II OZ 649/13

Dnia 13 sierpnia 2013 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak po rozpoznaniu w dniu 13 sierpnia 2013 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 maja 2013 r., sygn. akt IV SA/Wa 452/13 o odmowie przywrócenia terminu do złożenia skargi w sprawie ze skargi J. S. na postanowienie Generalnego Dyrektora Lasów Państwowych z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 27 maja 2013 r., sygn. akt IV SA/Wa 452/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił J. S. przywrócenia terminu do złożenia skargi na postanowienie Generalnego Dyrektora Lasów Państwowych z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy. W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że postanowieniem z dnia 11 kwietnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę J. S. na postanowienie Generalnego Dyrektora Lasów Państwowych z dnia [...] grudnia 2012 r. w przedmiocie odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy jako wniesioną z uchybieniem terminu. W piśmie nadanym w urzędzie pocztowym w dniu 29 kwietnia 2013 r. J. S. wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, jednocześnie wnosząc skargę na postanowienie z dnia [...] grudnia 2012 r. Uzasadniając wniosek J. S. wskazał, że o fakcie uchybienia terminu do złożenia skargi dowiedział się z chwilą doręczenia postanowienia z dnia 11 kwietnia 2013 r. o odrzuceniu skargi, tj. w dniu 22 kwietnia 2013 r. Skarżący przedstawiając okoliczności uprawdopodobniające brak winy w uchybieniu terminu. podniósł, że w styczniu musiał wyjechać za granicę. W tym czasie osobą uprawnioną do działania w imieniu skarżącego w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej była jego matka. W dniu w którym upływał termin do złożenia skargi matka J. S. była chora, nie mogła wyjść z domu, a skargę wysłała dopiero w dniu 19 stycznia 2013 r. o czym nie poinformowała syna. Wskazując na powyższe Sąd pierwszej instancji podniósł, że skarżący nie uprawdopodobnił faktu przebywania za granicą, ani nawet nie określił dokładnego terminu pobytu poza granicami kraju. Okoliczność ta, w ocenie tegoż Sądu nie jest przeszkodą nie nadającą się przezwyciężyć, a tym samym nie stanowi podstawy do uwzględnienia wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia skargi. Zdaniem WSA nie można uznać, że strona należycie dbając o swoje interesy dołożyła wszelkiej staranności, aby dokonać wymaganej czynności procesowej. J. S. posłużył się pełnomocnikiem do dokonania czynności polegającej na nadaniu skargi na poczcie, jednakże nie wykazał, że pełnomocnik, który w okresie biegu terminu do wniesienia skargi był chory z zaleceniem leżenia - nie mógł skorzystać z pomocy osób trzecich (domowników) w wykonaniu zlecenia J. S. W ocenie Sądu pierwszej instancji trudno zatem przyjąć, że J. S. nie ponosi odpowiedzialności za uchybienie terminu do złożenia skargi. W zażaleniu J. S. wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i przywrócenie terminu do złożenia przedmiotowej skargi. W uzasadnieniu zażalenia skarżący podniósł, że jego mama, która jest jego pełnomocnikiem, jest osobą samotną i nie mieszka z nią nikt, kto by jej mógł pomóc lub wyręczyć w wykonaniu zlecenia. Z uwagi na zły stan zdrowia nie była ona w stanie wyjść z domu, okoliczność ta została udokumentowana zaświadczeniem lekarskim. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 ze zm., dalej: "P.p.s.a.") jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Wniosek o przywrócenie terminu powinien powoływać zatem okoliczności wskazujące na brak winy strony w uchybieniu terminu, które zapewniają uprawdopodobnienie zasadności tego wniosku. W orzecznictwie i literaturze prawniczej przyjmuje się, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu jest stanem wyjątkowym i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (por. wyrok NSA z dnia 8 stycznia 2002 r., sygn. akt II SA/Wr 1329/01, niepubl.). Biorąc powyższe pod uwagę, należy stwierdzić, że przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło na skutek przeszkody, której strona nie była w stanie usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie NSA z dnia 7 stycznia 2009 r., sygn. akt I OZ 938/08). Podkreślić przy tym należy, że w swojej ocenie Sąd związany jest granicami wytyczonymi przez art. 85 P.p.s.a., tj. zasadą bezskuteczności czynności sądowych dokonanych po upływie terminu. Instytucja przywrócenia terminu jest bowiem wyjątkiem od tej ogólnej zasady. W pierwszej kolejności należy przyjąć, że wskazany przez skarżącego we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, a następnie w przedmiotowym zażaleniu fakt przebywania za granicą w styczniu oraz dokładny termin nie został uprawdopodobniony, co jak trafnie stwierdził Sąd pierwszej instancji, tym samym nie stanowi podstawy do uwzględnienia wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia skargi. Z akt administracyjnych wynika, że postanowienie Generalnego Dyrektora Lasów Państwowych z dnia [...] grudnia 2012 r. wraz z pouczeniem o terminie i sposobie wniesienia skargi do WSA zostało doręczone skarżącemu w dniu 18 grudnia 2012 r. Trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi upłynął więc w dniu 17 stycznia 2013 r. J. S. posłużył się pełnomocnikiem (swoją matką) do dokonania czynności polegającej na nadaniu skargi na poczcie. Skarga została złożona, z uwagi na chorobę pełnomocnika w dniach od 16 do 18 stycznia 2013 r., dopiero w dniu 19 stycznia 2013 r. W tym miejscu wskazać należy, że w orzecznictwie przyjmuje się, że choroba strony (lub pełnomocnika) nie wyłącza jej winy w uchybieniu terminu, chyba że niedyspozycja taka jest nagła i trwa przez cały okres otwarty do dokonania czynności, dlatego wskazany w zażaleniu fakt, iż reprezentująca jego interesy matka jest osobą samotną i nikt z nią nie mieszka, jest w tym stanie rzeczy nieistotny. W tym stanie sprawy – przyjmując obiektywny miernik staranności – nie można było uznać, że strona reprezentowana przez pełnomocnika uprawdopodobniła brak winy w uchybieniu terminowi do wniesienia zażalenia. Oznacza to, że Sąd pierwszej instancji trafnie odmówił przywrócenia terminu do dokonania tej czynności procesowej. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 P.p.s.a. oddalił zażalenie.