II SA/Rz 888/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Jerzy Solarski Sędziowie WSA Joanna Zdrzałka /spr./ WSA Magdalena Józefczyk Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania -skargę oddala- II SA/Rz 888/12 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] marca 2012 r., nr [...] wydaną na podstawie art. 66 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zakazał I. K. oraz D. K. użytkowania obiektów tj. budynku biurowego, budynku hali produkcyjnej nr 2, nr 3, nr 4 oraz budynku hali produkcyjnej zlokalizowanych na działce nr ewid. 1507/25 przy ul. S. w T. do czasu doprowadzenia obiektu do właściwego stanu technicznego i estetycznego. Jednocześnie zobowiązał wyżej wymienionych do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości, wykazanych w opracowanej przez rzeczoznawcę budowlanego T. D. opinii technicznej i wykonania niezbędnego zakresu robót w celu doprowadzenia obiektów do właściwego stanu technicznego do dnia 31 grudnia 2012 r. W uzasadnieniu organ powołał się na opinię techniczną rzeczoznawcy budowlanego, który wskazał, że przedmiotowe budynki są w złym stanie technicznym i użytkowym i nie mogą być ze względów technicznych wykorzystywane do chwili przeprowadzenia remontu. W opinii tej określono niezbędny zakres robót w celu umożliwienia ponownego użytkowania obiektów. Odwołanie od tej decyzji złożył A. sp. z o.o., reprezentowany przez adwokata B. P. W uzasadnieniu wskazał, że odwołanie zostało wniesione w terminie tj. w ciągu 14 dni od dnia uzyskania przez odwołującego informacji o wydaniu decyzji przez organ I instancji, co nastąpiło 9 maja 2012 r. tj. w dniu otrzymania kopi zaskarżonej decyzji wraz z pismem pełnomocnika I. i D. K. Podniesiono, że odwołujący nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, uznając, iż termin ten, do dnia powzięcia informacji o podjęciu zaskarżonej decyzji nie rozpoczął w stosunku do odwołującego biegu. Zdaniem odwołującego, organ I instancji naruszył art. 10 § 1 w zw. z art. 28 w zw. z art. 61 § 4 k.p.a. ponieważ nie zawiadomił go o wszczęciu postępowania, co doprowadziło do pozbawienia możliwości wzięcia czynnego w nim udziału. Odwołujący posiada status strony w przedmiotowym postępowaniu, ponieważ korzysta z obiektów położonych na nieruchomości nr 1507/25 w tym z obiektów, wobec których orzeczono zakaz użytkowania. Orzeczony w zaskarżonej decyzji zakaz wpływa na uprawnienia obligacyjne odwołującego, wynikające z umowy dzierżawy i negatywnie oddziałuje na prowadzoną przez niego działalność gospodarczą. Zatem odwołujący posiada interes prawny w rozumieniu art. 28 k.p.a. W dalszej kolejności podniesiono zarzuty naruszenia art. 7, art. 77 § 1 k.p.a., a także art. 66 ust. 1 i 2 ustawy Prawo budowlane, nie precyzując, który z punktów ust. 1 tego przepisu był podstawą do wydania zakazu użytkowania. Z treści zaleceń nie wynika, by zaistniała konieczność wydania przedmiotowego zakazu z przyczyn określonych w art. 66 ust. 1 pkt 1-4 ustawy Prawo budowlane. Brak także okoliczności wskazujących, iż w sprawie stwierdzono zagrożenie życia lub zdrowia, bezpieczeństwa mienia lub środowiska. Brak jest także podstaw do stwierdzenia, że zakaz użytkowania został wydany z uwagi na nieodpowiedni stan techniczny obiektów. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, postanowieniem z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...] stwierdził, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego do jego wniesienia, powołując w podstawie prawnej art. 134 k.p.a. W motywach organ stwierdził, że decyzja organu I instancji została skutecznie doręczona stronom postępowania za zwrotnym potwierdzeniem odbioru w dniu 6 marca 2012 r. A. sp. z o.o. nie brał udziału w postępowaniu przed organem I instancji i nie została mu doręczona decyzja. Organ odwoławczy podniósł, że nie podziela wyrażonego w odwołaniu poglądu dotyczącego terminu do wniesienia odwołania. Wskazał, że zarówno w orzecznictwie, jak i w doktrynie utrwalił się pogląd, że termin do wniesienia odwołania dla podmiotu, który został pozbawiony udziału w postępowaniu w I instancji i któremu nie została doręczona decyzja liczy się od dnia doręczenia decyzji stronom postępowania, które brały w nim udział. W związku z powyższym termin do wniesienia odwołania dla odwołującego upłynął w dniu 20 marca 2012 r. Był to bowiem ostatni dzień terminu do wniesienia dowołania dla stron postępowania, którym doręczono decyzję. Tymczasem A. wniósł odwołanie za pośrednictwem poczty w dniu 23 marca 2012 r., świadczy o tym data stempla pocztowego na kopercie. Zatem z zestawienia dat bezspornie wynika, że odwołanie w niniejszej sprawie zostało wniesione z opóźnieniem a odwołujący nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Zatem organ odwoławczy był zobligowany do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Na postanowienie to skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Rzeszowie wniósł A. sp. z o.o., reprezentowany przez pełnomocnika adwokata T. M., wnosząc o jego uchylenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego. W skardze wskazano, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem organ rozpatrujący odwołanie wniesione po upływie terminu przez stronę, która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu powinien rozważyć zasadność rozpatrzenia takiego odwołania jako wniosku o wznowienie postępowania. W niniejszej sprawie strona w odwołaniu wyjaśniła, że bez własnej winy została pozbawiona możliwości uczestnictwa w postępowaniu w I instancji. Zatem, skoro zostały spełnione przesłanki do rozpoznania odwołania jako wniosku o wznowienie postępowania, organ II instancji, mając na względzie słuszny interes stron, powinien był je rozpoznać jako taki wniosek, złożony w oparciu o art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. W ocenie strony skarżącej, brak takiego rozpatrzenia odwołania stanowi naruszenie art. 7 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Strona skarżąca podniosła także, że organ II instancji nieprawidłowo przyjął, iż wraz z odwołaniem strona winna była wnieść wniosek o przywrócenie terminu. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, instytucja wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania może być wykorzystana przez tę stronę postępowania, której organ doręczył decyzje. Jeśli stronie postępowania nie doręczono decyzji organu I instancji, nie ma też zdaniem skarżącego podstaw do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Sprawowana przez Sąd, zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) kontrola działalności administracji obejmuje badanie legalności, czyli zgodności z prawem zaskarżonych aktów, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.) – zwanej dalej w skrócie P.p.s.a. Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje jedynie wówczas, gdy zaskarżony akt narusza prawo w sposób określony w ostatnio cytowanej ustawie. W przypadku zaskarżenia decyzji lub postanowienia Sąd zobowiązany jest zgodnie z art. 145 P.p.s.a. do ich uchylenia - jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy – lub do stwierdzenia nieważności takiej decyzji, jeśli zachodzą przesłanki przewidziane w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. W rozpoznawanej sprawie Sąd tego rodzaju wad i uchybień nie stwierdził, co przesądziło o oddaleniu skargi. Podstawę wydania zaskarżonego postanowienia stanowi art. 134 k.p.a. Przepis ten dotyczy pierwszego etapu postępowania odwoławczego, w którym następuje badanie wniesionego środka odwoławczego pod względem formalnym. Na tym etapie organ odwoławczy jest obowiązany ocenić czy odwołanie jest dopuszczalne oraz czy zostało wniesione w terminie. Negatywny wynik badania wstępnego skutkuje wydaniem jednego z 2 wymienionych w art. 134 k.p.a. rozstrzygnięć – stwierdzenia niedopuszczalności odwołania lub stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. W niniejszej sprawie, po dokonaniu takiej wstępnej kontroli Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego doszedł do wniosku, iż odwołanie A. sp. z o.o. od decyzji organu I instancji z dnia [...] marca 2012 r., nr [...] zostało złożone z uchybieniem terminu. Sąd podziela to stanowisko. Bezspornym jest, że decyzja organu I instancji została doręczona stronom postępowania – tj. I. K. i D. K. w dniu 6 marca 2012 r., a zatem termin do złożenia odwołania upływał w dniu 20 marca 2012 r., zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a., który stanowi, że odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Jak wynika z akt sprawy, skarżąca spółka nie została uznana przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego za stronę postępowania, tym samym nie została jej doręczona decyzja tego organu. W niniejszej sprawie należy podzielić pogląd wyrażony wielokrotnie w doktrynie i orzecznictwie, że strona, która została pozbawiona udziału w postępowaniu w pierwszej instancji ma możliwość złożenia odwołania, zaś termin do jego wniesienia liczy się od dnia doręczenia (ogłoszenia) decyzji stronie, która brała udział w postępowaniu. Po upływie terminu do wniesienia odwołania, o którym mowa w art. 129 § 2 k.p.a. stronie pominiętej w postępowaniu przysługuje wniosek o jego wznowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (tak m. in. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, C.H. Beck, Warszawa 2012, s.498 i n., a także wyrok NSA z dnia 27.08.1999, sygn. akt IV SA 1758/97, Lex nr 47876; wyrok NSA z dnia 13.07.1999, sygn. akt IV SA 703/97; wyrok WSA w Warszawie z dnia 24.02.2012 r., sygn. akt I SA/Wa 1633/11, Lex nr 1137295; wyrok NSA z dnia 24.11.2010 r., sygn. akt II OSK 1762/09, Lex nr 7446776). Skoro więc termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 20 marca 2012 r., a A. sp. z o.o., jak wynika ze stempla pocztowego złożyła odwołanie w dniu 23 maja 2012 r., termin ten został przekroczony. Prawidłowe było zatem wydanie przez organ odwoławczy postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania, w oparciu o art. 134 k.p.a. Nie są natomiast zasadne zarzuty skargi wskazujące na obowiązek potraktowania ww. odwołania jako wniosku o wznowienie postępowania. Z treści pisma skarżącej spółki z 22.05.2012 r. zatytułowanego "odwołanie od decyzji z dnia [...] marca 2012 r." wynikało bowiem wyraźnie, że stanowi ono odwołanie od tej decyzji, ponadto przytoczono argumentację mającą wskazywać, że zostało ono złożone w terminie. Należy również podkreślić, że pismo to zostało złożone przez profesjonalnego pełnomocnika, od którego wymaga się starannego i precyzyjnego działania, w tym wskazania jakiego rodzaju środek zaskarżenia składa oraz na jakiej podstawie prawnej. Słusznie natomiast skarżąca zauważa, że organ odwoławczy wadliwie wskazał na możliwość złożenia przez A. sp. z o.o. wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Możliwość taka przysługuje jedynie stronie, której doręczono decyzję, jednakże uchybienie to nie miało wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Na marginesie należy podkreślić, ze wydanie zaskarżonego postanowienia nie zamyka skarżącej spółce drogi do złożenia wniosku wznowienie postępowania wraz z ewentualnym wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Z wszystkich tych względów, uznając, iż zaskarżone postanowienie prawa nie narusza, Sąd w oparciu o art. 151 P.p.s.a. oddalił skargę.