VII SA/Wa 2623/12

WyrokWSA w Warszawie2013-02-20

Skład orzekający: Mirosława Kowalska, Daria Gawlak - Nowakowska, Bożena Więch – Baranowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może wszcząć postępowanie w trybie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego w celu nakazania usunięcia odstępstw od projektu budowlanego, jeśli inwestor zawiadomił o zakończeniu budowy, a organ nie zgłosił sprzeciwu?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego może wszcząć postępowanie w trybie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego w celu nakazania usunięcia odstępstw od projektu budowlanego, nawet jeśli inwestor zawiadomił o zakończeniu budowy, a organ nie zgłosił sprzeciwu. Samo zgłoszenie do użytkowania przy braku sprzeciwu organu nie sanuje naruszeń przepisów Prawa budowlanego. Organ II instancji bezzasadnie stwierdził nieważność decyzji organu I instancji, ponieważ ingerencja w odstępstwa, które były już rozważane w procedurze dopuszczenia do użytkowania, była niedopuszczalna.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi W. W. i M. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) z dnia [...] września 2012 r., która uchyliła decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) z dnia [...] sierpnia 2012 r. i stwierdziła nieważność decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) z dnia [...] listopada 2011 r. Decyzją PINB nałożono na K. i J. Z. obowiązek sporządzenia projektu budowlanego zamiennego dla budynku mieszkalnego z uwagi na odstępstwa od pierwotnego projektu. Skarżący zarzucili GINB naruszenie przepisów k.p.a. i Prawa budowlanego, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdził, że decyzja ta nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądził od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz W. W. i M. W. zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Sędzia WSA Daria Gawlak - Nowakowska, Sędzia WSA Bożena Więch – Baranowska, Protokolant Spec. Eliza Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2013 r. sprawy ze skargi W. W. i M. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2012 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz W. W. i M. W. kwotę 200 złotych (dwieście) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżona decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r., znak [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2012 r., nr [...]- odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]listopada 2011 r., nr [...]i stwierdził nieważność tej decyzji. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji wskazał, że kontrolowaną w niniejszym postępowaniu nieważnościowym decyzją – Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2011 r. nałożono, na podstawie art. 51 ust 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, na K. i J. Z. obowiązek sporządzenia i przedstawienia do dnia 31 stycznia 2012 r., cztery egzemplarze projektu budowlanego zamiennego dotyczącego budynku mieszkalnego położonego na działce o nr ew. [...], położonej w [...] przy ul. [...]. Budynek, jak ustalono, został wybudowany na podstawie pozwolenia udzielonego decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 1989 r. W świetle której miał mieć wymiary długość – 12,6 m, szerokość – 10 m, wysokość – 9,8 m, powierzchnia zabudowy – 126 m², powierzchnię całkowitą – 268.75 m², kubatura 770 m³, ponadto miał być usytuowany 4 m od granicy z działką sąsiednią o nr ew. [...] i w odległości 4 m od granicy z działką o nr ew. [...]. Inwestorzy w dniu 30 czerwca 2003 r., dokonali zawiadomienia o zakończeniu budowy, zgłoszony obiekt posiadał następujące parametry - powierzchnia zabudowy – 126 m², powierzchnię całkowitą –219,89 m², kubatura 798 m³, szerokość około 10, 4 m, a długość – 12,4 m, znajdował się zaś w odległości 3,5 od granicy z działką o nr ew. [...], oraz 4 m z działką o nr ew. [...]. Zawiadomienie to, zostało przyjęte bez sprzeciwu. Zdaniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego organ pierwszej instancji kontrolując ww. decyzję bezzasadnie uznał, że nie jest ona dotknięta wadą nieważności i odmówił stwierdzenia jej nieważności. Obowiązujący w dacie zgłoszenia zakończenia budowy – art. 36a ustawy Prawo budowlane nie precyzował pojęcia istotnych odstępstw. Obiekt został dopuszczony do użytkowania, co oznacza, że nie dopatrzono się istotnych odstępstw od projektu budowlanego. Tym samym dokonana, w decyzji kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym, ponowna ocena odstępstw zapadła z rażącym naruszeniem prawa – art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Niedopuszczalna była ingerencja co do odstępstw, które były już rozważane w procedurze dopuszczenia do użytkowania niniejszego budynku. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wnieśli W. i M. W., zarzucając naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 i pkt 2 k.p.a., art. 156 k.p.a., art. 51 ust 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane - wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie na ich rzecz od organu zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zarzucili decyzji, że nie spełnia ustawowych wymogów wynikających z przepisu art. 107 k.p.a., a organ bezpodstawnie stwierdził nieważność decyzji, czym naruszył rażąco art. 51 ust 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Rzeczą Sądu, w niniejszym postępowaniu, było stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. nr 153, poz. 1269), dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji pod względem zgodności z prawem - prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem prawa i jako taka podlega wyeliminowaniu z obrotu prawnego. Stan faktyczny sprawy wskazany w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie jest kwestionowany i znajduje potwierdzenie w aktach administracyjnych niniejszej sprawy. Dla oceny decyzji kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym istotne było to, czy organ nadzoru budowlanego, po tym jak inwestor działający na podstawie decyzji pozwolenia na budowę, zawiadomił o zakończeniu budowy, gdzie doszło do odstępstwa od projektu, a co nie spotkało się ze sprzeciwem właściwego organu – może interweniować w trybie art. 51 ust 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Inwestorzy dokonali w dniu 30 czerwca 2003 r zawiadomienia o zakończeniu budowy, którą prowadzili na podstawie pozwolenia na budowę. Przepis art. 54 ustawy Prawo budowlane obowiązujący w tej dacie stanowił, że do użytkowania obiektu budowlanego, na którego wzniesienie jest wymagane pozwolenie na budowę, można przystąpić, z zastrzeżeniem przepisów art. 55 i art. 57, po zawiadomieniu właściwego organu o zakończeniu budowy, jeżeli organ ten, w terminie 14 dni od dnia doręczenia zawiadomienia, nie zgłosi sprzeciwu, w drodze decyzji. Zawiadomienia, o którym mowa w ust. 1, dokonuje się co najmniej 14 dni przed zamierzonym terminem przystąpienia do użytkowania. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalony jest pogląd, że samo zgłoszenie do użytkowania przy braku sprzeciwu właściwego organu, nie sanuje naruszeń bezwzględnie obowiązujących przepisów Prawa budowlanego oraz związanych z nim aktów wykonawczych, w tym rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U .nr 75, poz. 690 z późn. zm.). Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 lutego 2003 r., (sygn. akt II SA/Gd 670/00, nie publ.) stwierdził, że przyjęcie zawiadomienia o zakończeniu budowy nie jest tożsame z uzyskaniem pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego. Stosownie do art. 51 ust. 1 pkt 2 i ust. 4 w związku z art. 50 ust. 1 pkt 3 cytowanej wyżej ustawy, jeżeli roboty budowlane zostały wykonane w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu bądź przepisach właściwy organ wydaje decyzję nakładającą obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem oraz określającą termin wykonania tych czynności. Jak wynika z niekwestionowanych ustaleń, poczynionych w toku niniejszego postępowania administracyjnego, doszło do wybudowania obiektu, który nie zachowywał wszystkich parametrów założonych w projekcie. W tych warunkach dopuszczalne było, co do zasady, zastosowanie procedury wynikającej z art. 51 ust 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Organ, rozpoznając sprawę ponownie, będzie miał na uwadze powyższe rozważania Sądu. Uwzględniając kryterium dopuszczalności ww. procedury, dokona oceny kontrolowanej w sprawie decyzji z punktu widzenia przesłanek nieważnościowych w rozumieniu art. 156 § 1 k.p.a. Kierując się powyższą argumentacją Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji w trybie art.145 § 1 pkt 1 lit a, art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło