I OSK 1116/13

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2014-06-06

Skład orzekający: Małgorzata Borowiec, Joanna Banasiewicz, Małgorzata Pocztarek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy brak poświadczenia bezpieczeństwa uprawniającego do dostępu do informacji niejawnych, wynikający z okoliczności niezawinionych przez funkcjonariusza, może stanowić podstawę do zwolnienia go ze służby w Policji na podstawie przesłanki "ważnego interesu służby"?
Ratio decidendi
Brak poświadczenia bezpieczeństwa, nawet jeśli wynika z okoliczności niezawinionych przez funkcjonariusza, stanowi negatywną przesłankę do pełnienia służby w Policji, ponieważ uniemożliwia dostęp do informacji niejawnych, co jest niezbędne do wykonywania obowiązków służbowych. W takiej sytuacji, ważny interes służby przemawia za zwolnieniem funkcjonariusza, nawet jeśli nie naruszył on bezpośrednio obowiązków służbowych ani nie został skazany prawomocnym wyrokiem.
Stan faktyczny
Funkcjonariusz Policji został zwolniony ze służby z uwagi na brak poświadczenia bezpieczeństwa uprawniającego do dostępu do informacji niejawnych, co uniemożliwiało mu pełnienie służby na jakimkolwiek stanowisku w Policji. Funkcjonariusz argumentował, że brak poświadczenia wynikał z okoliczności niezawinionych przez niego, związanych z jego uniewinnieniem w postępowaniu karnym. Organy administracji oraz sądy administracyjne uznały, że ważny interes służby przemawia za zwolnieniem, niezależnie od przyczyn braku poświadczenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Borowiec Sędziowie: Sędzia NSA Joanna Banasiewicz (spr.) Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek Protokolant asystent sędziego Aleksander Jakubowski po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej W. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 1437/12 w sprawie ze skargi W. G. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 22 lutego 2013 r., sygn. akt II SA/Wa 1437/12 oddalił skargę W. G. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby. W uzasadnieniu wyroku podano następujący stan faktyczny i prawny sprawy: Komendant Wojewódzki Policji w Krakowie rozkazem personalnym z [...] sierpnia 2011 r., nr [...], działając na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 w zw. z art. 42 ust. 3 i art. 45 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji (Dz. U. z 2007 r. nr 43, poz. 277 ze zm.), z dniem 10 sierpnia 2011 r. rozwiązał stosunek służbowy ze st. post. W. G. i decyzji tej nadał rygor natychmiastowej wykonalności na mocy 108 § 1 K.p.a. W uzasadnieniu organ podał, że rozkazem personalnym nr [...] Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji z [...] czerwca 2008 roku, skarżący został zwolniony ze służby w Policji z dniem 30 czerwca 2008 r., na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, a podstawą tej decyzji był upływ 12 miesięcy zawieszenia skarżącego w czynnościach służbowych. Komendant Główny Policji rozkazem personalnym z [...] października 2008 r., nr [...], uchylił zaskarżony rozkaz personalny w części dotyczącej daty zwolnienia ze służby w Policji i ustalił tę datę na 31 października 2008 r., a w pozostałej części utrzymał go w mocy. Wyrokiem Sądu Rejonowego dla Krakowa - Śródmieście w Krakowie z 8 września 2009 roku, sygn. akt XIV K 28/08/S, skarżącego uniewinniono od zarzucanych mu czynów i wyrok ten stał się prawomocny 9 grudnia 2009 r. Skarżący zgłosił gotowość do podjęcia służby pismami z 14 grudnia 2009 r. i z 21 grudnia 2009 r., w związku z czym, z uwagi na długotrwałą nieobecność w służbie, skierowano go do Komisji Lekarskiej nr 1 MSWiA w Krakowie, która orzeczeniem z 13 maja 2010 r. uznała go za zdolnego do służby. Niezależnie od powyższego organ, zgodnie przepisami ustawy z dnia 22 stycznia 1999 roku o ochronie informacji niejawnych, polecił Pełnomocnikowi do spraw Ochrony Informacji Niejawnych w KWP w Krakowie przeprowadzenie poszerzonego postępowania sprawdzającego w stosunku do skarżącego, z uwagi na to, że funkcjonariusz posiadał poświadczenie bezpieczeństwa uprawniające tylko do dostępu do informacji niejawnych oznaczonych klauzulą "poufne" ważne do 28 sierpnia 2010 r. Postępowanie to miało na celu sprawdzenie, czy skarżącemu można wydać poświadczenie bezpieczeństwa do dostępu do informacji niejawnych o klauzuli "tajne", które było niezbędne do wykonywania przez niego obowiązków służbowych na stanowisku równorzędnym do zajmowanego przed zwolnieniem ze służby w Policji, zgodnie z decyzją nr [...] Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji z [...] stycznia 2008 r. w sprawie określenia stanowisk w KWP w Krakowie, z którymi łączy się dostęp do informacji niejawnych stanowiących tajemnicę państwową i służbową. Po przeprowadzeniu postępowania kontrolnego w stosunku do skarżącego, Pełnomocnik do spraw Ochrony Informacji Niejawnych w KWP w Krakowie podjął decyzję o cofnięciu poświadczenia bezpieczeństwa nr [...] z [...] sierpnia 2000 r., upoważniającego skarżącego do dostępu do informacji niejawnych oznaczonych klauzulą "poufne" i jednocześnie poinformował, że toczące się wobec niego poszerzone postępowanie sprawdzające zakończono 30 czerwca 2010 r. decyzją o odmowie wydania poświadczenia bezpieczeństwa upoważniającego go do dostępu do informacji niejawnych oznaczonych klauzulą "tajne". Powyższa decyzja została zaskarżona przez skarżącego do Komendanta Głównego Policji, który decyzją z [...] października 2010 r., nr [...], uchylił zaskarżoną decyzję Pełnomocnika ds. Ochrony Informacji Niejawnych KWP w Krakowie, natomiast ten sam organ decyzją z [...] października 2010 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję z [...] czerwca 2010 r. o cofnięciu skarżącemu poświadczenia bezpieczeństwa nr [...], upoważniającego do dostępu do informacji niejawnych oznaczonych klauzulą "poufne". Następnie Pełnomocnik ds. Ochrony Informacji Niejawnych KWP w Krakowie, po przeprowadzeniu poszerzonego postępowania sprawdzającego, [...] listopada 2010 r. wydał decyzję o odmowie wydania skarżącemu poświadczenia bezpieczeństwa upoważniającego do dostępu do informacji niejawnych oznaczonych klauzulą "tajne". Po wniesieniu odwołania, Komendant Główny Policji decyzją z [...] marca 2011 r., nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Wobec powyższego Naczelnik Wydziału Kadr i Szkolenia KWP w Krakowie pismem z 18 kwietnia 2011 r., zwrócił się z prośbą do Pełnomocnika ds. Informacji Niejawnych w KWP w Krakowie o przekazanie informacji, czy w garnizonie małopolskim występują stanowiska policyjne, na których nie jest wymagane poświadczenie bezpieczeństwa do dostępu do informacji niejawnych. W odpowiedzi na powyższe udzielono informacji, że na terenie całego województwa małopolskiego nie występują stanowiska policyjne, które nie wiązałyby się z dostępem do informacji niejawnych. Wobec powyższego organ podkreślił, że zgodnie z decyzją Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji z [...] stycznia 2011 r., nr [...], w sprawie poziomu dostępu do informacji niejawnych policjantów i pracowników cywilnych zatrudnionych w KWP w Krakowie, wszystkie stanowiska związane ze służbą lub pracą w KWP w Krakowie wymagają posiadania uprawnienia do dostępu do informacji niejawnych o klauzuli "poufne" lub wyższej. Również w karcie opisu stanowiska pracy sporządzanej dla stanowiska referenta Referatu Policji Sądowej Wydziału Konwojowego KWP w Krakowie, zajmowanego przed zwolnieniem przez skarżącego, zawarta jest informacja o wymogu posiadania dostępu do informacji niejawnych o klauzuli "tajne". Odwołując się do treści art. 14 ust. 1 ustawy o ochronie informacji niejawnych i art. 30 ust. 6 tej ustawy, organ wywiódł, że skarżący, nie mając takiego poświadczenia, nie może być pozostawiony w służbie na stanowisku zajmowanym przed zwolnieniem, jak też przeniesiony na inne stanowisko, ponieważ charakter służby w Policji sprawia, że funkcjonariusze, wykonując przydzielone zadania, mają na co dzień dostęp do informacji niejawnych. Organ podał, że Prezydium Zarządu Wojewódzkiego Niezależnego Związku Zawodowego Policjantów, po zapoznaniu się z treścią materiałów w sprawie, postanowiło nie wnosić zastrzeżenia co do trybu zwolnienia skarżącego ze służby w Policji na mocy art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Organ uznał, że decyzja Komendanta Głównego Policji z [...] marca 2011 r., nr [...], w sprawie utrzymania w mocy decyzji o odmowie wydania poświadczenia bezpieczeństwa, jest ostateczna i mimo jej zaskarżenia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, organ nie jest zobligowany, aby decyzję o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji wydać dopiero po rozpoznaniu tej skargi przez sąd. Jednocześnie organ zauważył, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 19 kwietnia 2011 r. uchylił decyzję nr [...] Komendanta Głównego Policji z [...] października 2010 r. w przedmiocie cofnięcia skarżącemu poświadczenia bezpieczeństwa. W związku z powyższym organ uzyskał informację, że termin ważności poświadczenia bezpieczeństwa dopuszczającego do dostępu do informacji niejawnych o klauzuli "poufne" wydanego skarżącemu, upłynął 28 sierpnia 2010 r. W dalszej kolejności organ podkreślił, odwołując się do treści art. 42 ust. 3 ustawy o Policji, że pojęcie "ważny interes służby" jest pojęciem niedookreślonym, oznacza sytuację, w której w ocenie przełożonego, funkcjonariusz nie może pełnić służby z przyczyn pozamerytorycznych, a nie istnieje inna podstawa prawna do zwolnienia ze służby. Do zwolnienia ze służby wystarczy sam fakt zaistnienia przesłanki "ważnego interesu służby", który w tym przypadku był oceniany w sposób indywidualny. Interes społeczny przewyższył słuszny interes strony. Wątpliwości, które powstały w trakcie postępowania sprawdzającego prowadzonego wobec skarżącego, stanowią wystarczający powód do przyjęcia, że interes służby musi przeważać nad interesem skarżącego i uzasadniają rozwiązanie z nim stosunku służbowego. Komendant Główny Policji, po rozpatrzeniu odwołania W. G., rozkazem personalnym z 31 maja 2012 r., nr 3186, mając za podstawę art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny. W uzasadnieniu – powołując się na ustalenia i argumentację organu pierwszej instancji – podał, że skarga na decyzję z [...] marca 2011 r. nr 2/11, została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 28 listopada 2011 r., sygn. akt II SA/Wa 1337/11, zaś termin ważności poświadczenia bezpieczeństwa dopuszczającego skarżącego do dostępu do informacji niejawnych oznaczonych klauzulą "poufne", upłynął 28 sierpnia 2010 r. Organ podniósł, że zawód policjanta łączy się ze szczególnym obowiązkiem zachowania tajemnicy służbowej, w tym bardzo często również i tajemnicy państwowej, dlatego też posiadanie przez niego certyfikatu bezpieczeństwa jest niezbędne do wykonywania zadań. Wskazując na treść art. 42 ust. 3 ustawy o Policji organ uznał, że w rozpoznawanej sprawie zaistniała sytuacja, o której stanowi ten przepis. Ocenił również, że konsultacja ze związkiem zawodowym została przeprowadzona w sposób prawidłowy. Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania organ odwoławczy przyjął, że Komendant Wojewódzki Policji w Krakowie, działając w granicach uznania administracyjnego, wyjaśnił wnikliwie i wszechstronnie stan faktyczny sprawy, a przed wydaniem decyzji, zgodnie z art. 7 K.p.a., art. 10 § 1 K.p.a oraz art. 77 K.p.a., rozpatrzył sprawę w świetle wszystkich przepisów prawa materialnego, mogących mieć do niej zastosowanie. Natomiast nawiązując do kwestii możliwości wydania przez organ I instancji rozstrzygnięcia przed rozpoznaniem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie sprawy ze skargi W. G. na decyzję Komendanta Głównego Policji o odmowie wydania poświadczenia bezpieczeństwa upoważniającego go do dostępu do informacji niejawnych, oznaczonych klauzulą "tajne", organ ocenił, że wniesienie skargi nie stanowiło przeszkody do wydania przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie decyzji o zwolnieniu. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł W. G. Domagając się uchylenia decyzji organów obu instancji zarzucił naruszenie art. 42 ust. 3 w zw. z art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji polegające na błędnym zastosowaniu i przyjęciu, że ważny interes służby przemawia za zwolnieniem skarżącego ze służby w Policji, a także naruszenia art. 7 k.p.a., art. 10 k.p.a., art. 77 K.p.a. i art. 108 § 1 k.p.a. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej: "p.p.s.a."). W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji podał, że stosownie do treści art. 42 ust. 3 ustawy o Policji, jeżeli po przywróceniu do służby okaże się, że mimo zgłoszenia gotowości niezwłocznego podjęcia służby policjant nie może zostać do niej dopuszczony, gdyż po zwolnieniu zaistniały okoliczności powodujące niemożność jej pełnienia, stosunek służbowy ulega rozwiązaniu na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5, chyba, że zaistnieje inna podstawa zwolnienia. W myśl art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, policjanta można zwolnić ze służby w przypadku, gdy wymaga tego ważny interes służby. Zdaniem Sądu I instancji, wbrew zarzutom skargi, organ dokonał wnikliwego i wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Ustalił bowiem te wszystkie okoliczności faktyczne, które były istotne dla oceny, czy w sprawie wystąpiła przesłanka "ważnego interesu służby". Z tego punku widzenia do prawnie nieistotnych należy zaliczyć powody, które doprowadziły do tego, że skarżący nie posiada dostępu do informacji niejawnych. Przedmiotem niniejszej sprawy nie jest badanie legalności decyzji dotyczących cofnięcia i odmowy wydania poświadczeń bezpieczeństwa. Sąd I instancji wskazał, że zarówno w orzecznictwie sądowym, jak i w praktyce przyjęto, iż na podstawie cytowanego art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji można dokonać zwolnienia tych funkcjonariuszy, którzy w ocenie przełożonych nie powinni, z przyczyn pozamerytorycznych, pełnić dalej służby, a nie można ich zwolnić na innej podstawie prawnej. Przesłanka "ważnego interesu służby" powinna być w każdej indywidualnej sprawie skonkretyzowana przez wskazanie okoliczności faktycznych składających się na taką ocenę. Stwierdzenie nieprzydatności policjanta do służby w Policji nie musi ograniczać się przy tym do przypadków naruszenia obowiązków służbowych. Sąd wskazał na treść art. 25 ust. 1 ustawy o Policji. Następnie podniósł, że stosownie do art. 21 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych, dopuszczenie do pracy lub pełnienia służby na stanowiskach albo zlecenie prac związanych z dostępem do informacji niejawnych o klauzuli "poufne" lub wyższej może nastąpić, z zastrzeżeniem art. 34, po uzyskaniu poświadczenia bezpieczeństwa oraz odbyciu szkolenia w zakresie ochrony informacji niejawnych. Skarżący nie legitymując się owym poświadczeniem bezpieczeństwa, nie może pełnić służby w Policji ani na stanowisku równorzędnym do zajmowanego przed zwolnieniem, ani na żadnym innym, skoro wszystkie stanowiska związane ze służbą lub pracą w Komendzie Wojewódzkiej Policji w Krakowie wymagają posiadania uprawnień do dostępu do informacji niejawnych. Z tych też względów zdaniem Sądu I instancji ważny interes służby przemawia za zwolnieniem skarżącego z tej służby, której de facto pełnić realnie nie może. Bez znaczenia jest przy tym, akcentowana przez skarżącego, okoliczność, że od zdarzeń objętych postępowaniem karnym nie naruszył obowiązujących zasad prawnych i postępuje bez zarzutu. Bowiem to nie postępowanie skarżącego wypełniło przesłankę "ważnego interesu służby", lecz brak możliwości jej pełnienia, od 2004 r. skarżący nie wykonuje faktycznie żadnych czynności służbowych. Sąd I instancji podkreślił, że przed podjęciem decyzji organ zasięgnął opinii organizacji zakładowej związku zawodowego policjantów, do czego zobowiązuje go przepis art. 43 ust. 3 ustawy o Policji. Organizacja związkowa zgodziła się ze stanowiskiem organu, co wskazuje na podzielenie przez tę organizacje przekonania organu, że, w okolicznościach przedmiotowej sprawy została spełniona przesłanka "ważnego interesu służby". Sąd I instancji odnosząc się do zarzutu, że decyzje: cofającą oraz odmawiającą wydania poświadczenia bezpieczeństwa były w chwili procedowania przez organ zaskarżone do Sądu stwierdził, że w chwili wydania zaskarżonego rozkazu personalnego były one już ostateczne i nie stało to – w ocenie Sądu – na przeszkodzie w podjęciu decyzji o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji. Ponadto skarga na decyzję Komendanta Głównego Policji z [...] marca 2011 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Pełnomocnika ds. Ochrony Informacji Niejawnych KWP w Krakowie w przedmiocie odmowy wydania poświadczenia bezpieczeństwa, została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 28 listopada 2011 r., sygn. akt II SA/Wa 1337/11, a postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 321/12, odrzucono skargę kasacyjną. Sąd podzielił stanowisko, że w sprawie zaistniały przesłanki do nadania decyzji na podstawie art. 108 k.p.a. rygoru natychmiastowej wykonalności. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł W. G. reprezentowany przez adwokata, zaskarżając go w całości i wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Wyrokowi Sądu I instancji zarzucono naruszenie: I. prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 42 ust. 3 w zw. z art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji polegające na błędnym zastosowaniu i przyjęciu, że ważny interes służby przemawia za zwolnieniem skarżącego ze służby w Policji; II. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez naruszenie art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt. 1 p.p.s.a polegające na tym, że Sąd pierwszej instancji w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej nie zastosował środka określonego w ustawie - art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a ze względu na błędne przyjęcie, że w stosunku do przedmiotowej decyzji nie zaszły okoliczności uzasadniające jej uchylenie. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podkreślono, że nie doszło do ziszczenia przesłanek uzasadniających zwolnienie skarżącego ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 ustawy o Policji z uwagi na "ważny interes służby". Najistotniejszą kwestią rzutującą na decyzję o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji jest nieuzyskanie przez skarżącego poświadczenia bezpieczeństwa upoważniającego go do dostępu do informacji niejawnych stanowiących tajemnicę służbową oznaczonych klauzulą "tajne" i "poufne". Nieuzyskanie tychże uprawnień nastąpiło wskutek okoliczności przez skarżącego niezawinionych, a wynikających z przyjętej przez Sąd Rejonowy dla Krakowa-Śródmieścia w Krakowie, Wydział II Karny argumentacji w uzasadnieniu wyroku z dnia 8 września 2009r. (sygn. akt XIV K 28/08/S) polegającej na przyjęciu, iż do uniewinnienia skarżącego doszło wskutek nie dających się usunąć wątpliwości co okoliczności popełnienia czynu, których nie można tłumaczyć na niekorzyść oskarżonego. Pomimo tego, że skarżący został uniewinniony od zarzucanego czynu i przywrócony z mocy prawa do służby w Policji i spełnił wszelkie pozostałe konieczne przesłanki do ponownego mianowania na stanowisko służbowe okazało się niemożliwym uzyskanie stosownych uprawnień do dostępu do informacji niejawnych. Skarżący przez wiele lat wykonywał służbę w Policji w sposób nie wzbudzający żadnych zastrzeżeń. Okoliczności objęte postępowaniem karnym, w wyniku którego skarżący został uniewinniony miały miejsce ponad 9 lat temu. Od czasu zdarzeń objętych postępowaniem karnym, skarżący w żaden sposób nie naruszył obowiązujących zasad prawnych. Wobec tego krzywdzącym dla skarżącego jest przyjęcie, iż pomimo uniewinnienia skarżącego w postępowaniu karnym oraz przywrócenia go do służby jej pełnienie przez skarżącego stoi w sprzeczności z ważnym interesem służby. Ponadto, w ocenie skarżącego, brak było podstaw do nadania na podstawie art. 108 kpa rygoru natychmiastowej wykonalności zaskarżonej decyzji organu I instancji. Z tego względu nie doszło do zmiany daty zwolnienia skarżącego ze służby po rozpoznaniu odwołania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Sąd rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, a które to okoliczności w tym przypadku nie zachodziły. Tak więc, postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie sprowadzało się wyłącznie do badania zasadności podstaw kasacyjnych, przytoczonych w skardze kasacyjnej. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w rozpoznawanej sprawie stanowił przepis art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, zgodnie z jego treścią, policjanta można zwolnić ze służby, w przypadku gdy wymaga tego ważny interes służby. Decyzja podejmowana na podstawie tego przepisu ma charakter uznaniowy, powinna uwzględniać zarówno interes społeczny, jak i słuszny interes skarżącego (art. 7 K.p.a.). Ma to szczególne znaczenie, gdy ustawodawca używa wyrażeń nieostrych, prawnie niezdefiniowanych - w postaci "ważnego interesu służby". Skoro ustawodawca kwestie związane ze zwolnieniem policjanta na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji pozostawił uznaniu organu zwalniającego, to organ ten musi ocenić zebrany materiał dowodowy w jego całokształcie. Przesłanka "ważnego interesu służby" powinna być oceniana indywidualnie, w odniesieniu do konkretnego policjanta. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 21 kwietnia 1999 r. II SA 426/99 (Lex 47389) wyraził pogląd, że art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z 1990 r. o Policji, pozwala na zwolnienie policjanta ze służby w Policji, gdy wymaga tego "ważny interes służby". Przesłanka "ważnego interesu służby" powinna być w każdej indywidualnej sprawie skonkretyzowana przez wskazanie okoliczności faktycznych składających się na taką ocenę. Okoliczności te winny odnosić się do art. 1 powołanej ustawy o Policji. Stwierdzenie nieprzydatności policjanta do służby w Policji nie musi ograniczać się do przypadków naruszenia obowiązków służbowych. Może być również uzasadnione każdym innym zachowaniem policjanta, które uniemożliwia kontynuowanie służby bez uszczerbku dla jej ważnych interesów. We wcześniejszym wyroku z dnia 1 grudnia 1994r. III ARN65/94 Sąd Najwyższy stanął na stanowisku, że przy zwolnieniu policjanta ze służby z powołaniem się na art. 41 ust. 2 pkt. 5 ustawy o Policji należy uwzględnić okoliczności konkretnego przypadku, dotyczące zachowania się policjanta w służbie i w życiu prywatnym, bądź zdarzenia, które uniemożliwiają lub utrudniają pełnienie służby (OSNP 1995/3/31 ). Pojęcie ważnego interesu służby można również łączyć z koniecznością realizacji przez struktury policyjne podstawowych zadań Policji, o których mowa w ustawie (wyrok NSA z dnia 16 marca 1995 r., sygn. akt II SA 1802/94). Ważny interes służby obejmuje więc przyczyny zarówno obiektywne (wynikające z obiektywnej sytuacji) jak i subiektywne. Może on mieć też charakter mieszany, jednak nieobjęty zakresami innych przepisów regulujących odrębne przesłanki zwolnieniowe (wyrok NSA z dnia 3 września 1993 r. sygn. akt II SA 1645/93 i z dnia 3 kwietnia 2000 r. sygn. akt II SA 2629/99 ). W orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, że na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji można rozwiązać stosunek służbowy z policjantem, który w ocenie przełożonych nie powinien pełnić służby z przyczyn pozamerytorycznych, ale nie można zwolnić go ze służby na innej fakultatywnej lub obligatoryjnej podstawie prawnej określonej w ustawie o Policji. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego przez pojęcie "ważnego interesu służby" uzasadniającego zwolnienie policjanta na podstawie art. 41 ust. 2 pkt. 5 ustawy o Policji, należy rozumieć sytuację, w której pierwszeństwo ochrony przysługuje Policji, nawet gdy następuje to kosztem zwalnianego policjanta. W niniejszej sprawie zwolnienie skarżącego ze służby z powołaniem się na jej ważny interes jest całkowicie uzasadnione. Uzasadnieniem tym jest brak po stronie skarżącego poświadczenia bezpieczeństwa, bez posiadania którego mianowanie na jakiekolwiek stanowisko służbowe jest niemożliwe. Brak poświadczenia bezpieczeństwa jest równoznaczny z niedawaniem przez skarżącego rękojmi w zakresie ochrony informacji niejawnych. To zaś stanowi negatywną przesłankę do mianowania policjanta. Zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy o Policji służbę w Policji może pełnić obywatel polski o nieposzlakowanej opinii, który nie był skazany prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, korzystający z pełni praw publicznych, posiadający co najmniej średnie wykształcenie oraz zdolność fizyczną i psychiczną do służby w formacjach uzbrojonych, podległych szczególnej dyscyplinie służbowej, której gotów jest się podporządkować, a także dający rękojmię zachowania tajemnicy stosownie do wymogów określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych. Jak wynika z akt sprawy wszystkie stanowiska w Komendzie Wojewódzkiej Policji w Krakowie wiążą się z dostępem do informacji niejawnych. Stosownie do art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych (Dz.U. Nr. 182, poz. 1228) informacje niejawne mogą być udostępnione wyłącznie osobie dającej rękojmię zachowania tajemnicy i tylko w zakresie niezbędnym do wykonywania przez nią pracy lub pełnienia służby na zajmowanym stanowisku albo wykonywania czynności zleconych. Z kolei według art. 21 ust. 1 ustawy o ochronie informacji niejawnych dopuszczenie do pracy lub pełnienia służby na stanowiskach albo zlecenie prac związanych z dostępem do informacji niejawnych o klauzuli "poufne" lub wyższej może nastąpić, z zastrzeżeniem art. 34, po: 1) uzyskaniu poświadczenia bezpieczeństwa oraz 2) odbyciu szkolenia w zakresie ochrony informacji niejawnych. W świetle powyższego w ważnym interesie służby leży dopuszczenie do służby wyłącznie osób spełniających ustawowe kryteria dostępu do informacji niejawnych. Skoro skarżący kryteriów tych nie spełnia, nie może tym samym pełnić służby w Policji. Niemożność pełnienia służby z przyczyn niezależnych od policjanta, a niewymienionych w art. 41 ust. 2 ustawy o Policji stanowi o spełnieniu przesłanki uzasadniającej zwolnienie policjanta na podstawie art. 41 ust. 2 pkt. 5 ustawy o Policji. Na zastosowanie tego przepisu nie ma wpływu okoliczność, że skarżący został uniewinniony od zarzutów popełnienia przestępstwa. Bez znaczenia w sprawie jest także znaczny upływ czasu od zaistnienia okoliczności uzasadniających wszczęcie postępowania karnego wobec skarżącego oraz i to, że cieszy się on dobrą opinią. Istotne w sprawie bowiem jest wyłącznie to, że skarżącemu odmówiono wydania poświadczenia bezpieczeństwa, przez co uniemożliwiono pełnienie służby w Policji. Ważny interes służby zostałby naruszony w sytuacji dopuszczenia do jej pełnienia osób, które nie dają rękojmi właściwego postępowania z informacjami niejawnymi, a więc takich, którym cofnięto lub odmówiono wydania poświadczenia bezpieczeństwa. W braku takiego poświadczenia należy upatrywać zagrożenia dla ważnego interesu służby. Z przedstawionych względów zastosowanie w sprawie przez organy administracji i Sąd I instancji art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji należy ocenić jako prawidłowe. W odniesieniu do wywodu skargi kasacyjnej związanego z art. 108 Kpa., stwierdzić należy, że wobec nieujęcia tego przepisu podstawami niniejszej skargi kasacyjnej kontrola zaskarżonego wyroku w tym zakresie stała się niemożliwa. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło