II OZ 1122/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Mazur po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia [...] Sp. z o.o., Sp. k. z siedzibą w Warszawie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 5 listopada 2012 r. sygn. akt II SA/Wr 678/12 w zakresie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi [...] Sp. z o.o., Sp. k. z siedzibą w Warszawie na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie nakazu demontażu reklamy elewacji budynku wraz z rusztowaniem stanowiącym integralną część przedmiotowej reklamy postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i umorzyć postępowanie w sprawie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 5 listopada 2012 r., sygn. akt II SA/Wr 678/12Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie wniosku [...] Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w Warszawie w sprawie ze skargi na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2012 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu demontażu reklamy z elewacji budynku wraz z rusztowaniem stanowiącym integralną część przedmiotowej reklamy. Sąd I instancji przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta Wrocławia decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r., Nr [...] na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm.) nakazał [...] Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w Warszawie demontaż reklamy z elewacji budynku R. [...] we Wrocławiu wraz z rusztowaniem stanowiącym integralną część reklamy oraz instalacją oświetleniową. Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpoznając odwołanie od wyżej wskazanej decyzji w dniu [...] sierpnia 2012 r. wydał decyzję Nr [...], którą utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Pismem z dnia 6 września 2012 r. zobowiązana Spółka wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na decyzję organu II instancji domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Jednocześnie skarżąca w treści skargi złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku podano, że rusztowanie wraz z siatką zabezpieczającą stanowi część składową urządzenia zamontowanego na elewacji budynku. Demontaż wiązałby się z poniesieniem szkody związanej z przerwaniem prac remontowych oraz zaistnieniem stanu zagrożenia zdrowia i życia dla przechodniów. W odpowiedzi na skargę Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie jednocześnie wskazując, iż właściwym do rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu. Pełnomocnik Spółki pismem z dnia 12 września 2012 r. wnosząc o umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego podał, że zdemontowano przedmiot objęty zaskarżoną decyzją, co potwierdził załączoną dokumentacją. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wskazując na treść art. 61 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz.U. z 2012 r., Poz. 270, dalej jako "p.p.s.a.") zauważył, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji istotnie poparty został argumentacją wskazującą na wyczerpanie ustawowych przesłanek wynikających z art. 61 § 3 p.p.s.a. tj. wykazano niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Podano nawet zaistnienie realnego zagrożenia zdrowia i życia ludzkiego jakie mogło być spowodowane wykonaniem nakazu wynikającego z zaskarżonej decyzji. Sąd I instancji podkreślił, iż rozpoznając wniosek zobowiązany jest jednak do uwzględnienia wszelkich okoliczności sprawy, w tym również takich, które wynikają z akt administracyjnych i sądowoadministracyjnych. W ocenie sądu I instancji skoro zobowiązana Spółka przy piśmie z dnia 12 września 2012 r. podaje, iż wykonała demontaż rusztowania wraz z siatką zabezpieczającą nie istnieje obawa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków czy nawet jak podano realnego zagrożenia zdrowia i życia ludzkiego. Wobec powyższego w ocenie Sądu I instancji podstawy do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, w chwili rozpoznawania wniosku przez Sąd straciły na aktualności. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła [...] Sp. z o.o., Sp. k. z/s w Warszawie reprezentowana przez radcę prawnego. Postanowienie zaskarżono w całości zarzucając mu naruszenie: - art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie, mimo iż w niniejszej sprawie skarżący uprawdopodobnił istnienie przesłanek określonych w tym przepisie i w konsekwencji niezasadne wydanie postanowienia o oddaleniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji; - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z przepisem art. 197 § 2 p.p.s.a. w zw. z przepisem art. 6 oraz art. 8 Kodeks postępowania administracyjnego poprzez odmowę wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, mimo iż skarżący uprawdopodobnił przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Wskazując na powyższe wniesiono o zmianę zaskarżonego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 5 listopada 2012 r. i orzeczenie o wstrzymaniu wykonania decyzji Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, że skarżący uprawdopodobnił zaistnienie przesłanek z art. 61 § 3, a tym samym zasadne było wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Zdaniem skarżącego nie można zgodzić ze stanowiskiem Sądu I instancji, iż fakt wykonania decyzji uniemożliwia wstrzymanie zaskarżonej decyzji. Podkreślono, iż w obrocie prawnym istnieje ostateczna decyzja nakazująca rozbiórkę urządzenia. Organy egzekucyjne nie badają zasadności wydanego rozstrzygnięcia, w tym właściwości podmiotu, na który nałożono obowiązek, a jedynie podejmują czynności zmierzające do wyegzekwowania obowiązku. Tak też jest w niniejszej sprawie. Nadto stwierdzono, że istnieje ryzyko, przymuszania skarżącego w oparciu o przepisy prawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji do wykonania obowiązku nałożonego zaskarżoną decyzją. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest o tyle zasadne, że skutkuje uchyleniem zaskarżonego postanowienia choć z innych przyczyn niż w nim podniesione. Stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wniesienie skargi nie pociąga za sobą automatycznego skutku suspensywności i wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu zależy od oceny Sądu, czy istnieją przesłanki uzasadniające takie rozstrzygnięcie (por. T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak – Molczyk, M. Romańska - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2005, s. 294 i n.). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego istota ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym sprowadza się zatem do tego, by do czasu rozpoznania skargi przez sąd strona skarżąca nie musiała wykonywać obowiązku nałożonego na nią w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym. Instytucja ta ma zatem zapobiec wystąpieniu po stronie skarżącej znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, jakie wystąpiłyby, gdyby zaskarżona decyzja została wykonana. W niniejszej sprawie rozpoznany przez Sąd I instancji wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji został zawarty w skardze z dnia [...] września 2012 r. Z akt sprawy wynika, iż pełnomocnik skarżącego pismem z dnia 12 września 2012 r. poinformował Sąd I instancji, że skarżący w dniu 31 sierpnia 2012 r. wykonał zaskarżoną decyzję, bowiem zdemontował rusztowanie wraz z siatką zabezpieczającą. Okoliczność wykonania decyzji potwierdza protokół demontażu rusztowania wraz z siatką i oświetleniem (k – 23 akt WSA). Pełnomocnik skarżącego wniósł o umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego przez organ w trybie. art. 54 § 3 p.p.s.a. Zaskarżone postanowienie, odmawiające wstrzymania zaskarżonej decyzji, zostało wydane w dniu 5 listopada 2012 r., a zatem w czasie, gdy decyzja ta została już wykonana. W tej sytuacji nie było podstaw do rozpoznawania wniosku o wstrzymanie zaskarżonej decyzji. Nawet bowiem w przypadku stwierdzenia wystąpienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. rozstrzygnięcie sądu nie mogłoby zapobiec ich wystąpieniu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skoro postanowienie sądu ma uchronić stronę przed skutkami wykonania decyzji, to jej wykonanie niweczy cel zastosowania instytucji z art. 61 § 3 p.p.s.a. (zob. postanowienie NSA z dnia 27 sierpnia 2008 r., sygn. akt II OZ 836/08, treść dostępna w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Wobec powyższego, zaskarżone postanowienie zostało wydane w postępowaniu wpadkowym, które w dacie orzekania przez Sąd I instancji było już bezprzedmiotowe. Postanowienie to podlegało zatem uchyleniu, zaś postępowanie w kwestii wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji toczące się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu podlegało umorzeniu. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 i art. 161 § 1 pkt 3 w związku z art. 193 i art. 197 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.