II SA/Wr 570/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Olga Białek, Sędziowie Sędzia WSA - Mieczysław Górkiewicz, Sędzia NSA - Halina Kremis (spr.), , Protokolant asystent sędziego - Wojciech Śnieżyński, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi Wojewody Dolnośląskiego na uchwałę Rady Miejskiej w Pieńsku z dnia 27 marca 2012 r. nr XXI/105/12 w przedmiocie przyjęcia programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt na terenie Gminy Pieńsk w roku 2012 I. stwierdza nieważność całości zaskarżonej uchwały; II. orzeka, że zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu; III. zasądza od Rady Miejskiej w Pieńsku na rzecz Wojewody Dolnośląskiego kwotę 240 zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną uchwałą Nr XXI/105/2012 Rady Miejskiej w Pieńsku z dnia 27 marca 2012 r. przyjęto program opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt na terenie gminy Pieńsk w roku 2012. W podstawie prawnej uchwały podano art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591), art. 11a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz.U. z 2003 r. Nr 106, poz. 1002). W § 1 uchwały postanowiono, że program stanowi załącznik do uchwały. Wykonanie uchwały powierzono Burmistrzowi Miasta i Gminy Pieńsk (§ 2). W §3 postanowiono, że uchwała wchodzi w życie po upływie 14 dni od daty ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Dolnośląskiego i ma zastosowanie w 2012 roku. W załączniku do uchwały zatytułowanym "Program opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt na terenie Gminy Pieńsk" w § 1 ust. 2 postanowiono, że programem objęte są zwierzęta bezdomne oraz koty wolno żyjące, przebywające w granicach administracyjnych Gminy Pieńsk. W § 2 przyjęto definicje legalne pojęć "Gmina", "Burmistrz", "Ustawa", "Schronisko" oraz zwierząt domowych, zwierząt bezdomnych i kotów wolno żyjących ("należy przez to rozumieć koty nieudomowione żyjące w warunkach niezależnych od człowieka, urodzone i żyjące na wolności" - § 2 pkt 7 załącznika). W § 3 ust. 1 stwierdzono, że koordynatorem programu jest Burmistrz Miasta i Gminy Pieńsk za pośrednictwem pracownika do spraw Zarządzania Kryzysowego. W § 4 zawarto regulację, że celem programu jest zapobieganie bezdomności zwierząt na terenie Gminy Pieńsk oraz opieka nad zwierzętami bezdomnymi, a zadania Programu to: zapewnienie opieki zwierzętom bezdomnym, odławianie bezdomnych zwierząt, zmniejszenie populacji zwierząt bezdomnych poprzez sterylizację i kastrację zwierząt, elektroniczne znakowanie psów, usypianie ślepych miotów, sprawowanie opieki nad kotami wolno żyjącymi, w tym ich dokarmianie, poszukiwanie nowych właścicieli dla bezdomnych zwierząt, zapewnienie całodobowej opieki weterynaryjnej w przypadkach zdarzeń drogowych z udziałem zwierząt, edukacja mieszkańców w zakresie opieki nad zwierzętami. Dalej w § 5 stwierdzono, że zapewnienie opieki bezdomnym zwierzętom realizuje Gmina we współpracy ze Schroniskiem, Strażą Miejską oraz dzierżawcami lub zarządcami obwodów łowieckich. Sprawowanie opieki nad kotami wolno żyjącymi, w tym ich dokarmianie realizuje Gmina we współpracy ze Schroniskiem poprze zakup i wydawanie karmy karmicielom kotów wolno żyjących (§ 6). W § 7 zawarto ustalenia dotyczące odławiania bezdomnych zwierząt, a w § 8 ustalenia związane z poszukiwaniem nowych właścicieli dla bezdomnych zwierząt. Na mocy § 9 postanowiono, że zapewnienie całodobowej opieki weterynaryjnej w przypadkach zdarzeń drogowych z udziałem zwierząt realizuje Gmina poprzez zawarcie umowy z zakładem leczniczym dla zwierząt w zakresie opieki weterynaryjnej, udzielanej zwierzętom bezdomnym i kotom wolno żyjącym w związku z interwencjami podejmowanymi przez Straż Miejską i Policję. Następnie w §10 zawarto regulację dotyczącą zmniejszenia populacji bezdomnych (Gmina refunduje Schronisku koszty zadania – ust. 2). Dalej w § 11 przyjęto, że elektroniczne znakowanie zwierząt, w szczególności psów realizuje Gmina poprzez bezpłatne czipowanie psów, których właściciele zamieszkują teren Gminy we współpracy z lekarzami weterynarii. Następnie w §12 postanowiono, że Gmina Pieńsk w ramach programu prowadzi we współpracy ze Schroniskiem i organizacjami pozarządowymi i placówkami oświatowymi, działania edukacyjne, między innymi w zakresie odpowiedzialnej i właściwej opieki nad zwierzętami, ich humanitarnego traktowania oraz czipowania, a także adopcji zwierząt bezdomnych. Natomiast w §13 stwierdzono, że Gmina zapewnia środki finansowe na realizację zadań wynikających z Programu. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na opisaną na wstępie uchwałę wniósł Wojewoda Dolnośląski. Zarzucił podjęcie zaskarżonej uchwały z istotnym naruszeniem art. 11a ust. 5 ustawy o ochronie zwierząt w związku z art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, poprzez brak regulacji przewidzianych w art. 11a ust. 5 ustawy o ochronie zwierząt. Dalej zarzucił, że § 3 uchwały został podjęty z istotnym naruszeniem art. 13 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz.U. z 2011 r. Nr 197, poz. 1172 ze zm.), a nadto, że § 2 pkt 7 załącznika do uchwały został podjęty z istotnym naruszeniem art. 4 pkt 16 i art. 11a ust. 1 ustawy o ochronie zwierząt. Wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały i zasądzenie kosztów procesowych według norm przepisanych. Na uzasadnienie skargi Wojewoda wskazał, że art. 11a ust. 2 i 5 ustawy o ochronie zwierząt stanowi normę o charakterze bezwzględnie obowiązującym formułującą zamknięty katalog problemów wymagających uregulowania w akcie wykonawczym. Zadaniem organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego jest pełna realizacja upoważnienia ustawowego, wyczerpująca zakres przekazanych przez ustawodawcę uprawnień. Niespełnienie którejkolwiek z przesłanek w niej zawartych skutkuje zawsze bezwzględną nieważnością całej uchwały. Równocześnie w przedmiotowej uchwale nie powinny się znaleźć kwestie co do regulacji których Rada nie posiada upoważnienia ustawowego. Takie regulacje także stanowią istotne naruszenie prawa. Organ nadzoru zauważył, iż przedmiotowa uchwała nie wyczerpuje delegacji ustawowej w zakresie art. 11a ust. 5 ustawy o ochronie zwierząt, który nakazuje, by program, o którym mowa w ust. 1, zawierał wskazanie wysokości środków finansowych przeznaczonych na jego realizację oraz sposób wydatkowania tych środków. Tymczasem Rada Miejska nie zawarła w skarżonym programie informacji o wysokości środków finansowych przeznaczonych na jego realizację. Zdaniem Organu nadzoru regulacji zawartej w § 13 uchwały załącznika do uchwały, zgodnie z którą gmina zapewnia środki finansowe na realizację zadań wynikających z Programu, nie można uznać za realizację normy kompetencyjnej. W związku z tym Organ nadzoru wniósł o stwierdzenie nieważności uchwały w całości, ponieważ uchwała stanowi niepełną realizację kompetencji Rady do realizacji obowiązku wynikającego z art. 11 ustawy o ochronie zwierząt. Następnie Wojewoda zauważył, że Rada postanowiła w § 3 uchwały, że uchwała wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia jej ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Dolnośląskiego i ma zastosowanie w 2012 roku, czym zaliczyła przedmiotową uchwałę do kategorii aktów normatywnych zawierających przepisy powszechnie obowiązujące, bądź uznała, że jej publikację przewiduje przepis szczególny. Skarżący podkreślił, że w orzecznictwie i doktrynie ugruntował się pogląd, że aktem prawa miejscowego jest akt, który kierowany jest do podmiotów zewnętrznych wobec gminy i zawiera postanowienia o charakterze generalnym i abstrakcyjnym. Tymczasem, zdaniem Organu nadzoru, przedmiotowy akt stanowi uchwałę programową, bowiem w myśl art. 11a ust. 1 ustawy o ochronie zwierząt gminny program opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt nie zawiera regulacji normatywnych. Jest to akt o charakterze wewnętrznym, posiada cechy dokumentu programowego, zawierającego opis działań związanych z zapewnieniem opieki bezdomnym zwierzętom, wskazówek dla podmiotów realizujących program odnośnie ograniczenia liczby zwierząt bezdomnych, odnośnie opieki nad kotami wolno żyjącymi. Zdaniem skarżącego na podstawie przyznanej kompetencji do podjęcia analizowanej uchwały, Rada nie została upoważniona do wprowadzenia do porządku prawnego nowych norm prawnych obowiązujących w sposób generalny i abstrakcyjny na terenie właściwości danego organu. W konsekwencji uzasadnione jest stwierdzenie nieważności § 3 niniejszej uchwały z uwagi, że pozostaje on w sprzeczności z art. 13 pkt 2 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych, zgodnie z którym w wojewódzkim dzienniku urzędowym ogłasza się akty prawa miejscowego stanowione przez organ gminy. W dalszej części skargi wskazano, że w § 2 pkt 7 załącznika do uchwały zawarto definicję kotów wolno żyjących. Zamieszczając przedmiotowe objaśnienie - zdaniem Organu nadzoru - organ stanowiący gminy nie legitymował się ustawowym upoważnieniem do podjęcia tego zapisu. Zgodnie bowiem z art. 4 pkt 16 ustawy o ochronie zwierząt, przez pojęcie zwierząt bezdomnych rozumie się zwierzęta domowe lub gospodarskie, które uciekły, zabłąkały się lub zostały porzucone przez człowieka, a nie ma możliwości ustalenia ich właściciela lub innej osoby, pod której opieką trwale dotąd pozostawały. I co istotne, ustawodawca nie wyłączył z zakresu tego pojęcia kotów wolno żyjących. Nie upoważnił również Rady do regulowania, jakie zwierzęta obejmuje program wydany w oparciu o art. 11a ustawy o ochronie zwierząt. Skoro sam ustawodawca zalicza koty wolno żyjące do zwierząt bezdomnych, to niedopuszczalne jest wprowadzenie innego rozumienia tego pojęcia w akcie o randze niższej niż ustawa. W kontekście powyższego oraz zawarcia w § 2 załącznika do uchwały również definicji zwierząt bezdomnych oraz zwierząt domowych, Organ nadzoru zauważył, że z uwagi na nadanie tym terminom znaczenia takiego samego jak w ustawie o ochronie zwierząt (art. 4 pkt 16 i 17), należy uznać te definicje za naruszające prawo w stopniu nieistotnym. W odpowiedzi na skargę Rada Miejska w Pieńsku wniosła o jej oddalenie i zasądzenie od strony skarżącej na rzecz organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W ocenie organu regulacja § 13 załącznika do uchwały zawiera informację dotyczącą kwestii finansowania zadań wynikających z programu, co wypełnia wymóg stawiany przez art. 11a ust. 5 ustawy o ochronie zwierząt. Dalej wskazano, że zdaniem Rady zaskarżona uchwała zawiera regulacje o charakterze generalnym i abstrakcyjnym, co nakładało obowiązek postanowienia o jej publikacji w dzienniku urzędowym. Odnośnie do zakwestionowanej przez Wojewodę definicji kotów wolno żyjących stwierdzono, że zdaniem organu definicja wprowadzona w § 2 pkt 7 załącznika do uchwały w istocie mieści się w dyspozycji art. 4 pkt 16 ustawy o ochronie zwierząt, a zatem nie narusza tego przepisu. Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu w dniu 11 grudnia 2012 r. pełnomocnik strony skarżącej podtrzymała skargę i wniosła o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył co następuje: Skarga była zasadna i zasługiwała na uwzględnienie. Wyjaśniając motywy podjętego przez Sąd rozstrzygnięcia, na wstępie należy zauważyć, że stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) kontrola sądowoadministracyjna sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. z 2012 r. poz. 270; dalej: p.p.s.a.). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 147 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a., stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Przedmiotem kontroli dokonywanej przez Sąd z punktu widzenia legalności była zaskarżona uchwała podjęta przez Radę Miejską w Pieńsku. Mając na względzie wskazane powyżej kryterium Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu po poddaniu ocenie istniejących w sprawie okoliczności faktycznych i prawnych podzielił zarzuty i argumentację skargi, co obligowało Sąd do wyeliminowania zaskarżonej uchwały z obrotu prawnego. Trzeba zauważyć, że zgodnie z art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) do kompetencji rady gminy należy stanowienie uchwał w innych sprawach zastrzeżonych ustawami do kompetencji tego organu. Natomiast w myśl art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz.U. z 2003 r. Nr 106, poz. 1002 ze zm.), zapewnienie opieki bezdomnym zwierzętom oraz ich wyłapywanie należy do zadań własnych gminy. Rada gminy wypełniając obowiązek, o którym mowa w art. 11 ust. 1, jest obowiązana określić, w drodze uchwały, corocznie do dnia 31 marca, program opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt. Program ten winien obejmować zagadnienia wymienione w art. 11a ust. 2 powołanej wyżej ustawy, do których należą zapewnienie bezdomnym zwierzętom miejsca w schronisku dla zwierząt, opiekę nad wolno żyjącymi kotami, w tym ich dokarmianie, odławianie bezdomnych zwierząt, obligatoryjną sterylizację albo kastrację zwierząt w schroniskach dla zwierząt, poszukiwanie właścicieli dla bezdomnych zwierząt, usypianie ślepych miotów, wskazanie gospodarstwa rolnego w celu zapewnienia miejsca dla zwierząt gospodarskich oraz zapewnienie całodobowej opieki weterynaryjnej w przypadkach zdarzeń drogowych z udziałem zwierząt. Program ten może także obejmować plan znakowania zwierząt w gminie (ust. 3). W programie należy zamieścić wskazanie wysokości środków finansowych przeznaczonych na jego realizację, które w całości ponosi gmina (ust. 5). Biorąc pod uwagę powyższe należy stwierdzić, że w ocenie Sądu, zaskarżona uchwała podjęta przez Radę Miejską w Pieńsku nie jest aktem prawa miejscowego w rozumieniu art. 87 ust. 2 Konstytucji RP i art. 40 ustawy o samorządzie gminnym, albowiem nie zawiera norm abstrakcyjnych i generalnych, nie rozstrzyga także o prawach i obowiązkach podmiotów tworzących wspólnotę samorządową, lecz ma charakter programowy i zadaniowy. Zgodnie z językową definicją słowa "program", jest to plan zamierzonych czynności, przedsięwzięć itp., czy też założenia, postulaty i cele jakiejś działalności (zob. Słownik języka polskiego PWN, sjp.pwn.pl). W tym znaczeniu w rozpatrywanej sprawie program przede wszystkim powinien konkretyzować sposoby działania gminy w celu należytego wypełnienia jej obowiązków wynikających z ustawy o ochronie zwierząt. Powyższe przemawia za tym, że uchwalony program (w formie załącznika do uchwały) nie jest więc aktem prawa miejscowego. Dalej należy zwrócić uwagę, że analiza przepisów zaskarżonej uchwały, jak i samego programu, prowadzi do wniosku, że z żadnego z przepisów nie można by było wyprowadzić norm prawnych o charakterze ogólnym (abstrakcyjnych i generalnych) stanowiących prawo miejscowe. Charakter generalny mają te normy, które określają adresata poprzez wskazanie cech, nie zaś poprzez wskazanie ich z imienia (nazwy). Abstrakcyjność normy wyraża się natomiast w tym, że nakazywane, zakazywane albo dozwolone postępowanie ma mieć miejsce w pewnych, z reguły powtarzalnych, okolicznościach, nie zaś w jednej konkretnej sytuacji. Zdaniem Sądu rozpatrującego niniejszą sprawę z żadnego z przepisów zaskarżonego aktu nie mógłby podmiot zewnętrzny wobec organów Gminy Pieńsk wyprowadzić normy, która by go wiązała, nakładała na niego jakiś obowiązek, albo dawałaby mu uprawnienie. Tylko bowiem w takim wypadku można by było mówić o akcie prawa miejscowego. Z tego względu w oparciu o powyższe rozważania można przyjąć, iż uchwalony program stanowi akt kierownictwa wewnętrznego, tym bardziej, że sama ustawa o ochronie zwierząt wymienionego programu do źródeł prawa (aktów prawa miejscowego) nie zalicza. Dlatego też Sąd uznał za uzasadniony zarzut Wojewody, że § 3 zaskarżonej uchwały, mówiący o tym, że uchwała wchodzi w życie po upływie 14 dni od jej ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Dolnośląskiego rażąco narusza przepis art. 11a ust. 1 ustawy o ochronie zwierząt i art. 13 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz.U. z 2011 r. Nr 197, poz. 1172 ze zm.) w związku z art. 7 Konstytucji RP. Stwierdzone naruszenie przepisów prawa powszechnie obowiązującego doprowadziło Sąd do wniosku, że konieczne było stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w całości. Zdaniem Sądu rozpatrującego niniejszą sprawę ewentualne stwierdzenie nieważności wyłącznie § 3 zaskarżonej uchwały skutkowałoby pozostawieniem w obrocie wadliwego, niepełnego aktu prawnego pozbawionego możliwości faktycznego funkcjonowania. Pamiętać przy tym należy, że zgodnie ze stanowiskiem judykatury, uzależnienie przez organ stanowiący daty wejścia w życie uchwały od bezpodstawnej publikacji w wojewódzkim dzienniku urzędowym wywołuje negatywne skutki prawne dla całej uchwały i skutkuje stwierdzeniem jej nieważności, a nie tylko zapisu zawierającego wskazany warunek (zob. wyrok WSA w Opolu z dnia 21 kwietnia 2009 r., sygn. akt II SA/Op 58/09, opubl.: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponadto Sąd podzielił zarzut Organu nadzoru, że § 2 pkt 7 załącznika do zaskarżonej uchwały wprowadzający definicję "kotów wolno żyjących" w sposób istotny narusza art. 11a i art. 4 pkt 16 ustawy o ochronie zwierząt. Ustawodawca wskazując "opiekę nad wolno żyjącymi kotami, w tym ich dokarmianie" jako jeden z obligatoryjnych elementów programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt, zdaniem Sądu zaliczył "wolno żyjące koty" do kategorii zwierząt bezdomnych, a konkretnie zwierząt domowych, które uciekły, zabłąkały się lub zostały porzucone przez człowieka. Wobec tego Rada nie była uprawniona do wprowadzania dodatkowej definicji "kotów wolno żyjących" i w tym zakresie działała bez podstawy prawnej, czym naruszyła delegację ustawową upoważniającą ją do przyjęcia zaskarżonej uchwały. Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę uznał również za uzasadniony zarzut skargi, że § 13 załącznika do uchwały narusza art. 11a ust. 5 ustawy o ochronie zwierząt. Podkreślić należy, że przepis art. 11a ust. 5 ustawy o ochronie zwierząt zawiera jednoznaczne stwierdzenie, że po pierwsze w uchwalonym programie musi znaleźć się wskazanie o wysokości środków finansowych przeznaczonych na jego realizację oraz sposób wydatkowania tych środków. Oznacza to, że rada gminy w drodze uchwały nie może uchylić się od uregulowania tej kwestii w programie. Wymaga podkreślenia, że użyte w ustawie sformułowanie "program zawiera" wskazuje na konieczność zamieszczenia wymienionego elementu w treści uchwalanego przez organ gminy programu, gdyż odnosi się do obligatoryjnego składnika tego programu. W przyjętym przez Radę Miejską w Pieńsku programie nie wskazano określonej kwoty pieniężnej przeznaczonej na realizację programu oraz nie podano sposobu wydatkowania tej kwoty. W tym stanie rzeczy § 13 załącznika do uchwały narusza w sposób istotny art. 11a ust. 1 w zw. z ust. 5 ustawy o ochronie zwierząt. Stwierdzone uchybienie również – obok opisanych wyżej naruszeń prawa – doprowadziło Sąd do stwierdzenia nieważności uchwały w całości, albowiem program bez jednego z obligatoryjnych elementów nie mógłby pozostać w obrocie prawnym. Następnie należy zauważyć, że Sąd stwierdził również, iż katalog zadań programu zawarty w § 4 ust. 2 załącznika do uchwały także nie odpowiada wymogom stawianym przez art. 11a ust. 2 ustawy o ochronie zwierząt. Zdaniem Sądu przepisy § 4 ust. 2 pkt 9 i § 12 załącznika do uchwały wprowadzające do programu kwestię edukacji mieszkańców w zakresie opieki nad zwierzętami wykraczają poza zakres pojęcia zapewniania opieki bezdomnym zwierzętom oraz ich wyłapywania, o którym mowa w art. 11 ust. 1 ustawy, a co za tym idzie przepisy te zostały podjęte bez podstawy prawnej. Zdaniem Sądu kwestia edukowania mieszkańców nie wchodzi w zakres programu, o którym mowa w art. 11a ust. 2 ustawy, a co za tym idzie nie może być regulowana w drodze omawianego programu. Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd w pkt I wyroku orzekł na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a., a w pkt II wyroku stosownie do art. 152 p.p.s.a. Rozstrzygnięcie w przedmiocie zwrotu poniesionych kosztów postępowania znajduje podstawę w art. 200 p.p.s.a. (pkt III wyroku).