II SO/Ke 9/12

II SO/Ke 9/12 P O S T A N O W I E N I E Dnia 31 października 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Detka po rozpoznaniu w dniu 31 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.T. o ukaranie Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym grzywną postanawia odrzucić wniosek. Wnioskiem z dnia 23 sierpnia 2012 r. skierowanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach J.T. wniósł o ukaranie Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym R.D. grzywną za nieprzekazanie do sądu jego skargi oraz za nieprzestrzeganie art. 54 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, naruszenie art. 35 § 3 kpa i nie wywiązanie się z art. 23 pkt 1 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji. Uzasadniając wniosek J.T. wskazał, że w dniu 7 sierpnia 2012 r. komornik R.D. zwrócił mu skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach jako mylnie skierowaną. Podał, że w dniu 2 sierpnia 2012r. złożył pismo o zabezpieczenie dokumentów postępowania egzekucyjnego [...] oraz wykazanie wszystkich czynności od wszczęcia postępowania do dnia złożenia ww. pisma. W sprawie tej komornik nie wykonał żadnej czynności, a skarżący nie otrzymał odpowiedzi na swoje pismo. W dniu 3 sierpnia 2012 r. złożył do ww. komornika pismo o naprawienie krzywdy i szkody zgodnie z art. 23 pkt 1 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji i również nie otrzymał na nie odpowiedzi. W odpowiedzi na wniosek organ poinformował, że komornik sądowy nie jest organem administracji, a funkcjonariuszem publicznym działającym przy sądzie rejonowym podlegającym przy wykonywaniu czynności orzeczeniu sądu i prezesowi sądu rejonowego, przy którym działa. Wskazał również, że w sprawie [...] prowadził postępowanie egzekucyjne o alimenty przeciwko dłużnikowi J.T. z wniosku P.S. na podstawie tytułu wykonawczego Sądu Rejonowego w Jędrzejowie oraz wniosku wierzyciela. Postępowanie egzekucyjne było prowadzone zgodnie z obowiązującymi przepisami w cywilnym postępowaniu egzekucyjnym oraz przepisami szczególnymi dotyczącymi egzekucji świadczeń alimentacyjnych tj. art. 1081-1088 kpc. Podniósł również, że przy pierwszej czynności egzekucyjnej J.T. został pouczony, że stosownie do art. 767 § 1 kpc na czynność komornika przysługuje skarga do Sądu Rejonowego. Postępowanie egzekucyjne w ww. sprawie zostało umorzone na wniosek wierzyciela postanowieniem z dnia 10 lipca 2012 r. na podstawie art. 825 § 1 kpc, gdzie J.T. również został pouczony o możliwości zaskarżenia ww. postanowienia zgodnie z art. 767 § 1 kpc. Podkreślił, że w sądowym postępowaniu egzekucyjnym nie stosuje się przepisów kodeksu postępowania administracyjnego w związku z czym wniosek jest bezzasadny. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 63 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a., jeżeli ustawy tak stanowią, postępowanie sądowe wszczyna się na wniosek. Jak natomiast stanowi art. 64 § 3 p.p.s.a., do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale wydanej w składzie siedmiu sędziów z dnia 7 kwietnia 2008r., sygn. akt II FPS 1/08 (dostępnej na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl), wniosek o wymierzenie organowi grzywny, o którym mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a., jest pismem wszczynającym odrębne postępowanie, w rozumieniu art. 63 p.p.s.a. Biorąc pod uwagę powyższe należy odpowiednio stosować do niego, zgodnie z art. 64 § 3 p.p.s.a., przepisy o skardze, w tym o odrzuceniu skargi z uwagi na jej niedopuszczalność, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Taka sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie. Zgodnie z art. 54 § 1 p.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia (§ 2). Stosownie natomiast do treści art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny . Bezspornym jest, że skarga z dnia 3 sierpnia 2012 r. skierowana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach nie została przez skarżony organ do tego Sądu przekazana. Nie kwestionuje tego sam Komornik, który w treści skierowanego do skarżącego pisma z dnia 7 sierpnia 2012 r. wskazał, że w załączeniu zwraca mylnie skierowane pismo do "Sądu Administracyjnego w Kielcach". Nie ulega także wątpliwości, że w skardze J.T. zarzucił Komornikowi naruszenie art. 35 § 3 kpa w związku ze złożonym wnioskiem z 2 lipca 2012r., w którym domagał się "zabezpieczenia dokumentacji z postępowania egzekucyjnego" oraz "wykazu czynności jakie komornik wykonał od wszczęcia postępowania". Stwierdzić w tym miejscu trzeba, że w art. 3 § 2 p.p.s.a. został wskazany katalog spraw objętych kontrolą sądowoadministracyjną. Zgodnie z nim kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Czynności wskazane w skardze niewątpliwie nie mieszczą się w tym katalogu, gdyż komornik nie należy do organów administracji publicznej, a podejmowane przez niego czynności w ramach egzekucji prawomocnych orzeczeń sądów powszechnych – jak w tym przypadku – nie należą do sfery "działalności administracji publicznej", nad która kontrolę sprawują sądy administracyjne. Czynności komornika nie zostały również objęte regulacją żadnej z ustaw szczególnych, o jakich mowa w art. 3 § 3 p.p.s.a. Dla oceny wniosku istotne jest zwrócenie uwagi na kwestię relacji pomiędzy zakresem kognicji sądu administracyjnego, a prawem do żądania wymierzenia grzywny organowi w trybie art. 55 p.p.s.a. Problem sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy obowiązek przekazania skargi do sądu i ewentualne zastosowanie art. 55 p.p.s.a. są niezależne od badania, czy w danej sprawie istnieje w ogóle kognicja sądu administracyjnego do rozpatrzenia skargi, która do sądu nie została przekazana. Sąd w niniejszej sprawie stanął na stanowisku, że wniosek o wymierzenie grzywny złożony w sprawie, która nie podlega rozpoznaniu przez sąd administracyjny, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Przemawiają za tym następujące względy. Wniosek o wymierzenie organowi grzywny nie jest instrumentem prawnym o charakterze samoistnym. Jest on ściśle związany ze skargą, dla której pełni rolę służebną, zapobiegając swoistemu "przetrzymywaniu" skarg przez organy, za pośrednictwem których kierowane są one do sądu administracyjnego. Merytoryczne rozpatrywanie wniosku ma zatem sens tylko o tyle, o ile ma służyć przekazaniu do sądu skargi, która potencjalnie podlega rozpoznaniu przez sąd. W przypadkach oczywistych, gdy nie budzi żadnych wątpliwości brak kognicji sądu do rozpatrzenia danej sprawy, orzekanie o wymierzeniu grzywny podmiotowi, który skargi nie przekazał, jest niedopuszczalne, pozostaje bowiem bez żadnego związku z celem instytucji uregulowanej w art. 55 p.p.s.a., jaką jest doprowadzenie do tego, aby skarga trafiła do rozpoznania przez sąd (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 października 2012 r., sygn. akt I OZ 739/12, dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Wobec powyższego należy stwierdzić, że skoro Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania złożonej przez J. T. skargi na działalność Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Kielcach, to na organie tym nie ciążył obowiązek przekazania tej skargi Sądowi wraz z aktami sprawy, co z kolei oznacza, że wniosek o wymierzenie grzywny w związku z niezastosowaniem się do tegoż obowiązku jest niedopuszczalny. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w związku z art. 64 § 3 p.p.s.a., odrzucił wniosek.