stycznia 2012 r. do Naczelnika Biura Geodezji i Katastru w dzielnicy [...] o przesłanie wydruku z ewidencji gruntów oraz odbitki mapy sytuacyjnej, wszelkie czynności w sprawie podejmowane były dopiero po wniesieniu przez strony zażalenia do Wojewody [...] na niezałatwienie sprawy w terminie. Powyższe świadczy o tym, że organ I instancji podejmował czynności opieszale i nienależycie prowadził postępowanie. Sąd stwierdził jednak, że przewlekłe prowadzenie przez Prezydenta W. postępowania, jakkolwiek naganne, nie nosiło cechy rażącego naruszenia prawa, o jakim mowa w art. 149 § 1 in fine p.p.s.a., w związku z ustawą z dnia 20 stycznia 2011 r. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa (Dz.U nr 34, poz. 173). Za rażące naruszenie przepisów art. 35 Kpa można uznać ich oczywiste niezastosowanie lub zastosowanie nieprawidłowe, jak również długotrwałość prowadzenia postępowania, czy brak jakiejkolwiek aktywności organu (vide: wyrok WSA w Poznaniu z 18.08.2011 r., sygn. akt II SAB/Po 60/10, wyrok WSA w Gdańsku z 11.08.2011 r., sygn. akt II SAB/Gd 30/11 – dostępne w CBOSA), co nie miało miejsca w niniejszej sprawie. Sąd nie podzielił podglądu skarżących, że sprawa o odszkodowanie za nieruchomość o pow. [...] m² została zainicjowana wnioskiem z [...] września 2001 r. Pismo to dotyczyło bowiem zwrotu części ww. nieruchomości (działki o pow. [...] m²) i zostało przez właściwe organy zakwalifikowane jako wniosek o oddanie nieruchomości w użytkowanie wieczyste (decyzja Burmistrza Gminy [...] z [...] grudnia 2001 r., nr [...]). Sąd zauważył jednak, że w aktach sprawy znajduje się wniosek z [...] września 2001 r. o odszkodowanie za nieruchomość "[...]", jednak jedynie za działkę o pow. [...] m². Tym samy Sąd uznał, że z odszkodowaniem za nieruchomość [...] przy ul. [...] o pow. [...] m² skarżący wystąpili wnioskiem z dnia [...] listopada 2011 r., na co wskazuje jego treść oraz późniejsze zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie. W związku z powyższym, na podstawie art. 149 § 1 w zw. z art. 119 pkt 2 i art. 120 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd postanowił na podstawie art. 200 p.p.s.a.