VII SA/Wa 2209/12

WyrokWSA w Warszawie2013-03-27

Skład orzekający: Włodzimierz Kowalczyk, Małgorzata Miron, Krystyna Tomaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę, wydana na podstawie decyzji o warunkach zabudowy, może zostać uznana za nieważną z powodu rzekomego naruszenia przepisów prawa budowlanego, warunków technicznych, braku dostępu do drogi publicznej lub niewykonalności, jeśli organy administracji obu instancji uznały, że nie zachodzą przesłanki z art. 156 § 1 K.p.a.?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji obu instancji prawidłowo oceniły, iż decyzja o pozwoleniu na budowę z 2000 roku nie zawierała wad kwalifikowanych z art. 156 § 1 K.p.a. W szczególności, nie stwierdzono rażącego naruszenia prawa przy wydaniu pozwolenia, zapewniono dostęp do drogi publicznej zgodnie z obowiązującymi przepisami, a decyzja nie była niewykonalna. W związku z tym, nie było podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę.
Stan faktyczny
Skarżący domagali się stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy z 2000 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego. Organy administracji (Wojewoda, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego) odmówiły stwierdzenia nieważności, uznając decyzję Wójta za zgodną z prawem. Skarżący zarzucali m.in. naruszenie przepisów Prawa budowlanego, warunków technicznych, brak dostępu do drogi publicznej, niewykonalność decyzji oraz niezgodność z planem zagospodarowania przestrzennego. WSA w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk (spr.), , Sędzia WSA Małgorzata Miron, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant ref. staż. Anna Dmowska - Paczuska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2013 r. sprawy ze skargi K. S., S. S., J. S. – K., Z. K., L. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2012 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala Sygnatura akt VII SA/Wa 2209/12 UZASADNIENIE Wojewoda [...] decyzją z dnia [...]czerwca 2012 r. na podstawie art. 157 § 1 i art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), po ponownym rozpoznaniu wniosku K. S., S. S., J. S.-K. i L. K. o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] sierpnia 2000 r., nr [...], znak: [...], orzekł o odmowie stwierdzenia nieważności ww. decyzji Wójta Gminy [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej M. K. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego parterowego o dachu średniostromym z garażem, wolno stojącego wraz z infrastrukturą techniczną, wg projektu gotowego "[...]", na działce nr ewid. gruntu [...], położonej w [...]przy ul. [...]nr [...]. Od powyższej decyzji odwołanie złożyli K. S., S. S., L. K., Z. K. oraz J. S.-K.. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]sierpnia 2012 r. znak: [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że decyzją z dnia [...]czerwca 2000r. Wójt Gminy [...] ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla ww. inwestycji. Określając szczegółowe warunki - powołując się na miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego gminy zatwierdzony uchwałą Gminnej Rady Narodowej w [...] z dnia [...]grudnia 1987r., Nr [...] (Dz. Urz. Woj. [...]Nr [...], poz. [...]) wskazał: a) dopuszczalną zabudowę - mieszkaniowa o niskiej intensywności z usługami podstawowymi i ponadpodstawowymi oraz z miejscami pracy w obiektach usługowych i produkcyjnych; b) linię zabudowy; c) odległość budynków od granic sąsiednich działek - 3,0 m (w przypadku ścian bez otworów okiennych i drzwiowych) i 4,0 m (w przypadku ścian z otworami okiennymi i drzwiowymi); d) minimalną odległość od napowietrznej linii energetycznej - 5,0 m; e) charakter zabudowy i jej wysokość oraz geometrię dachu - zabudowa niska, do dwóch kondygnacji naziemnych, dach średnio - stromy; f) obowiązek uzgodnienia pod względem warunków przeciwpożarowych projektu instalacji ogrzewania olejowego (gazowego). Analiza akt sprawy zdaniem organu potwierdza, iż decyzją Wójta Gminy [...] z dnia [...]sierpnia 2000 r., zatwierdzono projekt budowlany i udzielono pozwolenia na budowę: a) budynku mieszkalnego jednorodzinnego; b) nieprzekraczającego wyznaczonej decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu linii zabudowy c) obiektu zaprojektowanego w odległości: 5,0 m od granicy działki nr ew. [...]; 6,50 m od granicy działki nr ew. [...]; 8,23 m od granicy działki nr ew. [...]; 11,75 m od granicy działki nr ew. [...]. Nadto sporna inwestycja obejmująca budynek niski (6,89 m) o dwóch kondygnacjach o kącie nachylenia dachu wynoszącym 33°, zaprojektowana została w odległości większej aniżeli 5,0 m od napowietrznej linii energetycznej, zaś projekt instalacji gazowej został uzgodniony przez rzeczoznawcę ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych. Tym samym organ stwierdził, że brak jest podstaw do stwierdzenia, iż sporna inwestycja jest niezgodna z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (art. 35 ust. 1 pkt 1 lit b Prawa budowlanego). Dalej organ podniósł, że skoro w niniejszej sprawie decyzja o pozwoleniu na budowę została poprzedzona wydaniem decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, oznacza to, że przesądzona została kwestia możliwości, dopuszczalności oraz zgodności z prawem zabudowy działki inwestora. Mając na względzie opisane wyżej usytuowanie projektowanego budynku na działce (odległości od granic działek sąsiednich oraz wysokość) Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że sporna inwestycja nie narusza § 12 ust. 1 oraz ust. 4, a także § 57, § 60 oraz § 271 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1999r. Nr 15, poz. 140 ze zm.). Z powyższych względów zarzut odwołujących się wskazujący na naruszenie § 10 oraz § 12 ust. 1 ww. rozporządzenia nie zasługuje na uwzględnienie. Sporna inwestycja obejmowała także realizację osadnika bezodpływowego o pojemności 7m3. Minimalne odległości na nie skanalizowanych terenach zabudowy jednorodzinnej i zagrodowej określa § 36 ust. 2 warunków technicznych: 5 m - od okien i drzwi zewnętrznych do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi; 2 m - od granicy działki sąsiedniej, drogi lub ciągu pieszego. Organ wskazał, że inwestycja ww. warunków nie narusza, co potwierdza projekt zagospodarowania działki, z którego wynika zaprojektowanie omawianego osadnika w odległości 2 m od granicy działki nr ew. [...] i 5 m od projektowanego budynku. Z uwagi na powyższe organ stwierdził, że decyzja Wójta Gminy [...] z dnia [...]sierpnia 2000 r. jest zgodna z art. 35 ust. 1 pkt 1 lit c) Prawa budowlanego. Odnosząc się do podnoszonych przez odwołujących się zarzutów naruszenia § 1 ust. 2 pkt 8, § 3 pkt 16, § 14 ust. 1-3, § 15 ust. 1, § 17 ust. 1 oraz § 104 ust. 1 pkt 1 warunków technicznych Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, iż są one nieuzasadnione. Niezasadnym jest zarzut naruszenia przez Wójta Gminy [...] podczas wydania decyzji o pozwoleniu na budowę § 1 ust. 2 pkt 8 warunków technicznych, zgodnie z którym określono warunki, które przy zachowaniu przepisów Prawa budowlanego oraz odrębnych ustaw i przepisów szczególnych, a także ustaleń Polskich Norm zapewniają ochronę uzasadnionych interesów osób trzecich. Powyższy przepis, mający charakter ogólny nie nakłada na inwestora jakiegokolwiek obowiązku w związku z procesem budowlanym, który winien zostać uwzględniony podczas projektowania obiektu budowlanego. Wynika z tego, że organ udzielający pozwolenia na budowę przepisu powyższego nie naruszył, a tym bardziej w sposób rażący. Analogicznie za nietrafny uznano zarzut naruszenia § 3 pkt 16 warunków technicznych, zawierającego definicję legalną zgodności z przeznaczeniem budynku lub pomieszczenia. W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie jest możliwe naruszenie przepisu zawierającego definicję legalną. Odnosząc się do zarzutów naruszenia § 14 ust. 1-3, § 15 ust. 1, § 17 ust. 1 oraz § 104 ust. 1 pkt 1 warunków technicznych wskazał, że z projektu budowlanego wynika, że inwestycja obejmuje budowę domu jednorodzinnego wolnostojącego oraz osadnika bezodpływowego na działce nr ew. [...] w [...], zaś poza zakresem ww. opracowania pozostaje dojazd do budynku inwestora poprzez działkę nr ew. [...]