VIII SAB/Wa 3/13
PostanowienieWSA w Warszawie2013-03-21
Skład orzekający: Sędzia WSA Leszek Kobylski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego, w której jednostki samorządu terytorialnego posiadają udziały, ale nie mają pozycji dominującej, jest zobowiązana do udostępnienia informacji publicznej na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej?Ratio decidendi
Spółka prawa handlowego, w której jednostki samorządu terytorialnego posiadają udziały, ale nie mają pozycji dominującej w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów, nie jest władzą publiczną ani podmiotem wykonującym zadania publiczne w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. W związku z tym nie jest zobowiązana do udostępniania informacji publicznej, a skarga na jej bezczynność w tym zakresie jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu.Stan faktyczny
Skarżący zwrócił się do Przedsiębiorstwa Komunikacji Samochodowej sp. z o.o. o udzielenie informacji publicznej dotyczącej organizacji kontroli biletów. Spółka odmówiła udostępnienia informacji, wskazując, że nie jest władzą publiczną ani podmiotem wykonującym zadania publiczne. Skarżący wniósł skargę na bezczynność spółki, argumentując, że spółka wykonuje zadania publiczne z zakresu transportu zbiorowego i dysponuje majątkiem publicznym. Spółka wniosła o odrzucenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę A. K. i zwrócono skarżącemu kwotę 100 zł tytułem uiszczonego wpisu sądowego od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym : Przewodniczący: Sędzia WSA Leszek Kobylski po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym skargi A. K. na bezczynność Zarządu Przedsiębiorstwa Komunikacji Samochodowej sp. z o.o. w [...] w przedmiocie dostępu do informacji publicznej postanawia: 1) odrzucić skargę A. K. 2) zwrócić skarżącemu kwotę 100 zł tytułem uiszczonego wpisu sądowego od skargi.
Wnioskiem z dnia 8 listopada 2012 r. A. K. (dalej: "skarżący") zwrócił się do Przedsiębiorstwa Komunikacji Samochodowej sp. z o.o. w [...] o udzielenie mu informacji publicznej dotyczącej organizacji kontroli biletów w autobusach wskazanego przedsiębiorstwa, szczegółowo wymieniając o udzielenie jakich informacji wnioskuje. Występując z powyższym wnioskiem skarżący powołał się na art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2001 r. Nr 112 poz. 1198 ze zm.; dalej: "u.d.i.p.").
Pismem z dnia [...] listopada 2011 r. L.dz. [...] Prezes Zarządu Przedsiębiorstwa Komunikacji Samochodowej sp. z o.o. w [...] udzielił skarżącemu odpowiedzi na wskazany wyżej wniosek. W piśmie tym podniósł, iż PKS sp. z o.o. z siedzibą w [...] nie jest władzą publiczną, ani podmiotem wykonującym zadania publiczne w rozumieniu art. 4 ust. 1 u.d.i.p., dlatego też wskazanie we wniosku ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej nie stanowi podstawy prawnej do jego uwzględnienia.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący wniósł o:
– uznanie, że strona przeciwna pozostaje w bezczynności w przedmiocie udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej,
– zobowiązanie strony przeciwnej do dokonania czynności w przedmiocie udostępnienia wnioskowanej przez skarżącego informacji publicznej lub uznanie uprawnienia skarżącego do uzyskania wnioskowanej informacji publicznej, a tym samym stwierdzenie obowiązku ciążącego w tym zakresie na stronie przeciwnej.
Uzasadniając skarżący wskazał, iż PKS sp. z o.o. w [...] jest podmiotem wykonującym zadania publiczne z zakresu transportu zbiorowego oraz dysponującym majątkiem publicznym, toteż – w ocenie skarżącego – w myśl art. 4 ust. 1 u.d.i.p. jest obowiązany do udostępnienia informacji publicznej. Wskazał, iż wskazany podmiot świadczy usługi przewozu osób na zlecenie i ze środków miast [...], [...] i [...], a także otrzymuje za pośrednictwem Marszałka Województwa [...] dopłaty z budżetu państwa do biletów z ulga ustawową, zaś udziałowcem spółki jest Powiat [...].
W odpowiedzi na skargę PKS sp. z o.o. w [...] wniosło o jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 5-6 w zw. z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270; dalej: "p.p.s.a") ewentualnie o oddalenie skargi. Powtórzyło, iż Spółka nie jest organem władzy publicznej, ani podmiotem wykonującym zadania publiczne w rozumieniu art. 4 ust. 1 u.d.i.p., ani tez spółką komunalną realizującą zadania własne organu administracji samorządowej. Spółka jest spółką kapitałową wpisaną do rejestru przedsiębiorców w KRS, której przedmiot działalności dotyczy głównie usług transportowych prowadzonych dla ogółu społeczeństwa na terenie całej Polski, a nie na rzecz Powiatu [...]. Nadto jej działalność nie jest dofinansowywana z budżetu państwa, ani też nie ingeruje w nią żaden organ administracji samorządowej.
W piśmie z dnia 27 lutego 2013 r. (stanowiącym odpowiedź na wezwanie Sądu z dnia 19 lutego 2013 r.) Spółka poinformował, iż Zarząd PKS sp. z o.o. w [...] nie wykonuje zadań publicznych, spółka nie dysponuje majątkiem publicznym, nadto Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego, gospodarczego i zawodowego nie posiadają w spółce pozycji dominującej w rozumieniu przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Dodatkowo wyjaśniła, iż ilość udziałów składających się na kapitał zakładowy Spółki wynosi [...] zł, z czego powiat [...] posiada[...] udziałów, powiat [...] – [...] udziałów, Urząd Miasta [...] – [...] udziałów, co stanowi łączny udział jednostek samorządu terytorialnego w wysokości [...] %.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 1 i § 2 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na:
1. decyzje administracyjne;
2. postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3. postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4. inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane
w indywidualnych sprawach,
5 akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego
i terenowych organów administracji rządowej;
6 akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7 akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8 bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Stąd też skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest dopuszczalna tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest na mocy powyższych przepisów zaskarżenie decyzji, postanowień, innych aktów lub czynności albo interpretacji przepisów prawa podatkowego.
W niniejszej sprawie skarżący przedmiotem skargi uczynił bezczynność Zarządu Przedsiębiorstwa Komunikacji Samochodowej sp. z o.o. z siedzibą w [...] (spółki prawa handlowego) w sprawie dotyczącej dostępu do informacji publicznej. Dlatego też przede wszystkim należy zbadać, czy skarga z dnia 1 grudnia 2012 r. jest dopuszczalna oraz, czy PKS sp. z o.o. z siedzibą w [...] jest organem administracji w sensie funkcjonalnym tj. czy na podstawie przepisów ustawy wykonuje zadania publiczne lub dysponuje majątkiem publicznym bądź, czy Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają w tej spółce pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów (por. postanowienie NSA z dnia 16 października 2012 r. I OZ 309/12) .
Przepis art. 4 ust. 1 u.d.i.p. określa, iż obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej, 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych, 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego, albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są organizacje związkowe i pracodawców reprezentatywne, w rozumieniu ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego (Dz. U. Nr 100, poz. 1080, z późn. zm.) oraz partie polityczne (ust. 2), a także podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2, będące w posiadaniu takich informacji (ust. 3).
W przypadku osób prawnych niereprezentujących Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego, państwowych i samorządowych jednostek organizacyjnych lub innych jednostek organizacyjnych wykonujących zadania publiczne, ustawa ograniczyła obowiązek udostępnienia informacji do tych, w których Skarb Państwa posiada pozycję dominującą.
W uchwale z dnia 14 kwietnia 2005 r. sygn. akt I OPS 1/05 podjętej w składzie 7 sędziów (publik. ONSAiWSA 2005 r. nr 4, poz. 63), Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż wykonywanie zadań publicznych przez konkretny podmiot powinno wynikać z wyraźnych unormowań ustawowych lub rozstrzygnięć opartych na unormowaniach ustawowych, które powierzają (zlecają) określone zadania publiczne sprecyzowanym podmiotom.
Jak wynika z akt sprawy (odpisu aktualnego z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego oraz pisma Spółki z dnia 27 lutego 2013 r.), w dacie złożenia przez skarżącego wniosku o udostępnienie informacji publicznej Przedsiębiorstwo Komunikacji Samochodowej sp. z o.o. z siedzibą w [...] nie było i nie jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, z uwagi na fakt, że Spółka nie wykonuje zadań publicznych ani nie dysponuje majątkiem publicznym. Również Skarb Państwa ani jednostki samorządu terytorialnego, ani jednostki samorządu gospodarczego i zawodowego nie posiadają w Spółce pozycji dominującej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. nr 50, poz. 331 ze zm.).
Przedsiębiorstwo Komunikacji Samochodowej Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...] jest spółką prawa handlowego (nr KRS [...]). Należy więc stwierdzić, że Spółce nie została powierzona realizacja zadań publicznych w jednej z form określonych w art. 3 p.p.s.a., dlatego podmiot ten nie stał się organem administracji publicznej w rozumieniu tej ustawy. Należy więc uznać, że skarżona Spółka nie mieści się w katalogu podmiotów określonych w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., co oznacza, że nie jest ona zobowiązana do rozpoznania wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej.
Stąd też skarga na bezczynność Zarządu Przedsiębiorstwa Komunikacji Samochodowej sp. z o.o. z siedzibą w [...] w takim zakresie jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu.
Mając na względzie powyższe, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w punkcie 1 sentencji postanowienia.
Na podstawie art. 232 § 1 pkt 1) p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w punkcie dwa sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło