II SAB/Rz 45/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Stanisław Śliwa po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2012 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. P. i M. P. na bezczynność Wójta Gminy [...] w przedmiocie przywrócenia pasa drogowego do stanu poprzedniego - postanawia - I. odrzucić skargę, II. zwrócić skarżącym J. P. i M. P. solidarnie kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem uiszczonego w sprawie wpisu. Przedmiot skargi J. P. i M. P. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie stanowi bezczynność Wójta Gminy [...] w przedmiocie wszczęcia postępowania administracyjnego i wydania decyzji w sprawie dotyczącej "przywrócenia pasa drogowego ul. B. spod bezprawnego zajęcia". Okoliczności faktyczne niezbędne do rozstrzygnięcia sprawy przedstawiają się następująco. We wniosku z dnia 20 czerwca 2012r. J. P. i M. P. wraz z innymi wymienionymi z imienia i nazwiska mieszkańcami Z. zwrócili się do Wójta Gminy [...] z żądaniem wszczęcia postępowania administracyjnego o przywrócenie do użytkowania pasa drogowego ul. B., który zajęty został przez nasadzenie drzew, postawienie ogrodzenia a także przez ustawienie innych przeszkód uniemożliwiających swobodne korzystanie z tej drogi. W odpowiedzi na powyższe – pismo datowane 5 lipca 2012r. znak: [...] – Wójt Gminy [...] podniósł, że jednoznaczne stwierdzenie sygnalizowanych nieprawidłowości możliwe będzie po wytyczeniu geodezyjnym drogi, które nastąpi przy planowanej przebudowie tej drogi, która z kolei będzie mieć miejsce po zapewnieniu stosownych środków w budżecie gminy. W piśmie z dnia 20 lipca 2012r. J. P. i M. P. wystąpili do Samorządowego Kolegium (SKO) - za pośrednictwem Wójta Gminy [...] - ze skargą na bezczynność Wójta Gminy [...] w sprawie "przywrócenia pasa drogowego ul. B. spod bezprawnego zajęcia". Skargę tę Wójt Gminy [...] przekazał SKO w trybie art. 231 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej następnie "K.p.a." Z kolei SKO działając również w trybie art. 231 w zw. z art. 229 pkt 3 K.p.a. przekazało przedmiotową skargę Radzie Gminy [...], która uchwałą z dnia [...] września 2012r. Nr [...] uznała ją za bezzasadną na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) oraz art. 229 pkt 3 K.p.a. W związku z powyższym J. P. i M. P. w dniu 19 września 2012r. wnieśli do tut. Sądu wskazaną wyżej skargę, ponawiając argumentację wniosku z dnia 20 czerwca 2012r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: skarga podlega odrzuceniu, bowiem objęta nią sprawa nie należy do właściwości sądów administracyjnych. Zakres przedmiotowy sprawowanej przez sądy administracyjne kontroli wskazuje art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 z późn. zm.), zwanej następnie "P.p.s.a." stanowiąc, iż obejmuje ona orzekanie m. in w sprawach skarg na: decyzje administracyjne (pkt 1), postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (pkt 2), postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie (pkt 3), inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (pkt 4), pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach (pkt 4a) oraz bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a (pkt 8). Z powyższego wynika, że przedmiotem skargi może być bezczynność organu administracji publicznej w sytuacji, gdy w myśl stosownych przepisów prawa obowiązany jest on do załatwienia określonej sprawy w formach wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4a P.p.s.a. Składający niniejszą skargę domagają się przywrócenia pasa drogowego ul. B. "do użytkowania", a zatem do stanu poprzedniego w rozumieniu art. 36 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007r. Nr 19, poz. 115 z późn. zm.). Przepis ten stanowi, że w przypadku zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi lub niezgodnie z warunkami podanymi w tym zezwoleniu właściwy zarządca drogi orzeka, w drodze decyzji administracyjnej, o jego przywróceniu do stanu poprzedniego. Przepisu tego nie stosuje się w przypadku zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi lub niezgodnie z warunkami podanymi w tym zezwoleniu, wymagającego podjęcia przez właściwy organ nadzoru budowlanego decyzji o rozbiórce obiektu budowlanego. Jak wskazuje już tytuł aktu prawnego, w którym powołany wyżej art. 36 jest umiejscowiony, dotyczy on jedynie dróg publicznych w rozumieniu jego art. 1, zgodnie z którym drogą publiczną jest droga zaliczona na podstawie niniejszej ustawy do jednej z kategorii dróg, z której może korzystać każdy, zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w tej ustawie lub innych przepisach szczególnych. Przepis art. 2 ust. 1 powołanej ustawy wskazuje, że drogi publiczne ze względu na funkcje w sieci drogowej dzielą się na następujące kategorie: drogi krajowe (pkt 1), drogi wojewódzkie (pkt 2), drogi powiatowe (pkt 3), drogi gminne (pkt 4). Stosownie natomiast do art. 2 ust. 2 cyt. ustawy ulice leżące w ciągu dróg wymienionych w ust. 1 należą do tej samej kategorii co te drogi. Rozstrzygnięcie wydawane na podstawie art. 36 przedmiotowej ustawy może odnosić się zatem wyłącznie do drogi publicznej. Tym samym za niedopuszczalne należy uznać skorzystanie z formy decyzji administracyjnej przewidzianej w tym przepisie względem drogi, która do kategorii dróg publicznych nie jest zaliczona. Stanowisko to potwierdza orzecznictwo sądowe, wedle którego orzekanie w drodze decyzji administracyjnej na podstawie art. 36 ustawy o drogach publicznych ma zastosowanie tylko w przypadku samowolnego naruszenia pasa drogi publicznej w rozumieniu art. 1 w związku z art. 2 ust. 1 tej ustawy (tak uchwała składu 5 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21.10.2002r. OPK 28/2002, LexPolonica Nr 358100 i powołane tam orzecznictwo sądowe). Skarżący J. P. i M. P. żądają przywrócenia do stanu poprzedniego pasa drogowego ul. B. Jak wynika z nadesłanych przez organ informacji "droga ul. B. o numerze ewidencyjnym [...] jest we władaniu Gminy [...] i nie stanowi drogi gminnej publicznej w znaczeniu ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych". Skoro zatem kwestionowana przez skarżących bezczynność Wójta Gminy [...] dotyczy drogi, która nie spełnia ustawowych kryteriów drogi publicznej, to brak podstaw do uznania, że organ ten zobowiązany był do podejmowania rozstrzygnięcia w formie decyzji administracyjnej w oparciu o art. 36 ustawy o drogach publicznych. Tym samym należy przyjąć, że sprawa objęta niniejszą skargą nie należy do właściwości sądu administracyjnego i jako taka podlega odrzuceniu w myśl art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Z podanych względów orzeczono jak w sentencji działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 P.p.s.a. O zwrocie skarżącym kwoty 100 zł uiszczonej tytułem wpisu sądowego orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 P.p.s.a.