I SA/Gd 879/12
WyrokWSA w Gdańsku2012-10-29
Skład orzekający: Bogusław Woźniak, Elżbieta Rischka, Małgorzata Tomaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o udzielenie dotacji dla niepublicznej szkoły, o którym mowa w art. 90 ust. 3 ustawy o systemie oświaty, może być rozpatrywany w trybie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności art. 58 i 59 § 1 Kpa?Ratio decidendi
Sprawa dotycząca przekazania dotacji dla niepublicznej szkoły o uprawnieniach szkoły publicznej, o której mowa w art. 90 ust. 3 ustawy o systemie oświaty, nie jest indywidualną sprawą rozstrzyganą w drodze decyzji administracyjnej, co wyklucza możliwość zastosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym art. 58 i 59 § 1 Kpa, do rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o dotację. Właściwym trybem dochodzenia takich roszczeń jest postępowanie cywilne przed sądem powszechnym.Stan faktyczny
Prezydent Miasta odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o udzielenie dotacji na 2012 r. dla I Liceum Ogólnokształcącego Zaocznego w G., uznając, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony po upływie ustawowego terminu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji, podnosząc, że termin do złożenia wniosku o dotację ma charakter materialny i nie podlega przywróceniu. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Kpa oraz prawa materialnego, kwestionując charakter terminu i brak rozważenia słusznego interesu szkoły.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Woźniak (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Rischka, Sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Sylwia Górny, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 24 października 2012 r. sprawy ze skargi "A" na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 26 czerwca 2012 r. nr sygn. akt [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o udzielenie dotacji na rok 2012 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. określa, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Prezydent Miasta postanowieniem z dnia 5 grudnia 2011 r. odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o udzielenie dotacji na 2012 r. dla I Liceum Ogólnokształcącego Zaocznego w G.
W uzasadnieniu postanowienia podano, że w dniu 5 października 2011 r. M. S., jako organ prowadzący dla I Liceum Ogólnokształcącego Zaocznego w G., złożyła wniosek o udzielenie dotacji na 2012 r. W dniu 20 października 2011 r. złożyła prośbę o przywrócenie terminu przewidzianego dla dokonania powyższej czynności, który upłynął 30 września 2011 r.
Organ I instancji stwierdził, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony po upływie 7 dniowego terminu liczonego od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 58 § 2 Kpa). Organ przyjął, że ustanie przyczyny uchybienia terminu nastąpiło w dniu 5 października 2011 r. Zatem wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności złożony w dniu 20 października 2011 r. bez zachowania 7 dniowego terminu dla dokonania tej czynności.
W zażaleniu na wyżej opisane postanowienie strona zarzuciła naruszenie art. 58 § 1 i § 2 Kpa przez uznanie, że nie zachowała terminu do złożenia wniosku o przewrócenie terminu do złożenia wniosku o udzielenie dotacji na 2012 r. i wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia i przywrócenie terminu do złożenia w/w wniosku.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia 26 czerwca 2012 r. utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji. Samorządowe Kolegium odwoławcze podniosło, iż przywrócenie terminu w niniejszej sprawie jest niedopuszczalne ale zasadniczo z innych przyczyn, aniżeli wskazane przez organ I instancji. Otóż organ odwoławczy przyjął, iż określony w art. 90 ust. 3 ustawy o systemie oświaty termin przewidziany dla złożenia wniosku o przyznanie dotacji ma charakter materialny i jako taki nie podlega przywróceniu.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 26 czerwca 2012 r. strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, mianowicie art. 58 § 1 i § 2 Kpa przez uznanie: a) że termin określony w art. 290 ust. 3 ustawy o systemie oświaty dotyczący złożenia wniosku o udzielenie dotacji dla niepublicznych szkół o uprawnieniach szkół publicznych nie podlega w razie uchybienia przywróceniu w trybie art. 58 § 1 i § 2 Kpa, b) że niezależnie od kwestii przedstawionej w punkcie a), wniosek skarżącej o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o udzielenie dotacji nie mógł być uwzględniony, gdyż skarżący nie dopełnił wymogów określonych w art. 58 § 1 i § 2 Kpa. Ponadto strona skarżąca zarzucił naruszenie art. 7 Kpa przez zaniechanie rozważenia i uwzględnienia słusznego interesu skarżącego polegającego na konieczności zapewnienia miejsc nauki dla 266 słuchaczu oraz miejsc pracy dla 15 nauczycieli, a także trzech pracowników administracji, pozbawienie bowiem dotacji spowoduje konieczność likwidacji szkoły. Skarżąca zarzuciła także obrazę prawa materialnego, mianowicie art. 90 ust. 1 i ust. 3 ustawy o systemie oświaty przez błędną jego interpretacje i uznanie, że termin określony w tym przepisie do złożenia wniosku o udzielenie dotacji jest terminem prawa materialnego nie podlegającym przywróceniu w razie uchybienia.
Strona skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz utrzymanego nim postanowienia Prezydenta Miasta i uwzględnienie wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o udzielenie dotacji, a także o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych ewentualnie o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu do ponownego rozpoznania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje.
Skarga zasługiwała na uwzględnienie, aczkolwiek z przyczyn innych niż w niej podniesione.
Zgodnie z art. 90 ust. 3 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r., Nr 256, poz. 2572 ze zm.) dotacje dla niepublicznych szkół o uprawnieniach szkół publicznych niewymienionych w ust. 2a przysługują na każdego ucznia w wysokości nie niższej niż 50 % ustalonych w budżecie odpowiednio danej gminy lub powiatu wydatków bieżących ponoszonych w szkołach publicznych tego samego typu i rodzaju w przeliczeniu na jednego ucznia, pod warunkiem że osoba prowadząca niepubliczną szkołę poda organowi właściwemu do udzielania dotacji planowaną liczbę uczniów nie później niż do dnia 30 września roku poprzedzającego rok udzielania dotacji. W przypadku braku na terenie gminy lub powiatu szkoły publicznej danego typu i rodzaju podstawą do ustalenia wysokości dotacji są wydatki bieżące ponoszone przez najbliższą gminę lub powiat na prowadzenie szkoły publicznej danego typu lub rodzaju.
W świetle wyżej przytoczonego przepisu jednym z warunków, od którego uzależnione jest uprawnienie podmiotu prowadzącego szkołę niepubliczną o uprawnieniach szkoły publicznej do uzyskania dotacji, jest złożenie stosownego wniosku w terminie do dnia 30 września.
Z akt rozpoznawanej sprawy wynika, że skarżąca wskazanemu terminowi uchybiła. Stosowny wniosek został złożony 5 października 2011 r. W związku z powyższym skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu w trybie art. 58 i 59 § 1 Kpa przedstawiając stosowną argumentację.
Z uzasadnienia postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego wynika, że zasadniczym powodem odmowy przywrócenia terminu było ustalenie, że termin, o którym mowa w art. 90 ust. 3 ustawy o systemie oświaty jest terminem materialnym. W skardze skarżąca argumentuje, że termin ma charakter procesowy, nadto, że spełniła pozostałe warunki jego przywrócenia.
W ocenie Sądu ocena zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego musi być rozpoczęta analizą możliwości rozpatrzenia wniosku skarżącej w oparciu o art. 58 i 59 § 1 Kpa.
Ustawa o systemie oświaty, jakkolwiek przewiduje, że poszczególne, wskazane w niej kwestie mają być rozstrzygane w drodze decyzji administracyjnej, to jednak nie zawiera ogólnego odesłania do stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. W szczególności art. 90 ust. 3 tej ustawy stanowi jedynie o tym, że "dotacje ... przysługują ...pod warunkiem ...". Nie zawiera zaś postanowień dotyczących trybu i formy przyznania dotacji.
Zgodnie z art. 1 pkt 1 Kpa, Kodeks postępowania administracyjnego normuje postępowanie przed organami administracji publicznej w należących do właściwości tych organów sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych (sytuacje wymienione w pkt 2-4 nie odnoszą się do stanu faktycznego niniejszej sprawy).
NSA w postanowieniu z 3.06.2006 r., sygn. akt OW 53/04 (LEX nr 174021) sformułował pogląd prawny, który Sąd w składzie niniejszym podziela, iż przepisy zawarte w art. 90 ust. 2, ust. 3, ust. 4 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 z późn. zm.) nie przewidują rozstrzygania spraw dotyczących dotacji w postępowaniu administracyjnym. Rada powiatu określając tryb udzielania dotacji decyduje o formie jej przyznawania, przy czym, niezależnie od charakteru czynności, w jakiej następuje udzielenie dotacji, nie jest to jednak decyzja administracyjna w rozumieniu k.p.a. W postanowieniu NSA z 3.04.2012 r., sygn. akt II GSK 521/12 (www.orzecznictwo.nsa.gov.pl) stwierdzono, że czynność organu administracyjnego polegająca na ustaleniu podstawy naliczania dotacji dla niepublicznych przedszkoli nie może zostać uznana za decyzję administracyjną, gdyż w omawianej sytuacji prawo nie przewiduje wydania takiego rozstrzygnięcia. Nie jest ona też aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącym obowiązków lub uprawnień wynikających z przepisów prawa. Jest to czynność techniczna o charakterze księgowo - rachunkowym (...).
W ocenie Sądu przyjąć więc należy, że sprawa dotycząca przekazania dotacji, o której mowa w art. 90 ust. 3 ustawy o systemie oświaty, nie jest indywidualną sprawą rozstrzyganą w drodze decyzji administracyjnej co wyklucza możliwość zastosowania w niniejszej sprawie przepisów KPA na podstawie art. 1 pkt 1 Kpa.
Możliwości zastosowania w niniejszej sprawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, względnie Ordynacji podatkowej, nie można także wywodzić z art. 67 ustawy z dnia 27 stycznia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 157, poz. 1240 ze zm.). Przepis ten bowiem przewiduje stosowanie Kodeksu postępowania administracyjnego i odpowiednio Ordynacji podatkowej do spraw dotyczących m. in. kwoty dotacji podlegającej zwrotowi w przypadkach przewidzianych w niniejszej ustawie (art. 60 pkt 1).
Przedstawione wyżej uwagi powadzą do wniosku, iż brak było podstaw aby Prezydent Miasta rozpatrzył wniosek skarżącej w trybie art. 58 i 59 § 1 Kpa. Skoro bowiem przekazanie dotacji nie jest sprawą administracyjną, to także złożenie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie dotacji, nie może kreować odrębnej samoistnej sprawy administracyjnej.
Sąd Najwyższy w wyroku z 3.01.2007 r., sygn. akt IV CSK 312/06 (LEX nr 277299) stwierdził, że z art. 90 ustawy z 1991 r. o systemie oświaty wynika norma, kreująca pomiędzy Skarbem Państwa lub jednostką samorządu terytorialnego, właściwymi do wypłaty dotacji, a osobami prowadzącymi szkoły lub placówki niepubliczne, uprawnionymi do żądania ich otrzymania, stosunek prawny odpowiadający cechom zobowiązania w rozumieniu art. 353 § 1 k.c. Skoro zaś w przepisach ustawy nie przewidziano szczególnego trybu dochodzenia tego rodzaju roszczeń na drodze postępowania administracyjnego, uprawniony może poszukiwać ochrony prawnej tylko przed sądem powszechnym w postępowaniu cywilnym.
Zatem, w okolicznościach faktycznych rozpoznawanej sprawy, organ właściwy w sprawie udzielenia dotacji powinien odmówić jej przyznania, wskazując na niespełnienie jednego z warunków koniecznych otrzymania dotacji, zaś skarżąca swoich praw powinna dochodzić przed sądem powszechnym w postępowaniu cywilnym podnosząc tam stosowne argumenty.
Stwierdzony przez Sąd brak podstaw do rozstrzygania przez organ o wniosku skarżącej w trybie art. 58 i 59 § 1 Kpa czyni zbędnym odnoszenie się do pozostałych zarzutów podniesionych w skardze.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze ponownie rozpatrując sprawę uwzględni ocenę prawną wyrażoną w uzasadnieniu niniejszego wyroku.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz 270) – dalej jako "p.p.s.a." uchylił zaskarżone postanowienie. Na podstawie art. 152 tej ustawy orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. O koszach postępowania orzeczono w oparciu o art. 200 i art. 205 § 1 w zw. z art. 209 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło