I OZ 981/12

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2013-01-09

Skład orzekający: Joanna Runge-Lissowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może umorzyć postępowanie w sprawie wniosku o zmianę pełnomocnika z urzędu, jeśli prawo pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika zostało już przyznane i wykonane?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie wniosku o zmianę pełnomocnika z urzędu, ponieważ prawo pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika zostało już przyznane prawomocnym postanowieniem referendarza sądowego i wykonane przez Okręgową Izbę Radców Prawnych poprzez wyznaczenie konkretnego radcy prawnego. Niezadowolenie strony z działań pełnomocnika z urzędu nie stanowi podstawy do ponownego ustanowienia pełnomocnika, a kwestie sposobu reprezentacji i współpracy pełnomocnika ze stroną nie podlegają kontroli sądu administracyjnego.
Stan faktyczny
Skarżąca B.G. wniosła skargę na decyzję Wojewody Dolnośląskiego. W trakcie postępowania przyznano jej prawo pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu, którym został radca prawny T.P. Pełnomocnik skarżącej złożył wniosek o wyznaczenie innego pełnomocnika z urzędu, argumentując, że obecny nie wywiązuje się ze swoich obowiązków. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu umorzył postępowanie w sprawie tego wniosku, uznając je za bezprzedmiotowe. Skarżąca wniosła zażalenie na to postanowienie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Joanna Runge-Lissowska po rozpoznaniu w dniu 9 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia B.G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 23 listopada 2012 r., sygn. akt IV SA/Wr 4/12 o umorzeniu postępowania w sprawie wniosku o zmianę pełnomocnika z urzędu w sprawie ze skargi B.G. na decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia [...] listopada 2011 r., nr [...] w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej postanawia: oddalić zażalenie. B.G. reprezentowana przez pełnomocnika A.G. (ojciec skarżącej), wniosła w niniejszej sprawie skargę na postanowienie Wojewody Dolnośląskiego z dnia z dnia [...] listopada 2011 r. w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej. Złożyła też wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Prawomocnym postanowieniem z dnia 28 maja 2012 r. wydanym w sprawie referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Okręgowa Izba Radców Prawnych we Wrocławiu wyznaczyła w niniejszej sprawie dla skarżącej pełnomocnika w osobie radcy prawnego T.P. Pełnomocnik skarżącej złożył na rozprawie, w dniu 26 października 2012 r., wniosek o wyznaczenie dla jego córki - skarżącej innego pełnomocnika z urzędu, ponieważ wyznaczony z urzędu radca prawny nie wywiązuje się ze swoich obowiązków. Jednoczenie złożył na tej rozprawie pismo, z dnia 24 października 2012 r., opatrzone jego podpisem, zawierające również wniosek o wyznaczenie innego radcy prawnego, ponieważ, wyżej wyznaczony z urzędu, radca prawny odmówił sporządzenia skargi kasacyjnej w innej sprawie sądowej, prowadzonej pod sygnaturą akt IV SA/Wr 333/11, dotyczącej wymeldowania skarżącej z miejsca pobytu stałego. Dodał również, że obecnie pełnomocnik ten uznał skarżącą winną wskazując, że jej skarga zostanie odrzucona. Postanowieniem z dnia 23 listopada 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) umorzył postępowanie w sprawie wniosku o zmianę pełnomocnika z urzędu. Jak wskazał Sąd, w niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Postanowieniem z dnia 28 maja 2012 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego. Następnie Okręgowa Izba Radców Prawnych we Wrocławiu wyznaczyła w niniejszej sprawie dla skarżącej pełnomocnika w osobie radcy prawnego T.P. Przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu nie zostało w toku postępowania cofnięte, zatem skarżąca nadal reprezentowana jest przez wyznaczonego w sprawie pełnomocnika z urzędu. Złożenie kolejnego wniosku w przedmiocie przyznania prawa pomocy w tym zakresie nie uchyla skutków prawomocności rozstrzygnięcia referendarza sądowego z dnia 28 maja 2012 r. Sąd zauważył, że ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zawiera przepisu, który uprawniałby stronę do żądania wyznaczenia kolejnego pełnomocnika w sytuacji, gdy dotychczas wyznaczony pełnomocnik nie spełnia jej oczekiwań, tj. zdaniem strony nie wykonuje należycie swoich obowiązków. Niezadowolenie strony z działań pełnomocnika z urzędu nie może stanowić podstawy do zmiany postanowienia w przedmiocie jego ustanowienia przez referendarza sądowego bądź Sąd. Wyznaczenie radcy prawnego z urzędu przez korporację prawniczą i podjęcie przez niego czynności procesowych stanowi wykonanie wydanego w sprawie postanowienia o przyznaniu prawa pomocy. Sposób reprezentacji i współpracy pełnomocnika ze skarżącą nie podlega kontroli sądu administracyjnego. W związku z tym, skarżąca może zwrócić się o zmianę pełnomocnika z urzędu bezpośrednio do okręgowej izby radców prawnych. Skoro skarżącej postanowieniem z dnia 28 maja 2012 r. zostało przyznane prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego, wniosek o zmianę przez wojewódzki sąd administracyjny pełnomocnika z urzędu jest bezprzedmiotowy. Na powyższe postanowienie skarżąca wniosła zażalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Jak wynika z akt sprawy, postanowieniem z dnia 28 maja 2012 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Następnie Okręgowa Izba Radców Prawnych we Wrocławiu wyznaczyła dla skarżącej pełnomocnika w osobie radcy prawnego T.P. Należy w związku z tym zauważyć, że w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, iż w przypadku wyznaczenia przez korporację prawniczą pełnomocnika i podjęcia przez niego działań, tak jak w sprawie niniejszej, stanowi to wykonanie wydanego przez sąd postanowienia o ustanowieniu pełnomocnika z urzędu. Tym samym skarżący nie może ubiegać się o ponowne ustanowienie pełnomocnika ponieważ prawo to zostało niejako skonsumowane (postan. NSA z dnia 22 kwietnia 2005 r., II OZ 262/05, Legalis). Postępowanie w zakresie ponownego wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu jest więc w takiej sytuacji bezprzedmiotowe (postan. NSA z dnia 25 czerwca 2008 r., I OZ 460/08, Legalis). Stanowisko powyższe będzie miało również w całej rozciągłości zastosowanie do wniosku o zmianę działającego w sprawie pełnomocnika ustanowionego z urzędu, złożonego w rozpoznawanej sprawie. Jak trafnie również zwrócił uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, sposób reprezentacji i współpracy pełnomocnika z mocodawcą nie podlega kontroli sądu administracyjnego. W tych kwestiach właściwa jest korporacja prawnicza. W takiej sytuacji należało uznać, że Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu prawidłowo zaskarżonym postanowieniem z dnia 23 listopada 2012 r. umorzył jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie wniosku skarżącej o zmianę pełnomocnika ustanowionego dla niej z urzędu. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270) postanowił zażalenie oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło