III SA/Gd 49/12

WyrokWSA w Gdańsku2012-05-31

Skład orzekający: Elżbieta Kowalik-Grzanka, Alina Dominiak, Felicja Kajut

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o stwierdzeniu choroby zawodowej, oparta na orzeczeniu lekarskim i ocenie narażenia zawodowego, jest zgodna z prawem, gdy pracodawcy kwestionują ustalenia dotyczące sposobu wykonywania pracy i związku przyczynowego między pracą a schorzeniem?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie ma prawa do samodzielnej oceny dokumentacji medycznej i odmiennej oceny schorzenia niż orzeczenie lekarskie. Orzeczenie lekarskie jest wiarygodnym dowodem, jeśli nie budzi wątpliwości w świetle pozostałych dowodów. Wystarczy wysokie prawdopodobieństwo związku choroby z wykonywaną pracą, a nie pewność. W tym przypadku, mimo zarzutów pracodawców, organy prawidłowo ustaliły związek przyczynowy między pracą montera rusztowań a chorobą zawodową, opierając się na orzeczeniu lekarskim i ocenie narażenia zawodowego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła stwierdzenia choroby zawodowej u A. Z. (przewlekłe uszkodzenie łąkotki kolana lewego) przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Pracodawcy (A Sp. z o.o. i B Sp. z o.o.) wnieśli skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Pracodawcy kwestionowali ustalenia dotyczące sposobu wykonywania pracy (pozycja kuczna/klęcząca), związku przyczynowego między pracą a schorzeniem oraz prawidłowość postępowania dowodowego i uzasadnienia decyzji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargi wniesione przez "A" Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością w G. oraz "A" Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością w O.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka (spr.), Sędziowie WSA Alina Dominiak,, WSA Felicja Kajut, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Januszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 maja 2012 r. sprawy ze skarg "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w G. oraz "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w O. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 23 listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargi. W dniu 3 listopada 2008 r. do Powiatowej Stacji Sanitarno – Epidemiologicznej w K. wpłynęło zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej u A. Z. zamieszkałego w miejscowości P. Orzeczeniem lekarskim nr [...] z dnia 21 stycznia 2009 r. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w G. (Poradnia Chorób Zawodowych) w następstwie badania specjalistycznego oraz w oparciu o dostarczoną dokumentację medyczną i konsultację ortopedy oraz neurologa rozpoznał u A. Z. przewlekłe uszkodzenie łąkotki bocznej kolana lewego oraz wielopoziomową dyskopatię lędźwiową uznając zawodową etiologię schorzenia łąkotki. Postanowieniem z dnia 19 lutego 2009 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w K. działając w oparciu o dyspozycję art. 37 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej i art. 65 § 1 ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego przekazał sprawę do rozpatrzenia Państwowemu Powiatowemu Inspektorowi Sanitarnemu. Decyzjami Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia: - 22 października 2009 r. (decyzja numer [...], uchylona następnie decyzją organu odwoławczego z dnia 23 grudnia 2009 r.), - 8 marca 2010 r. (decyzja numer [...], uchylona nastopnie decyzją organu odwoławczego z dnia 6 maja 2010 r.) oraz - 11 marca 2011 r. (decyzja numer [...], uchylona następnie decyzją organu odwoławczego z dnia 11 maja 2011 r.) stwierdzono u A. Z. chorobę zawodową wymienioną w pozycji 19.3 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869), tj. przewlekłą chorobę układu ruchu wywołaną sposobem wykonywania pracy; przewlekłe uszkodzenie łąkotki u osób wykonujących pracę w pozycji klęczącej lub kucznej. Decyzją z dnia 10 sierpnia 2011 r. nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny działając na podstawie art. 104 § 1 i 2 ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego (dalej w skrócie k.p.a.) oraz art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tekst jednolity: Dz. U. z 2006 r., Nr 122, poz. 851 ze zm.), po ponownym (czwartym) rozpatrzeniu sprawy stwierdził u A. Z. chorobę zawodową wymienioną w pozycji 19.3 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869), tj. przewlekłą chorobę układu ruchu wywołaną sposobem wykonywania pracy; przewlekłe uszkodzenie łąkotki u osób wykonujących pracę w pozycji klęczącej lub kucznej. W uzasadnieniu wydanej decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że A.Z. pracę zawodową rozpoczął w 1972 r. i przez około 33 lata pracował w różnych zakładach pracy na stanowiskach: mechanika samochodowego, kierowcy, konserwatora oraz montera rusztowań prowadzącego własną działalność gospodarczą. W okresach 1 lutego 1992 r. – 2 października 1997 r. w/w zatrudniony był na stanowisku robotnika budowlanego, a następnie od 2 marca 1998 r. do 30 listopada 1998 r. oraz od 27 września 2005 r. do 29 lutego 2008 r. na stanowisku montera rusztowań w A Sp. z o.o. w G. W okresie 1 sierpnia 2001 r. – 4 maja 2003 r. A. Z. pracował jako monter rusztowań w ramach własnej działalności gospodarczej. Z kolei w okresie 1 marca 1999 r. – 28 lutego 2001 r., 5 maja 2003 r. – 31 stycznia 2004 r. oraz 4 maja 2004 r. – 31 stycznia 2005 r. pracował na stanowisku montera rusztowań w B Sp. z o.o. (obecnie [...] Sp. z o.o.) w O. Z oceny narażenia zawodowego wykonanej na podstawie informacji zebranych od pracodawcy przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. (karta oceny narażenia zawodowego z dnia 20 października 2009 r.) oraz z informacji zebranych przez przedstawicieli Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego wynika, że do czynności zawodowych A. Z. na stanowisku montera rusztowań należały prace na budowach przy stawianiu rusztowań zewnętrznych i wewnętrznych. Z zebranych w sprawie dokumentów wynika, że prace te wymagały wykonywania czynności w wymuszonej pozycji ciała, chodzenia z obciążeniem, schylania się, podawania elementów rusztowania na wyższy poziom lub odbierania ich z poziomu niższego, a w zależności od potrzeb także możliwości wykonywania prac w pozycji kucznej lub na kolanach. W związku z tym w ocenie organu należało uznać, że warunki pracy w/w z wysokim prawdopodobieństwem mogły powodować przeciążenie układu ruchu i stwarzały możliwość powstania choroby zawodowej układu ruchu. Wysoki stopień prawdopodobieństwa wynikał z opisanych czynności zawodowych wykonywanych przez A. Z. podczas montażu rusztowań. Z kolei w wyniku badania specjalistycznego przeprowadzonego w Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w G. rozpoznał u A. Z. przewlekłe uszkodzenie łąkotki kolana lewego i wydał orzeczenie lekarskie o rozpoznaniu choroby zawodowej wymienionej w 19.3 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869). Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w G. pismem z dnia 13 czerwca 2011 r. poinformował Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego, że orzeczenie lekarskie wydane w dniu 21 września 2009 r. na podstawie przepisów z 2002 r. nie wymaga weryfikacji w stosunku do nowych regulacji normatywnych. Kierując się powyższym Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny stwierdził, że rozpoznana u w/w choroba – przewlekłe uszkodzenie łąkotki kolana lewego z wysokim prawdopodobieństwem została spowodowana wieloletnim sposobem wykonywania pracy zawodowej. W odwołaniu od w/w decyzji A Sp. z o.o. wniosło o uchylenie zakwestionowanego rozstrzygnięcia i przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji spółka zarzuciła naruszenie art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez brak jej uzasadnienia faktycznego, tj. brak wskazania faktów, które organ pierwszej instancji uznał za udowodnione i brak wskazania dowodów, na których oparto rozstrzygnięcie. W ocenie spółki organ wskazując na "duże prawdopodobieństwo" spowodowania choroby przez warunki pracy nie wyjaśnił czy stwierdzona choroba zawodowa została spowodowana samoistnie czy wskutek właściwości organizmu pracownika, względnie z przyczyn zewnętrznych. Organ nie ustalił m.in., co było przyczyną artroskopii stawu kolanowego przeprowadzonej w 2005 r. oraz od kiedy rozpoznana choroba ujawniła się u pracownika. Co istotne, A.Z. w okresie od 5 do 16 kwietnia 2004 r. przeszedł cykl zabiegów rehabilitacyjnych w Zakładzie Rehabilitacji Szpitala Specjalistycznego w K. Powyższy fakt wskazuje, że już w 2004 r. pracownik cierpiał na stwierdzone schorzenie i wystąpiło ono w czasie gdy od 1 sierpnia 2001 r. do 4 maja 2003 r. prowadził własną działalność gospodarczą, której przedmiotem był montaż rusztowań. Nadto, podczas zatrudnienia w odwołującej spółce montaż rusztowań nie obywał się w pozycji wymuszonej, klęczącej lub kucznej. Elementy rusztowań były ponadto elementami lekkimi i nie mogły powodować przeciążenia montażysty. Z kolei w odwołaniu B Sp. z o.o. wniesiono o uchylenie w/w decyzji organu pierwszej instancji i wydanie decyzji o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, względnie o ponowne przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu odwołania wskazano, że organ pierwszej instancji rozpatrując sprawę po raz kolejny odniósł się do kwestii, które w sprawie nie mają znaczenia. Nie ustalono bowiem, czy krótki okres zatrudnienia A. Z. w spółce uzasadnia w ogóle uznanie spółki za stronę prowadzonego postępowania. Nadto dowód w postaci opinii WOMP został przeprowadzony podczas postępowania prowadzonego przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. a nie w postępowaniu prowadzonym przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego. W ocenie spółki za nieprawdziwe muszą być również uznane twierdzenia organu co do sposobu wykonywania pracy przez pracownika. Organ nie wskazał bowiem dowodu, na podstawie którego uznał, że czynności A. Z. były wykonywane w pozycji kucznej lub klęczącej, co ma zasadnicze znaczenie dla oceny czy orzeczenie WOMP w G. może być uznane za wiarygodne na gruncie zasady prawdy obiektywnej. Przede wszystkim jednak brak jest ustalenia okoliczności u którego pracodawcy, w jakim okresie oraz jak długo A. Z. wykonywał czynności w tej właśnie pozycji. Nadto w ocenie spółki choroba kolana u wyżej wymienionego rozpoczęła się kilkanaście lat wcześniej. Organ nie wyjaśnił zaś kiedy dolegliwości kolana miały swój początek oraz jak wyglądał przebieg i nasilenie schorzenia. Decyzją z dnia 23 listopada 2011 r. znak [...] Państwowy Inspektor Sanitarny działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz § 11 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych utrzymał w mocy zakwestionowane rozstrzygnięcie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia 10 sierpnia 2011 r. W uzasadnieniu wydanej decyzji organ odwoławczy przedstawiając dotychczasowy przebieg zatrudnienia oraz zakres wykonywanych prac wskazał, że karta oceny narażenia zawodowego (w której nie wskazuje się na pracę w pozycji kucznej lub klęczącej) oraz orzeczenie lekarskie zostały sporządzone przez jednostki uprawnione i nie budzą zastrzeżeń. Do organu pierwszej instancji nie należy zaś ustalanie faktów medycznych – leży to w gestii Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w G., który ocenił fakty medyczne w wydanym orzeczeniu oraz w opiniach uzupełniających i wskazał, że okres narażenia zawodowego datuje się na rok 2005. Nadto, w świetle art. 2351 ustawy – Kodeks pracy organ pierwszej instancji nie musiał określać wysokości prawdopodobieństwa, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy. Ustalenie, który element przyczynił się do uszkodzenia łąkotki leżało w gestii WOMP jako jednostki orzeczniczej pierwszego stopnia. WOMP w piśmie z dnia 13 czerwca 2011 r. uznał zaś, że nie widzi potrzeby kolejnego badania A. Z., gdyż nie ma żadnych nowych okoliczności, które mogłyby zmienić poprzednie orzeczenie wydane przez tę jednostkę. Jednocześnie organ odwoławczy wskazał, że postępowanie prowadzone przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego było kontynuacją postępowania prowadzonego przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K., który postanowieniem z dnia 19 lutego 2009 r. przekazał sprawę do rozpatrzenia zgodnie z właściwością miejscową. W reasumpcji organ uznał, że w sprawie zaistniały przesłanki uzasadniające utrzymanie w mocy zakwestionowanego rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. Stwierdzenie choroby zawodowej następuje bowiem gdy spełnione są dwie przesłanki. Pierwszą jest zamieszczenie ujawnionego schorzenia w wykazie chorób zawodowych. Drugą jest z kolei ustalenie związku przyczynowego pomiędzy powstaniem tej choroby, a sposobem wykonywania pracy lub oddziaływaniem czynników szkodliwych występujących w środowisku pracy. W ocenie organu odwoławczego organ pierwszej instancji ustalił zgodnie z przepisami k.p.a. istnienie w/w przesłanek. W tym stanie rzeczy organ odwoławczy uznał, że zarzuty wniesionych odwołań nie mogą odnieść skutku. Dla oceny narażenia zawodowego znaczenie ma bowiem nie tylko bezsporne stwierdzenie, że dana choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy. Wystarczy bowiem, by było to stwierdzenie wysoce prawdopodobne. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na w/w decyzję A Sp. z o.o. wniosła o uchylenie wydanego rozstrzygnięcia i przekazanie sprawy organom administracyjnym do ponownego rozpoznania. Zaskarżonej decyzji spółka zarzuciła: - naruszenie prawa materialnego, a w szczególności § 6 ust. 2 pkt 5 i ust. 4, § 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych oraz pkt 19.3 wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do w/w rozporządzenia; - naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na rozstrzygnięcie (art. 107 § 1 i 3 k.p.a.) poprzez brak ustalenia przesłanek faktycznych o wykonywaniu pracy w pozycji kucznej lub klęczącej i brak uzasadnienia faktycznego wystąpienia tych przesłanek w przedmiotowej sprawie. W uzasadnieniu skargi poza powtórzeniem argumentacji z uzasadnienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji wskazano, że orzeczenie WOMP w G. nie zawiera ustalenia, że praca była wykonywana w pozycji klęczącej lub kucznej. Tym samym ustalenie organu co do etiologii choroby było wadliwe. Nadto badanie A. Z. zostało przeprowadzone w dniu 3 grudnia 2008 r. W obecnie prowadzonym postępowaniu (prowadzonym od maja 2011 r.) nie uaktualniono dokumentu obrazującego to badanie, co uzasadnia uznanie, że w/w decyzja jest niezgodna z prawem. Z kolei w skardze B Sp. z o.o. wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji. Wydanemu rozstrzygnięciu spółka zarzuciła: - naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 10 § 1, art. 28, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a.; - naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego w oparciu o dyspozycję art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.; - naruszenie prawa materialnego, tj. § 2 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych w zw. z pozycją 19.3 wykazu chorób zawodowych poprzez niewłaściwe zastosowanie tego przepisu, co miało wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniu skargi wskazano, że żaden zgromadzony w aktach sprawy dowód nie wskazuje, że A. Z. w pozycji klęcznej lub kucznej wykonywał prace na stanowisku montera rusztowań. W orzeczeniu WOMP w G. z dnia 21 stycznia 2009 r. brak jest wzmianki o wykonywaniu pracy w tej właśnie pozycji. Wzmianka taka pojawia się dopiero w piśmie WOMP z dnia 13 czerwca 2011 r. przy czym jednostka orzecznicza wskazuje, że takie informacje pozyskała w wywiadzie od pacjenta. Nasuwa to w ocenie spółki poważne wątpliwości co do prawdziwości takiego twierdzenia. Wątpliwości te wynikają z faktu, że wyspecjalizowany podmiot dopiero w czwartym piśmie podaje tak istotne dla sprawy okoliczności, immanentnie związane z rozpoznaniem choroby zawodowej i to w sposób całkowicie uniemożliwiający ich weryfikację. Nadto organy orzekające w sprawie w sposób zupełnie bezkrytyczny podeszły do orzeczenia WOMP. Nie podjęto również jakichkolwiek kroków aby pozyskać dokumentację medyczną schorzenia kolana w/w starszą niż z 2005 r. Jest to o tyle istotne, że § 8 ust. 2 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych daje organom orzekającym w przedmiocie choroby zawodowej możliwość zobowiązania jednostek orzeczniczych do dodatkowych konsultacji. W odpowiedziach na skargi [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o ich oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany swojego wcześniejszego stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270) Sąd rozstrzygając sprawę w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z uwagi na w/w kryterium określone w 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych sąd administracyjny nie może wypowiadać się w kwestii stwierdzenia choroby zawodowej, a jedynie ocenić winien zgodność z prawem rozstrzygnięć podjętych przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Mając to na uwadze należy wskazać, że kognicji sądu administracyjnego w niniejszej sprawie poddano decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego utrzymującą w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego. Decyzja organu pierwszej instancji jest czwartym rozstrzygnięciem organu pierwszej instancji pozytywnym dla uczestnika postępowania, gdyż wszystkie wydane wcześniej rozstrzygnięcia były eliminowane z obrotu prawnego decyzjami [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego wydanymi w oparciu o dyspozycję art.138 § 2 k.p.a. Ocena rozstrzygnięć z dnia 10 sierpnia oraz z dnia 23 listopada 2011 r. dokonana na tle zarzutów podniesionych w skargach oraz z urzędu (vide: art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) prowadzi do wniosku, że rozstrzygnięcia te są zgodne z prawem. Po pierwsze należy wskazać, że procedura związana z postępowaniem w takiej sprawie uregulowana została w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869). Orzeczenie o stwierdzeniu choroby zawodowej bądź o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej następuje w drodze decyzji administracyjnej wydanej przez uprawniony organ administracji publicznej. W myśl § 8 ust. 1 w/w rozporządzenia decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika. Należy zauważyć, że za chorobę zawodową zgodnie z dyspozycją art. 2351 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (tekst jednolity: Dz. U. z 1998 r., Nr 21, poz. 94 ze zm.) uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". W orzecznictwie sądowym przyjmuje się z kolei, że definicja prawna choroby zawodowej składa się z dwóch elementów, z których jeden jest formalnie wskazany w określonym wykazie, a drugi dotyczy określonego związku przyczynowego objętej wykazem choroby z warunkami wykonywanej pracy. Nadto należy zauważyć, iż w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmowany jest pogląd o związaniu organów inspekcji sanitarnej rozpoznaniem podanym w stosownym orzeczeniu lekarskim. Takie stanowisko zostało przedstawione m.in. w uchwale składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 maja 2002 r. i zachowuje ono nadal aktualność (sygn. OPS 3/02, publ. ONSA 2003/1/4) Oznacza to, że organ administracji publicznej prowadzący postępowanie w przedmiocie choroby zawodowej w istocie nie ma prawa do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia. Orzeczenie lekarskie jest bowiem jedynym wiarygodnym środkiem dowodowym służącym stwierdzeniu choroby zawodowej, jeśli nie budzi wątpliwości w świetle pozostałych dowodów. Przenosząc powyższe w realia rozpatrywanej sprawy należy wskazać, że zarzuty skarżącego A sp z o.o. nie są zasadne. Przede wszystkim nie sposób zgodzić się ze skarżącym, że orzeczenie WOMP w G. nie dało podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wymienionej w wyżej opisanym akcie prawnym. Sąd zwraca uwagę, iż jednostka orzecznicza I stopnia, w toku prowadzonego postępowania szczegółowo odniosła się do wydanego w dniu 21 stycznia 2009 roku orzeczenia (po wykonanym 3 grudnia 2008 roku badaniu) - w uzupełniających orzeczeniach: z dnia 15 września 2010 roku /k. 53 akt adm./, 15 listopada 2010 roku /k. 56 akt adm./, 13 czerwca 2011 roku /k. 71 akt adm./. Na podstawie tych dokumentów nie może budzić wątpliwości, że orzeczeniem lekarskim stwierdzono, że udokumentowanie choroby nastąpiło w okresie zatrudnienia u skarżących a sposób wykonywania pracy, wynikający z oceny narażenia zawodowego przesądził o zawodowej etiologii schorzenia. Wynika to z kart oceny narażenia zawodowego wykonanych m.in. w dniu 5.10.2009r., 10.01.2011r. a także ustaleń organu w tym przedmiocie /dowód k. 36 oraz 47 akt adm./. Na podstawie tych dowodów nie sposób obalić zasadności ostatecznych wniosków organów inspekcji sanitarnej, wyrażonych w zaskarżonej decyzji, iż prowadzone postępowanie daje podstawę do stwierdzenia u uczestnika postępowania przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy: przewlekłego uszkodzenia łąkotki na skutek wykonywania pracy w pozycji klęczącej lub kucznej. W ocenie Sądu nietrafny jest zarzut braku ustalenia przesłanek faktycznych o wykonywaniu pracy w pozycji kucznej lub klęczącej. Przeczą temu dowody wskazane wyżej a nadto doświadczenie życiowe wskazuje, że ten rodzaj zajęcia (monter rusztowań) wymusza również pracę w takich pozycjach, co oczywiście nie oznacza, że praca ta prowadzona jest wyłącznie w takich pozycjach. Organ odwoławczy zasadnie podkreślił, że do stwierdzenia, iż dana choroba jest wynikiem sposobu wykonywania pracy wystarczy wysokie prawdopodobieństwo a nie pewność. Odnosząc się końcowo do zarzutu braku zawarcia ustalenia w orzeczeniu WOMP w G., że praca była wykonywana w pozycji klęczącej lub kucznej, Sąd stwierdza, iż zawarcie w orzeczeniu lekarskim prawidłowej podstawy prawnej wskazującej jakiej choroby ustalenie dotyczy, eliminuje zasadność twierdzenia, że ustalenie to nie jest pełne. Skoro WOMP w orzeczeniu wydanym 21.09.2009r. wskazał pozycję 19.3 w wykazie chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz.1115) a następnie w uzupełniającym orzeczeniu z dnia 13.06.2011r. wyjaśnił, że orzeczenie to nie wymaga weryfikacji w stosunku do przepisów z 2009r. albowiem oba akty prawne zawierają identyczną regulację w omawianym przedmiocie, to nie można podnieść skutecznie wskazanego wyżej zarzutu. Również brak w prowadzonym od maja 2011r. postępowaniu uaktualnienia dokumentu obrazującego badanie z 3.12.2008r. nie zasługuje na uwzględnienie. Jak bowiem wskazano, uaktualnieniem tym jest orzeczenie uzupełniające z dnia 13 czerwca 2011roku, nawiązujące bezpośrednio do tego badania. W konkluzji tego orzeczenia WOMP stwierdza, że "nie widzi powodu dla którego należałoby przeprowadzić ponowne badanie u p. Z. ponieważ nie dysponuje dodatkowymi informacjami dotyczącymi rozpoznanej choroby zawodowej mogącymi mieć wpływ na wydane wcześniej orzeczenie lekarskie". Tak więc uprawniony podmiot wydał orzeczenie w oparciu o wynik badania pacjenta jak i o ustalenia poczynione w czasie zbierania wywiadu o pacjencie, przy uwzględnieniu warunków pracy znajdujących również odzwierciedlenie w ocenie narażenia zawodowego. Zarzuty sformułowane w skardze B sp. z o.o. również nie zasługują na uwzględnienie z przyczyn wyżej opisanych. Sąd nie stwierdził także naruszeń przepisów postępowania, które miałyby istotny wpływ na wynik sprawy. Odnośnie zarzutu w zakresie braków w orzeczeniu lekarskim, podkreślić trzeba, że właśnie na skutek zgłaszanych w toku postępowania przez tego skarżącego zastrzeżeń organy szczegółowo ustalały czy praca wykonywana była w wymuszonej pozycji ciała. Ustalenia te znalazły wyraz w karcie oceny narażenia zawodowego z dnia 5.10.2009r. /k. 24 akt adm./ z której wynika, że praca prowadzona była "w wymuszonej pozycji ciała w tym długotrwałe prace na jednym kolanie". Przy czym zaznaczyć wypada, że ustalenia zawarte w karcie oceny narażenia zawodowego w związku z podejrzeniem choroby zawodowej dokonane były przy udziale pracownika Działu Kadr skarżącej i w obecności pełnomocnika Prezesa Zarządu ds. Jakości i BHP W. G., który nie zgłosił żadnych zastrzeżeń do poczynionych ustaleń, że praca była wykonywana w wymuszonej pozycji ciała opisanej bliżej w karcie /dowód: pismo PPIS w O. k. 36 akt adm./. Jednocześnie lekarska jednostka orzecznicza wskazała, że dokonując ustaleń w zakresie stwierdzenia choroby zawodowej istotny jest okres wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych. Zauważyć należy, iż A. Z. przedstawił bogatą dokumentację medyczną odnośnie swoich dolegliwości, jednak brane mogły być pod uwagę jedynie te, istotne dla rozpoznania choroby zawodowej. Sąd zgadza się ze stanowiskiem skarżącego, że powołanie się WOMP w G. w orzeczeniu uzupełniającym z dnia 13.06.2011r. na ustalenia zawarte w decyzji organu inspekcji sanitarnej uznać należy za co najmniej niefortunne, nie zmienia to jednak faktu, że z materiału dowodowego zebranego w toku postępowania wynika, iż schorzenie A. Z. wywołane zostało sposobem wykonywania przez niego pracy opisanym szczegółowo w ocenie narażenia zawodowego, do której w toku postępowania pracodawcy nie zgłaszali zastrzeżeń. Wykonywanie pracy przez A. Z. w pozycji kucznej i na kolanach zostało również potwierdzone oświadczeniem innego pracownika J. K. /k. 47 akt adm./. Odnośnie zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. zauważyć należy, że stosownie do unormowania § 8 ust. 3 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych właściwy państwowy powiatowy inspektor sanitarny przesyła decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do jej stwierdzenia: 1) zainteresowanemu pracownikowi lub byłemu pracownikowi; w sprawie chorób zawodowych 2) pracodawcy lub pracodawcom zatrudniającym pracownika w warunkach, które mogły spowodować skutki zdrowotne uzasadniające postępowanie w sprawie rozpoznania i stwierdzenia choroby zawodowej; 3) jednostce orzeczniczej zatrudniającej lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie; 4) właściwemu okręgowemu inspektorowi pracy. Z kolei właściwy państwowy wojewódzki inspektor sanitarny przesyła decyzję wydaną na skutek odwołania w/w podmiotom. Zatem ocena, który z pracodawców zatrudniał pracownika w warunkach, które mogły spowodować skutki zdrowotne uzasadniające postępowanie w sprawie rozpoznania i stwierdzenia choroby zawodowej należy do organu. Zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. może podnosić podmiot, którego interes prawny został naruszony poprzez prowadzenie postępowania bez jego udziału. Niewątpliwie nie doszło do naruszenia interesu prawnego skarżącego z tego względu, że w postępowaniu nie brały udziału inne podmioty, które w jego ocenie powinny być także stronami. Tym samym zarzut naruszenia w/w przepisu, w okolicznościach sprawy nie jest trafny. Natomiast słusznie skarżący wytknął organowi odwoławczemu nieprawidłowe wskazanie podstawy prawnej decyzji poprzez powołanie § 11 rozporządzenia bez wskazania jego ustępu, w sytuacji gdy przepis ten zawiera dwa ustępy. Prawidłowo organ ten winien wskazać ust. 1 tego przepisu jako, że postępowanie w sprawie zostało wszczęte w dniu 24 listopada 2008 roku. Naruszenie to nie miało jednak istotnego wpływu na wynik sprawy. W reasumpcji wszystkich powyższych rozważań Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku orzekł o oddaleniu wniesionych skarg w oparciu o dyspozycję art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło