II SA/Wa 1903/12

WyrokWSA w Warszawie2013-01-22

Skład orzekający: Ewa Marcinkowska, Sławomir Antoniuk, Maria Werpachowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Ministra Sprawiedliwości wydana na podstawie art. 154 § 1 i 2 k.p.a. w przedmiocie odmowy zmiany ostatecznej decyzji o odmowie przyjęcia na aplikację prokuratorską lub sędziowską, podpisana przez zastępcę dyrektora na podstawie upoważnienia do podpisywania decyzji w przedmiocie odwołań od decyzji Dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury, jest ważna?
Ratio decidendi
Decyzja Ministra Sprawiedliwości wydana w trybie art. 154 k.p.a. dotyczy innego przedmiotu niż postępowanie odwoławcze od decyzji Dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury. Upoważnienie do podpisywania decyzji w przedmiocie odwołań nie obejmuje uprawnienia do wydawania decyzji w trybie art. 154 k.p.a. W związku z tym decyzja wydana przez osobę nieuprawnioną jest dotknięta wadą nieważności z art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.
Stan faktyczny
T. P. został odmówiony przyjęcia na aplikację prokuratorską i sędziowską z powodu wyczerpania limitu miejsc. Po wyczerpaniu drogi odwoławczej i sądowej, T. P. wystąpił o zmianę decyzji w trybie art. 154 k.p.a., powołując się na błędy w naliczaniu punktów i nieprawidłowości w liście klasyfikacyjnej. Minister Sprawiedliwości odmówił zmiany decyzji, utrzymując w mocy własną decyzję. T. P. zaskarżył decyzję Ministra Sprawiedliwości do WSA w Warszawie, zarzucając m.in. podpisanie decyzji przez osobę nieuprawnioną oraz błędne uznanie, że decyzja Dyrektora KSSiP nie była ostateczna.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] sierpnia 2012 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...]. Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska, Sędziowie WSA Sławomir Antoniuk (spr.), Maria Werpachowska, Protokolant st. asyst. sędziego Beata Gibzińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi T. P. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia na aplikację prokuratorską oraz na aplikację sędziowską 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...], 2. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Minister Sprawiedliwości decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 154 § 1 i 2 k.p.a., utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] odmawiającą zmiany ostatecznej decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...], [...] utrzymującej w mocy decyzję Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] o odmowie przyjęcia T. P. na aplikację prokuratorską i na aplikację sędziowską. W uzasadnieniu powyższej decyzji Minister Sprawiedliwości podniósł, iż Dyrektor Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. odmówił przyjęcia T. P. na aplikację prokuratorską i na aplikację sędziowską. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że o przyjęciu na aplikację prokuratorską lub sędziowską decyduje miejsce kandydata na liście klasyfikacyjnej aplikantów, o której mowa w art. 26 ust. 2 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury (Dz. U. nr 26, poz. 157 ze zm.), przy uwzględnieniu limitów miejsc na tych aplikacjach. Minister Sprawiedliwości zarządzeniem z dnia 31 marca 2010 r. w sprawie naboru na aplikację sędziowską w 2010 r. (Dz. Urz. MS nr 2, poz. 10) oraz zarządzeniem z tej samej daty w sprawie naboru na aplikację prokuratorską w 2010 r. (Dz. Urz. MS nr 2, poz. 11) wyznaczył limity po 75 miejsc na każdej aplikacji. Ponieważ limit miejsc na obu aplikacjach uległ wyczerpaniu po przyjęciu osób umieszczonych wyżej na liście klasyfikacyjnej aplikantów, Dyrektor Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury, odmówił przyjęcia T. P. (umieszczonego na [...] miejscu) na aplikację prokuratorską i na aplikację sędziowską. Minister Sprawiedliwości po rozpoznaniu odwołania T. P., ostateczną decyzją z dnia [...] lutego 2011 r. utrzymał w mocy ww. decyzję, zaś Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia 12 lipca 2011 r., sygn. akt II SA/Wa 653/11, oddalił skargę T. P. Wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2012 r. T. P. wystąpił w trybie art. 154 § 1 k.p.a. o zmianę decyzji Dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury z dnia [...] grudnia 2010 r. przez przyjęcie go na aplikację prokuratorską. Wnioskodawca podniósł, że w świetle wskazań zawartych w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2012 r. sygn. akt I OSK 2010/11, lista klasyfikacyjna sporządzona przez Dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury z dnia [...] grudnia 2010 r. "nie odpowiada wymogom prawa i krzywdzi wnioskodawcę jak i inne osoby, którym ustalono nieprawidłowo liczbę punków i nie dopuszczono do odbywania aplikacji". T. P. wskazał przy tym, że zmiana powyższej decyzji jest uzasadniona słusznym interesem wnioskodawcy, albowiem "punktację obliczono mu nieprawidłowo, nie przyjęto go na aplikację prokuratorską w wyniku jej błędnego obliczenia". Za zmianą decyzji w ocenie wnioskodawcy przemawia również interes społeczny, gdyż "w zasadzie pokrzywdzone są wszystkie osoby umieszczone na liście klasyfikacyjnej, gdyż stwierdza się ich punktację w sposób nieprawidłowy. Dyrektor Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury stwierdził, że decyzja przez niego wydana w dniu [...] grudnia 2010 r. o odmowie przyjęcia T. P. na aplikację sędziowską i prokuratorską nie była decyzją ostateczną, a zatem wniosek o zmianę tej decyzji, przekazał do rozpoznania Ministrowi Sprawiedliwości jako organowi właściwemu w sprawie. Minister Sprawiedliwości nie podzielił argumentów T. P. i decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. odmówił zmiany swojej ostatecznej decyzji z dnia [...] lutego 2011 r. W uzasadnieniu wydanej decyzji organ wskazał, że decyzją ostateczną w rozumieniu art. 154 1 k.p.a. jest wyłącznie decyzja Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lutego 2011 r. utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury z dnia [...] grudnia 2010 r. o odmowie przyjęcia T. P. na aplikację prokuratorską i na aplikację sędziowską. W trybie art. 154 k.p.a. nie mogą zaś być uchylane lub zmieniane tzw. decyzje związane, przy wydaniu których przepisy prawa nie pozwalają organom na swobodne uznanie, a do takich należy decyzja objęta wnioskiem T. P. Decyzja w sprawie przyjęcia na aplikację sędziowską albo aplikację prokuratorską wydawana jest na podstawie normatywnych kryteriów liczbowych, takich jak suma punktów uzyskanych przez aplikanta w toku odbywania aplikacji ogólnej oraz wysokość limitów przyjęć na aplikacje specjalistyczne. Kryteria te nie pozostawiają organom administracyjnym żadnej możliwości korzystania z tzw. luzu decyzyjnego. T. P. we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wskazał, iż decyzja Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] sierpnia 2012 r. obarczona jest następującymi wadami: 1) narusza art. 19 k.p.a., bowiem została podpisana przez osobę nieuprawnioną, tj. nie posiadającą upoważnienia do rozpatrywania wniosków składanych do Ministra Sprawiedliwości w trybie art. 154 1 k.p.a., a jedynie odwołań od decyzji wydawanych przez Dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury; 2) narusza art. 16 § 1 k.p.a., bowiem uznaje, że decyzja Dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury z dnia [...] grudnia 2010 r. nie była decyzją ostateczną, 3) narusza art. 154 § 1 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. i art. 12 k.p.a. przez brak rozpoznania po stronie wnioskodawcy istnienia słusznego interesu oraz interesu społecznego przemawiającego za zmianą decyzji Dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury z dnia [...] grudnia 2010 r. oraz przez błędne przyjęcie, że w sprawie niniejszej należało ograniczyć się do stwierdzenia, że decyzja, o której zmianę wnosi wnioskodawca jest decyzją związaną i nie ma możliwości jej zmiany. Wnioskodawca wskazał przy tym, że decyzja, której zmiany się domaga, została wydana w oparciu o nieprawidłowo sporządzoną listę kwalifikacyjną. Z powyższych powodów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie jej do rozpoznania właściwemu organowi, tj. Dyrektorowi Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury, względnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy. Minister Sprawiedliwości po ponownym rozpatrzeniu sprawy nie znalazł podstaw do uwzględnia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy i rozstrzygnięciem z dnia [...] sierpnia 2012 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Odnosząc się do zarzutów wniosku odwoławczego organ wskazał, iż na mocy pełnomocnictwa udzielonego w dniu [...] marca 2012 r., znajdującego się w aktach sprawy, [...] P. N. - Zastępca Dyrektora [...], został upoważniony przez Ministra Sprawiedliwości m.in. do podpisywania w imieniu Ministra Sprawiedliwości "decyzji administracyjnych w przedmiocie odwołań od decyzji wydawanych przez Dyrektora Krajowej Szkoły w trybie ustawy z dnia 23 stycznia 2009 roku o Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury (...)". Sprawa wszczęta na skutek złożonego w trybie art. 154 k.p.a. wniosku o zmianę ostatecznej decyzji Ministra Sprawiedliwości zapadłej wskutek odwołania od decyzji Dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury o odmowie przyjęcia na aplikację specjalistyczną dotyczy tego samego przedmiotu, co odwołanie od decyzji wydanej przez Dyrektora Krajowej Szkoły w sprawie odmowy przyjęcia na aplikację specjalistyczną, a więc zasadności odmowy przyjęcia T. P. na aplikację specjalistyczną. Należy zatem uznać, że osoba, która w imieniu Ministra Sprawiedliwości podpisała zaskarżoną decyzję administracyjną była upoważniona do jej wydania na mocy udzielonego pełnomocnictwa. Minister Sprawiedliwości podkreślił, iż w niniejszej sprawie walor ostateczności przysługuje wyłącznie decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lutego 2011 r. Z uwagi zaś na niedopuszczalność zastosowania do ww. trybu art. 154 k.p.a., ze względu na związany charakter decyzji, ustalenia w przedmiocie istnienia w niniejszej sprawie interesu społecznego lub słusznego interesu prywatnego były zbędne. Ta sama uwaga pozostaje aktualna w odniesieniu do ostatniego z zarzutów podniesionych przez wnioskodawcę, bowiem dokonywanie ustaleń odnośnie tego, ilu aplikantów rocznika aplikacji ogólnej [...] odwołało się od decyzji Dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury odmawiających przyjęcia na aplikację prokuratorską lub sędziowską i ile z tych osób uzyskało w swoich sprawach korzystne rozstrzygnięcie Naczelnego Sądu Administracyjnego, a także odnośnie wszystkich rozstrzygnięć Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyżej wymienionych sprawach, oraz ustaleń co do sposobu obliczenia punktacji osobom, co do których zapadły wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz wszystkim osobom, co do których zostały wydane decyzje o odmowie przyjęcia na aplikacje specjalistyczne, nie miało znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Ponadto, prawomocny wyrok wydany w sprawie ze skargi innej osoby na decyzję Ministra Sprawiedliwości w przedmiocie odmowy przyjęcia na aplikacje sędziowską i prokuratorską, w sytuacji gdy decyzja ta nie rozstrzyga o uprawnieniach wnoszącego o zmianę ostatecznej decyzji Ministra Sprawiedliwości, nie nakłada na organ administracyjny obowiązku badania wyroków sądów administracyjnych w sprawach innych aplikantów. Decyzja Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] sierpnia 2012 r. stała się przedmiotem skargi T. P. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze T. P. podniósł zarzuty i argumentację już uprzednio przedstawioną we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Ponadto podniósł zarzut naruszenia art. 107 § 1 k.p.a. w zw. z art. 53 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez błędne pouczenie, że od decyzji Ministra Sprawiedliwości po ponownym rozpatrzeniu sprawy skarga do sądu administracyjnego przysługuje w terminie 14 dni. Wskazując na powyższe naruszenia skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie na rzecz skarżącego od strony przeciwnej kosztów postępowania w wysokości określonej według odpowiednich norm prawnych. W odpowiedzi na skargę Minister Sprawiedliwości wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy wskazać, iż zagadnienie odbywania przez skarżącego aplikacji ogólnej, sędziowskiej i prokuratorskiej regulowała ustawa z dnia 23 stycznia 2009 r. o Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury (Dz. U. nr 26, poz. 157 ze zm.). Zgodnie z art. 26 ust. 1 powołanej ustawy, warunkiem ukończenia aplikacji ogólnej było uzyskanie pozytywnych ocen ze wszystkich sprawdzianów i praktyk objętych programem nauczania. Dyrektor Krajowej Szkoły, stosownie do przepisu art. 26 ust. 2 ustawy, w terminie 14 dni od dnia zakończenia aplikacji ogólnej, ogłaszał w Biuletynie Informacji Publicznej listę klasyfikacyjną aplikantów. Lista zawiera imiona, nazwiska aplikantów, z podaniem liczby punktów uzyskanych przez każdego aplikanta w trakcie aplikacji ogólnej oraz liczby porządkowej wskazującej jego miejsce na liście. W ust. 3 powyższego przepisu postanowiono, że o kolejności miejsca na liście klasyfikacyjnej aplikantów decyduje suma punktów stanowiących sumę ocen uzyskanych przez aplikanta z zaliczonych sprawdzianów oraz łącznej oceny przebiegu praktyk. Na tej podstawie następnie Dyrektor Krajowej Szkoły, zgodnie z art. 29 ust. 2 ww. ustawy, wydawał decyzję w sprawie przyjęcia na aplikację sędziowską albo prokuratorską według kolejności umieszczenia kandydata na liście klasyfikacyjnej aplikantów, o której mowa w art. 26 ust. 2, do miejsca wyczerpania limitu przyjęć na te aplikacje. Stosownie do postanowień art. 29 ust. 4 ww. ustawy, od decyzji Dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury, o której mowa w ust. 1, przysługiwało odwołanie do Ministra Sprawiedliwości, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia. Decyzje ostateczne to w rozumieniu k.p.a. decyzje, od których nie służy odwołanie, a zatem te decyzje, które nie mogą być weryfikowane w administracyjnym toku instancji. Do decyzji ostatecznych należy zaliczyć decyzję organu pierwszej instancji, w stosunku do której upłynął termin złożenia odwołania i nie został przywrócony w przepisanym trybie, decyzję wydaną przez organ odwoławczy (organ drugiej instancji) oraz decyzje ostateczne z mocy wyraźnego przepisu prawa materialnego. Zmiana, z dniem 11 kwietnia 2011 r., brzmienia art. 16 § 1 k.p.a. dokonana art. 1 pkt 3 noweli z dnia 3 grudnia 2010 r. w ten sposób, że: "Decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, są ostateczne", przesądziła o tym, iż decyzje, od których służy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, nie są decyzjami ostatecznymi, co potwierdza tym samym "odwoławczy" charakter tego wniosku. W świetle powołanych regulacji prawnych nie może być wątpliwości, iż w niniejszej sprawie decyzję ostateczną w przedmiocie domowy przyjęcia T. P. na aplikację prokuratorską oraz sądową wydał w dniu [...] lutego 2011 r. Minister Sprawiedliwości. Decyzje ostateczne, w odróżnieniu od decyzji nieostatecznych, mogą być weryfikowane tylko w przypadkach wyraźnie przewidzianych w kodeksie, o czym stanowi art. 16 § 1 zdanie drugie k.p.a. Jednym z trybów weryfikacji decyzji ostatecznej jest przepis art. 154, który w § 1 stanowi, iż decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Tym samym organem właściwym do rozpatrzenia wniosku skarżącego z dnia [...] kwietnia 2012 r. jest Minister Sprawiedliwości. Należy w tym miejscu wskazać, że organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa (art. 6 k.p.a.). Przepis art. 19 k.p.a. nakłada na organy administracji publicznej obowiązek przestrzegania z urzędu swojej właściwości, albowiem przepisy o właściwości mają charakter bezwzględnie obowiązujący. Obliguje to organ administracji do przestrzegania w postępowaniu administracyjnym ustalonej normą prawną właściwość do rozstrzygania określonej kategorii spraw (właściwości rzeczowej). Naruszenie powołanego przepisu, polegające na wydaniu decyzji przez organ niewłaściwy, stanowi przesłankę stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. Nieważność powoduje przy tym naruszenie każdego rodzaju właściwości przez organ administracji przy wydaniu decyzji, bez względu na trafność merytorycznego rozstrzygnięcia. Zgodnie art. 268a k.p.a. organ administracji publicznej może upoważnić pracowników kierowanej jednostki organizacyjnej do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie, w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień i zaświadczeń. Wybór upoważnionego pracownika na mocy wskazanego przepisu należy do organu. Upoważnienie może być nadane do odwołania, na czas oznaczony albo w odniesieniu do określonych konkretnie spraw. Pracownik upoważniony do wykonywania kompetencji organu nie staje się przez to organem administracji publicznej. Wykonuje on tylko kompetencje organu. Udzielone upoważnienie administracyjne wywiera ten skutek, że zmienia się osoba wykonująca kompetencje organu. Oznacza to, że czynności prawne podejmuje jeden z pracowników urzędu, a nie sam piastun organu. Zarazem z upoważnienia nie można interpretować więcej uprawnień, aniżeli nim wyraźnie zakreślono, a jego treść nie powinna budzić wątpliwości. Kompetencji upoważnionego pracownika nie można także domniemywać. Działanie pracownika bez upoważnienia właściwego organu administracji publicznej pociąga za sobą nieważność decyzji z mocy art.156 § 1 pkt 1 k.p.a. W niniejszej sprawie decyzja Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] sierpnia 2012 r., odmawiająca zmiany na wniosek strony decyzji ostatecznej tego organu z dnia [...] lutego 2011 r. w trybie art. 154 § 1 i 2 k.p.a., została podpisana z upoważnienia Ministra Sprawiedliwości przez [...] P. N. – Z-cę Dyrektora [...]. Z materiału dokumentacyjnego wynika natomiast, że wymieniony pracownik Ministerstwa Sprawiedliwości legitymuje się upoważnieniem szczególnym do załatwiania w imieniu tego Ministra określonej kategorii spraw. Mianowicie z upoważnienia z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] wynika jednoznacznie, iż [...] P. N. – Z-ca Dyrektora [...] został upoważniony do "podpisywania w imieniu Ministra Sprawiedliwości postanowień wydanych w trybie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz decyzji administracyjnych w przedmiocie odwołań od decyzji wydawanych przez Dyrektora Krajowej Szkoły w trybie ustawy z dnia 23 stycznia 2009 roku o Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury (...)". Zdaniem organu, sprawa wszczęta na skutek złożonego w trybie art. 154 k.p.a. wniosku o zmianę ostatecznej decyzji Ministra Sprawiedliwości zapadłej wskutek odwołania od decyzji Dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury o odmowie przyjęcia na aplikację specjalistyczną dotyczy tego samego przedmiotu, co odwołanie od decyzji wydanej przez Dyrektora Krajowej Szkoły w sprawie odmowy przyjęcia na aplikację specjalistyczną, a więc zasadności odmowy przyjęcia T. P. na aplikację specjalistyczną. Z tego powodu Minister Sprawiedliwości uznał, iż osoba, która w imieniu Ministra Sprawiedliwości podpisała zaskarżoną decyzję administracyjną, była upoważniona do jej wydania na mocy udzielonego pełnomocnictwa. W ocenie Sądu to rozumowanie jest błędne, albowiem opiera się na niezasadnym przekonaniu o tożsamości przedmiotu sprawy rozstrzyganej w trybie zwykłym i nadzwyczajnym. Przedmiotem postępowania przewidzianego w art. 154 jest sprawa uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej, na mocy której strona nie nabyła prawa. Zgodnie z ww. przepisem organ administracyjny przeprowadza postępowanie celem uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej. A więc postępowanie administracyjne przeprowadzone na postawie art. 154 § 1 k.p.a. jest postępowaniem szczególnym, które stanowi wyjątek od zasady trwałości aktu administracyjnego, wyrażonej w art. 16 k.p.a. - jako podstawowej zasady ogólnej postępowania administracyjnego. W orzecznictwie od dawna przyjmuje się, iż postępowanie w sprawie uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej, przeprowadzone w trybie art. 154 § 1 k.p.a., rządzi się własnymi prawami. Jedynie w oparciu o przesłanki enumeratywnie wymienione w tym przepisie, organ może przeprowadzić postępowanie celem uchylenia lub zmiany zaskarżonej decyzji. W wyroku z dnia 13 sierpnia 1997 r. sygn. akt III SA 854/96 (publ. LexPolonica nr 340085) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że postępowanie prowadzone na podstawie art. 154 k.p.a. jest postępowaniem nadzwyczajnym, którego przedmiotem - w przeciwieństwie do postępowania głównego (rozpoznawczego) - nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, lecz przeprowadzenie weryfikacji wydanej już decyzji ostatecznej z jednego tylko punktu widzenia, a mianowicie, czy za zmianą (uchyleniem) przemawia interes społeczny (pierwsza przesłanka) lub słuszny interes strony (druga przesłanka). Stąd też postępowanie zwykłe i postępowanie nadzwyczajne są przedmiotowo różne. W świetle powyższych wywodów należy stwierdzić, iż postępowanie nadzwyczajne prowadzone w trybie art. 154 k.p.a., wbrew twierdzeniom Ministra Sprawiedliwości, nie dotyczy tego samego przedmiotu co postępowanie odwoławcze. Ponadto ustawa o Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury nie przewiduje odrębnych trybów weryfikacji decyzji ostatecznych wydanych w przedmiocie przyjęcia na aplikacją sądową lub prokuratorską. Wobec tego z zapisu upoważnienia, cyt.: "w przedmiocie odwołań od decyzji wydawanych przez Dyrektora Krajowej Szkoły w trybie ustawy z dnia 23 stycznia 2009 roku o Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury (...)" nie można skutecznie wywieść uprawnienia dla osoby upoważnionej przez Ministra Sprawiedliwości do wydawania decyzji w trybie art. 154 k.p.a. W związku z powyższym należało stwierdzić, że decyzja Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] sierpnia 2012 r. dotknięta jest wadą nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a., zaś utrzymująca ją w mocy decyzja tego Ministra z dnia [...] sierpnia 2012 r. rażąco narusza przepis art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., co obligowało Sąd do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji z przyczyn wymienionych w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 oraz art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło