I OSK 3001/13

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2015-09-08

Skład orzekający: Joanna Runge – Lissowska, Jan Paweł Tarno, Roman Ciąglewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma prawo zawiesić postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za przejęcie nieruchomości z mocy prawa, jeśli decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, która stanowi podstawę do ustalenia odszkodowania, została uchylona przez sąd administracyjny i oczekuje na prawomocne rozstrzygnięcie?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma prawo zawiesić postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za przejęcie nieruchomości z mocy prawa, gdy rozpatrzenie tej sprawy zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. W sytuacji, gdy decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, będąca podstawą do ustalenia odszkodowania, została uchylona przez sąd administracyjny i oczekuje na prawomocne rozstrzygnięcie, zachodzi związek przyczynowy między tymi sprawami, uzasadniający zawieszenie postępowania odszkodowawczego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej T.B. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jej skargę na postanowienie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej o zawieszeniu postępowania odszkodowawczego. Postępowanie odszkodowawcze zostało zawieszone przez Wojewodę Małopolskiego, ponieważ decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, która stanowiła podstawę do ustalenia odszkodowania, została uchylona przez WSA, a sprawa toczyła się przed sądami administracyjnymi. Minister utrzymał w mocy postanowienie o zawieszeniu. T.B. zarzuciła naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym prawa do własności i przewlekłość postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Runge – Lissowska Sędziowie NSA Jan Paweł Tarno del. NSA Roman Ciąglewicz (spr.) Protokolant specjalista Edyta Pacewicz po rozpoznaniu w dniu 8 września 2015 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej T.B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 stycznia 2013 r. sygn. akt I SA/Wa 2404/12 w sprawie T.B. na postanowienie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego oddala skargę kasacyjną Wyrokiem z dnia 17 stycznia 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 2404/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę T. B. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, z dnia [...] października 2012 r., nr [...], w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego. Wyrok ten został wydany w następujących okolicznościach sprawy. Decyzją z dnia 25 stycznia 2011 r., Nr [...], Minister Infrastruktury utrzymał w mocy decyzję Wojewody Małopolskiego Nr [...], z dnia [...] października 2009 r., o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, jaką była rozbudowa skrzyżowania ulic Radzikowskiego - Conrada - Armii Krajowej - Jasnogórskiej w Krakowie. W związku z powyższym, pismem z dnia 9 marca 2011 r., Wojewoda Małopolski zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania za przejęcie przedmiotowej nieruchomości z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2012 r., Nr [...], Wojewoda Małopolski zawiesił z urzędu postępowanie odszkodowawcze. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że decyzja Ministra Infrastruktury z dnia 25 stycznia 2011 r., utrzymująca w mocy decyzję Nr [...] Wojewody Małopolskiego z dnia [...] października 2009 r. została zaskarżona m. in. przez Teresę Berezowską do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wyrokiem z dnia 15 czerwca 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 961/11, WSA w Warszawie oddalił skargę. Następnie, Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu złożonych skarg kasacyjnych, wyrokiem z dnia 28 marca 2012 r., sygn. akt II OSK 261/12, uchylił zaskarżone orzeczenie i przekazał sprawę Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Rozpoznając sprawę ponownie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 3 sierpnia 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 1103/12, uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Infrastruktury z dnia 25 stycznia 2011 r. W związku z powyższym rozstrzygnięciem, w ocenie Wojewody Małopolskiego zasadnym było zawieszenie prowadzonego postępowania odszkodowawczego do czasu, gdy decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stanie się ostateczna. T. B. złożyła zażalenie do Ministra Infrastruktury, wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia, ewentualnie o stwierdzenie jego nieważności. Zarzuciła naruszenie art. 7, art. 8 i art. 9 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie sprawy oraz niepoinformowanie strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków. Zarzuciła także naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. poprzez błędną wykładnię, art. 107 § 3 w związku z art. 126 K.p.a., naruszenie art. 12 § 1 K.p.a. w związku z art. 35 K.p.a., naruszenie art. 124 § 1 K.p.a. oraz art. 12 ust. 4b ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Postanowieniem z dnia [...] października 2012 r., nr [...], Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Organ wskazał, że podstawą zawieszenia postępowania był art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., który stanowi, że organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zdaniem Ministra, organ pierwszej instancji zasadnie zawiesił postępowanie, gdyż zachodziła konieczność rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, jakim była kwestia zezwolenia na realizację inwestycji drogowej, wykonywanej na przejętej nieruchomości, za którą miało być wypłacone odszkodowanie. Organ wskazał, że zgodnie z art. 12 ust. 4b ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 193, poz. 1194 ze zm.), decyzję ustalającą wysokość odszkodowania wydaje się w terminie 30 dni do dnia, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna. Ponadto decyzja Wojewody Małopolskiego z dnia [...] października 2009 r., o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej nie stała się ostateczna, gdyż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 3 sierpnia 2012 r. sygn. akt VII SA/Wa 1103/12, uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Infrastruktury z dnia 25 stycznia 2011 r., utrzymującą w mocy decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia [...] października 2009 r. stwierdzając jednocześnie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku. T. B. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zarzuciła naruszenie: - art. 7, art. 8 i art. 9 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie dostatecznie sprawy, a także brak należytego i wyczerpującego informowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, - przepisów postępowania tj. art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. poprzez błędną jego wykładnię w związku z pominięciem art. 100 K.p.a., - art. 107 § 3 w związku z art. 126 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie dostatecznie sprawy i zasadności przesłanek , którymi kierował się organ wydając postanowienie, - art. 12 § 1 K.p.a. w związku z art. 35 K.p.a., - art. 12 ust. 4b z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, - art. 8 i 21 ust. 1 Konstytucji w związku z art. 6 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności poprzez rażącą i długotrwałą przewlekłość postępowania oraz naruszenie art. 1 Protokołu Dodatkowego Nr 1 do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, poprzez wydanie orzeczenia o pozbawieniu własności nieruchomości bez jednoczesnego ustalenia odszkodowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko prezentowane w zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w trybie art. 119 § 2 P.p.s.a., rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym. Uznał, że skarga jest bezzasadna, bowiem zaskarżone postanowienie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej dnia [...] października 2012 r. oraz poprzedzające je postanowienie Wojewody Małopolskiego z dnia [...] sierpnia 2012 r. nie naruszają prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. Analizę rozpoczął od spostrzeżenia, że zgodnie z art. 12 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, nieruchomości wydzielone liniami rozgraniczającymi teren, o których mowa w ust. 2 (linie podziału nieruchomości), stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa w odniesieniu do dróg krajowych z dniem, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowych stała się ostateczna, za odszkodowaniem ustalonym przez wojewodę w odrębnej decyzji, o której mowa w art. 18. Zdaniem Sądu, oznacza to, iż nieruchomości pozostające w liniach rozgraniczających inwestycję drogową przechodzą z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa z dniem, kiedy decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna. W tym momencie decyzja ta staje się podstawą wszczęcia i przeprowadzenia postępowania o ustalenie odszkodowania. Ponadto, zgodnie z art. 12 ust. 4b ustawy., decyzję ustalającą wysokość odszkodowania wydaje się w terminie 30 dni do dnia, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, stała się ostateczna. Do wydania tej decyzji nie doszło, gdyż postępowanie odszkodowawcze zostało zawieszone. Materialnoprawną podstawą takiego rozstrzygnięcia był art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., który stanowi, że organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Według Sądu pierwszej instancji, pod terminem "zagadnienia wstępnego", co do zasady rozumieć należy sytuację, w których wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem, uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem wstępnego zagadnienia prawnego, tj. sytuacją, w której bez rozstrzygnięcia zagadnienia prejudycjalnego przez inny organ lub sąd wydanie decyzji w danej sprawie jest niemożliwe. Organ zawiesił postępowanie odszkodowawcze do czasu zakończenia prawomocnym wyrokiem, toczącego się przed sądem administracyjnym postępowania ze skargi T. B. na decyzję stanowiącą podstawę wszczęcia postępowania odszkodowawczego tj. decyzji Ministra Infrastruktury z dnia 25 stycznia 2011 r. utrzymująca w mocy decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia [...] października 2009 r. W ocenie Sądu, działanie organu było zasadne, gdyż pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy odszkodowawczej, a wspomnianym zagadnieniem wstępnym istniał związek przyczynowy. Związek ten zaś charakteryzował się tego rodzaju zależnością, że bez rozstrzygnięcia kwestii prawidłowości decyzji z dnia 25 stycznia 2011 r. nie było możliwe wydanie rozstrzygnięcia w sprawie odszkodowawczej. Sąd zgodził się z organem administracyjnym, że ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych odnosi się do kwestii ostateczności decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, jako podstawy do wszczęcia i prowadzenia postępowania odszkodowawczego. W sytuacji nieprawomocnego uchylenia przez sąd administracyjny decyzji z dnia 25 stycznia 2011 r., utrzymującej w mocy decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, należało zawiesić prowadzone postępowanie odszkodowawcze, czekając na uprawomocnienie się orzeczenia sądowego. W sytuacji bowiem prawomocnego wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji drugoinstancyjnej, zachodziłaby konieczność ponownego rozpatrzenia złożonych odwołań od decyzji Wojewody Małopolskiego Nr [...], z dnia [...] października 2009 r., i rozstrzygnięcia sprawy w drodze ostatecznej decyzji administracyjnej, co warunkowałoby dopiero rozpatrzenie i wydanie decyzji w zakresie odszkodowania z tytułu nabycia przez Skarb Państwa nieruchomości stanowiącej wcześniej własność skarżącej. Skargę kasacyjną złożyła T. B., reprezentowana przez radcę prawnego. Zaskarżyła wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w całości. Na zasadzie art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 183 § 1 P.p.s.a., zarzuciła: A. naruszenie prawa materialnego i naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało wpływ na rozstrzygnięcie, tj.: naruszenie art. 2, art. 8, art. 21 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 64 ust. 1 i ust. 2 i ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. w związku z art. 6 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności w związku z art. 1 Protokołu Dodatkowego Nr 1 do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (Dz. U. z 1995 r. Nr 36, poz. 175 ze zm.) w związku z art. 12 ust. 4a, ust. 4b i ust. 5 oraz art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych – poprzez błędną interpretację (niewłaściwe zastosowanie ) polegające na przyjęciu, że regulacja tych artykułów nie ma zastosowania w tej sprawie dotyczącej pozbawienia strony własności nieruchomości w wyniku wywłaszczenia, bez ustalenia / przyznania odszkodowania, ustalenia terminu wypłacenia i samego wypłacenia odszkodowania do chwili obecnej, a ponadto przewlekłego i długotrwałego procedowania w tej sprawie. A także naruszenie art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez nienależyte wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia, w szczególności: naruszenie przepisów postępowania, tj. – art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych w związku z art. 3 § 3 P.p.s.a. poprzez błędną / wadliwą ocenę ustaleń dokonanych przez organy administracji publicznej, a tym samym wadliwą ocenę zastosowania przez te organy przepisów procedury administracyjnej polegającą na zawieszeniu postępowania o ustalenie odszkodowania za wywłaszczenie strony, tj. naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., w związku z art. 6 K.p.a., art. 7 K.p.a., art. 8 K.p.a., art. 9 K.p.a. oraz art. 10 § 2 K.p.a. w związku z art. 81 K.p.a., art. 11 K.p.a. w związku z art. 35 K.p.a. i art. 36 K.p.a. i art. 77 K.p.a. poprzez brak wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych związanych z przedmiotową sprawą, w tym brak rozważenia kwestii prawidłowości zawieszenia postępowania i istnienia oraz wyjaśnienia / zbadania, czy zachodzi kwestia zagadnienia wstępnego oraz ustalenia i wypłaty odszkodowania. W oparciu o powyższe zarzuty, wniosła o: I. uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji; ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi poprzez jej uwzględnienie, na zasadzie art. 188 P.p.s.a.; II. zasądzenie kosztów postępowania na rzecz strony skarżącej według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Przepis art. 183 § 1 P.p.s.a. stanowi, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. Nie zachodzą okoliczności skutkujące nieważność postępowania, określone w art. 183 § 2 pkt 1 – 6 P.p.s.a., a zatem należy ograniczyć się do problematyki podniesionej w podstawach kasacji. W pierwszej kolejności rozważenia wymagają zarzuty procesowe. Zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. nie jest zasadny. W ramach zarzutu naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest do kontroli zgodności uzasadnienia zaskarżonego wyroku z wymogami wynikającymi z tej regulacji prawnej. Na gruncie tej podstawy kasacyjnej nie można natomiast badać zasadności przyjętej podstawy rozstrzygnięcia oraz trafności samego wyroku (por. wyrok NSA z dnia 7 maja 2008 r., sygn. akt I OSK 998/07). Przepis art. 141 § 4 P.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną, jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia (patrz: uchwała NSA z dnia 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09, ONSA i wsa 2010/3/39). Zaskarżony wyrok zawiera stanowisko co stanu faktycznego przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia. Stanowiska to wyrażone zostało poprzez przedstawienie ustaleń faktycznych dotyczących przebiegu postępowania administracyjnego i sądowego w przedmiocie zezwolenia na realizacje inwestycji drogowej oraz poprzez wyartykułowanie rozważań stanowiących ocenę zebranego materiału dowodowego, a także stanowiska prawnego wynikającego z ustaleń faktycznych. Zasadność stanowiska Sądu w tym zakresie, jak wynika z powyższych uwag, nie podlega natomiast kwestionowaniu poprzez zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. Dotyczy to zarzutu naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. w części odnoszącej się do "wadliwej oceny ustaleń dokonanych przez organy administracji publicznej, a tym samym wadliwej oceny zastosowania przez te organy przepisów procedury administracyjnej polegającej na zawieszeniu postępowania o ustalenie odszkodowania". Odnosi się to także do tej części zarzutu naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. polegającej na braku wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych związanych ze sprawą. Z uwagi na to, że zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. skarżąca powiązała m.in. z przepisem art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., a z opisu naruszenia i uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, że kwestionuje prawidłowość zawieszenia postępowania, możliwe było merytoryczne odniesienie się do zagadnienia zawieszenia postępowania administracyjnego. Zasadność zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., uwarunkowana jest tym, czy rozpatrzenie sprawy o odszkodowanie i wydanie decyzji w tym przedmiocie zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia sprawy o zezwolenie na realizację inwestycji drogowej. Analizę wzajemnej relacji tych spraw rozpocząć należy od spostrzeżenia, że zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 193, poz. 1194 ze zm.) w brzmieniu ustalonym nowelą z dnia 25 lipca 2008 r. o zmianie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 154, poz. 958). Z przepisów tych wynika, że najpierw właściwy organ wydaje decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej (art. 11a ust. 1 omawianej ustawy). Na skutek tej decyzji, nieruchomości lub ich części, o których mowa w art. 11f ust. 1 pkt 6, stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa w odniesieniu do dróg krajowych albo własnością odpowiednich jednostek samorządu terytorialnego w odniesieniu do dróg wojewódzkich, powiatowych i gminnych – z dniem w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna (art. 12 ust. 4 pkt 1 i 2 ustawy). Następnie, organ który wydal decyzję o zezwoleniu na realizacje inwestycji drogowej, wydaje decyzję ustalająca wysokość odszkodowania za nieruchomości, o których mowa w ust. 4 (art. 12 ust. 4a ustawy). Następstwo czasowe wynika z użycia w art. 12 ust. 4a czasu przeszłego ("wydał"). Jeszcze wyraźniej stanowi o tym przepis art. 12 ust. 4b, według którego, decyzję ustalającą wysokość odszkodowania wydaje się w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna. Zarówno więc z punktu widzenia materialnego, jak i procesowego, warunkiem ustalenia wysokości odszkodowania jest uprzednie zezwolenie na realizację inwestycji drogowej. Konsekwencją tego zezwolenia jest przejście własności na rzecz podmiotu publicznego, a bez tego przejścia rekompensata na rzecz właściciela nieruchomości zajętej pod drogę byłaby materialnie nieuzasadniona. Procesowo zaś mamy do czynienia z decyzją odszkodowawczą, która jest przykładem rozstrzygnięcia wynikającego z decyzji uprzedniej. Jest to związek w którym jedna decyzja jest wydawana w oparciu o inną decyzję, w sposób wskazany w art. 145 § 1 pkt 8 K.p.a. Sposób ten polega na tym, że pomiędzy decyzją organu administracji, a inną decyzją istnieje związek przyczynowy, na który wskazuje zwrot "w oparciu". Związek ten można zobrazować jako sekwencję działań prawnych organu administracyjnego, zgodnie z którą jedna decyzja stanowi podstawę wydania innej decyzji. Ta druga decyzja zależna jest od pierwszej, przy czym wydanie drugiej decyzji nie jest możliwe bez wydania pierwszej. Decyzja druga jest decyzją pochodną (zależną), w tym sensie, że organ czerpie wiedzę o stosunkach prawnych lub faktycznych z orzeczenia lub z decyzji innego organu i opierając się na nich orzeka o uprawnieniach stron. Przykładem takiego ciągu działań jest proces inwestycyjny. W razie braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę musi być poprzedzone wydaniem decyzji o warunkach zabudowy terenu lub decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego (patrz: M. Jaśkowska [w:] M. Jaśkowska, A. Wróbel "Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego", LEX/el 2015, Art. 145. Przesłanki wznowienia postępowania. Zmiana wcześniejszej decyzji lub orzeczenia sądu jako przesłanka wznowienia. Pkt 2; Czesław Martysz [w:] G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Tom II", LEX 2010, Art. 145. III Przesłanki wznowienia. 8. Zmiana wcześniejszej decyzji lub orzeczenia sądu; Krzysztof Sobieralski "Praktyczne problemy wznowienia postępowania administracyjnego", PRESSCOM Sp. z o.o., Wrocław 2005, s. 98; Pkt V uzasadnienia uchwały NSA z dnia 13 listopada 2012 r., sygn. akt I OPS 2/12 , ONSA i wsa 2013/1/1; wyrok NSA z dnia 10 października 2006 r., sygn. akt II GSK 156/06, niepublikowany, treść [w:] System Informacji Prawnej LEX nr 276701). Taki związek zachodzi między decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej a decyzją o ustaleniu odszkodowania. Wydanie decyzji o ustaleniu odszkodowania nie jest możliwe bez wydania decyzji o zezwoleniu. W sytuacji, gdy po wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania dojdzie do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji o zezwoleniu, nie ma podstaw do ustalenia odszkodowania, mimo, że w chwili wszczęcia postępowania taka ostateczna decyzja istniała. Skoro zaś trwa postępowanie administracyjne, którego przedmiotem jest rozstrzygnięcie sprawy o zezwolenie, to od wyniku tego postępowania zależy rozpatrzenie sprawy o ustalenie odszkodowania i wydanie decyzji w tym przedmiocie. Nie ma więc podstaw do podzielenia tezy wnoszącej kasację o naruszeniu art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. Odnosząc się do stanowiska strony skarżącej, kwestionującej zaistnienie przesłanki zawieszenia postępowania, skonstatować można, że konsekwencją tego stanowiska, w sytuacji wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, byłaby konieczność odmowy ustalenia odszkodowania. Bezpodstawny jest zarzut naruszenia prawa materialnego. Przedmiotem kontroli sądowej było postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego. Akt ten nie rozstrzygał o wywłaszczeniu bez odszkodowania, jak podniesiono w materialnej podstawie kasacji. Przepis art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. nie narusza powołanych w tej podstawie przepisów Konstytucji RP oraz Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. Nadto, zaskarżony wyrok i postanowienie o zawieszeniu postępowania nie tylko pozostają w zgodzie z powołanymi przez wnoszącą kasacje przepisami ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, ale wręcz są rezultatem prawidłowego zastosowania tych przepisów. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną. ----------------------- 9

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło