VI SA/Wa 2247/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Glowacka – Klimas po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia postanawia umorzyć postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie. Skarżąca – R. A. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. (dalej SKO) skargę na decyzję tego organu z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia. Przy piśmie z dnia 8 listopada 2012 r., Sąd skierował do skarżącej wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi. Przesyłka pocztowa zawierająca powyższe wezwanie została zwrócona do Sądu z adnotacją poczty "adresat zmarł". W tych okolicznościach Sąd zwrócił się do Urzędu Stanu Cywilnego dla W. o potwierdzenie informacji co do śmierci skarżącej, wynikającej ze zwróconej korespondencji. Nadto Sąd pismem z dnia 11 grudnia 2012 r. zwrócił się do SKO o udzielenie informacji, czy decyzja Prezydenta m. W. (dalej decyzja Prezydenta) z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] nakładająca na skarżącą karę pieniężną z tytułu wskazanego na wstępie naruszenia została wykonana. Z informacji nadesłanej przez Urząd Stanu Cywilnego dla W. wynika, że skarżąca zmarła dnia 12 listopada 2012 r., zaś akt zgonu został sporządzony pod numerem [...]. Jak wynika z kolei z pisma z dnia [...] grudnia 2012 r. powyższa decyzja Prezydenta nakładająca na skarżącą karę pieniężną nie została wykonana. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2012 r. poz. 270), cytowanej dalej jako "p.p.s.a." Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania. W niniejszej sprawie na skarżącą została nałożona w drodze decyzji administracyjnej kara pieniężna za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji. Wobec tego, że skarżąca zmarła Sąd obowiązany jest rozstrzygnąć, czy w rozpoznawanym przypadku zachodzi ww. przesłanka zawarta art. 161 § 1 pkt 2 p.p.s.a., jako podstawa do umorzenia niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego. W prawie administracyjnym nie występuje generalna zasada następstwa prawnego w odniesieniu do praw i obowiązków regulowanych normami tego prawa, niemniej jednak mogą występować takie sytuacje, kiedy określone prawa i obowiązki wynikające z decyzji administracyjnej mogą wiązać się ze sferą prawną innego podmiotu. W odniesieniu do takich sytuacji Sąd musi ocenić, czy w przypadku śmierci skarżącego, będącego adresatem zaskarżonego aktu lub czynności, wynik toczącego się postępowania dotyczy interesu prawnego osób zgłaszających swój udział w miejsce spadkodawcy (vide: Tadeusz Woś, Hanna Knysiak - Molczyk, Marta Romańska Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz Warszawa 2005 r. Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis str. 495). Zawisła przed tutejszym Sądem sprawa dotyczy nałożenia na skarżącą kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia. Powyższa kara pieniężna nałożona została na skarżącą decyzją Prezydenta m. W. z dnia [...] marca 2012 r., która to decyzja została utrzymana w mocy zaskarżoną do Sądu decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2012 r. Mając na uwadze fakt, że śmierć skarżącej nastąpiła po dniu wniesienia skargi do Sądu, a z informacji nadesłanej przez organ co wykonalności decyzji Prezydenta wynika, że nie została ona wykonana, koniecznym pozostaje ustalenie, czy wynik postępowania sądowoadministracyjnego wszczętego w rozpoznawanej sprawie, dotyczyć będzie interesu prawnego spadkobierców skarżącej. W tym celu należy ustalić, czy kara pieniężna będąca przedmiotem niniejszego postępowania, wymierzona przez organ administracji publicznej w drodze decyzji administracyjnej wchodzi do spadku i podlega dziedziczeniu w świetle obowiązujących przepisów kodeksu cywilnego. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. – kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93) nie podaje definicji sensu stricto pojęcia spadek, a jedynie wskazuje, jakie prawa i obowiązki wchodzą, a jakie nie wchodzą w jego skład. Jak przyjęto w orzecznictwie, dziedziczeniu podlegają prawa i obowiązki wynikające ze stosunków cywilnoprawnych, a więc mające charakter cywilnoprawny. Należy zatem przyjąć, że nie wchodzą w skład spadku prawa i obowiązki wynikające ze stosunków karnoprawnych, administracyjnoprawnych, finansowoprawnych (vide: Skowrońska-Bocian Elżbieta Komentarz do kodeksu cywilnego. Księga czwarta. Spadki. Warszawa 2006 r. Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis (wydanie VII) str. 298). Pogląd ten jest w pełni akceptowany w doktrynie. Kolejną ważną kwestią, która musi zostać wykazana jest to, czy decyzja o nałożeniu kary pieniężnej została wykonana. Jak wynika z informacji nadesłanej przez organ, decyzja Prezydenta nie została wykonana, co pozwala przyjąć, że przedmiotowa kara pieniężna nie została zapłacona, a zatem spadkobiercy nie będą mieli interesu prawnego w ewentualnym dochodzeniu od Skarbu Państwa zwrotu uiszczonej kwoty tytułem zapłacenia kary w sytuacji, gdyby okazało się, że zaskarżona decyzja wydana została w sprzeczności z prawem. Nie można bowiem nałożyć kary pieniężnej na kogoś, kto nie popełnił czynu zabronionego, a więc na przykład na spadkobiercę (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 marca 2007 r. sygn. akt I OSK 267/07). W tych okolicznościach Sąd stwierdził, iż kara pieniężna, będąca przedmiotem toczącego się postępowania, wymierzona przez organ administracji publicznej w drodze decyzji administracyjnej, nie będzie wchodziła do spadku, bowiem nie została ona wykonana. Mając powyższe na uwadze Sądu uznał, że wobec śmierci skarżącej oraz niewykonania zaskarżonej decyzji – nieuiszczenia kary pieniężnej nią nałożonej, należało na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 w zwiazku z 161 § 2 p.p.s.a. orzec, jak w sentencji postanowienia.