. Tym samym bezpodstawne są zarzuty wskazujące jako naruszone § 15 ust. 1 (dot. parametrów drogi) oraz § 17 ust. 1 (określający nachylenie podłużne dojść-chodników). Stosownie do § 14 ust. 1 warunków technicznych do działki budowlanej oraz do budynku i urządzeń z nim związanych należy zapewnić dojście i dojazd od drogi publicznej, odpowiednie do przeznaczenia i sposobu jego użytkowania oraz wymagań ochrony przeciwpożarowej, określonych w przepisach szczególnych. Szerokość jezdni nie może być mniejsza niż 3m. Wyjątki od ww. zasady wprowadzają ust. 2 i 3, zgodnie z którymi w zespole budynków jednorodzinnych dopuszcza się zastosowanie dojścia i dojazdu do działek budowlanych w postaci ciągu pieszo-jezdnego, pod warunkiem że ma on szerokość nie mniejszą niż 5 m, zaś w zespole niskich budynków wielorodzinnych dojście do każdej klatki schodowej powinno być przystosowane do awaryjnego ruchu pojazdów uprzywilejowanych o masie całkowitej do 2,5 tony. Odnosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy organ stwierdził, iż w sprawie nie znajduje zastosowania ust. 3 (sporna inwestycja nie stanowi budynku wielorodzinnego), tym samym przepis ten nie mógł zostać naruszony w sposób rażący. Ponadto działka nr ew. [...] (o szerokości 5 m) powstała w wyniku podziału działki nr ew. [...], na podstawie decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...]lutego 2000 r. jako droga publiczna - sięgacz. Jednocześnie decyzją z dnia [...]sierpnia 2007 r., znak: [...]; Wójt Gminy [...]pozytywnie zaopiniował włączenie komunikacyjne oraz wjazd na działkę nr [...], z drogi gminnej (działki nr ew. [...]) przez działkę nr ew. [...]. Organ stwierdził zatem, iż zapewniony został dostęp do drogi publicznej, który spełniał wymagania określone w warunkach technicznych. Ustosunkowując się do zawartego w odwołaniu zarzutu "rażącego naruszenia prawa własności" poprzez brak zgody właściciela drogi, "na korzystanie z jego własności" organ stwierdził, iż zarzut ten nie znajduje potwierdzenia w rzeczywistości niniejszej sprawy. Jak bowiem wynika z akt sprawy działka nr ew. [...] wydzielona została pod drogę publiczną - ulicę osiedlową, która przeszła na własność Gminy [...] (decyzja Wójta Gminy [...] z dnia [...]lutego 2000r.). Jak wynika z pisma Urzędu Gminy [...] z dnia [...]sierpnia 2012r., działka nr ew. [...] (ul. [...]), o jezdni ziemnej jest drogą wewnętrzną. Tak więc korzystanie z działki nr ew. [...]nie wymagało od inwestora uzyskania czyjejkolwiek zgody. Jednocześnie z uwagi na fakt, iż ww. działka nie stanowi drogi publicznej, w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. Nr 14, poz. 60), zastosowania nie znajduje art. 43 ust. 1 ww. ustawy, określający minimalne odległości obiektów budowlanych od zewnętrznej krawędzi jezdni. Co zaś tyczy się działki nr ew. [...]organ stwierdził, iż co prawda stanowi ona własność S. S., jednakże w Dziale [...]księgi wieczystej nr [...]; prowadzonej przez Sąd Rejonowy w [...][...] Wydział Ksiąg Wieczystych ujawnione jest ograniczone prawo rzeczowe (służebność przechodu i przejazdu) na rzecz M. K. (jako właściciela nieruchomości zapisanej w KW numer [...]- § 3 umowy ustanowienia służebności gruntowej z dnia [...]sierpnia 2007r., Rep. [...]). Z uwagi na powyższe brak jest podstaw do przyjęcia, braku zgody właściciela tejże działki na korzystanie z jego własności, tym bardziej że właściciel nieruchomości zarzutu braku swojej zgody nie podnosił. Jakkolwiek w dacie wydania pozwolenia na budowę inwestor nie wykazał tytułu prawnego do działki nr ew. [...], tym nie mniej uzyskanie tegoż dopiero po wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę, nie wywołało negatywnych skutków społeczno- gospodarczych niemożliwych do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządnego państwa. Zastosowania w przedmiotowej sprawie nie znajdował, wbrew twierdzeniom odwołujących się, § 104 ust. 1 warunków technicznych. Po pierwsze, jak wskazano wyżej projekt budowlany nie obejmował swym zakresem drogi dojazdowej. Po wtóre, treść ww. przepisu wskazuje, iż znajduje on zastosowanie wówczas, gdy w garażu jednoprzestrzennym projektowane jest co najmniej jedno stanowisko postojowe (na co wskazuje użyte przez ustawodawcę sformułowanie "dojazd do stanowisk postojowych"), zaś sporna inwestycja przewiduje realizację garażu jednostanowiskowego (o wymiarach 3,95 x 5,78m). Analiza projektu budowlanego wskazuje ponadto, iż jest on kompletny, zawiera wymagane opinie, uzgodnienia, pozwolenia i sprawdzenia (art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego) oraz został wykonany przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane (art. 35 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego). Nadto inwestor złożył wniosek o pozwolenie na budowę w terminie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (art. 32 ust. 4 pkt 1 Prawa budowlanego) oraz wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane wynikające z umowy sprzedaży z dnia [...]czerwca 2000r. Reasumując, stwierdził że Wójt Gminy [...]nie miał podstaw do odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Ustosunkowując się do zarzutów naruszenia przez Wójta Gminy [...]art. 5 ust. 1 pkt 1 lit c oraz pkt 6, art. 5 ust. 2 pkt 1, art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2, art. 54 ust. 1, art. 55 ust. 1 i 2, art. 57 ust. 1 pkt 2a, 2b, 3 i 5, art. 57 ust. 2 oraz art. 66 pkt 3 Prawa budowlanego organ stwierdził, iż nie zasługują one na uwzględnienie. Zatwierdzony decyzją o pozwoleniu na budowę obiekt nie narusza wymagań podstawowych dotyczących bezpieczeństwa użytkowania. Wskazał, iż organy administracji architektoniczno - budowlanej dokonują tylko i wyłącznie oceny dokumentacji projektowej pod kątem jej zgodności z obowiązującym prawem, nie zaś zasadności przyjętych przez projektanta rozwiązań technicznych. Wbrew twierdzeniom odwołujących się sporna inwestycja nie wpływa na pozbawienie dostępu do drogi publicznej, albowiem nie jest zaprojektowana na działce nr ew. [...], zapewniającej dojazd do działek nr ew. [...] (stanowiącej własność L. K., J. S.-K. oraz Z. K.) oraz nr ew. [...] (stanowiącej własność K. S. oraz S. S.). Chybionymi pozostają także zarzuty odwołujących się dotyczące naruszenia art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2, art. 54 ust. 1, art. 55 ust. 1 i 2, art. 57 ust. 1 pkt 2a, 2b, 3 i 5, art. 57 ust. 2 oraz art. 66 pkt 3 Prawa budowlanego, albowiem przepisy powyższe nie znajdują zastosowania na etapie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, co wynika z wewnętrznej systematyki Prawa budowlanego, które usytuowało ww. przepisy w rozdziale 5 "Budowa i oddawanie do użytku obiektów budowlanych" oraz rozdziale 6 "Utrzymanie obiektów budowlanych". Jednocześnie organ odwoławczy nie stwierdził, aby decyzja Wójta Gminy [...]z dnia [...]sierpnia 2000r. została wydana z naruszeniem pozostałych przepisów art. 156 § 1 K.p.a. Odnosząc się do treści odwołania wskazał, iż bez znaczenia dla rozstrzygnięcia pozostają zarzuty pominięcia w postępowaniu zakończonym decyzją o pozwoleniu na budowę, odwołujących się. Okoliczność powyższa, stanowić może przesłankę ewentualnego wznowienia postępowania. Bez znaczenia dla zapadłego rozstrzygnięcia pozostaje ewentualna niezgodność "z wcześniejszym rozstrzygnięciem inną ostateczną decyzją określającą warunki zabudowy i zagospodarowania terenu działki [...]", co wynika z charakteru decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, która może być wydana wielu podmiotom (art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym). Wskazał również na stanowisko WSA w Warszawie, wyrażone w wyroku z dnia 3 marca 2010r., sygn. akt VII SA/Wa 2058/09; zgodnie z którym zarzuty dotyczące legalności postanowienia Wójta Gminy [...]z dnia [...]sierpnia 2007r., znak: [...]; pozostają bez znaczenia dla oceny zgodności z prawem decyzji o pozwoleniu na budowę. Na koniec organ zaznaczył, że bez wpływu na zapadłe rozstrzygnięcie pozostają argumenty i zarzuty dotyczące postępowania wieczysto księgowego. Skargę do sądu administracyjnego na ww. decyzję wnieśli K. S., S. S., J. S.-S., L. K.. Podnieśli, ze Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w uzasadnieniu swej decyzji wybiórczo opisał przepisy prawa budowlanego i innych ustaw. Decyzja [...]była w dniu jej wydania niekompletna, technicznie niewykonalny był na dzień wydania decyzji, i jest do dziś sposób wyjazdu z garaży w obrębie własnej działki na drogę publiczną. Wskazali, że decyzja Wójta Gminy [...]z dnia [...]sierpnia 2000 r. była niewykonalna od dnia jej wydania i niewątpliwie wywiera negatywne skutki społeczne - sąsiedzkie, absorbuje władze, nie może "samodzielnie egzekwować swoich praw będąc w kolizji z prawami wcześniejszymi". Dodali, że decyzja Wójta nie przewidywała wolnostojącego garażu, a garaż w podpiwniczeniu w bryle budynku. Ponadto, że droga stanowiąca działkę [...]nie została wykupiona przez Wójta i jest drogą prywatną, z której korzystanie powinno być udzielone na mocy stosownej zgody właściciela (służebność drogowa). Zarzucili, że ww. decyzja nie przewidywała komunikacji do drogi publicznej, a do drogi prywatnej. Skarżący podnieśli w związku z tym, ze decyzja Wójta była niekompletna i technicznie niewykonalna Zarzucili także nieprawidłowe usytuowanie szamba na działce inwestora. Organ w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.),zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 powołanej wyżej ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez Sąd przepisów prawa, wskazanego w art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Przypomnieć należy, że w niniejszej sprawie zaskarżona została decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]sierpnia 2012 r. utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...]z dnia [...]czerwca 2012 r., która na podstawie art. 157 § 1 i art. 158 § 1 K.p.a. odmawiała stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy [...]z dnia [...]sierpnia 2000 r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej M. K. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego parterowego na działce nr ewid. gruntu [...], położonej w [...]przy ul. [...]nr [...]. Wnioskodawcy we wniosku o stwierdzenie nieważności podnieśli, iż decyzja Wójta Gminy [...]z dnia [...]sierpnia 2000 r., spełnia przesłanki nieważności wynikające z art. 156 § 1 K.p.a. W szczególności przesłankę określoną w pkt 2 tego przepisu, gdyż naruszała obowiązujące w dniu jej wydania przepisy ustawy Prawo budowlane, zarządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 30 grudnia 1994 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (M.P. z 1995 r. Nr 2, poz. 30) oraz rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 140). Nadto wskazali, iż spełnione zostały przesłanki do stwierdzenia nieważności określone w pkt: 3, 5 i 7 art. 156 § 1 K.p.a., gdyż sprawa została już rozstrzygnięta inną decyzją ostateczną, w decyzji brak klauzuli ostateczności, a "nieostateczność tej decyzji ma charakter trwały, bo strony nie wyraziły na nią zgody - do dziś się sprzeciwiają"; decyzja ta zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa, tj. brak uzyskania zgody stron. Skarżący we wniosku o stwierdzenie nieważności podnieśli także, że droga dojazdowa nr [...]nie spełnia parametrów na dodatkowe włączenie do ruchu z posesji inwestora; decyzja Wójta została wydana niezgodnie z planami zagospodarowania przestrzennego, zburzyła ład przestrzenny. Zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja Wojewody [...]zapadły w postępowaniu nieważnościowym, które rządzi się własnymi prawami. Zgodnie z art. 156 § 1 k.p.a. organ nadzorczy administracji publicznej przeprowadza postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej w celu jej weryfikacji. Organ administracyjny bada, czy kontrolowana decyzja jest objęta jedną z kwalifikowanych wad wymienionych enumeratywnie w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a. A zatem w niniejszej sprawie organy nadzorcze były obowiązane do zbadania legalności decyzji Wójta Gminy [...]Nr [...]o pozwoleniu na budowę, właśnie pod względem wystąpienia ewentualnych przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a. Artykuł ten jest wyjątkiem od ogólnej zasady stabilności aktu administracyjnego wyrażonej w art. 16 § 1 k.p.a., ponieważ wprost stwierdza, iż stwierdzenie nieważności ostatecznych decyzji administracyjnych może nastąpić tylko w ściśle określonych przypadkach. W przypadku stwierdzenia przez organ nadzorczy, że w sprawie nie zachodzą przesłanki o jakich mowa w art. 156 § 1 k.p.a. to brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej. W takim przypadku organ wydaje decyzję o odmowie stwierdzenia nieważności. W przedmiotowej sprawie zachodzi właśnie taka okoliczność. Organy administracyjne obu instancji prawidłowo wykazały, że decyzja Nr [...]zapadła zgodnie z obowiązującym wówczas prawem, a co za tym idzie, brak jest przesłanek do stwierdzenia nieważności tej decyzji. W stanie prawnym na datę wydania decyzji Nr [...], zgodnie z art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego, w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 i 2 oraz w art. 32 ust. 4, właściwy organ nie mógł odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. A zatem w przypadku gdy organ wydał decyzje o pozwoleniu na budowę, która w sposób rażący naruszyła ww. wymagania zawarte w art. 32 ust. 4 oraz art. 35 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego, to tylko w takim przypadku organ nadzorczy obowiązany był do stwierdzenia nieważności w oparciu o przepis art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Rażące naruszenie prawa jest kwalifikowaną formą naruszenia prawa. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że o rażącym naruszeniu prawa decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 kwietnia 1994 r. sygn. akt III ARN 13/94, publ. OSN 1994, z. 3, poz. 36; oraz wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 18 lipca 1994 r. sygn. akt V SA 535/94, publ. ONSA 1995, z. 2, poz. 91; z dnia 31 października 2008 r. sygn. akt II OSK 1306/07, z dnia 20 lutego 2009 r. sygn. akt I OSK 1729/07, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszająca prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności - skutki gospodarcze lub społeczne skutki naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji, jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2005 r. sygn. akt OSK 1134/04, publ. Lex Nr 165717). Zgodnie z art. 32. ust. 4 Prawa budowlanego pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto: złożył wniosek w tej sprawie w terminie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o zagospodarowaniu przestrzennym i wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Jak wynika z akt sprawy, Wójt Gminy [...]w dniu [...]czerwca 2000 r., znak: [...], wydał decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji. Zgodnie z art. 42 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r. Nr 15 poz. 139, ze zm.) Wójt określił okres ważności tej decyzji na okres 12 miesięcy, tj. do dnia [...]czerwca 2001 r. Następnie w dniu [...]lipca 2000 r., a wiec w trakcie obowiązywania ww. decyzji, wnioskodawca i inwestor M. K. złożył do organu wniosek o pozwolenie na budowę. Do wniosku dołączony został akt notarialny z dnia [...]czerwca 2000 r., Repertorium [...], Nr [...], który potwierdzał, że M. K. jest właścicielami działki Nr [...]. Jak wynika z powyższego inwestor spełnił wymagania z art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego, tj. złożył wniosek o pozwolenie na budowę w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz wykazał prawo dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Nie można więc skutecznie zarzucić, że decyzji Nr [...], że zapadła z rażącym naruszeniem art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego. Ponadto zgodnie z art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z: miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego i wymaganiami ochrony środowiska, wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Organ sprawdza też kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, oraz wykonanie projektu przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane. Zgodnie z ust. 2 artykułu 35 właściwy organ może badać zgodność projektu architektoniczno-budowlanego z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi i obowiązującymi Polskimi Normami, w zakresie określonym w art. 5. Jak wynika z akt sprawy organ dokonał takich sprawdzeń. Z treści decyzji o pozwoleniu na budowę wprost wynika, że organ przed wydaniem pozwolenia na budowę dokonał oceny zgodności planowanej inwestycji z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego gminy [...]oraz decyzją Wójta Gminy [...]o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Kontrola materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie potwierdza, że planowana inwestycja zgodna jest z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy [...] (uchwała nr [...]Gminnej Rady Narodowej w [...]z dnia [...]grudnia 1987 r. i uchwała nr [...]Rady Gminy [...]z dnia [...]czerwca 1993 r.) oraz decyzją Wójta Gminy [...] nr [...] z dnia [...]czerwca 2000 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu działki nr [...]. Projektowany budynek jest bowiem budynkiem mieszkalnym parterowym przewidzianym do realizacji na terenie oznaczonym symbolem A 2 MN (zabudowa mieszkalna o niskiej intensywności). Jego posadowienie na działce zostało zaprojektowane w sposób nie naruszający przepisów § 12 ust. 4 i 5 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (z żadnej strony od granic z działkami sąsiednimi budynek ten nie znajduje się w odległości mniejszej niż 4 m o granicy działki) oraz zgodnie z linią zabudowy ustaloną w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, która wynosi 5 m od granicy z działką [...]stanowiącą drogę. Ponadto projektowane szambo szczelne również zostało zaprojektowane w miejscu zgodnie z § 36 ust. 2 ww. rozporządzenia (5 m od okien i drzwi zewnętrznych projektowanego budynku i 2 m od granicy działki nr [...]). Ponadto zgodnie z warunkami zabudowy i zagospodarowania terenu projekt budowlany uzyskał również warunki przyłącza sieci elektroenergetycznej oraz został uzgodniony z Zakładem Budownictwa i Usług Komunalnych w zakresie sposobu zaopatrzenia w wodę. Odnośnie głównego zarzutu skarżących podnoszonemu w postępowaniu nieważnościowym, jak i sądowoadministracyjnym, dotyczącemu dostępu działki inwestora do drogi publicznej wskazać należy, że działka nr [...], zgodnie z § 14 ust. 1 ww. rozporządzenia, miała zapewnione dojście i dojazd od drogi publicznej w dacie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Okoliczność ta wynika z decyzji Wójta Gminy [...]z dnia [...] lutego 2000 r., Nr [...], zatwierdzającej podział działki nr [...], m.in. na działkę nr [...], która została wydzielona na drogę, z tym zastrzeżeniem, że należało na niej ustanowić służebność gruntową, polegającą na ustanowieniu prawa przejścia i przejazdu dla m.in. działki nr [...]. Działka [...]miała zapewniony dostęp do drogi publicznej bezpośrednio z dwóch stron - poprzez działkę nr [...] (droga wewnętrzna), jak i poprzez wydzieloną działkę nr [...]. Skarżący winni mieć na względzie, że wszelkie spory dotyczące sposobu realizacji przysługującego im prawa przejścia i przejazdu przez działkę nr [...]mogą być przedmiotem postępowania przed sądami powszechnymi. Dodatkowo podnieść należy, co bardzo istotne, że dojście i dojazd do nieruchomości przewidzianej pod zabudowę to kwestia nieruchomości sąsiedniej wydzielonej pod drogę, której nie obejmuje bezpośrednio inwestycja. Nie dotyczy zatem nieruchomości, na której ma być wykonany zamierzony obiekt budowlany lub jakiekolwiek roboty związane z infrastrukturą, ani terenem budowy. Bezpodstawne jest więc i nie znajduje oparcia w przepisach ustawy - Prawo budowlane, uzależnianie wydania pozwolenia na budowę od posiadania przez inwestora prawa do dysponowania terenem przeznaczonym na dojazd do miejsca planowanej inwestycji albo "zgody stron" na takowy dojazd. Wymogu takiego nie zawiera także powołany przez strony § 14 ust. 1 obowiązującego w dniu wydania ocenianej decyzji rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Argumentacja skarżących dotycząca tego zagadnienia jest tym bardziej niezasadna, że działka inwestora miała już w momencie podziału działek poprzedniego właściciela bezpośredni dostęp do drogi publicznej poprzez działkę [...]będącą drogą wewnętrzną. Definicję drogi wewnętrznej zawiera w art. 8. ust. 1. ustawy o drogach publicznych. Zgodnie z tym artykułem drogi, parkingi oraz place przeznaczone do ruchu pojazdów, niezaliczone do żadnej z kategorii dróg publicznych i niezlokalizowane w pasie drogowym tych dróg są drogami wewnętrznymi. Droga wewnętrzna jest to zatem droga ogólnie dostępna stanowiącą komunikację do drogi publicznej w myśl ustawy o drogach publicznych. Decyzji Wójta Gminy [...]o pozwoleniu na budowę nie można również skutecznie postawić zarzutu niewykonalności (przesłanka z art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a.), ponieważ prawo jakie nadawała ta decyzja było możliwe do realizacji, ponadto w sprawie nie zaistniały żadne okoliczności (ani faktyczne, ani prawne), które uniemożliwiłyby jej wykonanie. W wyroku z dnia 13 lutego 2008 r. sygn. akt II OSK 4/2007 (publ. LexPolonica nr 1989971, http://orzeczenia.nsa.gov.pl) Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że niewykonalność decyzji w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. zachodzi wówczas, gdy mamy do czynienia z nieusuwalną przeszkodą istniejącą w dacie wydania decyzji. Jeżeli przeszkoda ta nie ma takiego charakteru, przykładowo gdy pojawiła się już po wydaniu decyzji, to nie można skutecznie zakwestionować z tego powodu przedmiotowej decyzji w trybie stwierdzenia jej nieważności. Nie wyklucza to możliwości czynienia prób wyeliminowania tej decyzji z obrotu prawnego w innym trybie (por. teza druga wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 lipca 1999 r. sygn. akt IV SA 970/97, publ. LEX nr 47901). W ocenie Sądu nie zachodzą również pozostałe przesłanki z art. 156 § 1 k.p.a. Organy administracyjne obu instancji prawidłowo wskazały, że decyzja o pozwoleniu na budowę została wydana przez organ właściwy (co wynika z treści art. 82a Prawa budowlanego i art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, w brzmieniu z daty wydania pozwolenia na budowę), nie dotyczy sprawy rozstrzygniętej już poprzednio inną decyzją ostateczną (brak takiej decyzji), nie została skierowana do osoby nie będącej stroną (została skierowana do inwestora), nie wywołała czynu zagrożonego karą (brak orzeczenia sądowego, które potwierdzałoby taką okoliczność) oraz nie zawiera wady powodującej nieważność z mocy prawa. Na koniec należy również wskazać, że projekt budowlany przewidywał budowę garażu w bryle budynku. Ewentualne odstępstwa od tego projektu, czy też wybudowanie innego obiektu mogą co najwyżej stanowić podstawę do odrębnego postępowania w sprawie legalności wybudowania tego obiektu, jednakże nie mogą być uwzględnione w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. W kontekście ww. uwag wskazać należy, że zarzuty skargi okazały się niezasadne, gdyż zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca je decyzja Wojewody [...]nie narusza prawa. Tym samym Sąd podzielił stanowisko przyjęte przez organy administracji obu instancji wskazujące że w sprawie nie pojawiły się przesłanki art. 156 kpa w stosunku do decyzji Wójta Gminy [...]. Z tych względów, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), orzeczono jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło