II FZ 784/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Anna Dumas, , po rozpoznaniu w dniu 13 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. sp. z o.o. z siedzibą w G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 13 marca 2013 r. sygn. akt I SA/Gd 1425/12 w zakresie odmowy sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi M. sp. z o.o. z siedzibą w G. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia 7 września 2012 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych postanawia oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 13 marca 2013 r., sygn. akt I SA/Gd 1425/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odmówił E. E. O. sporządzenia uzasadnienia wyroku tego Sądu z dnia 6 marca 2013 r. w sprawie ze skargi M. sp. z o.o. z siedzibą w G. (dalej jako Spółka) na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia 7 września 2012 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych. W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że skarga Spółki oddalona została wyrokiem ogłoszonym w dniu 6 marca 2013 r. Tego samego dnia wpłynął wniosek o sporządzenie uzasadnienia powyższego wyroku, złożony przez E. E. O., powołującą się na przysługujący jej przymiot uczestnika postępowania i pełnomocnika strony skarżącej. Sąd wyjaśnił, że na rozprawie w dniu 6 marca 2013 r. stawiła się E. E. O. powołując się na pełnomocnictwo z dnia 19 lutego 2013 r. Powyższe pełnomocnictwo podpisane przez Prezesa Zarządu skarżącej Spółki udzielone zostało z powołaniem się na art. 35, 36 w zw. z art. 33 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., Nr 270, dalej jako P.p.s.a.)."mgr E. E. O. biegłej rewident a zarazem Prezesa Kancelarii A. Sp. z o.o. z siedzibą w G.", przy czym E. E. O. na rozprawie oświadczyła, że nie jest pracownikiem skarżącej Spółki. Biorąc pod uwagę treść pełnomocnictwa i treść art. 35 § 1 i 2 P.p.s.a. Sąd uznał, że E. E. O. nie mogła występować w charakterze pełnomocnika Spółki w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Nie jest ona bowiem ani adwokatem, ani radcą prawnym, ani pracownikiem skarżącej Spółki. Żaden przepis szczególny nie upoważnia także do występowania przed sądem administracyjnym biegłego rewidenta. Ponadto Sąd uznał, że E. E. O. nie jest uczestnikiem niniejszego postępowania, bowiem nie przysługuje jej interes prawny w rozpatrywanej sprawie w rozumieniu art. 33 § 1 P.p.s.a. W zażaleniu na powyższe postanowienie Spółka wniosła o uznanie pełnomocnictwa udzielonego E. E. O. za ważne i skuteczne oraz złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy z uwagi na uznanie postępowania za nieważne w związku z naruszeniem przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w szczególności art. 6, art. 12, art. 28 ust.1, art. 33, art. 35 § 1 i 2, art. 101, art. 110-104, art. 140 § 1, art. 141, art. 142 § 1. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 141 § 2 P.p.s.a. w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. Warunkiem sporządzenia takiego uzasadnienia przez Sąd jest zatem złożenie przez stronę stosownego wniosku, którego skuteczność ograniczona jest 7-dniowym terminem, liczonym od dnia ogłoszenia wyroku. Nie ulega wątpliwości, w świetle brzmienia cytowanego wyżej przepisu, że wniosek strony jest konieczny dla sporządzenia uzasadnienia. W związku z powyższym powodem wydania postanowienia o odmowie sporządzenia uzasadnienia wyroku będzie złożenie stosownego wniosku po upływie siedmiodniowego terminu do jego złożenia, złożenie wniosku jeszcze przed wydaniem wyroku, a także wtedy, gdy wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku zostanie złożony przez podmiot nie będący stroną (B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Lex 2011). Zgodnie z art. 34 P.p.s.a. strony i ich organy lub przedstawiciele ustawowi mogą działać przed sądem osobiście lub przez pełnomocników. Natomiast w świetle art. 35 § 2 P.p.s.a. zdanie pierwsze pełnomocnikiem osoby prawnej lub przedsiębiorcy, w tym nieposiadającego osobowości prawnej, może być również pracownik tej jednostki albo jej organu nadrzędnego. Wskazać należy, iż przy ustalaniu znaczenia wyrażeń tekstu prawnego w przypadku, gdy w systemie prawnym znaczenie określonych zwrotów prawnych zostało ustalone, zasadą jest ich używanie w tym znaczeniu. Jest ona związana z tzw. definicją legalną – występującą w tekstach prawnych, wprowadzoną przez prawodawcę w celu ustalenia wiążącego rozumienia poszczególnych terminów. W cytowanym przepisie ustawodawca posłużył się pojęciem pracownika, którego definicja legalna jest zawarta w art. 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (t. j.: Dz. U. z 1998 r. Nr 21 poz. 94 ze zm., dalej w skrócie K.p.). Brak jest zatem podstaw prawnych do nadawania temu pojęciu innego znaczenia. Oznacza to, że w rozumieniu art. 35 § 2 P.p.s.a pracownikiem może być wyłącznie osoba, o której mowa w art. 2 K.p. Zgodnie z tym przepisem pracownikiem jest osoba zatrudniona na podstawie umowy o pracę, powołania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy o pracę. Z definicji tej nie wynika, aby dana osoba uzyskiwała status pracownika poprzez sam fakt wykonywania pracy na rzecz określonego podmiotu. Ustawodawca wiąże bowiem pojęcie pracownika z prawną formą poprzez którą dochodzi do zatrudnienia w tym charakterze. Dla ustalenia statusu pracownika nie wystarczy zatem wyłącznie świadczenie pracy, ale konieczne jest określenie warunków pracy w jednej z form przewidzianych w art. 2 K.p. (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2013 r., I OSK 551/13 oraz z dnia 28 lutego 2013 r., I OSK 2880/12; dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych – orzeczenia.nsa.gov.pl – zwana dalej: CBOSA). Jak wynika ze złożonego na rozprawie oświadczenia E. E. O. nie spełnia ona wymagań oznaczonych w ww. przepisach, nie może zatem działać jako pełnomocnik procesowy Spółki w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Słusznie również Sąd pierwszej instancji uznał, że E. E. O. nie jest uczestnikiem niniejszego postępowania, bowiem nie przysługuje jej interes prawny w rozpatrywanej sprawie w rozumieniu art. 33 § 1 P.p.s.a. Jest ona zainteresowana w rozstrzygnięciu sprawy tylko jako biegły rewident reprezentujący skarżącą Spółkę w postępowaniu w przedmiocie wydania interpretacji indywidualnej, a to mieści się wyłącznie w granicach interesu faktycznego. Odnosząc się do zarzuty zakwestionowania pełnomocnictwa udzielonego E. E. O. dopiero w dniu rozprawy w całości należy zaakceptować stanowisko Sądu pierwszej instancji, zgodnie z którym sąd nie ma obowiązku informowania osoby zgłaszającej się do postępowania jako pełnomocnik strony, że nie ma ona do tego uprawnień, w sytuacji, gdy osoba ta nie podejmuje w imieniu strony żadnych czynności procesowych. Reakcji procesowej Sądu wymaga dopiero podjęcie takiej czynności, a nie samo złożenie pełnomocnictwa. Taką czynnością może być też – jak to miało miejsce w tej sprawie – stawienie się na rozprawę w celu reprezentowania strony, składania w jej imieniu wniosków i oświadczeń. Zresztą dopiero na rozprawie wyjaśnione zostało ostatecznie, że E. E. O. nie może być pełnomocnikiem skarżącej Spółki, nie jest bowiem jej pracownikiem. Wobec tego prawidłowo Sąd pierwszej instancji postanowieniem wydanym na rozprawie w dniu 6 marca 2013 r. nie dopuścił E. E. O. do działania w imieniu skarżącej w charakterze pełnomocnika, z przyczyn przedstawionych wyżej. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny zażalenie oddalił na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.