VI SA/Wa 2680/12

WyrokWSA w Warszawie2013-02-13

Skład orzekający: Halina Emilia Święcicka, Izabela Głowacka-Klimas, Małgorzata Grzelak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił stan faktyczny w zakresie naruszeń obowiązków dotyczących dokumentacji czasu pracy kierowców, w szczególności czasu dojazdów i innej aktywności, poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z przesłuchania kierowców?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdzając naruszenie przez organy administracji przepisów postępowania (art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a.). Brak należytego zgromadzenia materiału dowodowego, w tym nieprzeprowadzenie dowodu z przesłuchania kierowców na okoliczność ich faktycznego przemieszczania się i okresów aktywności, uniemożliwiło prawidłowe ustalenie stanu faktycznego i zastosowanie przepisów prawa materialnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD) nakładającą karę pieniężną na B. Sp. j. za naruszenia przepisów dotyczących dokumentacji czasu pracy kierowców, czasu odpoczynku oraz prawidłowego działania urządzenia rejestrującego. Skarżący zarzucił organom naruszenie prawa materialnego i procesowego, w tym błędną wykładnię przepisów, niedokładne ustalenie stanu faktycznego i brak przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) początkowo oddalił skargę, jednak Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) uchylił wyrok WSA z powodu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. (wada uzasadnienia). Po ponownym rozpoznaniu sprawy, WSA uchylił decyzje organów.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącej kwotę 1091 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lutego 2013 r. sprawy ze skargi B. Sp. j. z siedzibą w G. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...]; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącej B. Sp. j. z siedzibą w G. kwotę 1091 (jeden tysiąc dziewięćdziesiąt jeden) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. B. Spółka jawna z siedzibą w G. złożyło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2010 r. utrzymującą w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2009 r. o nałożeniu kary pieniężnej w kwocie 27.800,00 złotych. Uzasadniając swoje stanowisko w sprawie organ wyjaśnił, iż podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło: - wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowców w zakresie kierowania kierowcy na badania lekarskie lub psychologiczne, - skrócenie dziennego czasu odpoczynku przy wykonywaniu przewozu drogowego o czas do jednej godziny oraz za każdą rozpoczętą kolejną godzinę, - przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy, przy wykonywaniu przewozu drogowego o czas powyżej 15 minut do 30 minut i za każde następne rozpoczęte 30 minut, - nieprawidłowe działanie urządzenia rejestrującego: nieuzasadnione użycie kilku wykresówek w ciągu tego samego 24-godzinnego okresu - za każdy dzień, - okazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, która nie zawiera wszystkich danych o okresach aktywności kierowcy, - nieprawidłowe operowanie przełącznikiem cyfrowego urządzenia rejestrującego umożliwiającym zmianę rodzaju aktywności kierowcy - za każdy dzień. Organ wskazał, iż zgodnie z art. 92 ust. 1 pkt 8 ustawy o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm.) - cytowanej dalej jako "u.t.d.", kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy lub przepisów wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych lub przepisów wspólnotowych dotyczących przewozów drogowych - podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 15.000 złotych. Konsekwencją powyższego rozwiązania jest załącznik do ustawy określający wysokość kary pieniężnej za dane naruszenie. Suma kar pieniężnych nałożonych podczas jednej kontroli nie może przekroczyć kwoty 30.000 złotych w odniesieniu do kontroli w przedsiębiorstwie (art. 92 ust. 2 pkt 2 u.t.d.). Organ przytoczył treść przepisów mających zastosowanie w sprawie i stanowiących materialnorawną podstawę decyzji. Dokonał ponownej analizy tarcz tachografów i wykresówek i opisał szczegółowo naruszenia prawidłowo określone przez organ I instancji. Nadto stwierdził, iż orzeczenie nr [...] wydane w dniu [...] czerwca 2005 r. dotyczące kierowcy S. D. nie spełnia wymagań określonych w art. 39a u.t.d. albowiem kierowca winien mieć wystawione orzeczenie o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Stwierdził także, iż kierowca M. G. nie podał żadnej przyczyny uzasadniającej konieczność użycia kolejnej wykresówki. GITD wskazał, że wyjaśnienia o przyczynach naruszenia norm czasu pracy i odpoczynku kierowców, zgodnie z art. 12 rozporządzenia nr 561/2006 powinny być naniesione na tarczki niezwłocznie po ustaniu przyczyn uzasadniających odstępstwa od rejestracji aktywności kierowców za pomocą urządzenia rejestrującego znajdującego się w pojeździe. Nie okazano jednak dokumentu uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków. Nie zarejestrowano także na wykresówkach ani innych okazanych dokumentach czasu dojazdu kierowców, który zgodnie z ww. rozporządzeniem powinien być traktowany, jako "inna praca". Jednocześnie, organ odwoławczy, analizując dane z kart cyfrowych kierowców S. D. i M. B. i uwzględniając wyjaśnienia strony oraz zeznania ww. kierowców uznał, że zaistniały przesłanki do zmiany kwalifikacji stwierdzonego naruszenia z lp. 10.2 lit. a) i b) na lp. 12.8 załącznika do ustawy o transporcie drogowym w postaci nieprawidłowego operowania przełącznikiem cyfrowego urządzenia rejestrującego umożliwiającego zmianę rodzaju aktywności kierowcy. W ocenie organu, w sprawie nie znajdował zastosowania art. 93 ust. 7 u.t.d., jak również art. 92a ust. 4 tej ustawy, który odnosi się jedynie do kontroli na drodze. B. Spółka jawna z siedzibą w G., zwane dalej "skarżącym", w skardze złożonej do Sądu wniosło o uchylenie zaskarżonej decyzji wraz z decyzją organu pierwszej instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Skarżący podniósł zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisu 11.4.2 załącznika do ustawy u.t.d. w związku z art. 9 ust 2 Rozporządzenia 581/2006 i art. 15 ust. 2 rozporządzenia (EWG) 3821/85 oraz zarzut naruszenia prawa procesowego, tj.: - art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a., poprzez niedokładne ustalenie stanu faktycznego oraz brak przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w zakresie istotnych okoliczności faktycznych dotyczących wskazania przedziału czasowego braku aktywności kierowców; - art. 77 i 80 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji, która została wydana w oparciu o niedokładnie zanalizowany materiał dowodowy oraz pominięcie wyjaśnień składanych przez stronę w postępowaniu odwoławczym, a także przyznanie mocy dowodowej tylko wybranym dowodom ustalonym przez organ kontrolny; - art. 107 § 3 k.p.a., poprzez wydanie decyzji w oparciu o niepełny materiał dowodowy, na którym oparto uzasadnienie, w tym poprzez pozorność odniesienia się do zarzutów strony i wydanie decyzji na podstawie błędnych przesłanek merytorycznych dotyczących lp. 11.4 i 12.8 załącznika do u.t.d.; - art. 107 § 3 k.p.a., poprzez dowolne i świadome pominięcie dowodów na ustalenie okresów brakującej aktywności i istotnych okoliczności podnoszonych w postępowaniu odwoławczym a w konsekwencji nie oparcie orzeczenia na całości materiału dowodowego i naruszenie art. 15 k.p.a. oraz stanowiącego jego konkretyzację art. 127 k.p.a. istotę zasady dwuinstancyjności, a w konsekwencji naruszenie art. 78 i art. 31 ust. 3 Konstytucji; - art. 107 § 3 k.p.a. polegające na uznaniu przez GITD, iż organ I instancji wyjaśnił prawidłowo podstawy faktyczne, prawne decyzji, podczas gdy zaskarżona decyzja zawierała uzasadnienie faktyczne i prawne nienależycie wyjaśniające motywy rozstrzygnięcia zawartego w decyzji; - art. 80 k.p.a., poprzez ocenę zebranego materiału dowodowego w sposób dowolny, sprzeczny z zasadami logiki, doświadczenia życiowego, poprzez brak oceny merytorycznej czynników, sytuacji wskazywanych przez kontrolowanego na okoliczność uwolnienia się od sankcji administracyjnej. W uzasadnieniu skargi skarżący rozwinął podniesione zarzuty wskazując m.in., że organ nie dopuścił wnioskowanych dowodów z przesłuchania strony oraz kierowców i nie wskazał przyczyn odmowy ich przeprowadzenia. Nadto zarówno uzasadnienie decyzji organu odwoławczego, jak i organu pierwszej instancji nie zawiera prawidłowej, indywidualnej analizy dotyczącej poszczególnych naruszeń. Zdaniem skarżącego, kwestia zapisów ręcznych, do których zobowiązany jest kierowca w przypadkach wskazanych w rozporządzeniu (WE) 561/2006, nie dotyczy sytuacji stwierdzonych w protokole kontrolnym. Nadto, zdaniem skarżącego, wszystkie dostrzeżone przez organ naruszenia uzasadnione są podobnie. Organ nie ustalił miejsca zamieszkania kierowcy, które nie musi być miejscem jego zameldowania ani też miejsc wypoczynków kierowców, którymi są mieszkania znajomych i rodziny lub wynajęte przez firmę. W ocenie skarżącego, z opisu stwierdzonych naruszeń jednoznacznie wynika ciągłość aktywności kierowców. Wobec powyższego brak jest naruszeń z lp. 11.4 w postaci okazania podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówek, które nie zawierają wszystkich danych o okresach aktywności kierowców. Organ błędnie założył, że kierowcy przemieszczali się pomiędzy miejscowościami, bezpośrednio po i przed wykonanym przewozem drogowym. Wszystkie stwierdzone naruszenia polegające na okazaniu podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, która nie zawiera wszystkich danych o okresach aktywności kierowcy, są więc, w ocenie skarżącego, bezzasadne. Skarżący stwierdził, że nie wie, w jakim trybie dokonano zmiany kwalifikacji naruszeń, albowiem uzasadnienie nie zawiera prawidłowej, indywidualnej analizy dotyczącej poszczególnych naruszeń. Ponadto organ kontrolny nie podjął również starania celem ustalenia, czy zaistniały okoliczności określone w art. 92a ust 4 i art. 93 ust. 7 u.t.d. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 23 lutego 2011 r. oddalił skargę na powyższą decyzję. Zdaniem Sądu, działania organu administracji były prawidłowe zarówno w zakresie ustalenia stanu faktycznego, jak i w zakresie zastosowania do jego oceny przepisów prawa. Zaskarżona decyzja nie naruszała prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. Przytaczając treść art. 39a, art. 39j oraz art. 39k u.t.d., Sąd stwierdził, że przedsiębiorca lub inny podmiot wykonujący przewóz drogowy może zatrudnić kierowcę, o ile osoba taka m.in. nie ma przeciwwskazań zdrowotnych lub psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, przy czym obowiązek kierowania na badania, w myśl art. 39I u.t.d., spoczywa na przedsiębiorcy. Skierowanie kierowcy na badania musi być skuteczne, a więc przedsiębiorca przed dopuszczeniem kierowcy do pracy winien sprawdzić czy kierowca ten wykonał badania. Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie okazane w trakcie kontroli zaświadczenie stwierdza jedynie brak przeciwwskazań do kierowania pojazdem, natomiast zgodnie z przepisami ustawy o transporcie drogowym kierowca winien mieć wystawione orzeczenie o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Konsekwencją naruszenia jest, zgodnie z lp. 1.8 ust. 1 załącznika do u.t.d., kara pieniężna w wysokości 500 złotych za wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie kierowania kierowcy na badania lekarskie lub psychologiczne. Sąd, odnosząc się do naruszeń związanych z dokumentowaniem czasu pracy kierowców, stwierdził, że obowiązki w tym zakresie wynikają z treści art. 7, art. 8, art. 9 ust. 2 i 3, art. 10 ust. 2 oraz art. 12 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) 3820/85 (Dz. Urz. UE L 102 z 2006 r., s. 1, ze zm.; dalej: "rozporządzenie nr 561/2006"), art. 14 ust. 2 i art. 15 ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L 370 z 1985 r., s. 8, ze zm.; dalej: "rozporządzenie nr 3821/85")'i art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. Nr 92, poz. 879, ze zm.), zaś naruszenie tych obowiązków jest sankcjonowane w lp. 10.2 lit. a) i b), lp. 10.3 lit. a) i b), lp. 11.2 ust. 1, lp. 11.4 ust. 2 oraz lp. 12.8 załącznika do u.t.d. Zgodnie z tymi przepisami, prowadzenie pojazdu przez kierowcę w danym dniu rodzi wobec niego obowiązek używania w tym dniu wykresówki wraz z koniecznością rejestracji na niej swojej aktywności. Jeśli użytkowanie tarczy ma miejsce podczas wykonywania przejazdu lub kiedy kierowca ma możliwość wykorzystania urządzenia kontrolno- pomiarowego do rejestracji na wykresówce zapisów reprezentujących jego aktywność, dla zadośćuczynienia przepisom prawa kierowca obsługuje w odpowiedni sposób manipulatory umieszczone na tachografie. W przypadku, gdy następuje wyjęcie tarczy z urządzenia (na przykład w związku z zakończeniem czynności kierowania pojazdem), kierowca zobowiązany jest swoją aktywność przedstawić w formie wpisu na rewersie wykresówki, odpowiednio do wykonywanych czynności innych niż kierowanie pojazdem lub odpoczynku. Zdaniem Sądu, organ odwoławczy w sposób prawidłowy i zgodny ze wspomnianymi przepisami dokonał odczytu okresów aktywności kontrolowanych kierowców. Sąd nie podzielił stanowiska skarżącego w odniesieniu do stwierdzonych przez organ naruszeń lp. 11.4 pkt 2 załącznika do u.t.d., to jest okazania podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, która nie zawiera wszystkich danych o okresach aktywności kierowcy. Sąd stwierdził, że naruszenie to jest związane z brakiem wymaganych wpisów na tarczach tachografu, zaś tego faktu nie zmienia okoliczność okazania przez skarżącego oświadczeń o nieprowadzeniu przez zatrudnianych kierowców pojazdów z powodu przebywania na urlopie. Sąd wskazał, że kierowcy kończyli lub zaczynali pracę w miejscowościach, które nie są ich miejscem zamieszkania lub też siedzibą firmy, co oznacza, że do i z tych miejscowości (znajdujących się bezspornie w różnych częściach Polski oraz za granicą) kierowcy musieli przemieszczać się, a fakt ten nie znalazł odzwierciedlenia na wykresówkach. Zdaniem Sądu, kierowca poruszając się innym pojazdem lub innym środkiem lokomocji (niepodlegającym rozporządzeniu nr 561/2006) nie może być jednocześnie uznany za urlopowanego, gdyż taka podróż jest traktowana jako aktywność kierowcy niebędąca przerwą, odpoczynkiem czy urlopem. Tym samym za niezasadny uznał Sąd pierwszej instancji zarzut, że organ administracji nie uwzględnił czy odmówił wiarygodności dowodom złożonym przez stronę w toku postępowania. Dowody te zostały bowiem przeanalizowane i ocenione jako niemające wpływu na powstanie i istnienie stwierdzonych-podczas kontroli naruszeń. W ocenie Sądu, nie zasługiwał na uwzględnienie również zarzut dotyczący zmiany kwalifikacji prawnej stwierdzonego naruszenia z lp. 10.2 lit. a) i b) na lp. 12.8 załącznika do u.t.d. w postaci nieprawidłowego operowania przełącznikiem cyfrowego urządzenia rejestrującego, umożliwiającego zmianę rodzaju aktywności odnośnie dwóch kontrolowanych kierowców. Sąd uznał, że organ odwoławczy zmiany kwalifikacji dokonał na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, w stosunku do którego skarżący złożył wyjaśnienia. W konkluzji Sąd stwierdził, że dla organów istotne było stwierdzenie, że niezależnie od przyczyny, analiza przedstawionych do kontroli wykresówek wykazała uchybienia. W takiej sytuacji organ miał obowiązek stwierdzić określone naruszenia i nałożyć karę w wysokości przewidzianej w odpowiednich przepisach, która wyniosła 27.800,00 złotych. W tym stanie sprawy Sąd skargę oddalił. Od powyższego wyroku skarżący złożył skargę kasacyjną, którą zaskarżył orzeczenie w całości oraz wniósł o jego uchylenie w całości i o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, domagał się też zasądzenia kosztów postępowania. Skarżący w skardze kasacyjnej zarzucił ww. wyrokowi Sądu naruszenie prawa materialnego (art. 174 pkt 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270), cytowanej dalej jako "p.p.s.a.", poprzez błędną wykładnię przepisu 11.4.2 załącznika do u.t.d., w związku z art. 9 ust. 2 rozporządzenia nr 561/2006 i art. 15 ust. 2 rozporządzenia nr 3821/85 w związku z lp. 12.8 załącznika do u.t.d. Nadto skarżący postawił zarzut naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), tj. art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez sporządzenie uzasadnienia wyroku wyłącznie w aspekcie działania organu, co czyni w tym zakresie orzeczenie Sądu "automatycznym" wobec braku szczegółowego rozważenia zarzutów i argumentów strony zawartych w skardze i poprzestanie wyłącznie na analizie czynności dokonanych przez organ kontrolny, podczas gdy treść przywołanego przepisu nakazuje sądowi rozważenie w wyroku wszystkich zarzutów strony, w szczególności tych, które mają istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) wyrokiem z dnia 17 października 2012 r. sygn. akt II GSK 1363/11 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. W uzasadnieniu NSA wskazał, że skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie, bowiem zasadny jest zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. NSA przypomniał, że skarżący w skardze do Sądu pierwszej instancji podniósł szereg zarzutów procesowych, wśród których znajdowały się zarzuty naruszenia przez organ administracji publicznej przepisów art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a. w odniesieniu do tych ustaleń organu administracji, które dotyczą rejestracji czasu dojazdów kierowców z miejsca postoju pojazdu do miejsca zamieszkania oraz czasu dojazdów w drodze powrotnej. Podobne zarzuty procesowe skierowane zostały wobec zaskarżonej decyzji GITD w zakresie ustaleń co do czasu innego rodzaju pracy (aktywności) kierowców, którzy korzystali z urlopów wypoczynkowych od chwili opuszczenia pojazdów w miejscu postoju do chwili rozpoczęcia pracy w tym samym miejscu - innym niż miejsca zamieszkania kierowców. Jak wskazał NSA, poczynione w powyższym zakresie ustalenia Sądu pierwszej instancji sprowadzają się jedynie do stwierdzenia, że kierowcy kończyli lub zaczynali pracę w miejscowościach, które nie są ich miejscem zamieszkania lub też siedzibą firmy, co oznacza, że do i z tych miejscowości (znajdujących się bezspornie w różnych częściach Polski oraz za granicą) kierowcy musieli przemieszczać się, a fakt ten nie znalazł odzwierciedlenia na wykresówkach. W ocenie NSA, teza o konieczności przemieszczania się kierowców pomiędzy tymi miejscowościami jest w istocie powtórzeniem poglądu organu odwoławczego, który wskazując zbiorczo na kilkadziesiąt uchybień w tym zakresie stwierdził, że stosownie do art. 9 ust. 2 rozporządzenia nr 561/2006, czas spędzony na dojeździe do miejsca postoju pojazdu objętego zakresem cyt. rozporządzenia lub powrotu z tego miejsca, jeżeli pojazd nie znajduje się ani w miejscu zamieszkania kierowcy, ani w bazie pracodawcy, w której kierowca zwykle pracuje, nie jest liczony jako odpoczynek lub przerwa, chyba że kierowca znajduje się na promie lub w pociągu i posiada dostęp do koi lub do kuszetki. Zdaniem NSA, wada uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie pozwala na ustalenie przesłanek, jakimi kierował się Sąd pierwszej instancji pomijając wskazane wyżej zarzuty, co miało doniosłe skutki dla rozstrzygnięcia sprawy, bowiem Sąd jednocześnie stwierdził, że kierowca poruszając się innym pojazdem lub innym środkiem lokomocji (niepodlegającym rozporządzeniu nr 561/2006) nie może być jednocześnie uznany za urlopowanego, gdyż taka podróż jest traktowana jako aktywność kierowcy niebędąca przerwą, odpoczynkiem czy urlopem, a tym samym rozstrzygniecie zawarte w zaskarżonej decyzji było prawidłowe. W tym stanie sprawy NSA stwierdził, że wskazana wyżej wada uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia, polegająca na naruszeniu przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a., nie tylko uniemożliwia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu dokonanie kontroli tego orzeczenia, ale także pozbawia stronę prawa do rzeczywistej kontroli decyzji organów administracji publicznej, w tym uwzględnienia stanowiska strony, niezależnie od słuszności podnoszonych zarzutów z punktu widzenia ich wpływu na wydawane rozstrzygnięcia. Mając powyższe na uwadze, NSA wobec konieczności uchylenia zaskarżonego wyroku z uwagi na uwzględnienie drugiego z zarzutów skargi kasacyjnej, tj. naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), uznał podniesienie zarzutów odnoszących się do obrazy prawa materialnego za przedwczesne i tym samym stwierdził, że nie zachodzi na obecnym etapie postępowania konieczność odnoszenia się do nich. W dniu 29 stycznia 2013 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęło pismo procesowe skarżącego. W ocenie skarżącego sprawę niniejszą należy rozpatrzeć w kontekście zarzutów skargi jak i wytycznych NSA. W jego ocenie brak gromadzenia przez Organ w ramach kontroli dowodów w oparciu, o które mógłby czynić ustalenia, także tych dowodów, a może przede wszystkim, na które wskazywał skarżący czyni wszelkie ustalenia faktyczne, dotyczące wskazania dokładnych okresów, w których istniał obowiązek ręcznego dokumentowania służbowej podległości kierowców, treści okazanych zaświadczeń o nieprowadzeniu pojazdu i używania selektora aktywności, za nieprawidłowe i w całości nieuzasadnione. Można tu wskazać choćby na brak analizy dokumentów, przesłuchania kierowców. Ponadto skarżący wskazał, że ustalenia organu są ogólnikowe i nie wskazują wprost o jakiego rodzaju naruszenia chodzi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd, któremu sprawa został przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonywaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Biorąc powyższe pod uwagę należy wskazać, że rozpoznając ponownie sprawę WSA w Warszawie miał na uwadze zarówno treść wyroku i uzasadnienia NSA z 17 października 2012 r. sygn. akt II GSK 1363/11 jak i zarzuty skargi z dnia 2 września 2010 r. Skarga zawiera dwojakiego rodzaju zarzuty, a mianowicie zarzut naruszenia prawa materialnego, oraz liczne zarzuty naruszenia prawa procesowego. W sytuacji gdy w sprawie występują zarówno zarzuty dotyczące prawa materialnego jak i zarzuty dotyczące prawa procesowego Sąd w pierwszej kolejności rozpatruje zarzuty dotyczące naruszenia przepisów procesowych, gdyż tylko poprawnie ustalony stan faktyczny sprawy daje możliwość dokonania prawidłowej subsumcji przepisów prawa materialnego do ustalonego stanu faktycznego. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy na wstępie podnieść, na co zresztą wskazał NSA w swoim orzeczeniu, że w zaskarżonej decyzji organ w sposób zbiorczy potraktował kilkadziesiąt naruszeń polegających na okazaniu podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówek, które nie zawierałyby wszystkich danych o okresach aktywności kierowcy. Organ, a zanim Sąd postawił tezę, że skoro kierowcy kończyli lub zaczynali pracę w miejscowościach znajdujących się w różnych częściach Polski oraz za granicą, które to miejscowości nie są ich miejscem zamieszkania lub siedzibą firmy to kierowcy musieli przemieszczać się. Stosownie do art. 9 ust. 2 rozporządzenia 561/2006 czas spędzony na dojeździe do miejsca postoju pojazdu objętego zakresem niniejszego rozporządzenia lub powrotu z tego miejsca, jeżeli pojazd nie znajduje się ani w miejscu zamieszkania kierowcy, ani w bazie pracodawcy, w której kierowca zwykle pracuje, nie jest liczony jako odpoczynek lub przerwa, chyba że kierowca znajduje się na promie lub w pociągu i posiada dostęp do koi lub do kuszetki. Według ust 3 ww. rozporządzenia czas spędzony przez kierowcę kierującego pojazdem nieobjętym zakresem niniejszego rozporządzenia do lub z pojazdu objętego zakresem niniejszego rozporządzenia, który nie znajduje się w miejscu zamieszkania kierowcy ani w bazie pracodawcy, gdzie kierowca zazwyczaj pracuje, jest traktowany jako "inna praca". Zgodnie z art. 92 ust. 1 pkt 8 ustawy o transporcie drogowym, kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy lub przepisów wspólnotowych dotyczących przewozów drogowych podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 15.000 złotych. Stosownie do ust. 2 ww. art. 92 ww. ustawy suma kar pieniężnych nałożonych podczas jednej kontroli nie może przekroczyć kwoty 30.000 złotych - w odniesieniu i kontroli w przedsiębiorstwie. Konsekwencją powyższego rozwiązania jest treść lp. 11.4. ust. 2 załącznika do w/w wy, który karą pieniężną w wysokości 500 złotych, sankcjonuje okazanie podczas roli w przedsiębiorstwie wykresówki, która nie zawiera wszystkich danych o okresach aktywności kierowcy - za każdy dzień. Dokonując ustaleń w tym zakresie organy w ocenie Sądu dopuściły się naruszenia art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a., gdyż nie zgromadziły w sposób należyty materiału dowodowego, organ nie przeprowadził żadnych dowodów na okoliczność miejsca zamieszkania kierowców, czy też miejsca wypoczynku kierowców, co z uwagi na charakter pracy- [...], mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, zwłaszcza w kontekście tezy organu o konieczności przemieszczania się kierowców pomiędzy miejscowościami (baza, miejsce zamieszkania, miejsce postoju pojazdu). Sądowi z autopsji znane są sytuacje, gdy kierowcy przez cały okres pobytu przebywają wraz z turystami w miejscu zakwaterowania wycieczki, tak więc w wypadku przesłuchania kierowców na okoliczność konieczności przemieszczania się z miejsca bazy, bądź z miejsca zamieszkania do miejsca stacjonowania pojazdu wyżej wskazana teza organu może zostać obalona. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy w celu prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy organ winien przesłuchać kierowców, których wykresówki poddane zostały kontroli organu na okoliczność ich faktycznej jazdy i przemieszczania się w kontekście okresów aktywności kontrolowanych kierowców. Dopiero po przesłuchaniu kierowców na wskazane okoliczności możliwym będzie stwierdzenie, czy okazane podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki rzeczywiście nie zawierają wszystkich danych o okresach aktywności kierowcy. Na zakończenie warto również zauważyć, że organ II instancji w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie wyjaśnił dlaczego pomimo wniosku strony nie przesłuchał kierowców na wyżej wskazane okoliczności, ograniczył się jedynie do stwierdzenia, że takie działanie w świetle zgromadzonego materiału dowodowego nie było konieczne. Biorąc powyższe pod rozwagę na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji, o niewykonalności orzeczono w oparciu o art. 152 p.p.s.a. a o kosztach w oparciu o art. 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło