IV SA/Wr 596/12

WyrokWSA we Wrocławiu2013-01-10

Skład orzekający: Tadeusz Kuczyński, Lidia Serwiniowska, Wanda Wiatkowska-Ilków

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która opuściła miejsce pobytu stałego z powodu konieczności przeprowadzenia remontu lokalu, a następnie wykupiła lokal zastępczy, powinna zostać wymeldowana, jeśli nadal wyraża wolę powrotu do pierwotnego lokalu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że opuszczenie miejsca pobytu stałego z powodu remontu, nawet po wykupieniu lokalu zastępczego, nie stanowi podstawy do wymeldowania, jeśli osoba nadal wyraża wolę powrotu do pierwotnego lokalu i nie zrezygnowała z niego trwale. Obowiązek meldunkowy ma charakter rejestracyjny i nie wpływa na prawa rzeczowe do nieruchomości ani na stosunki cywilnoprawne.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi P[...] S.A. na decyzję Wojewody D. odmawiającą wymeldowania uczestnika postępowania z miejsca pobytu stałego. Uczestnik postępowania opuścił lokal w L. z powodu remontu, a następnie wykupił lokal zastępczy we W. Organ odwoławczy uchylił decyzję organu I instancji o wymeldowaniu, uznając, że opuszczenie lokalu miało charakter czasowy i uczestnik nadal wyraża wolę powrotu do lokalu w L. Skarżąca spółka zarzuciła naruszenie przepisów Kodeksu cywilnego i ustawy o ewidencji ludności, twierdząc, że wykupienie lokalu zastępczego spowodowało wygaśnięcie stosunku najmu lokalu w L. i utratę prawa do jego zajmowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę i zwrócono stronie skarżącej 100 zł tytułem nadpłaconego wpisu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński, Sędziowie Sędzia WSA Lidia Serwiniowska (spr.), Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków, Protokolant Jolanta Pociejowska, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 8 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi P[...] S.A w W. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wymeldowania z miejsca pobytu stałego I. oddala skargę; II. zwraca stronie skarżącej 100 (słownie: sto) złotych tytułem nadpłaconego wpisu od skargi. Zaskarżoną decyzją z [...] 2012 r. nr [...] Wojewoda D., po rozpatrzeniu odwołania J. Ż., dalej uczestnik postępowania, od decyzji Wójta Gminy O. z dnia [...] 2012 r., nr [...], wydanej na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t. j. Dz. U. z 2006 r. nr 139, poz. 993 ze zm.), dalej ustawa, orzekającej o wymeldowaniu uczestnika postępowania z miejsca pobytu stałego z nieruchomości położonej w miejscowości L., uchylił decyzję organu I instancji w całości i orzekł o odmowie wymeldowania uczestnika postępowania z miejsca pobytu stałego w lokalu w miejscowości L. Z akt sprawy wynika, że postępowanie w sprawie wymeldowania uczestnika postępowania z miejsca pobytu stałego w miejscowości L. zostało wszczęte w dniu [...] kwietnia 2011 r. na wniosek P.[...] S.A. w W., dalej strona skarżąca. We wniosku wskazano, że uczestnik postępowania w związku ze złym stanem technicznym budynku w L. otrzymał w dniu [...] października 2009 r. umowę najmu lokalu zastępczego położonego we W., przy ul. [...], którą to nieruchomość w dniu [...] lipca 2010 r. wykupił na własność. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wskazał, że z pisma z dnia [...] maja 2011 r. Komendanta Straży Gminnej w O. wynika, że uczestnik postępowania od około roku nie przebywa w miejscu stałego zameldowania, lecz prawdopodobnie we W. Wskazał, że w dniu [....] lipca 2011 r. uczestnik postępowania złożył zeznania do protokołu i wyjaśnił, że faktycznie nie przebywa obecnie w lokalu w L., którego jest głównym najemcą na podstawie umowy najmu z dnia [...] listopada 2000 r. nr [...] zawartej z P.[...] S.A. Oddział Gospodarki Nieruchomościami we W., dalej oddział strony skarżącej i aneksowanej [...] grudnia 2005 r. w ten sposób, że stała się ona umową najmu lokalu mieszkalnego zawartą na czas nieoznaczony. W toku postępowania wyjaśnił, że zajmował wskazany lokal od około 50 lat. Podkreślił, że w dniu [...] października 2009 r. opuścił ten lokal na okres jednego roku w związku z koniecznością przeprowadzenia przez właściciela lokalu kapitalnego remontu. Dodał, że konieczność przeprowadzenia remontu wynikała ze złego stanu technicznego budynku, co zostało stwierdzone decyzją D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] października 2009 r. nr [...] o przyznaniu lokalu zastępczego na czas remontu lokalu mieszkalnego w L. Wskazał, że w ramach udostępnienia lokalu właścicielowi dla celów remontowych, zabrał z niego swoje rzeczy osobiste, przenosząc je do pomieszczeń gospodarczych, które dzierżawi od P.[...] S.A. Podniósł, że zaproponowany mu na czas remontu lokal położony we W., przy ul. [...], nie spełniał kryteriów dotyczących lokalu zastępczego w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. nr 71, poz. 733), dalej ustawa o ochronie praw lokatorów, lecz zgodził się w nim zamieszkać ze względu na usankcjonowaną prawnie konieczność przeprowadzenia pilnego remontu nieruchomości w L., w której zamieszkiwanie stanowiło zagrożenie dla zdrowia i życia, a także ze względu na brak możliwości udostępnienia mu przez P[...] S.A. innego lokalu w tym czasie. Oświadczył, że nigdy nie podejmował żadnych ustaleń dotyczących zrzeczenia się tytułu prawnego do nieruchomości w L. i przyznał, że skorzystał z prawa nabycia na własność lokalu we W., ale na zasadach nie powodujących automatycznej utraty przez niego prawa najmu lokalu w L. Podniósł, że opuszczenie lokalu w L. miało mieć charakter czasowy. Przedłużenie okresu jego nieobecności w przedmiotowej nieruchomości wynikało z faktu niedotrzymania terminu jej wyremontowania przez właściciela, nie zaś z powodu utraty przez niego chęci zamieszkiwania w przedmiotowym lokalu, zatem jego zdaniem, nie zaistniały przesłanki do wymeldowania określone w art. 15 ust. 1 ustawy. Organ odwoławczy wskazał, że uczestnik postępowania, w związku z bezskutecznym upływem ustawowego terminu przewidzianego na remont lokalu w L., wystąpił o monitorowanie sprawy przez Rzecznika Praw Obywatelskich. Podał, że w piśmie z dnia [...] sierpnia 2011 r. oddział strony skarżącej poinformował, że budynek w L., nie będzie remontowany, ponieważ został przeznaczony do rozbiórki. Dodał, że z treści dołączonej do pisma korespondencji z Biurem Rzecznika Praw Obywatelskich, a szczególności z pisma oddziału strony skarżącej z dnia [...] grudnia 2010 r. wynikało, że w związku ze złym stanem technicznym budynku w L., podjęto działania mające na celu wykwaterowanie z tej nieruchomości uczestnika postępowania, któremu wskazano do zasiedlenia lokal we W. Oddział strony skarżącej wskazał, że w związku z wykupieniem przez uczestnika postępowania lokalu we W., uczestnik postępowania utracił uprawnienia do lokalu w L. Ponadto poinformował Rzecznika Praw Obywatelskich, że rozbiórka budynku w L. została uzgodniona z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków we W. – postanowienie z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...]. Dalej organ odwoławczy podał, że z pisma oddziału strony skarżącej z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] skierowanego do Rzecznika Praw Obywatelskich wynika, że prace rozbiórkowe budynku w L. powinny zgodnie z planem zakończyć się do dnia 30 sierpnia 2011 r. i nie jest planowana odbudowa tej nieruchomości ze względu na brak środków finansowych na ten cel. Organ odwoławczy wskazał, że zgromadzony materiał dowodowy potwierdził, że uczestnik postępowania złożył do oddziału strony skarżącej wniosek o wykupienie budynku w L. Korespondencja pomiędzy uczestnikiem postępowania a oddziałem strony skarżącej wskazywała, że uczestnik postępowania nie zgadza się na rozwiązanie umowy najmu niezgodnie z przepisami ustawy o ochronie praw lokatorów, oraz podnosił, że na właścicielu nieruchomości ciąży obowiązek przywrócenia lokalu do stanu umożliwiającego ponowne zamieszkanie. Pismem z dnia [...] stycznia 2012 r. oddział strony skarżącej poinformował, że nie ma podstaw prawnych i możliwości sprzedaży lokalu w L. uczestnikowi postępowania, nie konkretyzując przy tym w jasny sposób, jakie przeszkody prawne przesądziły o takim obrocie sprawy. Przypomniano, że uczestnik postępowania wykupił lokal mieszkalny we W. po zastosowaniu maksymalnych ulg na podstawie ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. nr 84, poz. 948), dalej ustawa o komercjalizacji, oraz o tym, że przesłanką pozytywną do przekwaterowania uczestnika postępowania do lokalu we W. była rozbiórka budynku w L. Organ odwoławczy wskazał, że w dniu [...] stycznia 2012 r., przed wydaniem rozstrzygnięcia w sprawie, uczestnik postępowania oświadczył, że zamierza przeciwdziałać pozbawieniu go możliwości wykupu nieruchomości w L. W tym stanie faktycznym i prawnym decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r. Wójt Gminy O. orzekł o wymeldowaniu uczestnika postępowania z miejsca pobytu stałego. Odwołanie od decyzji pierwszo-instancyjnej wniósł uczestnik postępowania, żądając jej uchylenia. Podniósł, że opuszczenie przez niego lokalu w L. nastąpiło nie na skutek dobrowolnie podjętej decyzji, lecz w związku z nakazem zawartym w rozstrzygnięciu D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] października 2009 r. w sprawie przeprowadzenia kapitalnego remontu budynku. Wskazał, że na przeprowadzenie remontu właściciel nieruchomości w L. miał wyznaczony okres jednego roku. Podniósł, że P[...] S.A. nie wykazuje woli wykonania tej decyzji, a wręcz przeciwnie, podejmuje działania zmierzające do rozbiórki budynku, co jest sprzeczne również ze stanowiskiem innych organów zaangażowanych w sprawę, takich jak: D. Wojewódzki Konserwator Zabytków (postanowienie nr [...] z dnia [...] czerwca 2010 r.) w którym konserwator dokonał uzgodnienia rozbiórki nieruchomości w L., ale pod warunkiem jej pełnej rekonstrukcji ze względu na walory zabytkowe, Rzecznika Spraw Obywatelskich (pismo nr [....] z dnia [...] grudnia 2010 r.), w którym Rzecznik podkreślił, że wykonanie koniecznej naprawy budynku w L. i przeniesienie lokatora remontowanej nieruchomości powinno odbywać się zgodnie z przepisami o ochronie praw lokatorów, co oznacza, że nie powinno trwać dłużej niż rok, po tym okresie należy udostępnić wyremontowany lokal lokatorowi w ramach istniejącego stosunku prawnego. Na potwierdzenie wskazanej argumentacji dołączył korespondencję pomiędzy Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków we W. a D. Wojewódzkim Inspektorem Nadzoru Budowlanego. Organ odwoławczy, po rozpatrzeniu odwołania uczestnika postępowania od decyzji organu I instancji z dnia [...] stycznia 2012 r. orzekającej o wymeldowaniu uczestnika postępowania, decyzją z[...] czerwca 2012 r. uchylił decyzję organu I instancji w całości i orzekł o odmowie wymeldowania uczestnika postępowania z miejsca pobytu stałego w lokalu w miejscowości L. W uzasadnieniu podał, że podstawę materialno-prawną rozstrzygnięcia w przedmiocie wymeldowania z lokalu określa art. 15 ust. 2 ustawy, zgodnie z którym organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Organ odwoławczy wskazał, że z materiału dowodowego bezspornie wynika, że uczestnik postępowania nie mieszka obecnie w lokalu w L., ponieważ opuścił go czasowo w związku z decyzją z dnia [...] października 2009 r. D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. w sprawie przeprowadzenia kapitalnego remontu budynku, w którym mieści się przedmiotowy lokal. Zdaniem organu odwoławczego, od momentu opuszczenia lokalu do chwili obecnej uczestnik postępowania wyraża wolę powrotu do lokalu w L., w którym jest na stałe zameldowany i podejmuje działania mające na celu przywrócenie jego posiadania. Dodał, że uczestnik postępowania jest silnie związany z lokalem w L. i nie wyczerpał jeszcze wszystkich środków służących możliwości ponownego w nim zamieszkania. Wskazał, że stan faktyczny sprawy pozwala przypuszczać, że powrót uczestnika postępowania do lokalu w L. nie jest niemożliwy, bowiem doprowadzenie tego lokalu do stanu umożliwiającego jego eksploatację jest przesłanką wydania zarówno decyzji D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] października 2009 r. w sprawie przeprowadzenia kapitalnego remontu tej nieruchomości, jak i postanowienia D. Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] czerwca 2010 r., w którym organ dokonał uzgodnienia rozbiórki tej nieruchomości, ale pod warunkiem pełnej rekonstrukcji ze względu na jej walory zabytkowe. Zauważył również, że nieruchomość do obecnej chwili nie uległa rozbiórce, choć oddział strony skarżącej w piśmie z dnia [...] maja 2011 r. deklarował, że procedurę tę planuje zakończyć do dnia 30 sierpnia 2011 r. Organ odwoławczy wyjaśnił, że przepisy ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych mają charakter porządkowy, fakt zameldowania nie wpływa w żadnym stopniu na prawo do dysponowania lokalem. Postępowanie w sprawie o wymeldowanie nie wkracza bowiem w sferę stosunków cywilnoprawnych, w tym wypadku własnościowych. W związku z powyższym stwierdził, że brak jest podstaw do wymeldowania uczestnika postępowania w myśl art. 15 ust. 2 ustawy. Ostateczna decyzja stała się przedmiotem skargi wywiedzionej przez stronę skarżącą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, w której wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie: 1) art. 678 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. nr 16, poz. 93), dalej k.c., poprzez jego niezastosowanie i przyjęcie, że pomimo wstąpienia przez uczestnika postępowania w prawo własności lokalu we W. nie doszło do wygaśnięcia stosunku najmu lokalu w L. i uznaniu uprawnień uczestnika postępowania jako najemcy do żądania zapewnienia przez P[...] lokalu mieszkalnego w L., podczas gdy zastosowanie powyższego przepisu prowadzi do wniosku, że na skutek wykupu lokalu zamiennego położonego we W. doszło do wstąpienia dotychczasowego najemcy w miejsce zbywcy, komasacji praw najemcy i wynajmującego stosunku prawnego i tym samym wygaśnięcia stosunku najmu; 2) naruszenie art. 6 ust. 1 ustawy w zw. z art. 28 poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w warunkach uznania, że mimo niezamieszkiwania przez uczestnika postępowania w lokalu w L. jest to miejsce jego stałego pobytu, gdy z okoliczności sprawy wynika, że uczestnik postępowania stale zamieszkuje we W., w stosunku do którego posiada prawo własności; 3) naruszenie art. 15 ust. 2 ustawy poprzez jego niezastosowanie w warunkach ustalenia, że uczestnik postępowania nie przebywa w miejscowości L. ponad 3 miesiące, w związku z przeniesieniem swojego stałego centrum życiowego do lokalu mieszkalnego, który został przez niego wykupiony z zastosowaniem ulg wynikających z ustawy o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe"; 4) naruszenie art. 7 i 77 k.p.a. w związku z art. 10 ust. 4 ustawy o ochronie praw lokatorów, poprzez naruszenie powinności działania na podstawie przepisów prawa, w warunkach zaniechania zebrania materiału dowodowego w sposób wyczerpujący i wszechstronnego jego rozważenia, co wyraziło się przyjęciem, że lokal mieszkalny w L. stanowi nadal dla uczestnika postępowania centrum życiowe, gdy dowody zebrane w sprawie przeczą tej tezie, a zwłaszcza z uwagi na wykupienie lokalu zamiennego; 5) naruszenie art. 107 § 1 k.p.a. w związku z art. 28 i 29 k.p.a. poprzez wydanie decyzji w stosunku do podmiotu niebędącego stroną postępowania tj. wobec P[...] Oddział Gospodarowania Nieruchomościami we W., gdy stroną niniejszego postępowania pozostaje P[...] S.A. w W., co warunkuje wydanie decyzji z naruszeniem wskazanych wyżej norm prawnych. W uzasadnieniu skargi strona skarżąca wskazała, że w przedmiotowej sprawie istniała pomiędzy stronami umowa najmu lokalu mieszkalnego w miejscowości L. W związku z koniecznością wykonania prac w budynku, w którym znajdował się wskazany lokal, w dniu [...] października 2009 r. strony zawarły umowę najmu lokalu zastępczego położonego we W. Następnie najemca dokonał wykupu przedmiotowego lokalu we W., z zastosowaniem ulg wynikających z ustawy o komercjalizacji. Dodała, że do okresu najmu zaliczono uczestnikowi postępowania okres najmu lokalu mieszkalnego w L. Zdaniem strony skarżącej, w tak ustalonym stanie faktycznym należało przyjąć, że doszło do wygaśnięcia stosunku najmu lokalu mieszkalnego we W. jak i przez to umowy najmu lokalu mieszkalnego w L., albowiem faktycznie obie umowy wynikały z jednego stosunku prawnego, zaś celem umowy najmu z [...] października 2009 r. było dostarczenie lokalu zamiennego na czas remontu lokalu głównego. Zdaniem strony skarżącej, z chwilą wykupu przez uczestnika postępowania własności lokalu zamiennego brak jest jakichkolwiek uprawnień byłego najemcy do zajmowania lokalu pierwotnego, podlegającemu remontowi, skoro skonsumował on stosunek najmu nabywając prawa rzeczowe do lokalu objętego tym stosunkiem. W tym zakresie w pełni ma zastosowanie przepis art. 678 § 1 k.c., bowiem z chwilą nabycia praw własnościowych uczestnik postępowania doprowadził do wygaśnięcia stosunku najmu kształtowanego obydwiema umowami. Zdaniem strony skarżącej nie można zatem wskazywać, że nadal obowiązuje strony umowa najmu lokalu w L., albowiem sprzeczne byłoby to ze wskazanym przepisem prawnym. Dodała, że wykupienie lokalu mieszkalnego zastępczego wskazuje, że zamiar przebywania uczestnika postępowania został ukierunkowany na miejsce wykupionego lokalu. Inaczej bowiem nie można traktować tej okoliczności niż zamiar zamieszkiwania w wykupionym lokalu. Gdyby zamiar uczestnika postępowania był odmienny nie skierowałby wniosku o jego wykupienie i zainteresowany byłby jedynie powrotem do lokalu pierwotnego. Odmienne rozumowanie tej zależności powodowałoby istnienie w warunkach zawierania umów lokali zastępczych na czas remontu, dwóch stosunków najmu, niezależnych od siebie, co pozostaje w sprzeczności z art. 10 ust. 4 ustawy o ochronie praw lokatorów. Podniosła, że organ odwoławczy nie dostrzegł ww. okoliczności uznając, że fakt wykupu lokalu zamiennego nie wpływa na zamiar uczestnika postępowania przebywania w tym lokalu, co należy uznać za stanowisko błędne. Wykupienie bowiem lokalu mieszkalnego przez jego najemcę i przebywanie w tym lokalu należy bez wątpienia uznać za zamiar zamieszkiwania w nim. W konsekwencji nastąpiła realizacja hipotezy normy prawnej wyrażonej w art. 6 ustawy tj. zamiaru zamieszkiwania w wykupionym lokalu, co wypełnia uznanie, że jest to miejsce jego stałego pobytu. Strona skarżąca odwołała się do zasad współżycia społecznego wyrażonych w art. 5 k.c. oraz instytucji miejsca zamieszkania zawartej w art. 28 k.c. wskazując, że można mieć tylko jedno miejsce zamieszkania. Podniosła, że niedopuszczalny jest wniosek, że pomimo wykupu przez najemcę mieszkania, które zajmował jako mieszkanie zamienne, uprawniony jest on do dalszego żądania od wynajmującego zapewnienia poprzedniego lokalu. Powyższe nabiera szczególnego znaczenia, że najemca wykupując lokal mieszkalny w atrakcyjniejszym pod względem cenowy miejscu, skorzystał z ulgi przewidzianej art. 44 ustawy o komercjalizacji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 107 k.p.a. w związku z art. 28 i 29 k.p.a. wyjaśnił, że nigdy nie kwestionował, że stroną postępowania są P[...] S.A. Decyzja nie została wydana w stosunku do innego podmiotu, a jedynie dostarczona P[...] S.A. Oddziałowi Gospodarowania Nieruchomościami we W., ponieważ jednostka ta zarządza nieruchomością w L. Nadmienił, że w ramach zarządzania i administrowania nieruchomościami należącymi do P[...] S.A. należącymi do tej Spółki, Dyrektor P[...] S.A. Oddziału Gospodarowania Nieruchomościami we W. jest osobą upoważnioną do prowadzenia korespondencji dotyczącej spraw związanych z reprezentowaniem P[...] S.A. wobec władz i urzędów, organów administracji rządowej, jednostek samorządu terytorialnego, organów kontroli, osób prawnych i fizycznych, w sądach oraz postępowaniach egzekucyjnych. Zaznaczył, że powyższy zarzut nie stanowi przesłanki do uznania, że niewłaściwie ustalił stronę postępowania, podobnie jak nie przesądza o tym, że ten sam błąd formalny popełniły inne organy orzekające w sprawie nieruchomości w L., a więc D. Wojewódzki Konserwator Zabytków we W., czy też Wójt Gminy O. wydając w I instancji decyzję z dnia [...] stycznia 2012 r. na korzyść strony skarżącej. Podniósł, że określenie stron niniejszego postępowania przez organ I instancji jest tożsame z oznaczeniem, które zastosował organ odwoławczy, pomimo tego strona skarżąca nie skorzystała z przysługującego jej prawa do wzruszenia decyzji organu w związku z jej wadliwością formalną. Ponadto sama strona skarżąca kierując skargę do sądu administracyjnego wskazała adres do doręczeń, tj. miejsce, w którym odbierała dotychczasową korespondencję w przedmiotowej sprawie. W związku z powyższym, w ocenie organu odwoławczego przywołana w skardze argumentacja nie podważa zasadności zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co wynika z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a. Podkreślenia wymaga, że sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Przeprowadzając ocenę zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Sąd orzekający w niniejszej sprawie nie stwierdził, by naruszała ona prawo w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. Skarga zatem nie mogła być uwzględniona. Przedmiotem kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie jest decyzja Wojewody D. z dnia [...] czerwca 2012 r., którą to decyzją uchylił decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] stycznia 2012 r. orzekającą o wymeldowaniu uczestnika postępowania z miejsca pobytu stałego w miejscowości L. i orzekł o odmowie wymeldowania uczestnika postępowania ze wskazanego miejsca pobytu stałego. Prawidłowo organy rozpoznające sprawę przyjęły, że materialno-prawną podstawę rozstrzygnięcia sprawy stanowił art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, w myśl którego osoba która opuszcza miejsce pobytu stałego jest obowiązana wymeldować się, a w razie niedopełnienienia przez nią tego obowiązku, na wniosek strony lub z urzędu organ gminy wydaje decyzję w sprawie wymeldowania takiej osoby. Zgodnie z art. 6 ust. 1 powołanej ustawy, pobytem stałym jest zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Wskazać również należy, że choć w art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych ustawodawca nie sprecyzował, jaki charakter ma mieć opuszczenie przez daną osobę miejsca stałego pobytu, to w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, utrwalił się pogląd, zgodnie z którym spełnienie przesłanki opuszczenia przez zainteresowaną osobę dotychczasowego miejsca pobytu stałego następuje wówczas, gdy jest ono trwałe, dobrowolne i wynika z jej własnej woli (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OSK 223/12, LEX nr 1219098 oraz z dnia 3 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 2193/10, LEX nr 1138105). Przy czym kwestia dobrowolności ma jednak drugorzędne znaczenie, o ile opuszczeniu lokalu towarzyszy zamiar opuszczenia go w sposób trwały. Wypracowane zostało jednocześnie stanowisko, zgodnie z którym o opuszczeniu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy można mówić wówczas, gdy dana osoba nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych umożliwiających powrót do lokalu (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 maja 2012 r., sygn. akt II OSK 966/12, LEX nr 1166162 oraz z dnia 20 września 2011 r., sygn. akt II OSK 1368/10, LEX nr 1151854). Rezygnacja z przebywania w określonym lokalu może nastąpić bowiem w sposób wyraźny – poprzez złożenie oświadczenia woli, ale także w sposób domniemany – poprzez zachowanie, które nie wyraża woli stałego przebywania w miejscu, w którym dotychczas koncentrowały się sprawy życiowe danej osoby. Wskazać należy, że dla orzeczenia o wymeldowaniu nie jest wystarczające stwierdzenie, że zameldowana w danym miejscu osoba w nim nie przebywa, ale konieczne jest również zbadanie, czy ustał rzeczywisty zamiar zamieszkiwania w danym lokalu w sposób stały. Przy czym ocena ta winna uwzględniać całokształt okoliczności związanych z zamieszkiwaniem konkretnej osoby w danym miejscu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 2193/10, LEX nr 1138105). Rozpatrując sprawę w świetle wyżej wskazanych kryteriów ustalenia w sprawie wymagało, czy uczestnik postępowania trwale i dobrowolnie opuścił miejsce dotychczasowego pobytu w przedmiotowym lokalu w znaczeniu art. 15 ust. 2 ustawy nie dopełniając obowiązku wymeldowania się. Wskazać należy, że ustalenia powyższe winny były zostać poczynione zgodnie z przepisami prawa procesowego, w tym przede wszystkim zgodnie z wynikającą z art. 7 k.p.a. zasadą prawdy obiektywnej, w świetle której organ orzekający winien podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia oraz załatwienia sprawy. W tym też celu, zgodnie z wymogami określonymi w treści art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a., organ obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W myśl art. 107 § 1 i 3 k.p.a., decyzja organu powinna zawierać powołanie podstawy prawnej oraz uzasadnienie faktyczne i prawne. Odnosząc wskazane reguły procesowe do rozpatrywanej sprawy Sąd stwierdził, że organ I instancji wyczerpująco zebrał materiał dowodowy, który następnie prawidłowo został oceniony przez organ odwoławczy w granicach prawem przewidzianej swobody. Opierając się na właściwie dokonanych ustaleniach należało podzielić stanowisko organu odwoławczego, że w sprawie brak jest faktycznych i prawnych podstaw do podjęcia decyzji o wymeldowaniu uczestnika postępowania z miejsca pobytu stałego w L. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego bezspornie wynika, że uczestnik postępowania nie mieszka obecnie w lokalu w L., który zajmował na podstawie umowy najmu z dnia [...] listopada 2000 r. Wskazany lokal opuścił czasowo w związku z koniecznością przeprowadzenia kapitalnego remontu budynku. Decyzją z dnia [...] października 2009 r. na czas trwania remontu lokalu w L. przyznano uczestnikowi postępowania lokal zastępczy we W., przy ul. [...]. Następnie w dniu [...] października 2009 r. zawarto z uczestnikiem postępowania umowę najmu wskazanego lokalu mieszkalnego we W., który w dniu [...] lipca 2010 r. wykupił na własność. Zgodzić należy się z organem odwoławczym, że materiał dowodowy zebrany w sprawie jednoznacznie wykazał, że uczestnik postępowania nie miał zamiaru opuszczenia miejsca zameldowania "na stałe". Podniósł bowiem w toku postępowania, że opuścił lokal z uwagi na konieczność przeprowadzenia kapitalnego remontu budynku, w którym mieści się przedmiotowy lokal i tylko na czas zamierzonych robót. Wskazał również, że zgodnie z zawartą umową najmu z dnia [...] listopada 2000 r. był obowiązany do opuszczenia wskazanego lokalu i przeniesienia się do wskazanego przez właściciela budynku lokalu zastępczego. Zauważyć również należy, że od momentu opuszczenia lokalu do chwili obecnej uczestnik postępowania podejmował szereg działań mających na celu umożliwienie mu powrotu do lokalu w L., w którym jest na stałe zameldowany, co jednoznacznie wskazuje, że nie zrezygnował z przebywania w nim. W świetle opisanych okoliczności organ odwoławczy zasadnie przyjął, że twierdzenia uczestnika postępowania, wskazujące, że opuścił lokal w L. chwilowo, na czas trwania remontu budynku, są wiarygodne. Zasadnie również organ drugiej instancji uznał, że stan faktyczny sprawy pozwala przyjąć, że powrót uczestnika postępowania do lokalu w L. jest możliwy. Jak wynika bowiem z akt sprawy uzgodniono rozbiórkę tej nieruchomości, ale pod warunkiem pełnej rekonstrukcji ze względu na jej walory zabytkowe. Zauważyć również należy, że nieruchomość ta do obecnej chwili nie uległa rozbiórce, pomimo deklaracji, że zakończenie tej procedury budowlanej jest planowane do 30 sierpnia 2011 r. Mając na względzie przedstawiony stan faktyczny i prawny Sąd doszedł do przekonania, że organ odwoławczy zasadnie stwierdził, że uczestnik postępowania istotnie wyprowadził się z lokalu na określony czas, konieczny do przeprowadzenia remontu kapitalnego budynku, ale jego opuszczenie nie miało charakteru długotrwałego. Zatem, słusznie organ odwoławczy stwierdził, że nie została spełniona przesłanka opuszczenia lokalu, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy. Wskazać również należy, że obowiązek meldunkowy służy zarówno prawidłowemu wykonywaniu przez organy władzy publicznej ich funkcji, jak i ochronie interesów samych zainteresowanych meldunkiem oraz ochronie praw osób trzecich (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r. sygn. akt K. 20/01, OTK ZU A 2002/3/34). Rejestracyjny charakter meldunku zaakcentował Trybunał Konstytucyjny, wskazując, że przedmiotem rejestru jest jedynie przebywanie, a nie uprawnienie do lokalu. Ewidencja ludności służy zbieraniu informacji w zakresie danych o miejscu zamieszkania i pobytu osób, a więc rejestracji stanu faktycznego, a nie stanu prawnego. W każdym bądź razie nie jest ona formą kontroli nad legalnością zamieszkania i pobytu, zaś sprawy meldunkowe, służą wyłącznie rejestracji stanu faktycznego, a nie prawnego i nie mają wobec tego żadnego związku z ustalaniem prawa do lokalu, ani tym bardziej nie dotyczą uprawnień w zakresie ich przyznawania tudzież pozbawiania. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że zamierzonego skutku nie może odnieść zarzut naruszenia art. 678 § 1 k.c., poprzez jego niezastosowanie i przyjęcie, że pomimo wstąpienia przez uczestnika postępowania w prawo własności lokalu mieszkalnego we W. nie doszło do wygaśnięcia stosunku najmu lokalu w L., bowiem jak stwierdzono powyżej obowiązek zameldowania bądź wymeldowania w żaden sposób nie rzutuje na prawa rzeczowe do nieruchomości. Odnosząc się do zarzutu skargi naruszenia art. 107 § 1 k.p.a. w związku z art. 28 i 29 k.p.a. poprzez wydanie decyzji w stosunku do podmiotu nie będącego stroną postępowania tj. wobec P[...] Oddział Gospodarowania Nieruchomościami we W., gdy stroną niniejszego postępowania pozostaje P[...] S.A. w W., należy wskazać, że zarzut nie zasługuje na uwzględnienie. W sprawie istotnie stroną skarżącą jest P[...] S.A. w W., która działa przez jednostkę organizacyjną P[...] S.A. Oddział Gospodarowania Nieruchomościami we W. Z akt sprawy wynika, że decyzja została wydana wobec strony skarżącej, a jedynie została doręczona P[...] S.A. Oddziałowi Gospodarowania Nieruchomościami we W. Stanowi to niewątpliwie uchybienie organu, jednak w przedmiotowej sprawie, tej nieprawidłowości nie można utożsamiać z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Podkreślić należy, że nie każde naruszenie przepisów procedury administracyjnej powoduje konieczność uchylenia decyzji przez sąd, a jedynie takie, które mogło w sposób istotny wpłynąć na wynik sprawy. Zauważyć należy, że za stronę skarżącą działał w postępowaniu administracyjnym oddział spółki skarżącej i nie wywołało to dla strony skarżącej ujemnych skutków procesowych. Podnieść należy, że strona skarżąca również nie wskazała jaki faktycznie uszczerbek w uprawnieniach strony skarżącej wystąpił. Mając na względzie przedstawiony stan faktyczny i prawny sprawy Sąd doszedł do przekonania, że organ odwoławczy prawidłowo zastosował przepis art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez wydanie decyzji kasacyjnej i rozstrzygnięcie sprawy pod względem merytorycznym. Materiał dowodowy zebrany przez organ I instancji posiada walor kompletności i był wystarczający do wydania rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy. Zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów zawartą w art. 80 k.p.a. organ odwoławczy wykazał, którym dowodom dał wiarę, a którym odmówił wiarygodności. Należy zauważyć, że organ odwoławczy może korygować zarówno wady prawne decyzji, jak też wady polegające na niewłaściwej ocenie okoliczności faktycznych bądź powodujące inne nieprawidłowości (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 grudnia 2010 r. sygn. akt II OSK 1903/09, lex nr 746843). Konkludując powyższe stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja w niczym nie narusza prawa, bowiem została wydana zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych oraz Kodeksem postępowania administracyjnego, zaś organ odwoławczy poczynił prawidłowe ustalenia w sprawie w oparciu o wyczerpująco zebrany w materiał dowodowy i w oparciu o te ustalenia wydał trafne rozstrzygnięcie. Tym samym, zarzut naruszenia art. 7 i 77 k.p.a. w związku z art. 10 ust. 4 ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego nie znajduje żadnego uzasadnienia. Z podanych wyżej względów - skoro podniesione zarzuty są niezasadne, a zaskarżona decyzja nie uchybia prawu – skarga, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi podlegała oddaleniu, o czym orzeczono w punkcie I sentencji wyroku. Zgodnie z treścią art. 225 p.p.s.a. Sąd nakazał zwrócić stronie skarżącej nadpłacony wpis od skargi w kwocie 100 (słownie: sto) złotych, co orzeczono w punkcie II sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło