II GSK 256/13
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2014-10-16
Skład orzekający: Joanna Kabat-Rembelska, Małgorzata Rysz, Zbigniew Czarnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wygaśnięcie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych z powodu upływu czasu powoduje bezprzedmiotowość postępowania odwoławczego w sprawie decyzji cofającej to zezwolenie, co skutkuje jego umorzeniem?Ratio decidendi
Wygaśnięcie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych z powodu upływu czasu nie powoduje bezprzedmiotowości postępowania odwoławczego w sprawie decyzji cofającej to zezwolenie. Organ odwoławczy jest zobowiązany do rozpoznania sprawy w całości, uwzględniając stan faktyczny i prawny, a umorzenie postępowania odwoławczego w takiej sytuacji narusza prawo strony do sądu i zasadę dwuinstancyjności.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Celnej o umorzeniu postępowania odwoławczego w sprawie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych, ponieważ zezwolenie wygasło z powodu upływu czasu. Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. oddalił skargę spółki, podzielając stanowisko organu. Spółka wniosła skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędne umorzenie postępowania odwoławczego jako bezprzedmiotowego.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we W.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska Sędzia NSA Małgorzata Rysz (spr.) Sędzia del. WSA Zbigniew Czarnik Protokolant Tomasz Haintze po rozpoznaniu w dniu 16 października 2014 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej M. Spółki z o.o. w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. z dnia 12 listopada 2012 r. sygn. akt III SA/Wr 342/12 w sprawie ze skargi M. Spółki z o.o. w K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we W.; 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej we W. na rzecz M. Spółki z o.o. w Krakowie 530 (pięćset trzydzieści) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. wyrokiem z dnia 12 listopada 2012 r., sygn. akt III SA/Wr 342/12, oddalił skargę M. Spółki z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] maja 2012r. o umorzeniu postępowania odwoławczego w sprawie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych.
Sąd orzekał w następującym stanie sprawy:
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. Dyrektor Izby Skarbowej we W. udzielił M. Spółce z o.o. w K. (dalej skarżąca) zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa d.
Następnie decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r., wydaną na podstawie art. 138 ust. 3 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U z 2009 r. Nr 201, poz. 1540 ze zm., dalej jako u.g.h.), Dyrektor Izby Celnej we W. cofnął w całości przedmiotowe zezwolenie.
Od tej decyzji skarżaca wniosła odwołanie, zarzucając jej naruszenie przepisów prawa procesowego, w tym zasad ogólnych postępowania podatkowego, a także naruszenie prawa materialnego, w tym m.in.: art. 129 ust. 1 i 3 oraz art. 138 ust. 3 u.g.h., § 10 ust. 2 w zw. z § 10 ust. 3 rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych z dnia 3 czerwca 2003 r. (Dz.U. Nr 102, poz. 946). W odwołaniu strona wniosła o przeprowadzenie wskazanych tam dowodów.
Dyrektor Izby Celnej we W., po rozpatrzeniu odwołania skarżącej, decyzją z dnia 15 maja 2012 r., wydaną na podstawie art. 233 § 1 Ordynacji podatkowej umorzył postępowanie odwoławcze w sprawie cofnięcia zezwolenia udzielonego decyzją Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] kwietnia 2006 r. na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. W uzasadnieniu organ podniósł, że zgodnie z treścią zezwolenia, z dniem 28 kwietnia 2012 r. straciło ono ważność. W związku z tym, od momentu wygaśnięcia zezwolenia, przedmiot postępowania (tj. w/w zezwolenie) przestał istnieć, gdyż zezwolenie było udzielone na okres sześciu lat, dlatego uzasadnione stało się umorzenie postępowania odwoławczego - jako bezprzedmiotowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. oddalając skargę M. Sp. z o.o., podzielił stanowisko organu, że wskutek tego że zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych wygasło w dniu 28 kwietnia 2012 r., to po tym dniu przedmiot sprawy - cofnięte zezwolenie - przestał istnieć. Zasadnym zatem było umorzenie postępowania toczącego się wskutek złożenia przez stronę skarżącą odwołania w sprawie cofnięcia zezwolenia - jako bezprzedmiotowego, w trybie art. 233 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym organ odwoławczy wydaje decyzję, w której umarza postępowanie odwoławcze.
Sąd I instancji wskazał, że decyzja wydana na określony czas i nieprzedłużona przed upływem tego okresu wygasa z mocy prawa z chwilą upływu okresu, na który jest wydana. Sąd podzielił stanowisko wyrażone o orzecznictwie sądowoadministracyjnym oraz w doktrynie, zgodnie z którym "wygaśnięcie decyzji powoduje, że postępowanie odwoławcze jest bezprzedmiotowe i należy je umorzyć, skoro nie ma przedmiotu zaskarżenia. Jednym ze skutków wygaśnięcia decyzji jest niemożność rozpoznania odwołania od tej decyzji, wygaśnięcie decyzji powoduje oczywistą bezprzedmiotowość dalszego procesowania (decyzji nie ma w obrocie prawnym). Nawet gdyby założyć, że dalsze postępowanie doprowadzi do stwierdzenia uchybień, to i tak nie można już ich w tym postępowaniu skorygować. (...) Decyzja taka nie funkcjonuje już w obrocie prawnym i nie kształtuje praw i obowiązków strony. W tego rodzaju sytuacji możliwe byłoby jedynie zadeklarowanie, iż decyzja organu pierwszej instancji została wydana z naruszeniem prawa. Tymczasem tego rodzaju rozstrzygnięcia nie przewidują przepisy art. 233 Ordynacji podatkowej" (tak w uzasadnieniu uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24.10.2011r. I FPS 1/11,ONSAIWSA z 2012r. nr 1 poz. 1 oraz R.Mastalski Ordynacja podatkowa – Komentarz 2010, Unimex s.238).
M. Sp. z o.o. w K. złożyła skargę kasacyjną od powyższego wyroku, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie:
1. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 dalej jako p.p.s.a.), a mianowicie przepisu art. 3 § 1 i 2 pkt 1) w zw. z art. 145 § 1 pkt 1) lit. a), b) i c) w zw. z art. 145 § 1 pkt 3) i § 2 w zw. z art. 134 § 1 w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r., nr 153, poz. 1269 z późn. zm., dalej p.u.s.a.) w zw. z art. 8 u.g.h. w zw. z art. 233 § 1 pkt 2) lit. a) w zw. z art. 233 § 1 pkt 3) w zw. z art. 208 § 1 ustawy z 29.08.1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz.U. z 2012 nr 749 ze zm., dalej O.p.) wskutek niedostrzeżenia przez Sąd rozpoznający sprawę uchybień poczynionych przez organ w I i II instancji na etapie postępowania administracyjnego sprowadzających się w szczególności do tego, iż organ ten wydał decyzję umarzającą postępowanie odwoławcze pozostawiając w obrocie wydaną w I instancji decyzję administracyjną (obiektywnie wadliwą oraz niekorzystną dla strony), w sytuacji, gdy powinien wydać decyzję uchylającą decyzję organu I instancji (z przyczyn merytorycznych) i umorzyć postępowanie w sprawie,
2. z ostrożności — naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), a mianowicie przepisu art. 3 § 1 i 2 pkt 1) w zw. z art. 145 § 1 pkt 1) lit. a), b) i c) w zw. z art. 145 § 1 pkt 3) i § 2 w zw. z art. 134 § 1 w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 1 § 1 i § 2 p.u.s.a. w zw. z art. 8 u.g.h. w zw. z art. 233 § 1 pkt 2) lit. a) w zw. z art. 233 § 1 pkt 3) w zw. z art. 208 § 1 O.p. wskutek braku wskazania oraz wyjaśnienia w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia podstawy prawnej z której wynika, iż wygaśnięcie zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych powoduje wygaśnięcie decyzji cofającej to zezwolenie,
3. z ostrożności — naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), tj. art. 129 ust. 1 w zw. z art. 138 ust. 3 u.g.h. w zw. z art. 36 ust. 1 ustawy z 29.07.1992 r. o grach i zakładach wzajemnych (tekst jednolity Dz. U. z 2004, nr 4, poz. 27 ze zm., dalej u.g.z.w.) poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie i nie uwzględnienie, iż wygaśnięcie zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych nie powoduje wygaśnięcia decyzji cofającej to zezwolenie,
4. z ostrożności - naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), tj. art. 129 ust. 1 u.g.h. w zw. z art. 138 ust. 3 u.g.h. w zw. z art. 36 ust. 1 u.g.z.w. poprzez jego błędną wykładnię wskutek przyjęcia, iż wygaśnięcie zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych powoduje wygaśnięcie decyzji cofającej to zezwolenie, w sytuacji, gdy prawidłowa wykładnia wskazanych norm prowadzi do wniosku, iż wygaśnięcie zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych nie powoduje wygaśnięcia decyzji cofającej to zezwolenie,
5. naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), a mianowicie art. 2 w zw. z art. 8 ust. 2 w zw. z art. 45 ust. 1 w zw. z art. 78 Konstytucji R.P. w zw. z art. 129 ust. 1 u.g.h. w zw. z art. 138 ust. 3 u.g.h. w zw. z art. 36 ust. 1 u.g.z.w. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie wskutek przyjęcia, że wygaśnięcie zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych powoduje wygaśnięcie decyzji cofającej to zezwolenie i w konsekwencji rozstrzygnięcie cofające zezwolenie pozostaje w takim wypadku poza zakresem kontroli.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor podkreślił, że wygaśnięcie – z uwagi na upływ czasu zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskiej wygranej - powoduje bezprzedmiotowość postępowania w przedmiocie cofnięcia tego zezwolenia, ale nie powoduje bezprzedmiotowości postępowania w przedmiocie ponownego całkowitego rozpatrzenia sprawy, a w szczególności w zakresie kontrotli prawidłowości decyzji organu wydanej w I instancji w zakresie określonym odwołaniem strony. Strona podkreślila, że w niniejszej sprawie, pomimo wygaśnięcia z uwagi na upływ czasu zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych udzielonego stronie, decyzja organu wydana w I instancji, cofająca to zezwolenie – nadal pozostała w mocy i nie została uchylona, ewantualnie nie wygasła. WSA doszedł do błędnego przekonania, że argumenty, które legły u podstaw uchwały 7 sędziów NSA z dnia 24 października 2011 r. w sprawie o sygn. akt I FPS 1/2011 przemawiają za oddaleniem skargi w niniejszej sprawie. Tymczasem, abstrahując od złożoności i niejednoznaczności materii, której dotyczy niniejsza uchwała, należy zauważyć, że została ona wydana w sytuacji, w której wniesiono odwołanie od decyzji, która wygasła z mocy określonego przepisu prawa ( art. 33a § 1 pkt 2 i 3 O.p.). Już z tego tylko powodu nie przystaje ona do stanu faktycznego niniejszej sprawy. Żaden przepis prawa nie przewiduje bowiem, że wygaśnięcie zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych skutkuje wygaśnięciem z mocy prawa decyzji cofającej to zezwolenie. Z tego względu postępowanie odwoławcze w sprawie takiej decyzji nie może być, tak, jak to miało miejsze w niniejszej sprawie umorzone, jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 233 § 1 pkt 3 O.p.
Zarzut w zakresie nieprawidłowości uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia wynika z faktu, że nie wskazano oraz nie wyjaśniono podstawy prawnej, z której miałoby wynikać, iż wygaśnięcie zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych powoduje wygaśnięci decyzji cofającej to zezwolenie. Trzeci i czwarty zarzut zostały powołane z daleko posuniętej ostrożności procesowej, tak samo jak zarzut piąty. W zakresie tego ostaniego zarzutu strona podkreśliła, że argumentacja przedstawiona przez WSA prowadzi do tego, że w konsekwencji rozstrzygnięcie cofające zezwolenie pozostaje poza zakresem kontroli.
Dyrektor Izby Celnej we W. w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę przyczyny nieważności postępowania sądowadministracyjnego. W rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły okoliczności skutkujące nieważnością postępowania, tym samym zaistniały warunki do rozpoznania skargi kasacyjnej.
Zawarty w niej wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku zasługiwał na uwzględnienie, mimo iż nie wszystkie zarzuty uznano za usprawiedliwione.
Najistotniejsze w niniejszej sprawie jest, to czy wygaśniecie decyzji udzielającej zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na etapie postępowania odwoławczego od decyzji cofającej to zezwolenie, powoduje, że dalsze postępowanie staje się bezprzedmiotowe, co z kolei musi skutkować umorzeniem postępowania odwoławczego, jak przyjął to organ i zaakceptował Sąd I instancji, czy też bezprzedmiotowość postępowania odwoławczego jednak nie występuje, jak chciałaby strona, występuje natomiast bezprzedmiotowość całego postępowania, co powinno doprowadzić do umorzenia postępowania w sprawie.
Przepis art. 233 O.p. zawiera zamknięty katalog decyzji organu odwoławczego. Oznacza to, że organ odwoławczy jest uprawniony jedynie do wydania decyzji o sentencji takiej, jak wymienione we wskazanym przepisie, czyli albo utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję (art. 233 § 1 pkt 1 O.p.) albo uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję - umarza postępowanie w sprawie albo wreszcie uchylając decyzję w całości przekazuje sprawę do rozpatrzenia właściwemu organowi pierwszej instancji, jeżeli ta decyzja została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości (art. 233 § 1 pkt 2 O.p.) albo umarza postępowanie odwoławcze (art. 233 § 1 pkt 3 O.p.). W orzecznictwie sądowym utrwalony jest pogląd, że organ odwoławczy jest obowiązany uwzględniać zmiany stanu prawnego i faktycznego, jakie zaszły w sprawie po wydaniu zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji.
Pomiędzy umorzeniem postępowania przez organ odwoławczy na podstawie art. 233 § 1 pkt 2 a) oraz art. 233 § 1 pkt 3 O.p. istnieją zasadnicze różnice.
W orzecznictwie i piśmiennictwie przyjmuje się, że do umorzenia postępowania odwoławczego może dojść w razie skutecznego cofnięcia odwołania przez stronę oraz z powodu bezprzedmiotowości, o której mowa w art. 208 § 1 O.p. W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 października 1988r. w sprawie sygn. akt SA/Po 495/88 stwierdzono (LexPolonica nr 328970), że art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a.(będący odpowiednikiem zastosowanego w sprawie art. 233 § 1 pkt 3 O.p.) nie określa przyczyn umorzenia postępowania odwoławczego, wobec czego w każdej indywidualnej sprawie administracyjnej należy poszukiwać konkretnej przyczyny bezprzedmiotowości postępowania.
Aby stwierdzić, czy zaistniała bezprzedmiotowość postępowania odwoławczego w niniejszej sprawie należy zauważyć, że zgodnie z zasadą dwuinstancyjności (art. 127 O.p.) organ odwoławczy w przypadku wniesienia odwołania czy zażalenia nie może ograniczyć się jedynie do kontroli zaskarżonej decyzji – w zakresie wniesionego odwołania, lecz rozpoznaje sprawę w całości od początku, przy czym obowiązany jest uwzględnić stan faktyczny oraz prawny zaistniały również w trakcie postępowania odwoławczego (zażaleniowego). Nie oznacza to jednak, że argumentacja odwołania i jego zarzuty pozostają poza kontrolą organu drugiej instancji. Organ rozpoznając sprawę w jej całokształcie, jest obowiązany, uzasadniając decyzję ( art. 210 § 1 oraz § 3) ustosunkować się do wszystkich żądań strony, w tym do jej zarzutów podniesionych w odwołaniu.
Zatem, w tym sensie nie można uznać, że w sytuacji, gdy istnieje decyzja będąca przedmiotem skutecznie wniesionego i nie cofniętego odwołania, to samo postępowanie odwoławcze stało się bezprzedmiotowe. Nie ma w tym względzie wątpliwości, i należy to w tym miejscu podkreślić, że skutkiem prawnym decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego jest pozostawienie w obrocie prawnym zaskarżonej odwołaniem decyzji. Słusznie zatem podnosi się w skardze kasacyjnej, że pozostawienie w obrocie prawnym decyzji organu I instancji w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych, zdaniem strony – wadliwej - powoduje, że to rozstrzygnięcie pozostanie poza zakresem kontroli zarówno organu odwoławczego, jak i sądu administracyjnego. W takim układzie naruszony zatem zostaje art. 45 ust. 1 Konstytucji RP gwarantujący stronie prawo do sądu. Wątpliwe w tej sytuacji jest również dochowanie przewidzianej w art. 78 Konstytucji zasady dwuinstancyjności, skoro umorzenie postępowania odwoławczego uczyniło postępowanie w sprawie cofnięcia zezwolenia postępowaniem jednoinstancyjnym.
W związku z tym co wyżej powiedziano należy przychylić się do poglądu wyrażonego w orzecznictwie sądowym, że umorzenie postępowania odwoławczego, może nastąpić tylko wyjątkowo, będzie to miało miejsce jedynie w przypadkach, gdy strona skutecznie cofnie odwołanie, po drugie zaś – wówczas, gdy w toku postępowania odwoławczego organ ustali, że wnoszącemu odwołanie nie przysługuje przymiot strony postępowania (por. cytowane w skardze kasacyjnej wyroki: WSA we Wrocławiu z 16.11.2009r. w sprawie sygn. akt II SA/Wr 606/2008r., WSA w Bydgoszczy z 19.10.2010r., w sprawie sygn. akt I SA/Bd 433/2010 opubl. LexPolonica nr 2519810, a także wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 maja 2002r. III RN 59/01 opubl. Lex nr 57112 oraz cytowane w nim orzecznictwo).
Z kolei decyzja o uchyleniu zaskarżonej decyzji i umorzeniu postępowania w sprawie (art. 233 § 1 pkt 2 a) in fine O.p.) oznacza, że organ odwoławczy umarza postępowanie będące w toku, które stało się bezprzedmiotowe w całości.
Mając na uwadze treść art. 208 § 1 O.p. - umorzenie postępowania łączy się w doktrynie prawa administracyjnego z powstaniem trwałej i nieusuwalnej przeszkody w kontynuacji postępowania administracyjnego. Przepis ten kładzie w istocie akcent nie na przeszkodę w prowadzeniu postępowania, lecz na bezprzedmiotowość czyli brak przedmiotu postępowania administracyjnego.
Przesłanką umorzenia postępowania na podstawie art. 208 § 1 O.p. (również – art. 105 § 1 K.p.a.) jest bezprzedmiotowość postępowania "z jakiejkolwiek przyczyny", czyli z każdej przyczyny powodującej brak jednego z elementów materialnego stosunku prawnego w odniesieniu do jego strony podmiotowej lub przedmiotowej. W tym miejscu należy zgodzić się z Sądem I instancji, że bezprzedmiotowe będzie zatem postępowanie w sprawie, w której zezwolenie (decyzja udzielająca zezwolenia) – co do którego toczyło się postępowanie o jego cofnięcie – wygasło, ze względu na upływ czasu, na jaki zostało udzielone. Bezprzedmiotowe będzie jednak całe postępowanie, a nie – jak to stwierdził WSA - postępowanie odwoławcze.
W doktrynie wyrażono pogląd, którego zastosowanie, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, należy rozważyć w tej sprawie, iż przepis art. 138 § 1 pkt 2 in fine K.p.a. (będący odpowiednikiem art. 233 § 1 pkt 2 a) in fine O.p.) może służyć organowi odwoławczemu za podstawę do podejmowania rozstrzygnięć w tzw. trudnych przypadkach, w których konieczne jest uchylenie zaskarżonej odwołaniem decyzji organu pierwszej instancji, lecz równocześnie brak podstaw do orzeczenia co do istoty sprawy lub do przekazania sprawy temu organowi do ponownego rozpatrzenia (tak Andrzej Wróbel Komentarz aktualizowany do art. 138 Kodeksu postępowania administracyjnego opubl. Lex/el.,2014).
Z tych wszystkich przyczyn należało uznać, że zarzut dotycząc wadliwości dokonania przez Sąd I instancji kontroli legalności zaskarżonej decyzji i naruszenia art. 233 § 1 pkt 3 w zw. z art. 233 § 1 pkt 2) lit a) i w zw. z art. 208 § 1 O.p. postawiony w skardze kasacyjnej jest uzasadniony i w konsekwencji musiał prowadzić do uchylenia zaskarżonego wyroku. Ponownie rozpoznając sprawę Sąd pierwszej instancji weźmie pod uwagę wyrażone wyżej stanowisko.
Odnośnie natomiast zarzutów sformułowanych w pkt 3 i 4 skargi kasacyjnej, postawionych z "ostrożności" to zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie są one zasadne – wynikają bowiem z przyjęcia pozbawionego podstaw założenia, jakoby WSA we W. utożsamiał wygaśnięcie zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych z wygaśnięciem decyzji cofającej to zezwolenie. Tymczasem taki wniosek nie wynika z treści uzasadnienia zaskarżonego wyroku.
Z tych samych przyczyn nie jest też uzasadniony zarzut dotyczący naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., również ten zarzut został oparty o ww. błędne założenie.
Wreszcie, nie został w żaden sposób uzasadniony zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 3 w zw. § 2 p.p.s.a. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd administracyjny stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postepowania administracyjnego lub w innych przepisach. Przepis ten nawiązuje więc do postanowień art. 151 § 2 w zw. z art. 146 K.p.a. oraz art. 158 § 2 w zw. z art. 156 § 2 K.p.a. (art. 245 § 2 oraz 247§ 2 i 3 O.p.), a więc sytuacji w których nie można uchylić decyzji w trybie wznowienia postępowania lub stwierdzić jej nieważności, ze względu na upływ czasu. Abstrahując od upływu czasu, czy też warunku wywołania nieodwracalnych skutków prawnych przez zaskarżoną do sądu administracyjnego decyzję, zarzuty skargi kasacyjnej nie wymieniają żadnych przesłanek wznowieniowych, czy też mogących sugerować, że decyzja została wydana w warunkach nieważności. Dlatego też zarzut ten jest całkowicie bezasadny.
Z powyższych względów, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł w punkcie 1 sentencji w oparciu o art. 185 § 1 p.p.s.a., o kosztach postanowiono na podstawie art. 203 pkt 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło