I FZ 30/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Artur Mudrecki po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia E. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 28 grudnia 2012 r., o sygn. akt I SA/Bk 331/12, odrzucające skargę kasacyjną w sprawie ze skargi E.P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia 28 marca 2012 r., Nr [...], w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2009 r. postanawia: oddalić zażalenie. 1. Postanowieniem z dnia 28 grudnia 2012 r., sygn. akt I SA/Bk 331/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku odrzucił skargę kasacyjną E.P. 2. Sąd pierwszej instancji wskazał, że w sprawie stronie nie został doręczony odpis wyroku z dnia 14 listopada 2012 r. z uzasadnieniem, dlatego też przyjąć należało, że nie rozpoczął biec termin na złożenie skargi kasacyjnej od powyższego wyroku. Tym samym, złożona przez pełnomocnika skarżącej skarga kasacyjna była przedwczesna, a w konsekwencji niedopuszczalna. Dlatego też, zgodnie z art. 178 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) (dalej u.p.p.s.a.), podlegała odrzuceniu. 3. Na powyższe postanowienie strona skarżąca złożyła zażalenie wnosząc o zmianę zaskarżonego postanowienia i przyjęcie skargi kasacyjnej do merytorycznego rozpoznania. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzuciła: naruszenie: art. 177 § 1 u.p.p.s.a. w zbiegu z art. 45 ust. 1 i 2 oraz art. 78 Konstytucji RP poprzez wadliwe przyjęcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, że stronie nie został doręczony do wiadomości ogłoszony publicznie wyrok wraz z uzasadnieniem; art. 178 u.p.p.s.a. w zbiegu art. 6 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności poprzez wadliwe niezgodne z przyjętymi standardami, że przyczyną niedopuszczalności skargi kasacyjnej jest jej przedwczesność w sytuacji istnienia wyroku ogłoszonego i uzasadnionego publicznie. 4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę kasacyjną uznając ją za przedwczesną. Niedoręczenie stronie wyroku wraz z uzasadnieniem nie pozwalało przyjąć, że rozpoczął się bieg terminu na złożenie skargi kasacyjnej. Autor zażalenia wskazuje zaś, że wyrok (z uzasadnieniem) Sądu pierwszej instancji był ogłoszony publicznie. Przepis art. 177 § 1 u.p.p.s.a. nie precyzje w jakiej formie powinien być doręczony stronie odpis orzeczenia z uzasadnieniem. Przyjąć więc należało, że wniesiona skarga kasacyjna wpłynęła do Sądu w ustawowym terminie 30 dni. W przedstawionej kwestii spornej rację przyznać należy Sądowi pierwszej instancji. W myśl art. 177 § 1 u.p.p.s.a. skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w przepisie tym jasno wskazano, że skargę kasacyjną wnosi się od dnia "doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem". Wymieniona regulacja nie posługuje się zwrotem "od dnia ogłoszenia wyroku". Trudno też przyjąć, aby znaczenie słów "doręczenie stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem" utożsamiać ze znaczeniem słów "ogłoszenie stronie wyroku wraz z uzasadnieniem". W tej sytuacji nie można zgodzić się było z żalącym, że dla stwierdzenia dopuszczalności skargi kasacyjnej nie jest konieczne wcześniejsze doręczenie stronie odpisu orzeczenia. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przedmiotową kwestię wielokrotnie już wyjaśniano (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 sierpnia 2010 r., sygn. akt II GZ 206/10; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 września 2008 r., sygn. akt I OZ 667/08). W tym drugim orzeczeniu podkreślono, że zgodnie z art. 177 § 1 u.p.p.s.a. trzydziestodniowy termin do wystąpienia ze skargą kasacyjną rozpoczyna swój bieg nie od dnia ogłoszenia wyroku [...] ale właśnie od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia wraz z uzasadnieniem. Z treści tego przepisu wynika jasno, że sporządzenie i doręczenie uzasadnienia orzeczenia jest warunkiem koniecznym do wniesienia skargi kasacyjnej. W doktrynie również wskazuje się, że warunkiem wniesienia skargi kasacyjnej jest uprzednie doręczenie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Wspomniany warunek podyktowany jest okolicznością, że skarga kasacyjna musi być oparta na konkretnych podstawach (art. 174), którymi NSA jest związany przy rozpoznaniu sprawy (art. 183 § 1). Nie sposób zaś formułować zarzutu naruszenia prawa materialnego lub też zarzutu naruszenia przepisów postępowania, nie znając motywów, które legły u podstaw rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji. Z tych względów skarga kasacyjna wniesiona przed doręczeniem orzeczenia z uzasadnieniem podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna (art. 178) (por.: B.Dauter, B.Gruszczyński, A.Kabat, M. Niezgódka – Medek: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 402). Słusznie zatem Sąd pierwszej instancji uznał, że złożona w sprawie skarga kasacyjna była przedwczesna. Stronie nie został bowiem doręczony odpis wyroku wraz z uzasadnieniem. Sąd nie naruszył przy tym wskazywanych przez autora zażalenia przepisów Konstytucji RP i Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Przepis art. 173 § 1 u.p.p.s.a. wskazuje, że od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Strona nie była więc pozbawiona możliwości obrony swoich praw, gdyż miała możliwość, po uprzednim doręczeniu stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem, zaskarżenia orzeczenia Sądu pierwszej instancji. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 u.p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.