I SA/Wa 1928/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Apostolidis Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi K.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Decyzją z [...] sierpnia 2012 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., po rozpatrzeniu odwołania K.B. od decyzji Wójta Gminy G. z [...] lipca 2012 r., nr [...] odmawiającej przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w związku z koniecznością sprawowania opieki nad ojczymem – utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i ocenę prawną sprawy. Wnioskiem z 4 czerwca 2012 r. K.B. wystąpiła do Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną – ojczymem – L.W. Decyzją z [...] czerwca 2012 r., nr [...] Wójt Gminy G. odmówił wnioskodawczyni ustalenia prawa do ww. świadczenia, z uwagi na fakt, iż nie spełnia ona przesłanek z art. 17 ust. 1 i 1a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 ze zm.), dalej powołanej jako ustawa, tzn. nie jest osobą, na której ciąży obowiązek alimentacyjny wobec wuja. Od powyższej decyzji odwołanie wniosła K.B. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z [...] czerwca 2012 r., nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Zdaniem Kolegium obowiązek alimentacyjny może dotyczyć także innych osób bliskich, niezwiązanych więzami krwi. Taką sytuacją przewiduje art. 144 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Wójt Gminy G., po ponownym rozpatrzeniu sprawy, podtrzymał stanowisko prezentowane w rozstrzygnięciu z [...] czerwca 2012 r. twierdząc, że K.B. nie jest osobą, na której ciąży obowiązek alimentacyjny w stosunku do ojczyma, zgodnie z art. art. 128, art. 129 i art. 617 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. W związku z powyższym decyzją z [...] lipca 2012 r., nr [...] ponownie odmówił skarżącej przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Po rozpatrzeniu odwołania K.B., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z [...] sierpnia 2012 r., nr [...] utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu Kolegium stwierdziło, że Wójt Gminy G. wadliwie przyjął, iż na K.B., jako pasierbicy L.W., nie ciąży obowiązek alimentacyjny w stosunku do niego, a przez to, że nie jest osobą uprawnioną do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego przewidzianego w art. 17 ust. 1 pkt 2 ustawy. Decyzja organu I instancji jest jednak prawidłowa, mimo błędnego uzasadnienia, z uwagi na fakt, że wnioskodawczyni nie wypełnia dyspozycji dalszej części przepisu art. 17 ust. 1 ustawy, tj. nie zrezygnowała z zatrudnienia aby sprawować opiekę nad ojczymem, ani też nie jest to powód, dla którego nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Pismem z 31 sierpnia 2012 r., uzupełnionym w dniu 30 listopada 2012 r. K.B. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z [...] sierpnia 2012 r. Skarżąca opisała trudną sytuację materialną swojej rodziny. Ponadto stwierdziła, że zdaje sobie sprawę z tego, że przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych nie pozwalają na ustalenia jej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, jednak pomoc taka powinna być jej przyznana z punktu widzenia zasad współżycia społecznego. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Ocenie sądu podlegają zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku decyzji) zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji, w toku rozpoznawanej sprawy, nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Ocena ta dokonywana jest według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Zgodnie zaś z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2012 r., poz. 270; dalej: "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając przedmiotową sprawę według wskazanych wyżej kryteriów, sąd doszedł do przekonania, że skarga jest uzasadniona, jednak z innych przyczyn niż w niej podniesione. Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z [...] sierpnia 2012 r. narusza bowiem przepisy prawa dające podstawę do wznowienia postępowania. Jak wynika z komparycji zaskarżonej decyzji oraz komparycji decyzji, która zapadła w dniu [...] czerwca 2012 r., w sprawie [...], w wydawaniu obu decyzji brali udział ci sami członkowie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. w osobach [...] i [...]. Zgodnie natomiast z treścią przepisu art. 27 § 1 Kpa członek organu kolegialnego podlega wyłączeniu w przypadkach określonych w art. 24 § 1 Kpa. Natomiast zgodnie ze znowelizowanym ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r., która weszła w życie w dniu 11 kwietnia 2011 r. (Dz. U. z 2011r. Nr 6, poz.18), przepisem art. 24 § 1 pkt 5 Kpa, pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji. Taka sytuacja miała miejsce w toku niniejszego postępowania, wszczętego na wniosek skarżącego. Zdaniem sądu, powyższa okoliczność powoduje wypełnienie dyspozycji przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a., określającego w jakich przypadkach sąd uwzględniając skargę uchyla decyzję z powodów dających podstawę do wznowienia postępowania. Nowelizacja przepisów procedury administracyjnej, o której mowa powyżej, ma na celu wzmocnienie gwarancji obiektywizmu i ochrony przed stronniczością w orzekaniu przez organy administracyjne. Jest to istotne zwłaszcza dlatego, że zasada obiektywizmu musi być respektowana we wszystkich stadiach załatwiania spraw administracyjnych, niezależnie od rozwiązań ustrojowych ważących na toku instancji administracyjnych (Komentarz do Kodeksu postępowania administracyjnego, B. Adamiak, J. Borkowski, wyd. 12, str. 176). Stwierdzenie takich wad formalnych postępowania administracyjnego zwalnia obecnie Sąd od merytorycznej oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji. Ze względu na powyższe Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) oraz art. 152 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.